Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 173
Bhaṅgāśvanopākhyāna — On comparative affection in strī–puruṣa union (भङ्गाश्वनोपाख्यानम्)
Devanagari script
किंच्विदं त्विति विज्ञाय विस्मयं परमं गता: । राजाके पुत्र, स्त्रियाँ, सेवक तथा नगर और जनपदके लोग, “यह क्या हुआ?'--ऐसी जिज्ञासा करते हुए बड़े आश्वर्यमें पड़ गये
Transliteration
kiñ cvidaṃ tv iti vijñāya vismayaṃ paramaṃ gatāḥ | rājā ca putrāḥ striyaḥ sevakāś ca tathā nagara-janapada-lokāḥ “kiṃ nu khalv idam abhūt?” iti jijñāsamānā mahad āścaryam āpannāḥ ||
Translation
ເມື່ອຮູ້ຊັດວ່າ «ນີ້ແທ້ໆແມ່ນຫຍັງ?» ພວກເຂົາກໍຖືກຄວາມຕື່ນຕະລຶງຢ່າງສູງສຸດຄອບງໍາ. ພະຣາຊາ ພະຣາຊະບຸດ ສະຕຣີ ຂ້າລາຊການ ແລະປະຊາຊົນທັງໃນເມືອງແລະຊົນນະບົດ ລ້ວນຖາມວ່າ «ເກີດຫຍັງຂຶ້ນ?» ແລ້ວຕົກຢູ່ໃນຄວາມອັດສະຈັນອັນໃຫຍ່.
Word by Word
किम्what
किम्:
Karma
TypePronoun
Rootकिम्
Formneuter, nominative/accusative, singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
इदम्this
इदम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
Formneuter, nominative/accusative, singular
त्व्indeed/then (emphatic particle in 'त्विति')
त्व्:
TypeIndeclinable
Rootत्व् (अव्यय-प्रत्ययः, इति-पूर्वकः)
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
विज्ञायhaving understood/knowing
विज्ञाय:
TypeVerb
Rootवि-ज्ञा
Formक्त्वा (absolutive/gerund), parasmaipada (usage)
विस्मयम्astonishment
विस्मयम्:
Karma
TypeNoun
Rootविस्मय
Formmasculine, accusative, singular
परम्supreme/great
परम्:
TypeAdjective
Rootपर
Formmasculine, accusative, singular
गताःgone/entered (into a state)
गताः:
TypeVerb
Rootगम्
Formक्त (past passive participle), masculine, nominative, plural
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
Bhishma (speaker)T
the king (rājā)T
the king’s sons (putrāḥ)W
women (striyaḥ)S
servants/attendants (sevakāḥ)C
city (nagara)C
countryside/realm (janapada)P
people (lokāḥ)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes