Adhyaya 3

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादे प्रजापतिवंशानुकीर्त्तनं नाम द्वितीयो ऽध्यायः ऋषय ऊचु / देवानां दानवानां च दैत्यानां चैव सर्वशः / उत्पत्तिं विस्तरेणैव ग्रूहि वैवस्वतेंऽतरे

ດັ່ງນີ້ ໃນສີຣີພຣະຫມານຑະ ມະຫາປຸຣານະ ພາກກາງທີ່ພຣະວາຍຸໄດ້ກ່າວ ໃນອຸໂປດທາດປາດທີ 3 ບົດທີ 2 ຊື່ “ການສັນລະເສີນວົງສາຂອງປຣະຊາປະຕິ”. ພວກລຶສີກ່າວວ່າ: “ໃນໄວວັສວະຕະ ມັນວັນຕະຣະ ຂໍໃຫ້ທ່ານເລົ່າກໍາເນີດເທວະ ດານະວະ ແລະ ໄທຕະຍະ ຢ່າງລະອຽດ.

Verse 2

सूत उवाच धर्म्मस्यैव प्रवक्ष्यामि निसर्गन्तं निबोधत / अरुन्धतीवसुर्जामालंबा भानुर्मरुत्वती

ສູຕະກ່າວວ່າ: “ຂ້າພະເຈົ້າຈະກ່າວເຖິງສາຍສະກຸນຂອງທັມມະ; ຈົ່ງຟັງ. ອະຣຸນທະຕີ, ວະສຸ, ຈາມາ, ອາລັມບາ, ພານຸ, ແລະ ມະຣຸດວະຕີ.”

Verse 3

संकल्पा च मुहूर्त्ता च साध्या विश्वा तथैव च / धर्मस्य पत्न्यो दश ता दक्षः प्राचेतसो ददौ

ສັງກັນປາ, ມຸຫູຣຕຕາ, ສາດຫຍາ, ວິສວາ ແລະອື່ນໆ— ເປັນພຣະຍາທັງສິບຂອງທັມມະ; ທັກສະ ຜູ້ເປັນປຣາເຈຕະສະ ໄດ້ມອບໃຫ້.

Verse 4

साध्यापुत्रास्तु धर्मस्य साध्या द्वादशजज्ञिरे / देवेभ्यस्तान्परान्देवान्दैवज्ञाः परिचक्षते

ຈາກສາດຫຍາ ພຣະຍາຂອງທັມມະ ໄດ້ເກີດບຸດສາດຫຍາ 12 ອົງ; ຜູ້ຮູ້ເລື່ອງເທວະເວົ້າວ່າ ພວກເຂົາເປັນເທວະຜູ້ສູງກວ່າເທວະທັງປວງ.

Verse 5

ब्राह्मणा वै मुखात्सृष्टा जया देवाः प्रजेप्सया / सर्वे मन्त्रशरीरस्ते समृता मन्वन्तरेष्विह

ພຣາຫມະນະຖືກສ້າງຈາກປາກ; ເນື່ອງດ້ວຍຄວາມປາຖະໜາໃຫ້ເກີດປະຊາ ຈຶ່ງມີເທວະນາມ “ຊະຍາ”. ພວກເຂົາລ້ວນເປັນກາຍແຫ່ງມົນຕຣາ ແລະຖືກລະລຶກໃນມັນວັນຕະຣະທັງຫຼາຍ.

Verse 6

दर्शश्च पौर्णमासश्च बृहद्यच्च रथन्तरम् / वित्तिश्चैव विवित्तिश्च आकूतिः कूतिरेव च

ດັຣຊະ ແລະ ປໍຣນະມາສະ, ພ້ອມທັງ ບຣິຫັດ ແລະ ຣະຖັນຕະຣະ; ອີກທັງ ວິຕຕິ, ວິວິຕຕິ, ອາກູຕິ, ກູຕິ—ເປັນນາມຍັຊະອັນສັກສິດ

Verse 7

विज्ञाता चैव विज्ञातो मनो यज्ञस्तथैव च / नामान्येतानि तेषां वै यज्ञानां प्रथितानि च

ວິຊະຍາຕາ ແລະ ວິຊະຍາຕະ, ພ້ອມທັງ ມະໂນຍັຊະ; ນາມເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນນາມທີ່ໂດ່ງດັງຂອງຍັຊະເຫຼົ່ານັ້ນ

Verse 8

ब्रह्मशापेन तेजाताः पुनः स्वायंभुवे जिताः / स्वारोचिषे वै तुषिताः सत्यश्चैवोत्तमे पुनः

ເນື່ອງດ້ວຍຄຳສາບຂອງພຣະພຣະຫມາ ພວກເຂົາເສຍທິບພະລັງ; ແລ້ວໃນມັນວັນຕະຣະສະວາຍັມພູວະ ຖືກພິຊິດ. ໃນສະວາໂຣຈິສະ ເອີ້ນວ່າ ‘ຕຸຊິຕະ’ ແລະໃນອຸດຕະມະ ກໍກັບໄດ້ນາມ ‘ສັດຍະ’ ອີກຄັ້ງ

Verse 9

तामसे हरयो नाम वैकुण्ठा रेवतान्तरे / ते साध्याश्चाक्षुषे नाम्ना छन्दजा जज्ञिरे सुराः

ໃນຕາມະສະມັນວັນຕະຣະ ພວກເຂົາມີນາມ ‘ຫະຣະຍະ’; ໃນເຣວະຕະມັນວັນຕະຣະ ເອີ້ນ ‘ໄວກຸນຖະ’. ໃນຈາກຊຸສະມັນວັນຕະຣະ ພວກເຂົາປາກົດເປັນ ‘ສາດຫຍະ’ ເທວະຜູ້ເກີດຈາກຉັນທະ (ສຳນວນສັກສິດ)

Verse 10

धर्मपुत्रा महाभागाः साध्या ये द्वादशामराः / पूर्वं समनुसूयन्ते चाक्षुषस्यान्तरे मनोः

ສາດຫຍະເທວະ 12 ອົງ ຜູ້ເປັນບຸດແຫ່ງທັມມະ ອັນມີມະຫາພາກ—ໃນມັນວັນຕະຣະຂອງມະນຸຈາກຊຸສະ ຖືກນັບໄວ້ແຕ່ເດີມ

Verse 11

स्वारोचिषेंऽतरे ऽतीता देवा ये वै महौजसः / तुषिता नाम ते ऽन्योन्यमूचुर्वै चाक्षुषेंऽतरे

ໃນສະວາໂຣຈິສະ ມັນວັນຕະຣະ ເທວະຜູ້ມີເດດສູງໄດ້ຜ່ານໄປແລ້ວ; ເທວະນາມ ‘ຕຸສິຕະ’ ໄດ້ກ່າວກັນໃນຈາກຊຸສະ ມັນວັນຕະຣະ

Verse 12

किञ्चिच्छिष्टे तदा तस्मिन्देवा वै तुषिताब्रुवन् / एतामेव महाभागां वयं साध्यां प्रविश्य वै

ເມື່ອຍັງເຫຼືອຢູ່ເພີຍນ້ອຍ ເທວະ ‘ຕຸສິຕະ’ ກ່າວວ່າ: “ໂອ ຜູ້ມີສິຣິມົງຄຸນ, ພວກເຮົາຈະເຂົ້າໄປໃນນັ້ນໃນຖານະ ‘ສາດຫຍະ’”

Verse 13

मन्वन्तरे भविष्यामस्तन्नः श्रेयो भविष्यति / एवमुक्त्वा तु ते सर्वे चाक्षुषस्यान्तरे मनोः

“ພວກເຮົາຈະເກີດໃນມັນວັນຕະຣະ; ນັ້ນແມ່ນຄວາມດີສູງສຸດສໍາລັບພວກເຮົາ” ເມື່ອກ່າວແລ້ວ ພວກເຂົາທັງໝົດຢູ່ໃນການແຫ່ງມະນູ ຈາກຊຸສະ

Verse 14

तस्यां द्वादश संभूता धर्मात्स्वायंभुवात्पुनः / नरनारायणो तत्र जज्ञाते पुनरेव हि

ໃນນັ້ນ ມີສິບສອງອົງເກີດຈາກ ທັມມະ ສະວາຍັມພູວະ; ແລະທີ່ນັ້ນເອງ ນະຣະ–ນາຣາຍະນະ ໄດ້ເກີດຂຶ້ນອີກຄັ້ງ

Verse 15

विपश्चिदिन्द्रो यश्चाभूत्तथा सत्यो हरिश्च तौ / स्वारोचिषेंऽतरे पूर्वमास्तां तौ तुषितासुतौ

ວິປັດຊິດ–ອິນທຣະ ແລະ ສັດຍະ–ຫຣິ ທັງສອງນັ້ນ ໃນການກ່ອນ ໃນສະວາໂຣຈິສະ ມັນວັນຕະຣະ ເປັນບຸດຂອງເທວະຕຸສິຕະ

Verse 16

तुषितानां तु साध्यात्वे नामान्येतानि चक्षते / मनो ऽनुमन्ता प्राणश्च नरो ऽपानश्च वीर्यवान्

ໃນສະພາບເປັນສາດຍະຂອງທຸສິຕະ ມີນາມເຫຼົ່ານີ້ກ່າວໄວ້— ມະນະ, ອະນຸມັນຕາ, ປຣານະ, ນະຣະ ແລະ ອະປານະຜູ້ມີພະລັງ

Verse 17

वितिर्नयो हयश्चैव हंसो नारायणस्तथा / विभुश्चापि प्रभुश्चापि साध्या द्वादश जज्ञिरे

ວິຕິ, ນະຍະ, ຫະຍະ, ຫັງສະ, ນາຣາຍະນະ, ແລະ ວິພຸ ກັບ ປຣະພຸ— ດັ່ງນີ້ສາດຍະສິບສອງໄດ້ເກີດຂຶ້ນ

Verse 18

स्वायंभुवैंऽतरे पूर्वं ततः स्वारो चिषे पुनः / नामान्यासन्पुनस्तानि तुषितानां निबोधत

ໃນມັນວັນຕະຣະສະວາຍັມພູວະກ່ອນ, ແລ້ວຕໍ່ມາໃນມັນວັນຕະຣະສະວາໂຣຈິສະອີກຄັ້ງ— ນາມຂອງທຸສິຕະເຫຼົ່ານັ້ນກໍຄືເກົ່າ; ຈົ່ງຮູ້ໄວ້

Verse 19

प्राणापानावुदानश्च समानो व्यान एव च / चक्षुः श्रोत्रं रसो घ्राणं स्पर्शो बुद्धिर्मनस्तथा

ປຣານະ, ອະປານະ, ອຸດານະ, ສະມານະ, ວະຍານະ; ແລະ ຕາ, ຫູ, ລົດຊາດ, ກິ່ນ, ສຳຜັດ, ປັນຍາ, ແລະ ໃຈ

Verse 20

नामान्येतानि वै पूर्वं तुषितानां स्मृतानि च / वसोस्तु वसवः पुत्राः साध्यानामनुजाः स्मृताः

ນາມເຫຼົ່ານີ້ໃນກ່ອນໄດ້ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນນາມຂອງທຸສິຕະ; ສ່ວນວະສຸທັງຫຼາຍ ຜູ້ເປັນບຸດຂອງວະສຸ ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນອະນຸຊຂອງສາດຍະ

Verse 21

धरो ध्रुवश्च सोमश्च आयुश्चैवानलो ऽनिलः / प्रत्यूषश्च प्रभासश्च वसवो ऽष्टौ प्रकीर्तिताः

ທະຣ ທຣຸວ ໂສມ ອາຍຸ ອະນະລ ອະນິລ ປຣະຕະຍູຊ ແລະ ປຣະພາສ—ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນວະສຸ 8 ອົງ

Verse 22

धरस्य पुत्रो द्रविणो हुतहव्यो रजस् तथा / ध्रुवपुत्रो ऽभवत्तात कालो लोकाप्रकालनः

ບຸດຂອງທະຣ ແມ່ນ ດຣະວິນ ຫຸຕະຫະວະຍະ ແລະ ຣະຈັສ; ບຸດຂອງທຣຸວ ໂອ້ ຕາຕ ແມ່ນ ກາລ ຜູ້ຄຸ້ມຄອງໂລກ

Verse 23

सोमस्य भगवान्वर्चा बुधश्च ग्रहबौधनः / धरोर्मी कलिलश्चैव पञ्च चन्द्रमसः सुताः

ບຸດຂອງໂສມ ແມ່ນ ພະຄະວານວັຣຈາ, ພຸດຜູ້ໃຫ້ປັນຍາເລື່ອງດາວ, ແລະ ທະໂຣຣມີ ກະລິລ—ເປັນບຸດ 5 ຂອງຈັນທຣາ

Verse 24

आयस्य पुत्रो वैतण्ड्यः शमः शान्तस्तथैव च / स्कन्दः सनत्कुमारश्च जज्ञे पादेन तेजसः

ບຸດຂອງອາຍຸ ແມ່ນ ໄວຕັນດະຍະ, ສະມະ ແລະ ສານຕະ; ແລະຈາກສ່ວນໜຶ່ງແຫ່ງເຕຊັສ ເກີດ ສະກັນທະ ແລະ ສະນັດກຸມາຣ

Verse 25

अग्नेः पुत्रं कुमारं तु स्वाहा जज्ञे श्रिया षृतम् / तस्य शाखो विशाखश्च नैगमेयश्च प्रष्टजाः

ສະວາຫາໄດ້ໃຫ້ກຳເນີດ ກຸມາຣ ບຸດຂອງອັກນິ ດ້ວຍຄວາມຮຸ່ງເຮືອງແຫ່ງສຣີ; ບຸດຂອງທ່ານແມ່ນ ຊາກ ວິຊາກ ແລະ ໄນກະເມຍ (ປຣັສຕະຈະ)

Verse 26

अनिलस्य शिवा भार्या तस्याः पुत्रो मनोजवः / अविज्ञान गतिश्चैव द्वौ पुत्रावनिलस्य च

ອະນິລມີພຣະຍາຊື່ ຊິວາ; ນາງໃຫ້ກຳເນີດບຸດຊື່ ມະໂນຊະວະ. ອະນິລຍັງມີບຸດອີກສອງ: ອະວິຊະຍານ ແລະ ຄະຕິ.

Verse 27

प्रत्यूषस्य विदुः पुत्रमृषिं नाम्नाथ देवलम् / द्वौ पुत्रौ देवलस्यापि क्षमावन्तौ मनीषिणौ

ບຸດຂອງ ປຣະຕະຍູຊະ ເປັນລຶສີຊື່ ເທວະລະ. ເທວະລະກໍມີບຸດສອງຄົນ ຜູ້ມີຄວາມອົດທົນ ແລະ ປັນຍາ.

Verse 28

बृहस्पतेश्तु भगिनी भुवना ब्रह्मवादिनी / योगसिद्धा जगत्कृत्स्नमशक्ता चरति स्म ह

ນ້ອງສາວຂອງ ບຣິຫັສປະຕິ ຊື່ ພຸວະນາ ເປັນຜູ້ກ່າວພຣະພຣະຫມັນ. ດ້ວຍການສຳເລັດໂຍຄະ ນາງຈຶ່ງທ່ອງໄປທົ່ວທັງໂລກໂດຍບໍ່ມີອຸປະສັກ.

Verse 29

प्रभासस्य तु भार्या सा वसूनामष्टमस्य ह / विश्वकर्मा सुतस्तस्याः प्रजापतिपतिर्विभुः

ນາງນັ້ນເປັນພຣະຍາຂອງ ປຣະພາສະ ວະສຸອົງທີ 8. ຈາກນາງເກີດ ວິສະວະກັມມະ ຜູ້ເປັນຈອມເຈົ້າແຫ່ງປຣະຊາປະຕິ ຜູ້ມີອຳນາດຍິ່ງ.

Verse 30

विश्वेदेवास्तु विश्वाया जज्ञिरे दश विश्रुताः / क्रतुर्दक्षः श्रवः सत्यः कालः मुनिस्तथा

ຈາກ ວິສະວາ ໄດ້ເກີດ ວິສະເວເທວະ 10 ອົງອັນໂດ່ງດັງ: ກຣະຕຸ, ທັກສະ, ສຣະວະ, ສັດຍະ, ກາລະ, ແລະ ມຸນິ ເປັນຕົ້ນ.

Verse 31

पुरूरवो मार्द्रवसो रोचमानश्च ते दश / धर्मपुत्राः सुरा एते विश्वायां जज्ञिरे शुभाः

ປຸຣູຣະວ, ມາຣດຣະວະສະ ແລະ ໂຣຈະມານະ—ເທວະຜູ້ເປັນມງຄົລທັງສິບນີ້ ເປັນບຸດແຫ່ງທຳມະ ເກີດຈາກ ວິສວາ

Verse 32

मरुत्वत्यां मरुत्वन्तो भानवो भानुजाः स्मृताः / मुहूर्ताश्च मुहूर्ताया घोषलंबा ह्यजायत

ຈາກ ມະຣຸດວະຕີ ເກີດເປັນ ມະຣຸດວັນຕະ; ຈາກ ພານຸຈາ ຖືກຈື່ຈຳວ່າ ພານະວະ; ແລະຈາກ ມຸຫູຣຕາ ເກີດເປັນ ມຸຫູຣຕະ ພ້ອມທັງ ໂຆສະລຳພາ

Verse 33

संकल्पायां तु संजज्ञे विद्वान्संकल्प एव तु / नव वीथ्यस्तु जामायाः पथत्रयमुपाश्रिताः

ໃນ ສັງກັລປາ ໄດ້ເກີດຜູ້ຮູ້ນາມ “ສັງກັລປະ”; ແລະ ວີທີ ເກົ້າສາຍຂອງ ຈາມາ ໄດ້ອາໄສເສັ້ນທາງສາມປະການ

Verse 34

पृथिवी विषयं सर्वमरुन्धत्यामजायत / एष सर्गः समाख्यातो विद्वान्धर्मस्य शाश्वतः

ຈາກ ອະຣຸນທະຕີ ເກີດຂຶ້ນທຸກສິ່ງອັນເປັນຂອບເຂດແຫ່ງໂລກປະຖະພີ; ນີ້ແມ່ນ “ສັຣກ” ທີ່ນັກປັນຍາຜູ້ຮູ້ທຳມະອັນນິລັນດອນໄດ້ກ່າວໄວ້

Verse 35

मुहूर्ताश्चैव तिथ्याश्च प्रतिभिः सह सुव्रताः / नामतः संप्रवक्ष्यामि ब्रुवतो मे निबोधत

ໂອ ຜູ້ຖືພຣະວຣະຕະອັນດີ! ທັງ ມຸຫູຣຕະ ແລະ ຕິຖິ ພ້ອມດ້ວຍ ປຣະຕິ—ບັດນີ້ຂ້າພະເຈົ້າຈະກ່າວນາມຂອງພວກນັ້ນ; ຈົ່ງຟັງຖ້ອຍຄຳຂອງຂ້າພະເຈົ້າໃຫ້ດີ

Verse 36

अहोरात्रविभागश्च नक्षत्राणि समाश्रितः / मुहुर्त्ताः सर्वनक्षत्रा अहोरात्रभिदस्तथा

ການແບ່ງກາງວັນແລະກາງຄືນອາໄສນັກສັດ; ໃນນັກສັດທັງໝົດ ມຸຫູຣຕະກໍດັ່ງນັ້ນ ຊີ້ຄວາມແຕກຕ່າງຂອງວັນແລະຄືນ

Verse 37

अहोरात्रकलानां तु षडशीत्यधिकाः स्मृताः / रवेर्गति विशेषेण सर्वर्त्तुषु च नित्यशः

ກະລາຂອງວັນຄືນຖືກກ່າວວ່າມີເກີນ 86; ໂດຍຄວາມແຕກຕ່າງໃນການເຄື່ອນຂອງພະອາທິດ ຈຶ່ງເປັນເຊັ່ນນີ້ເສມອໃນທຸກລະດູ

Verse 38

ततो वेदविदश्चैतां गतिमिच्छन्ति पर्वसु / अविशेषेषु कालेषु ज्ञेयः सवितृमानतः

ດັ່ງນັ້ນ ຜູ້ຮູ້ເວດປາຖະໜາການເຄື່ອນນີ້ໃນວັນປັຣວະ; ໃນເວລາທີ່ບໍ່ຈຳເພາະ ພຶງຮູ້ຕາມມາດຕາຂອງສະວິຕຣ (ພະອາທິດ)

Verse 39

रौद्रः सार्पस्तथा मैत्रः पित्र्यो वासव एव च / आप्यो ऽथ वैश्वदेवश्च ब्राह्मो मध्याह्नसंश्रितः

ຣາວດຣະ, ສາຣປະ, ໄມຕຣະ, ພິຕຣະຍະ, ວາສະວະ, ອາປະຍະ, ໄວສະວະເທວະ ແລະ ບຣາຫມະ—ມຸຫູຣຕະເຫຼົ່ານີ້ອາໄສເວລາທ່ຽງ

Verse 40

प्राजापत्यस्तथैवेन्द्र इन्द्राग्नी निरृतिस्तथा / वारुणश्च यथार्यम्णो भगश्चापि दिनश्रिताः

ປຣາຊາປັດຕະຍະ, ໄອນດຣະ, ອິນດຣາກນີ, ໄນຣຶຕິ, ວາຣຸນ, ອາຣະຍະມັນ ແລະ ພະຄະ—ເຫຼົ່ານີ້ກໍອາໄສຢູ່ໃນສ່ວນຕ່າງໆຂອງກາງວັນ

Verse 41

एते दिनमुहूर्ताश्च दिवाकरविनिर्मिताः / शङ्कुच्छाया विशेषेण वेदितव्याः प्रमाणतः

ມູຫູຣຕະໃນຕອນກາງວັນເຫຼົ່ານີ້ ພຣະສຸຣິຍະເທວະໄດ້ກຳນົດໄວ້; ພຶງຮູ້ຕາມຄວາມແຕກຕ່າງຂອງເງົາສັງກຸ ຕາມມາດຕະຖານທີ່ຖືກຕ້ອງ.

Verse 42

अजैकपादहिर्बुध्न्यः पूषाश्वियमदेवताः / आग्नेयश्चापि विज्ञेयः प्राजापत्यस्तथैव च

ອະໄຈກະປາດ ແລະ ອະຫິຣບຸດນະຍະ, ພ້ອມທັງ ພູສາ, ອັດສະວິນ ແລະ ຍະມະ ເປັນເທວະ; ອີກທັງ ອາກເນຍ ແລະ ປຣາຊາປັດຕະຍະ ກໍຄວນຮູ້ໄວ້.

Verse 43

सौम्यश्चापि तथादित्यो बार्हस्पत्यश्च वैष्मवः / सावित्रश्च तथा त्वाष्ट्रो वायव्यश्चेति संग्रहः

ໂສມະຍະ, ອາທິຕະຍະ, ບາຣະຫັສປັດຕະຍະ ແລະ ໄວສະນະວະ; ພ້ອມທັງ ສາວິຕຣະ, ຕວາສຕຣະ ແລະ ວາຍະວະ—ນີ້ແມ່ນສັງລວມໂດຍຫຍໍ້.

Verse 44

एते रात्रेर्मुहूर्त्ताः स्युः क्रमोक्ता दश पञ्च च / इन्दोर्गत्युदया ज्ञेया नाडिका आदितस्तथा

ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນມູຫູຣຕະໃນຕອນກາງຄືນ ທີ່ກ່າວໄວ້ຕາມລຳດັບ—ສິບຫ້າ; ອາໄສການເຄື່ອນແລະການຂຶ້ນຂອງພຣະຈັນ ພຶງຮູ້ນາຑິກາແຕ່ເລີ່ມຕົ້ນດ້ວຍ.

Verse 45

कालावस्थास्त्विमास्त्वेते मुहूर्त्ता देवताः स्मृताः / सर्वग्रहाणां त्रीण्येव स्थानानि विहितानि च

ສະພາວະແຫ່ງການເວລາເຫຼົ່ານີ້ ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນເທວະແຫ່ງມູຫູຣຕະ; ແລະສຳລັບດາວເຄາະທັງປວງ ໄດ້ກຳນົດສະຖານທີ່ໄວ້ພຽງສາມປະການເທົ່ານັ້ນ.

Verse 46

दक्षिणोत्तरमध्यानि तानि विद्याद्यथाक्रमम् / स्थानं जारद्गवं सध्ये तथैरावतमुत्तरम्

ຄວນຮູ້ສິ່ງເຫຼົ່ານັ້ນຕາມລຳດັບວ່າ ທິດໃຕ້, ທິດເໜືອ ແລະ ກາງ. ກາງແມ່ນສະຖານຂອງ ຈາຣັດກະວະ; ທິດເໜືອແມ່ນ ໄອຣາວະຕະ (ວີທີ).

Verse 47

वैश्वानरं दक्षिणतो निर्दिष्टमिह तत्त्वतः / अश्विनी कृत्तिका याम्यं नागवीथीति विश्रुता

ໃນນີ້ໂດຍຄວາມແທ້ ໄວສະວານະຣະ ຖືກຊີ້ໄວ້ທາງທິດໃຕ້. ອັດສະວິນີ ແລະ ກຣິດຕິກາ ຢູ່ໃນສ່ວນຢາມຍະ (ທິດໃຕ້) ອັນມີນາມວ່າ “ນາກະວີທີ”.

Verse 48

ब्राह्मं सौम्यं तथार्द्रा च गजवीथीति शब्दिता / पुष्याश्लेषे तथादित्यं वीथी चैरावती मता

ພຣາຫມະ, ໂສມຍະ ແລະ ອາຣະດຣາ ເອີ້ນວ່າ “ກະຊະວີທີ”. ສ່ວນ ອາທິດຍະ ພ້ອມກັບ ປຸສຍະ ແລະ ອາສເລຊາ ຖືກນັບເປັນ “ໄອຣາວະຕີວີທີ”.

Verse 49

तिस्रस्तु विथयो ह्येता उत्तरो मार्ग उच्यते / पूर्वोत्तरे च फल्गुन्यौ मघा चैवार्षभी स्मृता

ວີທີທັງສາມນີ້ເອີ້ນວ່າ “ອຸດຕະໂຣ ມາຣະກະ” ແມ່ນທາງເໜືອ. ໃນທິດຕາເວັນອອກສຽງເໜືອມີ ຟັລກຸນີ ທັງສອງ ແລະ ມະຄາ ທີ່ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນ “ອາຣະສະພີ” (ວີທີ).

Verse 50

हस्तश्चित्रा तथा स्वाती गोवीथीति तु शब्दिता / ज्येष्ठा विशाखानुराधा वीथी जारद्गवी मता

ຫັດສະຕະ, ຈິດຣາ ແລະ ສະວາຕິ ເອີ້ນວ່າ “ໂກວີທີ”. ສ່ວນ ເຈຍດຖາ, ວິຊາຄາ ແລະ ອະນຸຣາທາ ຖືກນັບເປັນ “ຈາຣັດກະວີ” (ວີທີ).

Verse 51

एतास्तु वीथयस्तिस्रो मध्यमो मार्ग उच्यते / मूलं पूर्वोत्तराषाढे अजवीथ्याभिशब्दिते

ນີ້ແມ່ນວີຖີ 3; ເອີ້ນວ່າ ‘ທາງກາງ’. ໃນ Pūrvottarāṣāḍhā ນັກສະຕຣະ Mūla ຖືກເອີ້ນວ່າ ‘Ajavīthī’.

Verse 52

श्रवणं च धनिष्ठा च मार्गी शतभिषक्तथा / वैश्वानरी भाद्रपदे रेवती चैव कीर्त्तिता

Śravaṇa ແລະ Dhaniṣṭhā, ພ້ອມທັງ Śatabhiṣak ເອີ້ນວ່າ ‘mārgī’. ໃນ Bhādrapada ມີ Vaiśvānarī ແລະ Revatī ກໍຖືກກ່າວສັນລະເສີນວ່າໂດດເດັ່ນ.

Verse 53

एतास्तु वीथयस्तिस्रो दक्षिणे मार्ग उच्यते / अष्टाविशति याः कन्या दक्षः सोमाय ता ददौ

ວີຖີທັງສາມນີ້ເອີ້ນວ່າ ‘ທາງທິດໃຕ້’. ບຸດສາວ 28 ຄົນນັ້ນ ດັກສະໄດ້ມອບໃຫ້ໂສມ (ຈັນທຣາ).

Verse 54

सर्वा नक्षत्रनाम्न्यस्ता ज्यौतिषे परिकीर्त्तिताः / तासामपत्यान्यभवन्दीप्तयो ऽमिततेजसः

ຜູ້ທີ່ມີນາມເປັນນັກສະຕຣະເຫຼົ່ານີ້ ຖືກກ່າວໄວ້ໃນວິຊາ jyotiṣa. ລູກຫຼານຂອງພວກນາງເກີດມາສະຫວ່າງໄສ ດ້ວຍພະລັງອັນຫາປະມານບໍ່ໄດ້

Verse 55

यास्तु शेषास्तदा कन्याः प्रतिजग्राह कश्यपः / चतुर्दशा महाभागाः सर्वास्ता लोकमातरः

ສ່ວນບຸດສາວທີ່ເຫຼືອໃນເວລານັ້ນ ກັດສະຍະປະໄດ້ຮັບໄວ້. ທັງ 14 ຜູ້ມີສິຣິອັນຍິ່ງໃຫຍ່ນັ້ນ ລ້ວນເປັນ ‘ແມ່ແຫ່ງໂລກ’

Verse 56

अदितिर्दितिर्दनुः काष्ठारिष्टानायुः खशा तथा / सुरभिर्विनता ताम्रा मुनिः क्रोधवशा तथा

ອະດິຕິ, ດິຕິ, ດະນຸ, ກາດຖາ, ອະຣິດຖາ, ອະນາຢຸ, ຄະຊາ; ແລະ ສຸຣະພີ, ວິນະຕາ, ຕາມຣາ, ມຸນິ, ກຣົດຫະວະຊາ—ລ້ວນເປັນພຣະມະເຫສີຂອງປຣະຊາປະຕິ

Verse 57

कद्रूर्माता च नागानां प्रजास्तासां निबोधत / स्वायंभुवे ऽन्तरे तात ये द्वादश सुरोत्तमाः

ກັດຣູແມ່ນແມ່ຂອງພວກນາກ; ຈົ່ງຮູ້ຈັກລູກຫຼານຂອງນາງ. ໂອ ລູກເອີຍ, ໃນສະວາຍັມພູວະມັນວັນຕຣະ ມີເທວະຜູ້ປະເສີດ 12 ອົງ

Verse 58

वैकुण्ठा नाम ते साध्या बभूवुश्चाक्षुषेंऽतरे / उपस्थितेंऽतरे ह्यस्मिन्पुनर्वैवस्वतस्य ह

ພວກສາດຫຍະທີ່ມີນາມວ່າ “ໄວກຸນຖະ” ເກີດໃນຈັກຊຸສະມັນວັນຕຣະ; ແລະເມື່ອອັນຕະລະນີ້ມາຮອດ ກໍມີມັນວັນຕຣະໄວວັສວະຕະຕາມມາອີກ

Verse 59

आराधिता आदित्या ते समेत्योचुः परस्परम् / एतामेव महाभागामदितिं संप्रविश्य वै

ພວກອາທິຕະຍະທີ່ຖືກອາຣາທະນາຈົນພໍໃຈ ໄດ້ມາຊຸມນຸມແລ້ວກ່າວກັນວ່າ “ໃຫ້ເຮົາເຂົ້າໄປໃນອະດິຕິຜູ້ມີມະຫາພາກນີ້ (ເພື່ອເກີດ)”

Verse 60

वैवस्वतेंऽतरे ह्यस्मिन्योगादर्द्धेन तेजसा / गच्छेम पुत्रतामस्यास्तन्नः श्रेयो भविष्यति

ໃນມັນວັນຕຣະໄວວັສວະຕະນີ້ ດ້ວຍພະລັງໂຍຄະ ແລະດ້ວຍເດຊະຮັດສະມີຄື່ງໜຶ່ງຂອງເຮົາ ຂໍໃຫ້ເຮົາໄປຮັບສະຖານະເປັນບຸດຂອງນາງ; ນັ້ນຈະເປັນຄວາມດີແກ່ເຮົາ

Verse 61

एवमुक्त्वा तु ते सर्वे वर्त्तमानेंऽतरे तदा / जज्ञिरे द्वादशादित्या मारीयात्कश्यपात्पुनः

ເມື່ອກ່າວດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ໃນການຄັ້ນກາງນັ້ນ; ອາທິຕະຍະ 12 ອົງ ເກີດຂຶ້ນອີກຄັ້ງ ຈາກກັດຊະຍະປະ ຜ່ານທິດາຂອງມະຣີຈິ.

Verse 62

शतक्रतुश्च विष्णुश्च जज्ञाते पुनरेव हि / वैवस्वतेंऽतरे ह्यस्मिन्नरनारायणौ तदा

ຊະຕະກຣະຕຸ (ອິນທຣະ) ແລະ ວິດສະນຸ ກໍເກີດຂຶ້ນອີກແທ້; ໃນມັນວັນຕະຣະ ໄວວັດສະວະຕະນີ້ ເຂົາທັງສອງປາກົດເປັນ ນະຣ-ນາຣາຍະນະ.

Verse 63

तेषामपि हि देवानां निधनोत्पत्तिरुच्यते / यथा सूर्यस्य लोके ऽस्मिन्नुदयास्तमयावुभौ

ແມ່ນແຕ່ເທວະເຫຼົ່ານັ້ນກໍຖືກກ່າວວ່າມີການເກີດແລະການດັບ; ເຫມືອນໃນໂລກນີ້ທີ່ດວງອາທິດມີທັງຂຶ້ນແລະຕົກ.

Verse 64

दृष्टानुश्रविके यस्मात्सक्ताः शब्दादिलक्षणे / अष्टात्मके ऽणिमाद्ये च तस्मात्ते जज्ञिरे सुराः

ເນື່ອງຈາກພວກເຂົາຕິດພັນກັບສິ່ງທີ່ເຫັນແລະໄດ້ຍິນ, ກັບລັກສະນະເຊັ່ນສຽງເປັນຕົ້ນ, ແລະກັບອັດສະຕະສິດທິມີອະນິມາເປັນຕົ້ນ; ດັ່ງນັ້ນພວກເຂົາຈຶ່ງເກີດເປັນສຸຣະ (ເທວະ).

Verse 65

इत्येष विषये रागः संभूत्याः कारणं स्मृतम् / ब्रह्मशापेन संभूता जयाः स्वायंभुवे जिताः

ດັ່ງນີ້ ຄວາມຫຼົງໃນວິໄສຍະຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນເຫດແຫ່ງການເກີດ; ‘ຊະຍະ’ ຜູ້ເກີດຈາກຄຳສາບຂອງພຣະພຣະຫມາ ຖືກພິຊິດໃນມັນວັນຕະຣະ ສະວາຍັມພູວະ.

Verse 66

स्वारोचिषे वै तुषिताः सत्यश्चैवोत्तमे पुनः / तामसे हरयो देवा जाताश्चा रिष्टवे तु वै

ໃນມັນວັນຕະຣະ ສະວາໂຣຈິສະ ເທວະທຸສິຕະ ແລະ ສັດຍະ ໄດ້ບັງເກີດ; ໃນມັນວັນຕະຣະ ອຸດຕະມະ ກໍກ່າວເຖິງອີກ. ໃນມັນວັນຕະຣະ ຕາມະສະ ເທວະຫະຣະຍະ ເກີດຂຶ້ນ ແລະເພື່ອອະຣິດສະຕະ ດ້ວຍ ເທວະທັງຫຼາຍກໍປາກົດ.

Verse 67

वैकुण्ठाश्चाश्रुषे साध्या आदित्याः सप्तमे पुनः / धातार्यमा च मित्रश्च वरुणोंऽशो भगस्तथा

ໃນມັນວັນຕະຣະ ອາສຣຸສະ ມີເທວະ ໄວກຸນຖະ ແລະ ສາດຫຍະ; ໃນມັນວັນຕະຣະທີ 7 ອາທິຕະຍະ ໄດ້ປາກົດ. ຄື ທາຕາ, ອະຣະຍະມາ, ມິດຕະຣະ, ວະຣຸນະ, ອັງສະ ແລະ ພະຄະ.

Verse 68

इन्द्रो विवस्वान्पूषा च पर्जन्यो दशमः स्मृतः / ततस्त्वष्टा ततो विष्णुरजघन्यो जघन्यजः

ອິນທຣະ, ວິວັສວານ, ປູຊາ ແລະ ປະຣະຈັນຍະ—ເຫຼົ່ານີ້ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນອົງທີ 10 (ອາທິຕະຍະ). ຕໍ່ຈາກນັ້ນແມ່ນ ຕະວັສຕາ, ແລ້ວ ວິສນຸ; ແລະຍັງມີ ອະຊະຄັນຍະ ແລະ ຊະຄັນຍະຊະ ດ້ວຍ.

Verse 69

इत्येते द्वादशादित्याः कश्यपस्य सुता विभोः / सुरभ्यां कश्यपाद्रुद्रा एकादश विजज्ञिरे

ດັ່ງນັ້ນ ອາທິຕະຍະທັງ 12 ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນບຸດຂອງ ກັສຍະປະ ຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່. ຈາກ ສຸຣະພີ ໂດຍ ກັສຍະປະ ໄດ້ເກີດ ຣຸທຣະ 11 ອົງ.

Verse 70

महादेवप्रसादेन तपसा भाविता सती / अङ्गारकं तथा सर्पं निरृतिं सदसत्पतिम्

ດ້ວຍພຣະອະນຸຄອນຂອງ ມະຫາເທວະ ແລະດ້ວຍຕະປະ ນາງສະຕີ (ສຸຣະພີ) ໄດ້ຖືກຫຼໍ່ຫຼອມໃຫ້ສົມບູນ; ແລ້ວນາງໄດ້ໃຫ້ກຳເນີດ ອັງກາຣະກະ, ສະຣະປະ, ນິຣຶຕິ ແລະ ສະດະສັດປະຕິ.

Verse 71

अचैकपादहिर्बुध्न्यौ द्वावेकं च ज्वरं तथा / भुवनं चेश्वरं मृत्युं कपालीति च विशुतम्

ອະໄຈກະປາດ ແລະ ອະຫິຣບຸດນຍະ—ສອງອົງ; ພ້ອມອີກອົງຊື່ ຊະວະຣະ. ຍັງມີນາມ ພຸວະນະ, ອີສະວະຣະ, ມຣິຕຍຸ, ແລະ ກະປາລີ ອັນໂດ່ງດັງ.

Verse 72

देवानेकादशैतांस्तु रुद्रांस्त्रिभुवनेश्वरान् / तपसोग्रेण महाता सुरभिस्तानजीजनत्

ສຸຣະພີໄດ້ໃຫ້ກຳເນີດ ຣຸດຣະ 11 ອົງ ຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງສາມໂລກ ໂດຍອານຸພາບແຫ່ງຕະປະອັນຍິ່ງໃຫຍ່.

Verse 73

ततो दुहितरावन्ये सुरभिर्देव्यजायत / रोहिणी चैव सुभगां गान्धवी च यशस्विनीम्

ຕໍ່ມາ ເທວີສຸຣະພີໄດ້ໃຫ້ກຳເນີດທິດາອີກສອງນາງ—ໂຣຫິນີຜູ້ມີສິຣິມົງຄຸນ ແລະ ການຘະວີຜູ້ມີກຽດຍົດ.

Verse 74

रोहिण्या जज्ञिरे कन्याश्चतस्रो लोकविश्रुताः / सुरूपा हंसकाली च भद्रा कामदुघा तथा

ຈາກໂຣຫິນີ ໄດ້ເກີດທິດາ 4 ນາງ ອັນໂດ່ງດັງໃນໂລກ—ສຸຣູປາ, ຫັງສະກາລີ, ພັດຣາ, ແລະ ກາມະດຸຄາ.

Verse 75

सुषुवे गाः कामदुघा सुरूपा तनयद्वयम् / हंसकाली तु महिषान्भद्रायस्त्वविजातयः

ກາມະດຸຄາໄດ້ໃຫ້ກຳເນີດຝູງງົວ; ສຸຣູປາໃຫ້ກຳເນີດບຸດຊາຍສອງຄົນ. ຫັງສະກາລີໃຫ້ກຳເນີດຄວາຍ; ແລະຈາກພັດຣາເກີດສາຍພັນອື່ນທີ່ເອີ້ນວ່າ ອະວິຊາຕະ.

Verse 76

विश्रुतास्तु महाभागा गान्धर्व्या वाजिनः सुताः / उच्चैःश्रवादयो जाताः खेचरास्ते मनोजवाः

ບຸດຜູ້ມີບຸນຍາຂອງວາຊິນະ ທີ່ເກີດຈາກກັນທັຣວີ ໄດ້ມີຊື່ສຽງ; ອຸຈໄຊສຣະວາ ແລະອື່ນໆ ເກີດເປັນຜູ້ເຫີນເວຫາ ໄວດັ່ງໃຈຄິດ.

Verse 77

श्वेताः शोणाः पिशङ्गास्च सारङ्गा हरि तार्जुनाः / उक्ता देवोपवाह्यास्ते गान्धर्वियोनयो हयाः

ເຂົາຖືກກ່າວວ່າມີສີຂາວ ສີແດງ ສີເຫຼືອງນ້ຳຕານ ສີລາຍ ສີທອງອອກຂຽວ ແລະສີຕາຣຈຸນ; ເປັນມ້າກຳເນີດຈາກກັນທັຣວີ ເໝາະເປັນພາຫະນະຂອງເທວະ.

Verse 78

भूयो जज्ञे सुरभ्यास्तु श्रीमांश्चन्द्रप्रभो वृषः / स्रग्वी ककुद्मान्द्युतिमा नमृतालयसंभवः

ຕໍ່ມາອີກຄັ້ງ ຈາກສຸຣະພີ ໄດ້ເກີດວົວຜູ້ອັນສົມບູນ ສ່ອງສະຫວ່າງດັ່ງແສງຈັນ; ມີພວງມາລາ ມີໂຫນກເດັ່ນ ສະຫວ່າງໄສ ແລະບໍ່ໄດ້ກຳເນີດຈາກອາໄສຂອງອະມຣິຕະ.

Verse 79

सुरभ्यनुमते दत्तो ध्वजो माहेश्वरस्तु सः / इत्येते कश्यपसुता रुद्रादित्याः प्रकीर्त्तिताः

ດ້ວຍຄວາມຍິນຍອມຂອງສຸຣະພີ ລາວຖືກມອບເປັນທະວະຊະແຫ່ງພຣະມາເຫສະວະ; ດັ່ງນັ້ນພວກນີ້ ບຸດຂອງກັສຍະປະ ຈຶ່ງຖືກຂານນາມວ່າ ‘ຣຸທຣາດິຕະຍະ’.

Verse 80

धर्मपु पुत्राः स्मृताः साध्या विश्वे च वसवस्तथा / यथेन्धनवशाद्वह्निरेकस्तु बहुधा भवेत्

ສາທະຍະ ວິສເວ ແລະວະສຸ ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນບຸດຂອງທັມມະ; ເຫມືອນໄຟດວງດຽວ ທີ່ເພາະເຊື້ອໄຟຕ່າງກັນ ຈຶ່ງປາກົດໄດ້ຫຼາຍຢ່າງ.

Verse 81

भवत्येकस्तथा तद्वन्मूर्त्तीनां स पिता महः / एको ब्रह्मान्तकश्चैव पुरुषश्चैति तत्र यः

ພຣະອົງເປັນອົງດຽວ; ເປັນພໍ່ອັນຍິ່ງໃຫຍ່ແຫ່ງຮູບພາບທັງປວງ. ທີ່ນັ້ນ ຜູ້ເປັນອົງດຽວນັ້ນ ຖືກເອີ້ນວ່າ ພຣະພຣົມ, ອັນຕະກະ ແລະ ປຸຣຸສະ.

Verse 82

एकस्यैताः स्मृतास्तिस्रस्तनवस्तु स्वयंभुवः / ब्राह्मी च पौरुषी चैव कालाख्या चेति ताः स्मृताः

ສໍາລັບສະວະຍັມພູຜູ້ເປັນອົງດຽວ ມີຕະນຸ 3 ປະການທີ່ຖືກຈື່ຈໍາ: ບຣາຫມີ, ປະອຸຣຸສີ, ແລະ ກາລາຂະຍາ.

Verse 83

या तत्र राजसी तस्य तनुः सा वै प्रजाकरी / मता सा या तु कालाख्या प्रजाक्षयकरी तु सा

ໃນນັ້ນ ຕະນຸຝ່າຍຣາຊັສຂອງພຣະອົງ ຖືກນັບວ່າເປັນຜູ້ກໍ່ເກີດປະຊາ; ສ່ວນຕະນຸທີ່ຊື່ກາລາຂະຍາ ເປັນຜູ້ນໍາໄປສູ່ການສູນສິ້ນຂອງປະຊາ.

Verse 84

सात्त्विकी पौरुषी या तु सा तनुः पालिका स्मृता / राजसी ब्रह्मणो या तु मारीचः कश्यपो ऽभवत्

ຕະນຸປຸຣຸສີຝ່າຍສັດຕະວະ ຖືກຈື່ຈໍາວ່າເປັນຜູ້ປົກປ້ອງ. ສ່ວນຕະນຸຝ່າຍຣາຊັສຂອງພຣະພຣົມ ກໍ່ໃຫ້ເກີດ ມາຣີຈິ ແລະ ກັດຍະປະ.

Verse 85

तामसी चान्तकृद्या तु तदंशो विष्णुरुच्यते

ສ່ວນຕະນຸຝ່າຍຕະມັສທີ່ນໍາໄປສູ່ການສິ້ນສຸດ ອົງສ່ວນຂອງມັນຖືກເອີ້ນວ່າ ພຣະວິສນຸ.

Verse 86

त्रैलोक्ये ताः स्मृतास्तिस्रस्तनवो वै प्रजाकरी / मता सा या तु कालाख्या प्रजाक्षयकरी तु सा

ໃນໄຕໂລກ ມີຕະນຸ 3 ປະການທີ່ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນຜູ້ກໍ່ເກີດປະຊາ; ແຕ່ຕະນຸທີ່ເອີ້ນວ່າ ‘ກາລ’ ຖືກເຫັນວ່າເປັນຜູ້ເຮັດໃຫ້ປະຊາສູນສິ້ນ

Verse 87

सृजत्यथानुगृह्णाति तथा संहरति प्रजाः / एवमेताः स्मृतास्तिस्रस्तनवो हि स्वयंभुवः

ພຣະອົງສ້າງປະຊາ ແລ້ວປະທານພຣະກະລຸນາ ແລະກໍທຳລາຍປະຊາເຊັ່ນກັນ; ດັ່ງນີ້ຈຶ່ງຈື່ຈຳຕະນຸສາມປະການຂອງສະວະຍັມພູ

Verse 88

प्राजापत्या च रौद्रा च वैष्णवी चेति तास्त्रिधा / एतास्तन्वः स्मृता देवा धर्मशास्त्रे पुरातने

ພວກນັ້ນແບ່ງເປັນ 3 ປະເພດ: ປຣາຊາປັດຍະ, ຣາວດຣະ, ແລະ ໄວສະນະວີ; ໃນທຳມະສາດຣາໂບຮານ ຕະນຸເຫຼົ່ານີ້ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນພາວະແຫ່ງເທວະ

Verse 89

सांख्ययोगरतैर्धीरैः पृथगेकार्थदर्शिभिः / अभिजातिप्रभावज्ञैर्मुनिभिस्तत्त्वदर्शिभिः

ຖ້ອຍຄຳນີ້ເວົ້າໂດຍມຸນີຜູ້ໝັ້ນຄົງ ຜູ້ຍິນດີໃນສາງຂະຍະແລະໂຍຄະ ຜູ້ເຫັນຄວາມໝາຍດຽວແມ່ນແຕ່ແຍກຕ່າງ ຜູ້ຮູ້ອິດທິພົນແຫ່ງຊາດກຳເນີດ ແລະຜູ້ເຫັນສັດຕະທຳ

Verse 90

एकत्वेन पृथक्त्वेन तासु भिन्नाः प्रजास्त्विमाः / इदं परमिदं नेति ब्रुवते भिन्नदर्शिनः

ຕາມທັດສະນະແຫ່ງຄວາມເປັນໜຶ່ງ ແລະຄວາມແຍກຕ່າງ ປະຊາເຫຼົ່ານີ້ຈຶ່ງແຕກຕ່າງກັນໃນຕະນຸເຫຼົ່ານັ້ນ; ຜູ້ເຫັນຕ່າງກ່າວວ່າ “ນີ້ແຫຼະສູງສຸດ, ນັ້ນບໍ່ແມ່ນ”

Verse 91

ब्रह्माणां कारणं के चित्केचिदाहुः प्रजापतिम् / केचिद्भवं परत्वेन प्राहुर्विष्णुं तथापरे

ບາງຄົນກ່າວວ່າ ພຣະປະຊາປະຕິ ແມ່ນເຫດແຫ່ງຈັກກະວານ; ບາງຄົນຍົກຍ້ອງ ພະພະວະ (ຊິວະ) ເປັນສູງສຸດ, ແລະອື່ນໆກ່າວເຖິງ ວິສະນຸ।

Verse 92

अभिज्ञानेन संभूताः सक्तारिष्टविचेतसः / सत्त्वं कालं च देशं च कार्यं चावेक्ष्य कर्म च

ເຂົາເກີດຈາກຄວາມຮູ້ ແຕ່ຈິດຖືກຜູກດ້ວຍຄວາມຍຶດຕິດແລະຄວາມຢ້ານ; ຈຶ່ງພິຈາລະນາ ສັດຕະວະ, ກາລະ, ສະຖານທີ່, ກິດ ແລະ ກຳ।

Verse 93

कारणं तु स्मृता ह्येते नानार्थेष्विह देवताः / एकं प्रशंसमानस्तु सर्वानेवप्रशसति

ໃນນີ້ ເທວະເຫຼົ່ານີ້ຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນເຫດໃນຄວາມໝາຍຫຼາຍຢ່າງ; ແຕ່ຜູ້ໃດສັນລະເສີນອົງດຽວ ກໍສັນລະເສີນທັງໝົດດ້ວຍ।

Verse 94

एकं निन्दति यस्त्वेषां सर्वानेव स निन्दति / न प्रद्वेषस्ततः कार्यो देवतासु विजानता

ຜູ້ໃດນິນທາອົງໜຶ່ງໃນພວກນີ້ ກໍເທົ່າກັບນິນທາທັງໝົດ; ດັ່ງນັ້ນຜູ້ຮູ້ບໍ່ຄວນມີຄວາມຊັງຕໍ່ເທວະທັງຫຼາຍ।

Verse 95

न शक्या ईश्वराज्ञातुमैश्वर्येण व्यवस्थिताः / एकत्वात्स त्रिधा भूत्वा संप्रमोहयति प्रजाः

ພຣະບັນຊາຂອງອີສະວະຣະ ຍາກຈະຮູ້ໄດ້ ເພາະພຣະອົງຕັ້ງຢູ່ໃນອຳນາດອັນຍິ່ງ; ພຣະອົງເປັນໜຶ່ງແຕ່ປາກົດເປັນສາມຮູບ ແລະເຮັດໃຫ້ປະຊາຫຼົງໄຫຼ।

Verse 96

एतेषां वै त्रयाणां तु विचिन्वन्त्यन्तरं जनाः / जिज्ञासवः परीहन्ते सक्ता दुष्टा विचेतसः

ຜູ້ຄົນຊອກຫາຄວາມແຕກຕ່າງໃນສາມສິ່ງນີ້. ແມ່ນແຕ່ຜູ້ໃຝ່ຮູ້ກໍຫຼົງທາງ; ຜູ້ຍຶດຕິດ ຜູ້ຊົ່ວ ແລະຈິດຟຸ້ງຊ່ານ ຖືກມົວຫຼົງຄອບງຳ.

Verse 97

इदं परमिदं नेति संरंभाद्भिन्नदर्शिनः / यातुधाना विशेषा ये पिशाचाश्चैव नान्तरम्

ດ້ວຍຄວາມດື້ດຶນວ່າ ‘ນີ້ສູງສຸດ ນັ້ນບໍ່ແມ່ນ’ ພວກເຂົາຈຶ່ງເຫັນຕ່າງ. ແມ່ນແຕ່ຮູບພິເສດເຊັ່ນ ຢາຕຸທານ ແລະ ພິຊາດ ກໍບໍ່ມີຄວາມແຕກຕ່າງແທ້.

Verse 98

एकः स तु पृथक्त्वेन स्वयं भूत्वा च तिष्ठति / गुणमात्रात्मिकाभिस्तु तनुभिर्मोहयन्प्रजाः

ພຣະອົງເປັນອົງດຽວ ແຕ່ປາກົດເປັນຮູບແຍກຕ່າງໆ ແລະດຳລົງຢູ່ດ້ວຍພຣະອົງເອງ. ດ້ວຍກາຍທີ່ເປັນແຕ່ຄຸນະ (guṇa) ລ້ວນໆ ພຣະອົງເຮັດໃຫ້ສັດທັງຫຼາຍຫຼົງໄຫຼ.

Verse 99

तेष्वेकं यजते यो वै स तदा यजते त्रयम् / तस्माद्देवास्त्रयो ह्येते नैरन्तर्येणधिष्टताः

ຜູ້ໃດບູຊາອົງໃດອົງໜຶ່ງໃນພວກນັ້ນ ຜູ້ນັ້ນກໍບູຊາທັງສາມໃນຄາວດຽວ. ດັ່ງນັ້ນເທວະທັງສາມນີ້ຈຶ່ງສະຖິດຢູ່ຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງໃນອະທິດຖານດຽວກັນ.

Verse 100

तस्मात्पृथक्त्वमेकत्वं संख्या संख्ये गतागतम् / अल्पत्वं वा बहुत्वं वा तेषु को ज्ञातुमर्हति

ດັ່ງນັ້ນ ໃນພວກນັ້ນຈະເປັນຄວາມແຍກຫຼືຄວາມເປັນໜຶ່ງ, ການຂຶ້ນລົງຂອງຈຳນວນແລະການນັບ, ນ້ອຍຫຼືຫຼາຍ—ໃຜຈະຮູ້ໄດ້ແນ່ນອນ?

Verse 101

तस्मात्सृष्ट्वानुगृह्णति ग्रसते चैव सर्वशः / गुणात्मकत्ववै कल्पये तस्मादेकः स उच्यते

ດັ່ງນັ້ນ ພຣະອົງສ້າງແລ້ວປະທານພຣະເມດຕາ ແລະຍັງກືນກິນທຸກສິ່ງໂດຍທົ່ວໄປ. ພຣະອົງເປັນສະພາບແຫ່ງຄຸນ ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເອີ້ນວ່າພຣະອົງເປັນໜຶ່ງດຽວ.

Verse 102

रुद्रं ब्रह्माणमिन्द्रं च लोकपालानृषीन्मनून् / देवं तमेकं बहुधा प्राहुर्नारायणं द्विजाः

ຣຸດຣະ, ພຣະພຣົມ, ອິນທຣະ, ຜູ້ພິທັກໂລກ, ລຶສີ ແລະ ມະນຸ—ທັງໝົດນີ້ແມ່ນຮູບຫຼາຍຢ່າງ; ດວິຈະກ່າວເຖິງເທວະອົງດຽວນັ້ນຫຼາຍນາມວ່າ “ນາຣາຍະນະ”.

Verse 103

प्राजापत्या च रौद्री च तनुर्या चैव वैष्णवी / मन्वन्तरेषु वै तिस्र आवर्त्तन्ते पुनः पुनः

ຕະນູແຫ່ງປຣາຊາປັດຍະ, ຕະນູແຫ່ງຣາວດຣີ ແລະ ຕະນູແຫ່ງໄວສະນະວີ—ທັງສາມນີ້ຫມຸນວຽນກັບຄືນຊ້ຳໆໃນແຕ່ລະມັນວັນຕະຣະ.

Verse 104

क्षेत्रज्ञा अपि चान्ये ऽस्य विभोर्जायन्त्यनुग्रहात् / तेजसा यशसा बुद्ध्या श्रुतेन च बलेन च

ດ້ວຍພຣະອະນຸເຄາະຂອງຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ນີ້ ບັນດາຜູ້ຮູ້ເຂດ (ເກດຕຣະຊະນະ) ອື່ນໆ ກໍເກີດຂຶ້ນ ພ້ອມດ້ວຍຄວາມສະຫວ່າງ ກຽດຕິຍົດ ປັນຍາ ຄວາມຮູ້ຈາກສຣຸຕິ ແລະ ພະລັງ.

Verse 105

जायन्ते तत्समाश्चैव तानपीमान्निबोधत / राजस्या ब्रह्मणोंऽशेन मारीचः कश्यपो ऽभवत्

ຜູ້ທີ່ຄ້າຍຄືພຣະອົງກໍເກີດຂຶ້ນ—ຈົ່ງຮູ້ເຖິງເຂົາເຈົ້າດ້ວຍ. ຈາກສ່ວນແຫ່ງພຣະພຣົມຜູ້ມີຣາຈັສ ມະຣີຈິໄດ້ເປັນກັດຊະຍະປະ.

Verse 106

तामस्यास्तस्य चांशेन कालो रुद्रः स उच्यते / सात्त्विक्याश्च तथांशेन यज्ञो विष्णुरजा यत

ດ້ວຍສ່ວນຕາມັດຂອງພຣະອົງ ຈຶ່ງເອີ້ນວ່າ ກາລະແມ່ນຣຸດຣະ; ແລະດ້ວຍສ່ວນສັດຕະວິກ ວິສນຸຜູ້ເປັນຮູບແຫ່ງຍັດຍະປາກົດ

Verse 107

त्रिषु कालेषु तस्यैता ब्रह्ममस्तनवो द्विजाः / मन्वन्तरेष्विह स्रष्टुमावर्त्तन्ते पुनः पुनः

ໃນກາລທັງສາມ ນີ້ແມ່ນພຣະວິກາຍອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງພຣະພຣະຫມາ, ໂອ ດວິຊະ; ແລະໃນແຕ່ລະມັນວັນຕະຣະ ພວກນັ້ນຫວນກັບມາຊ້ຳໆເພື່ອສ້າງ

Verse 108

मन्वन्तरेषु सर्वेषु प्रजाः स्थावरजङ्गमाः / युगादौ सकृदुत्पन्नास्तिष्ठन्तीहाप्रसंयमात्

ໃນມັນວັນຕະຣະທັງໝົດ ປະຊາທັງຢູ່ນິ່ງແລະເຄື່ອນໄຫວ ເກີດຂຶ້ນຄັ້ງດຽວໃນຕົ້ນຍຸກ ແລະດຳລົງຢູ່ນີ້ເນື່ອງຈາກຍັງບໍ່ມີການຄວບຄຸມແຫ່ງການທຳລາຍ

Verse 109

प्राप्ते प्राप्ते तु कल्पान्ते रुद्रः संहरति प्रजाः / कालो भूत्वा युगात्मासौ रुद्रः संहरते पुनः

ເມື່ອໃດກໍຕາມທີ່ຮອດທ້າຍກັລປະ ຣຸດຣະຍ່ອມທຳລາຍປະຊາ; ເມື່ອກາຍເປັນກາລະ ຜູ້ເປັນອາດມັນແຫ່ງຍຸກ ຣຸດຣະກໍທຳລາຍອີກຄັ້ງ

Verse 110

संप्राप्ते चैव कल्पान्ते सप्तरशिमर्दिवाकरः / भूत्वा संवर्त्तकादित्यस्त्रींल्लोकांश्च दहत्युत

ເມື່ອຮອດທ້າຍກັລປະ ດວງອາທິດຜູ້ມີເຈັດລັດສະມີ ກາຍເປັນສັມວັດຕະກະອາທິດຍະ ແລະເຜົາຜານສາມໂລກ

Verse 111

विष्णुः प्रजानुग्रहकृत्सदा पालयति प्रजाः / तस्यां तस्यामवस्थायां तत उत्पाद्य कारणम्

ພຣະວິດສະນຸທຣົງເມດຕາອຸປະຖຳ ແລະຄຸ້ມຄອງປະຊາສັດທັງປວງເສມອ. ໃນທຸກສະພາວະ ພຣະອົງເອງເປັນເຫດແຫ່ງການອຸບັດຂຶ້ນນັ້ນ.

Verse 112

सत्त्वोद्रिक्ता तु या प्रोक्ता ब्रह्मणः पौरुषी तनुः / तस्याशेन च विज्ञेयो मनोः स्वायंभुवेन्तरे

ກາຍບຸລຸດຂອງພຣະພຣະຫມາທີ່ກ່າວວ່າເດັ່ນດ້ວຍສັດຕະວະ ໂດຍສ່ວນແຫ່ງກາຍນັ້ນເອງ ຈຶ່ງພຶງຮູ້ໃນມັນວັນຕະຣະຂອງມະນຸສະວາຍັມພູ

Verse 113

आकृत्यां मनसा देव उत्पन्नः प्रथमं विभुः / ततः पुनः स वै देवः प्राप्ते स्वारोचिषे ऽन्तरे

ເທວະຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ໄດ້ອຸບັດຂຶ້ນກ່ອນໃນຮູບທີ່ເກີດຈາກພຣະມະໂນ. ແລ້ວເມື່ອມັນວັນຕະຣະສະວາໂຣຈິດມາຮອດ ເທວະອົງເດີມນັ້ນກໍປາກົດອີກຄັ້ງ

Verse 114

तुषितायां समुत्पन्नो ह्यजितस्तुषितैः सह / औत्तमे ह्यन्तरे वापि ह्यजितस्तु पुनः प्रभुः

ໃນໝູ່ເທວະທຸສິຕະ ພຣະອະຊິຕະໄດ້ອຸບັດພ້ອມກັບເຫຼົ່າທຸສິຕະ. ແລະໃນອຸດຕະມະມັນວັນຕະຣະດ້ວຍ ພຣະຜູ້ເປັນໃຫຍ່ອະຊິຕະກໍປາກົດອີກຄັ້ງ

Verse 115

सत्यायामभवत्सत्यः सह सत्यैः सुरोत्तमैः / तामसस्यातरे चापि स देवः पुनरेव हि

ໃນໝູ່ເທວະສັດຍາ ພຣະສັດຍະໄດ້ປາກົດພ້ອມກັບເທວະຜູ້ປະເສີດທີ່ເອີ້ນວ່າ ‘ສັດຍະ’. ແລະໃນຕາມະສະມັນວັນຕະຣະດ້ວຍ ເທວະອົງເດີມນັ້ນຍ່ອມປາກົດອີກແນ່ນອນ

Verse 116

हरिण्यां हरिभिः सार्द्धं हरिरेव बभूव ह / वैवस्वतेन्तरे चापि हरिर्देवेः पुनस्तु सः

ພ້ອມກັບຮະຣິນຍາ ແລະຫມູ່ຮະຣິ ພຣະຮະຣິເອງໄດ້ອະວະຕານ. ໃນມັນວັນຕະຣະໄວວັສວະຕະ ພຣະຮະຣິອົງເດີມກໍເກີດອີກຄັ້ງຈາກຄັນຂອງເທວີ.

Verse 117

वैकुण्ठो नामतो जज्ञे विधूतरजसैः सह / मरीचात्कश्यपाद्विष्णुरदित्यां संबभूव ह

ພຣະອົງເກີດດ້ວຍນາມ “ໄວກຸນຖະ” ພ້ອມຫມູ່ເທວະຜູ້ບໍ່ມີຣະຊັສ. ຈາກກັດຊະຍະປະ ຜູ້ສືບສາຍມະຣີຈິ ພຣະວິສນຸໄດ້ອະວະຕານໃນຄັນຂອງອະດິຕິ.

Verse 118

त्रिभिः क्रमैरिमांल्लोकञ्जित्वा विष्णुस्त्रिविक्रमः / प्रत्यपादयदिन्द्राय दैवतैश्चैव स प्रभुः

ດ້ວຍສາມກ້າວ ພຣະວິສນຸຜູ້ເປັນຕຣິວິກຣະມະ ໄດ້ຊະນະໂລກເຫຼົ່ານີ້. ພຣະອົງຜູ້ເປັນເຈົ້ານັ້ນ ພ້ອມຫມູ່ເທວະ ໄດ້ຄືນອານາຈັກໃຫ້ແກ່ອິນທຣະ.

Verse 119

इत्येतास्तनवो जाता व्यतीताः सप्तसप्तसु / मन्वन्तरेष्वतीतेषु याभिः संरक्षिताः प्रजाः

ດັ່ງນີ້ ຮູບອະວະຕານເຫຼົ່ານີ້ເກີດຂຶ້ນ ແລະຜ່ານໄປໃນມັນວັນຕະຣະເປັນຊຸດໆລະເຈັດ; ໂດຍຮູບເຫຼົ່ານີ້ ປະຊາສັດຖືກປົກປ້ອງ.

Verse 120

यस्माद्विश्वमिदं सर्वं जायते लीयते पुनः / यस्यांशेनामराः सर्वे जायन्ते त्रिदिवेश्वराः

ຈາກພຣະອົງ ຈັກກະວານທັງປວງນີ້ເກີດຂຶ້ນ ແລະກັບລະລາຍເຂົ້າໃນພຣະອົງອີກ; ດ້ວຍສ່ວນໜຶ່ງແຫ່ງພຣະອົງ ເທວະອະມະຕະທັງຫມົດ ຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງສະຫວັນ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນ.

Verse 121

वर्द्धन्ते तेजसा बुद्ध्या श्रुतेन च बलेन च / यद्यद्विभूतिमत्सत्त्वं श्रीमदूर्जितमेव वा

ຜູ້ໃດເຕີບໃຫຍ່ດ້ວຍເທຊະ, ປັນຍາ, ການຟັງຄຳສອນ ແລະ ກຳລັງ; ສັດຕະໃດມີວິພູຕິ ມີສີຣີ ແລະ ມີພະລັງ ກໍປາກົດສະຫວ່າງໄສເຊັ່ນນັ້ນເອງ।

Verse 122

तत्तदेवावगच्छध्वं विष्णोस्तेजोंऽशसंभवम् / स एव जायतेंऽशेन केचिदिच्छन्ति मानवाः

ຈົ່ງເຂົ້າໃຈເຖີດ—ນີ້ເກີດຈາກອົງສ່ວນແຫ່ງເທຊະຂອງພຣະວິສນຸ; ພຣະອົງເອງບັງເກີດເປັນອົງສ່ວນ ດັ່ງທີ່ມະນຸດບາງພວກປາຖະໜາ।

Verse 123

एके विवदमानास्तु दृष्टान्ताच्च ब्रुवन्ति हि / एषां न विद्यते भेदस्त्रयाणां द्युसदामिह

ບາງຄົນໂຕ້ຖຽງແລະກ່າວດ້ວຍຕົວຢ່າງວ່າ—ໃນທີ່ນີ້ ໃນບັນດາຜູ້ຢູ່ສະຫວັນທັງສາມ ບໍ່ມີຄວາມແຕກຕ່າງເລີຍ।

Verse 124

जायन्ते पोहयन्त्यं शैरीश्वरा योगमायया

ພຣະຊາຍຣີອິສະວະຣາເຫຼົ່ານັ້ນ ເກີດຂຶ້ນດ້ວຍໂຢກະມາຍາ ແລະຍັງເຮັດໃຫ້ (ໂລກ) ຫຼົງໄຫຼອີກດ້ວຍ।

Verse 125

तस्मात्तेषां प्रचारे तु युक्तायुक्तं न विद्यते / भूतानुवादिना माद्या मध्यस्था भूतवादिनाम्

ດັ່ງນັ້ນ ໃນການປະພຶດຂອງເຂົາ ບໍ່ມີການແຍກວ່າຖືກຫຼືຜິດ; ເຂົາເປັນຜູ້ຕາມຄຳເລົ່າເລື່ອງພູດ, ຕິດເຫຼົ້າ, ແລະເປັນຄົນກາງໃນຫມູ່ຜູ້ຖືລັດທິພູດວາດ।

Verse 126

भूतानुवादिनः सक्तस्त्रयश्चैव प्रवादिनाम् / परीक्ष्य चानुगृह्णन्ति निगृह्णन्ति खलान्स्वयम्

ໃນຫມູ່ຜູ້ເລົ່າຄຳມີສາມປະເພດທີ່ຫຼົງໃນເລື່ອງລາວຂອງສັດທັງປວງ; ເມື່ອກວດສອບແລ້ວຈຶ່ງອະນຸເຄາະຄົນດີ ແລະກົດຂີ່ຄົນຊົ່ວດ້ວຍຕົນເອງ.

Verse 127

मत्तः पूर्व्वे च ते तस्मात्प्रभवश्च ततो ऽधिकाः / तथाधिकरणैरतैर्यथा तत्त्वनिदर्शकाः

ເຂົາເຈົ້າມີຢູ່ກ່ອນເຮົາ; ດັ່ງນັ້ນກຳເນີດຂອງເຂົາເຈົ້າມາຈາກເຮົາ ແລະຍັງຖືກຍົກຍ້ອງວ່າສູງກວ່ານັ້ນ; ເຂົາເຈົ້າຕັ້ງຢູ່ໃນຖານອັນຊີ້ໃຫ້ເຫັນຕັດຕະວະ (ສັດຈະທຳ).

Verse 128

देवानां देवभूताश्च ते वै सर्वप्रवर्त्तकाः / कर्म्मणां महतां ते हि कर्त्तारो जगदीश्वराः

ເຂົາເຈົ້າເປັນເທວະເໜືອເທວະທັງປວງ ແລະເປັນຜູ້ຂັບເຄື່ອນສັບພະສິ່ງ; ກິດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ທັງຫມົດມີເຂົາເຈົ້າເປັນຜູ້ກະທຳ ຄືພຣະເຈົ້າແຫ່ງໂລກ.

Verse 129

श्रुतिज्ञैः कारणैरेतैश्चतुर्भिः परिकीर्त्तिताः / बालिशास्ते न जानन्ति दैवतानि प्रभागशः

ນັກປັນຍາຜູ້ຮູ້ສຣຸຕິໄດ້ກ່າວເຖິງເຫດທັງສີ່ນີ້; ແຕ່ຄົນໂງ່ບໍ່ຮູ້ຈັກເທວະຕາມການແບ່ງສ່ວນແລະລຳດັບ.

Verse 130

इमं चोदाहरन्त्यत्र श्लोकं योगेश्वरान्प्रति / कुर्याद्योगबलं प्राप्य तैश्च सर्वैर्महांश्चरेत्

ທີ່ນີ້ໄດ້ຍົກຄາຖານີ້ຂຶ້ນກ່າວແດ່ພຣະໂຍຄີສະວະຣະ: ເມື່ອໄດ້ພະລັງໂຍຄະແລ້ວ ພຶງກະທຳດັ່ງນັ້ນ ແລະເດີນໄປຢ່າງຍິ່ງໃຫຍ່ຮ່ວມກັບທ່ານທັງປວງ.

Verse 131

प्राप्नुयाद्विषयांश्चैव पुनश्चोर्द्ध्व तपश्चरेत् / संहरेत पुनः सर्व्वान्सूर्य्यो ज्योतिर्गणानिव

ຜູ້ນັ້ນຍ່ອມໄດ້ຮັບອາລົມທັງຫຼາຍ ແລ້ວຈຶ່ງຫັນຂຶ້ນສູ່ເທິງບຳເນັດຕະປະອີກຄັ້ງ. ຕໍ່ມາຈຶ່ງຮວບຮວມແລະກົດກືນທຸກສິ່ງຄືນ ດັ່ງພຣະອາທິດຮວບຮວມກຸ່ມແສງສະຫວ່າງ.