Shloka 1
Cyavana’s Yogic Display and Kuśika’s Recognition of Tapas (च्यवन-योगप्रभावः कुशिकस्य तपःप्रशंसा च)
इस प्रकार श्रीमह्याभारत अनुशासनपर्वके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें च्यवनमुनिका उपाख्यानविषयक पचासवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ ५० ॥ एकपज्चाशत्तमो< ध्याय: राजा नहुषका एक गौके मोलपर च्यवन मुनिको खरीदना
Bhīṣma uvāca: Nahuṣas tu tataḥ śrutvā Cyavanaṁ taṁ tathāgatam | tvaritaḥ prayayau tatra sahāmātya-purohitaḥ ||
ພີດສະມະກ່າວວ່າ: ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນວົງພັນບະຣະຕະ! ເມື່ອພະຣາຊານະຫຸຊາໄດ້ຍິນວ່າ ລິສີຈະວະນມາຮອດໃກ້ເມືອງໃນສະພາບເຊັ່ນນັ້ນ ພຣະອົງກໍຮີບໄປຍັງບ່ອນນັ້ນ ພ້ອມດ້ວຍອຳມາດ ແລະ ປຸໂຣຫິດຫຼວງ. ພາບນີ້ເປີດສູ່ການພົບພາຕາມທຳມະ: ກະສັດພຶງຕອບສະໜອງຢ່າງວ່ອງໄວ ແລະ ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ ເມື່ອຮູ້ວ່າມີຕະປະສີຜູ້ອ່ອນແອຢູ່ໃກ້ໆ ເພາະການປະພຶດຕໍ່ລິສີແມ່ນເຄື່ອງຊັ່ງວັດຄວາມທຽງທຳຂອງກະສັດ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A king’s dharma includes prompt, respectful attention to ascetics and sages—especially when they are vulnerable—because honoring spiritual authority and protecting the righteous sustains social and moral order.
Bhishma narrates that King Nahusha, on hearing that the sage Cyavana has arrived nearby in a particular condition, quickly goes to meet him, taking along his ministers and his priest—setting up the ensuing episode about cows, charity, and merit.