Shloka 24
Abhimanyu’s Śrāddha; Vyāsa’s Assurance of the Unborn Heir (अभिमन्योः श्राद्धं तथा गर्भरक्षणोपदेशः)
शस्त्रपूतां हि स गतिं गत: परपुरंजय: । “दुर्धषष वीर पिताजी! इसलिये आप शोक त्याग दीजिये! शोकके वशीभूत न होइये। शत्रुओंके नगरपर विजय पानेवाला वीरवर अभिमन्यु शस्त्राघातसे पवित्र हो उत्तम गतिको प्राप्त हुआ है ।।
śastrapūtāṃ hi sa gatiṃ gataḥ parapuraṃjayaḥ | tasmiṃstu nihate vīre subhadreyaṃ svasā mama, ārye kva dārakāḥ sarve draṣṭum icchāmi tān aham |
ໄວສຳປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: “ວີຣະບຸລຸດນັ້ນ—ຜູ້ພິຊິດປ້ອມເມືອງຂອງສັດຕູ—ໄດ້ໄປສູ່ຄວາມໝາຍປາຍທາງອັນປະເສີດ, ເພາະຖືກຊຳລະໃຫ້ບໍລິສຸດດ້ວຍບາດແຜຈາກອາວຸດ. ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ພໍ່ຜູ້ກ້າຫານ, ຈົ່ງລະທິ້ງຄວາມໂສກ; ຢ່າໃຫ້ຄວາມໂສກຄອບງຳໃຈ. ອະພິມັນຍຸ ຜູ້ເປັນຍອດນັກຮົບ ແລະ ຜູ້ພິຊິດເມືອງສັດຕູ ໄດ້ບັນລຸສະຖານະອັນສູງສຸດດ້ວຍບາດແຜໃນສົງຄາມ. ແຕ່ເມື່ອວີຣະບຸລຸດນັ້ນຖືກສັງຫານ, ຊຸບະດຣາ ນ້ອງສາວຂອງຂ້ອຍ ຖືກຄວາມເຈັບປວດຄອບງຳ, ໄປຫາລູກ ແລະ ຮ້ອງໄຫ້ຄືນົກຄູຣະລິ. ຕໍ່ມາ ນາງເຂົ້າໄປຫາ ດຣໍປະດີ ດ້ວຍຄວາມໂສກ ແລະ ຖາມວ່າ: ‘ໂອ ທ່ານນາງຜູ້ສູງສົ່ງ, ເດັກນ້ອຍທັງໝົດຢູ່ໃສ? ຂ້ອຍປາດຖະໜາຈະເຫັນພວກເຂົາທັງໝົດ.’”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage frames a warrior’s death in righteous battle as spiritually purifying (śastrapūta) and leading to an elevated destiny (gati), while also urging restraint from being mastered by grief—an ethical call to steadiness amid inevitable loss.
After Abhimanyu’s death, words of consolation describe his heroic end as leading to a higher state. Subhadrā, overcome with sorrow, laments intensely and then approaches Draupadī, asking where all the children are because she longs to see them.