Shloka 36
Tapas-śreṣṭhatā: Anāśana as the Highest Austerity
Bhagīratha–Brahmā Saṃvāda
लोकनाथ! सुरेश्वर! इनके अतिरिक्त रोहिणी (कपिला) जातिकी बहुत-सी दुधारू गौएँ तथा बहुसंख्यक साँड़ भी मैं प्रतिदिन ब्राह्मणोंको दान करता था; परंतु उन सब दानोंके फलसे भी मैं इस लोकमें नहीं आया हूँ ।।
Bhagīratha uvāca: Lokanātha! Sureśvara! etebhyaḥ pṛthak rohiṇī-kapilā-jātīyā bahvyo dhenavaḥ bahavaś ca vṛṣabhāḥ mayā pratidinaṃ brāhmaṇebhyo dīyante sma; tathāpi teṣāṃ sarveṣāṃ dānānāṃ phalena aham asmin loke nāgataḥ. Triṃśad-agnīn ahaṃ brahmajña yajaṃś ca yat pratidinaṃ; aṣṭakṛtvaḥ sarvamedhaiḥ, saptakṛtvaś ca naramedhaiḥ, aṣṭāviṃśati-śataṃ viśvajit-yajñaiḥ ca iṣṭavān; tathāpi deveśvara! teṣāṃ yajñānāṃ phalena api aham iha nāgataḥ.
ພະພາກີຣະຖະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣະເຈົ້າແຫ່ງໂລກ, ໂອ ພຣະເຈົ້າແຫ່ງເທວະ! ນອກເໜືອຈາກນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າເຄີຍຖວາຍທານແກ່ພຣາຫມັນທຸກມື້ ດ້ວຍງົວນົມຫຼາຍຕົວພັນ ໂຣຫິນີ (ກະປິລາ) ແລະ ງົວຜູ້ນັບບໍ່ຖ້ວນ; ແຕ່ດ້ວຍຜົນຂອງທານເຫຼົ່ານັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າກໍບໍ່ໄດ້ມາຮອດສະພາບນີ້. ຂ້າພະເຈົ້າຍັງໄດ້ກໍ່ກອງໄຟບູຊາ (ອັກນິຈະຍະນ) ແລະ ປະກອບພິທີຍະຊະນະທຸກມື້—ຕິດຕໍ່ກັນ 30 ຄັ້ງ ມື້ລະຄັ້ງ. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍສັຣວະເມທະ 8 ຄັ້ງ, ນະຣະເມທະ 7 ຄັ້ງ, ແລະ ວິຊະວະຈິດ 128 ຄັ້ງ; ແຕ່ໂອ ພຣະເຈົ້າແຫ່ງເທວະ, ແມ່ນແຕ່ຜົນຂອງພິທີເຫຼົ່ານັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າກໍບໍ່ໄດ້ມາຮອດສະພາບນີ້»
भगीरथ उवाच
Educational Q&A
Bhagīratha emphasizes that sheer accumulation of ritual acts—lavish gifts and repeated sacrifices—does not automatically guarantee the desired spiritual or existential attainment; some deeper factor (such as intention, purity, truthfulness, or a specific unresolved cause) must determine the outcome.
Bhagīratha addresses a supreme divine figure, recounting the vast scale of his charities and Vedic sacrifices (agnicayana, sarvamedha, naramedha, viśvajit) and expressing that, despite these, he has not attained the expected result—setting up a search for the true reason behind his present condition.