Shloka 26
Bhāgīrathī-tīra-śauca, Kurukṣetra-gamana, and Śatayūpa-āśrama-dīkṣā (गङ्गातीरशौच–कुरुक्षेत्रगमन–शतयूपाश्रमदीक्षा)
विवेश विदुरो धीमान् गात्रैर्गात्राणि चैव ह । प्राणान् प्राणेषु च दधदिन्द्रियाणीन्द्रियेषु च
vaiśampāyana uvāca | viveśa viduro dhīmān gātrair gātrāṇi caiva ha | prāṇān prāṇeṣu ca dadhad indriyāṇīndriyeṣu ca ||
ໄວສຳປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ວິດຸຣະ ຜູ້ມີປັນຍາ ໄດ້ເຂົ້າໄປ (ໃນຢຸທິສຖິຣະ). ທ່ານວາງອະວັຍະວະໃຫ້ສອດຄ່ອງກັນ, ວາງລົມຫາຍໃຈໃຫ້ສອດຄ່ອງກັນ, ແລະວາງອິນທຣີຍະໃຫ້ສອດຄ່ອງກັນ—ຫຼວມຄວາມເປັນຕົນທັງມວນເຂົ້າກັບພະຣາຊາ. ພາບນີ້ສະແດງການກະທຳສຸດທ້າຍຂອງວິດຸຣະເປັນການຖອນຄືນຕາມໂຍຄະຢ່າງມີວິໄນ ແລະການຫຼວມເປັນໜຶ່ງດ້ວຍຄວາມບໍ່ເຫັນແກ່ຕົນ, ຢືນຢັນວ່າປັນຍາແທ້ສຸດທ້າຍຢູ່ທີ່ການຄອບຄອງພາຍໃນ ບໍ່ແມ່ນອຳນາດພາຍນອກ.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights yogic mastery at life’s end: the wise person withdraws and integrates body, breath, and senses with perfect control, suggesting that spiritual attainment and selflessness surpass worldly status.
Vidura, having reached the culmination of his life and practice, mystically enters Yudhiṣṭhira—symbolizing the transfer/absorption of his embodied energies (limbs, prāṇa, and senses) and marking Vidura’s departure (niryāṇa).