Shloka 24

भीमस्य जलान्वेषणं तथा वनविश्रान्तिः

Bhīma’s Search for Water and the Forest Halt

Devanagari script

सबालवृद्धास्ते पौरा: कौरवानभ्यायुस्तदा । श्र॒ुत्वा सुतुमुलं युद्ध कौरवानेव भारत

Transliteration

sabālavṛddhās te paurāḥ kauravān abhyāyus tadā | śrutvā sutumulaṃ yuddhaṃ kauravān eva bhārata ||

Translation

ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ໃນເວລານັ້ນ ຊາວເມືອງ—ທັງເດັກນ້ອຍແລະຜູ້ເຖົ້າ—ພາກັນຮີບອອກໄປປະຈັນໜ້າກັບພວກເກົາຣະວະ. ໂອ ພາຣະຕະ (ຊະນະເມຊະຍະ) ເມື່ອໄດ້ຍິນວ່າການຮົບອັນດຸເດືອດກຳລັງເກີດຂຶ້ນ ພວກເກົາຣະວະກໍຕົກຢູ່ໃນຄວາມວຸ້ນວາຍແລະສັບສົນ.

Word by Word

• स: he/that (one)
• स: Karta
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• बाल-वृद्धाः: children and old men
• बाल-वृद्धाः: Karta
• Type: Adjective
• Root: बाल + वृद्ध
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• ते: those
• ते: Karta
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• पौराः: citizens/townsmen
• पौराः: Karta
• Type: Noun
• Root: पौर
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• कौरवान्: the Kauravas
• कौरवान्: Karma
• Type: Noun
• Root: कौरव
• Form: Masculine, Accusative, Plural

• अभ्यायुः: they advanced/attacked
• Type: Verb
• Root: अभि-या (धातु: या)
• Form: Perfect (Paroksha/लिट्), 3rd, Plural, Parasmaipada

• तदा: then
• तदा: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: तदा

• श्रुत्वा: having heard
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु: श्रु) → श्रुत्वा
• Form: क्त्वा (absolutive), Active (parasmai-sense)

• सु-तुमुलम्: very tumultuous
• सु-तुमुलम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: सु + तुमुल
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• युद्धम्: battle
• युद्धम्: Karma
• Type: Noun
• Root: युद्ध
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• कौरवान्: the Kauravas
• कौरवान्: Karma
• Type: Noun
• Root: कौरव
• Form: Masculine, Accusative, Plural

• एव: indeed/just
• Type: Indeclinable
• Root: एव

• भारत: O Bharata
• Type: Noun
• Root: भारत
• Form: Masculine, Vocative, Singular

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• Janamejaya (Bhārata)
• Paurāḥ (townspeople/citizens)
• Kauravas
• Yuddha (battle)