Adhyaya 86

Verse 1

श्रीराजोवाच ब्रह्मन् वेदितुमिच्छाम: स्वसारां रामकृष्णयो: । यथोपयेमे विजयो या ममासीत् पितामही ॥ १ ॥

ພະຣາຊາປະຣິກຊິດກ່າວວ່າ: ໂອ ພຣາຫມັນ! ຂ້າພະເຈົ້າປາດຖະນາຮູ້ວ່າ ອາຣຈຸນໄດ້ແຕ່ງງານກັບ ສຸພັດຣາ ນ້ອງສາວຂອງພຣະບະລະຣາມ ແລະ ພຣະກຣິດສະນາ ຜູ້ເປັນຍ່າຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ໄດ້ຢ່າງໃດ

Verse 2

श्रीशुक उवाच अर्जुनस्तीर्थयात्रायां पर्यटन्नवनीं प्रभु: । गत: प्रभासमश‍ृणोन्मातुलेयीं स आत्मन: ॥ २ ॥ दुर्योधनाय रामस्तां दास्यतीति न चापरे । तल्लिप्सु: स यतिर्भूत्वा त्रिदण्डी द्वारकामगात् ॥ ३ ॥

ພຣະສຸກເທວະກ່າວວ່າ: ໃນການຈາຣິກໄປຕາມທີ່ສັກສິດ ອາຣຈຸນໄດ້ໄປຮອດປຣະພາສະ ແລະໄດ້ຍິນວ່າ ພຣະບະລະຣາມຈະຍົກສຸພັດຣາ ຍາດຝ່າຍແມ່ ໃຫ້ດຸຣໂຢທະນະ ແຕ່ຜູ້ອື່ນບໍ່ເຫັນດີ ອາຣຈຸນປາດຖະນາໄດ້ນາງ ຈຶ່ງປອມເປັນນັກບວດຖືຄັນສາມ ແລ້ວໄປດວາຣະກາ

Verse 3

श्रीशुक उवाच अर्जुनस्तीर्थयात्रायां पर्यटन्नवनीं प्रभु: । गत: प्रभासमश‍ृणोन्मातुलेयीं स आत्मन: ॥ २ ॥ दुर्योधनाय रामस्तां दास्यतीति न चापरे । तल्लिप्सु: स यतिर्भूत्वा त्रिदण्डी द्वारकामगात् ॥ ३ ॥

ພຣະສຸກເທວະກ່າວວ່າ: ໃນການຈາຣິກໄປຕາມທີ່ສັກສິດ ອາຣຈຸນໄດ້ໄປຮອດປຣະພາສະ ແລະໄດ້ຍິນວ່າ ພຣະບະລະຣາມຈະຍົກສຸພັດຣາ ຍາດຝ່າຍແມ່ ໃຫ້ດຸຣໂຢທະນະ ແຕ່ຜູ້ອື່ນບໍ່ເຫັນດີ ອາຣຈຸນປາດຖະນາໄດ້ນາງ ຈຶ່ງປອມເປັນນັກບວດຖືຄັນສາມ ແລ້ວໄປດວາຣະກາ

Verse 4

तत्र वै वार्षितान् मासानवात्सीत् स्वार्थसाधक: । पौरै: सभाजितोऽभीक्ष्णं रामेणाजानता च स: ॥ ४ ॥

ເພື່ອໃຫ້ສຳເລັດເປົ້າໝາຍ ລາວພັກຢູ່ທີ່ນັ້ນຕະຫຼອດເດືອນລະດູຝົນ ຊາວເມືອງແລະພຣະບະລະຣາມ—ໂດຍບໍ່ຮູ້ຕົວຕົນ—ໄດ້ໃຫ້ກຽດແລະຕ້ອນຮັບລາວເລື້ອຍໆ

Verse 5

एकदा गृहमानीय आतिथ्येन निमन्‍त्र्य तम् । श्रद्धयोपहृतं भैक्ष्यं बलेन बुभुजे किल ॥ ५ ॥

ມື້ໜຶ່ງ ພຣະບະລະຣາມໄດ້ນຳລາວເຂົ້າໄປໃນເຮືອນ ແລະເຊີນເປັນແຂກຮັບປະທານອາຫານ ອາຣຈຸນຈຶ່ງຮັບປະທານອາຫານທີ່ພຣະອົງຖວາຍດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບສັດທາ

Verse 6

सोऽपश्यत्तत्र महतीं कन्यां वीरमनोहराम् । प्रीत्युत्फुल्ल‍ेक्षणस्तस्यां भावक्षुब्धं मनो दधे ॥ ६ ॥

ທີ່ນັ້ນ ລາວໄດ້ເຫັນນາງສຸພັດຣາ ກຸມາຣີຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ດຶງດູດໃຈວີລະຊົນ. ດວງຕາຂອງລາວເປີດກວ້າງດ້ວຍປີຕິ ແລະໃຈກໍສັ່ນໄຫວຈົນຈົດຈໍ່ຢູ່ທີ່ນາງ.

Verse 7

सापि तं चकमे वीक्ष्य नारीणां हृदयंगमम् । हसन्ती व्रीडितापाङ्गी तन्न्यस्तहृदयेक्षणा ॥ ७ ॥

ນາງກໍຊອບໃຈເມື່ອເຫັນອາຈຸນ ຜູ້ເຂົ້າເຖິງຫົວໃຈຂອງສະຕຣີ. ນາງຍິ້ມຢ່າງເຂີນອາຍ ແລະເຫຼືອບມອງ ພ້ອມຝາກທັງໃຈແລະສາຍຕາໄວ້ທີ່ເຂົາ.

Verse 8

तां परं समनुध्यायन्नन्तरं प्रेप्सुरर्जुन: । न लेभे शं भ्रमच्चित्त: कामेनातिबलीयसा ॥ ८ ॥

ອາຈຸນຄິດຖຶງນາງແຕ່ຜູ້ດຽວ ແລະຄອຍຫາໂອກາດຈະພານາງໄປ ຈຶ່ງບໍ່ມີຄວາມສະຫງົບ. ຄວາມປາຖະໜາອັນແຮງກ້າເຮັດໃຫ້ໃຈຂອງລາວສັ່ນໄຫວ.

Verse 9

महत्यां देवयात्रायां रथस्थां दुर्गनिर्गताम् । जहारानुमत: पित्रो: कृष्णस्य च महारथ: ॥ ९ ॥

ໃນໂອກາດແຫ່ງເທວະຍາຕຣາອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເມື່ອສຸພັດຣາຂຶ້ນລົດອອກຈາກພະລາຊວັງດຸດປ້ອມປະການ ມະຫາຣະຖີອາຈຸນກໍພານາງໄປ ໂດຍໄດ້ຮັບຄວາມຍິນຍອມຈາກພໍ່ແມ່ຂອງນາງ ແລະພຣະສີກຣິດສະນາ.

Verse 10

रथस्थो धनुरादाय शूरांश्चारुन्धतो भटान् । विद्राव्य क्रोशतां स्वानां स्वभागं मृगराडिव ॥ १० ॥

ຢືນຢູ່ເທິງລົດຮົບ ອາຈຸນຢືດຄັນທະນູ ແລະຂັບໄລ່ນັກຮົບກ້າຫານກັບທະຫານຍາມທີ່ຂວາງທາງໃຫ້ແຕກພ່າຍ. ທ່າມກາງສຽງຮ້ອງໂກດຂອງຍາດພີ່ນ້ອງ ລາວພາສຸພັດຣາໄປ ດຸດສິງໂຕຊິງເຫຍື່ອຈາກຝູງສັດນ້ອຍ.

Verse 11

तच्छ्रुत्वा क्षुभितो राम: पर्वणीव महार्णव: । गृहीतपाद: कृष्णेन सुहृद्भ‍िश्चानुसान्‍त्‍वित: ॥ ११ ॥

ເມື່ອພຣະບະລາຣາມໄດ້ຍິນຂ່າວການພາສຸພັດຣາໄປ ພຣະອົງກໍ່ຫວັ່ນໄຫວດັ່ງມະຫາສະມຸດໃນວັນເດືອນເຕັມ. ແຕ່ພຣະກຣິດສະນາໄດ້ຈັບພຣະບາດດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ ແລະກັບຍາດພີ່ນ້ອງອະທິບາຍເລື່ອງໃຫ້ສະຫງົບ.

Verse 12

प्राहिणोत् पारिबर्हाणि वरवध्वोर्मुदा बल: । महाधनोपस्करेभरथाश्वनरयोषित: ॥ १२ ॥

ຕໍ່ມາພຣະບະລາຣາມດ້ວຍຄວາມຍິນດີ ໄດ້ສົ່ງຂອງຂວັນວິວາຫໃຫ້ຄູ່ບ່າວສາວ—ຊັບສິນຫຼາຍ ແລະເຄື່ອງໃຊ້ມີຄ່າ ພ້ອມຊ້າງ ລົດຮົບ ມ້າ ແລະຄົນຮັບໃຊ້ຊາຍຍິງ.

Verse 13

श्रीशुक उवाच कृष्णस्यासीद् द्विजश्रेष्ठ: श्रुतदेव इति श्रुत: । कृष्णैकभक्त्या पूर्णार्थ: शान्त: कविरलम्पट: ॥ १३ ॥

ສຣີຊຸກເທວະກ່າວຕໍ່ວ່າ—ມີຜູ້ພັກດີຕໍ່ພຣະກຣິດສະນານາມ ສຣຸຕະເທວະ ເປັນພຣາຫມັນຊັ້ນເລີດ. ດ້ວຍພັກຕິບໍລິສຸດຕໍ່ພຣະກຣິດສະນາ ລາວຈຶ່ງອິ່ມໃຈສົມບູນ, ສະຫງົບ, ຮູ້ທັນ ແລະພົ້ນຈາກຄວາມຫຼົງໃນກາມ.

Verse 14

स उवास विदेहेषु मिथिलायां गृहाश्रमी । अनीहयागताहार्यनिर्वर्तितनिजक्रिय: ॥ १४ ॥

ລາວອາໄສຢູ່ໃນເມືອງມິຖິລາ ໃນອານາຈັກວິເທຫະ ເປັນຄະຫັດຖະຜູ້ຖືທຳ. ລາວດຳລົງຊີວິດດ້ວຍອາຫານທີ່ໄດ້ມາງ່າຍໆ ໂດຍບໍ່ຕ້ອງພະຍາຍາມຫຼາຍ ແລະປະຕິບັດໜ້າທີ່ຂອງຕົນໃຫ້ສຳເລັດ.

Verse 15

यात्रामात्रं त्वहरहर्दैवादुपनमत्युत । नाधिकं तावता तुष्ट: क्रिया चक्रे यथोचिता: ॥ १५ ॥

ດ້ວຍພຣະປະສົງແຫ່ງຊະຕາ ລາວໄດ້ຮັບໃນແຕ່ລະວັນພຽງແຕ່ທີ່ຈຳເປັນຕໍ່ການດຳລົງຊີວິດ ບໍ່ເກີນກວ່ານັ້ນ. ພໍໃຈເທົ່ານີ້ແລ້ວ ລາວຈຶ່ງປະຕິບັດພິທີທາງທຳຕາມຄວນຢ່າງຖືກຕ້ອງ.

Verse 16

तथा तद्राष्ट्रपालोऽङ्ग बहुलाश्व इति श्रुत: । मैथिलो निरहम्मान उभावप्यच्युतप्रियौ ॥ १६ ॥

ໂອ້ ປະຣີກຊິດ, ເຊັ່ນດຽວກັນ ຜູ້ປົກຄອງແຫ່ງອານາຈັກນັ້ນ ຊື່ ບະຫຸລາຊະວະ ສາຍມິຖິລາ ເປັນຜູ້ປາສຈາກອະຫັງການ. ພະອະຈະຢຸຕະຮັກພວກພຣະສາວົກທັງສອງນີ້ຢ່າງຍິ່ງ.

Verse 17

तयो: प्रसन्नो भगवान् दारुकेणाहृतं रथम् । आरुह्य साकं मुनिभिर्विदेहान् प्रययौ प्रभु: ॥ १७ ॥

ເມື່ອພຣະພະຄະວານພໍໃຈທັງສອງ ພຣະອົງໄດ້ຂຶ້ນລົດສົງຄາມທີ່ດາຣຸກນຳມາ ແລະເດີນທາງໄປວິເທຫະພ້ອມກັບຫມູ່ມຸນີ.

Verse 18

नारदो वामदेवोऽत्रि: कृष्णो रामोऽसितोऽरुणि: । अहं बृहस्पति: कण्वो मैत्रेयश्‍च्यवनादय: ॥ १८ ॥

ໃນຫມູ່ມຸນີນັ້ນມີ ນາຣະດະ, ວາມະເທວະ, ອະຕຣິ, ກຣິຊນະ-ດວຍປາຍະນະ ວະຍາສະ, ປະຣະຊຸຣາມ, ອະສິຕະ, ອະຣຸນິ, ຂ້ອຍ, ພຣຶຫັສປະຕິ, ກັນວະ, ໄມເຕຣຍະ ແລະ ຈະວະນະ ເປັນຕົ້ນ.

Verse 19

तत्र तत्र तमायान्तं पौरा जानपदा नृप । उपतस्थु: सार्घ्यहस्ता ग्रहै: सूर्यमिवोदितम् ॥ १९ ॥

ໂອ້ ກະສັດ, ທຸກເມືອງແລະທຸກບ້ານທີ່ພຣະອົງເດີນຜ່ານ ປະຊາຊົນໄດ້ອອກມາບູຊາດ້ວຍນ້ຳອັຣຄະຍະໃນມື ດັ່ງບູຊາດວງອາທິດຍາມອຸທັຍທີ່ມີດາວເຄາະລ້ອມຮອບ.

Verse 20

आनर्तधन्वकुरुजाङ्गलकङ्कमत्स्य- पाञ्चालकुन्तिमधुकेकयकोशलार्णा: । अन्ये च तन्मुखसरोजमुदारहास- स्‍निग्धेक्षणं नृप पपुर्द‍ृशिभिर्नृनार्य: ॥ २० ॥

ໂອ້ ກະສັດ, ຊາຍແລະຍິງຈາກ ອານັຣຕ, ທັນວະ, ກຸຣຸ-ຈາງກະລະ, ກັງກະ, ມັດສະຍະ, ປານຈາລະ, ກຸນຕິ, ມະທຸ, ເກກະຍະ, ໂກສະລະ, ອັຣນະ ແລະອື່ນໆ ໄດ້ດື່ມດ້ວຍດວງຕາເຖິງຄວາມງາມດຸດນ້ຳຫວານອະມຣິຕະແຫ່ງໃບໜ້າດອກບົວຂອງພຣະສຣີກຣິຊນະ ທີ່ປະດັບດ້ວຍຮອຍຍິ້ມອັນໃຈກວ້າງ ແລະສາຍຕາເມດຕາ.

Verse 21

तेभ्य: स्ववीक्षणविनष्टतमिस्रद‍ृग्भ्य: क्षेमं त्रिलोकगुरुरर्थद‍ृशं च यच्छन् । श‍ृण्वन् दिगन्तधवलं स्वयशोऽशुभघ्नं गीतं सुरैर्नृभिरगाच्छनकैर्विदेहान् ॥ २१ ॥

ພຽງແຕ່ພຣະເນດມອງຄັ້ງດຽວ ພຣະສີກຣິດສະນະ ຄູທາງວິນຍານແຫ່ງສາມໂລກ ໄດ້ກຳຈັດຄວາມມືດບອດທາງວັດຖຸ ແລະປະທານຄວາມປອດໄພກັບທິບຍະທັດ. ເທວະແລະມະນຸດຮ້ອງສັນລະເສີນພຣະຍົດ ແລ້ວພຣະອົງຄ່ອຍໆເຖິງວິເທຫະ.

Verse 22

तेऽच्युतं प्राप्तमाकर्ण्य पौरा जानपदा नृप । अभीयुर्मुदितास्तस्मै गृहीतार्हणपाणय: ॥ २२ ॥

ຂ້າແຕ່ພຣະຣາຊາ ເມື່ອໄດ້ຍິນວ່າພຣະອະຈຸຕະເສດຈມາຮອດ ຊາວເມືອງແລະຊາວບ້ານໃນວິເທຫະກໍຍິນດີ ອອກໄປຕ້ອນຮັບພ້ອມຖືເຄື່ອງບູຊາໃນມື।

Verse 23

द‍ृष्ट्वा त उत्तम:श्लोकं प्रीत्युत्फुलाननाशया: । कैर्धृताञ्जलिभिर्नेमु: श्रुतपूर्वांस्तथा मुनीन् ॥ २३ ॥

ເມື່ອເຫັນພຣະອຸດຕະມະສະໂລກະ ໃບໜ້າແລະໃຈຂອງປະຊາຊົນກໍເບີກບານດ້ວຍຄວາມຮັກພັກດີ। ພວກເຂົາປະນົມມືເໜືອສີສະ ກົດກາບພຣະອົງ ແລະມຸນີທີ່ຕິດຕາມມາ ຜູ້ທີ່ເຄີຍໄດ້ຍິນແຕ່ຊື່ມາກ່ອນ।

Verse 24

स्वानुग्रहाय सम्प्राप्तं मन्वानौ तं जगद्गुरुम् । मैथिल: श्रुतदेवश्च पादयो: पेततु: प्रभो: ॥ २४ ॥

ທັງກະສັດແຫ່ງໄມຖິລາ ແລະ ສຣຸຕເທວ ຕ່າງຄິດວ່າ “ຄູແຫ່ງສາກົນໄດ້ມາເພື່ອໂປດຂ້ອຍ” ແລ້ວກໍລົງກາບຢູ່ທີ່ພຣະບາດຂອງພຣະອົງ।

Verse 25

न्यमन्त्रयेतां दाशार्हमातिथ्येन सह द्विजै: । मैथिल: श्रुतदेवश्च युगपत् संहताञ्जली ॥ २५ ॥

ກະສັດໄມຖິລາ ແລະ ສຣຸຕເທວ ໄດ້ປະນົມມືພ້ອມກັນ ແລ້ວນິມົນພຣະນາຖແຫ່ງດາຊາຣຫະ ໃຫ້ເປັນແຂກຂອງຕົນ ພ້ອມດ້ວຍພຣາຫມະນະມຸນີທັງຫຼາຍ।

Verse 26

भगवांस्तदभिप्रेत्य द्वयो: प्रियचिकीर्षया । उभयोराविशद् गेहमुभाभ्यां तदलक्षित: ॥ २६ ॥

ເພື່ອໃຫ້ທັງສອງພໍໃຈ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າໄດ້ຮັບເຊີນທັງສອງ. ພຣະອົງເຂົ້າໄປສອງເຮືອນພ້ອມກັນ ແລະບໍ່ມີໃຜເຫັນພຣະອົງເຂົ້າເຮືອນຂອງອີກຝ່າຍໜຶ່ງ.

Verse 27

श्रान्तानप्यथ तान् दूराज्जनक: स्वगृहागतान् । आनीतेष्वासनाग्र्‍येषु सुखासीनान् महामना: ॥ २७ ॥ प्रवृद्धभक्त्या उद्धर्षहृदयास्राविलेक्षण: । नत्वा तदङ्‍‍घ्रीन् प्रक्षाल्य तदपो लोकपावनी: ॥ २८ ॥ सकुटुम्बो वहन् मूर्ध्ना पूजयां चक्र ईश्वरान् । गन्धमाल्याम्बराकल्पधूपदीपार्घ्यगोवृषै: ॥ २९ ॥

ກະສັດບະຫຸລາສະວະ ຜູ້ສືບສາຍຈາກຈະນະກະ ເຫັນແຕ່ໄກວ່າ ພຣະສີກຣິດສະນະເສດັດມາຫາເຮືອນຂອງຕົນພ້ອມດ້ວຍລະສີທີ່ເຫນື່ອຍຈາກການເດີນທາງ. ພຣະອົງຈຶ່ງຮີບຈັດອາສນະອັນມີກຽດ ແລະເຊີນໃຫ້ນັ່ງຢ່າງສະບາຍ. ດ້ວຍພັກຕິອັນແຮງກ້າ ຫົວໃຈເຕັ້ນດ້ວຍປີຕິ ນ້ຳຕາຄລໍ ພຣະອົງກໍ່ກາບ ລ້າງພຣະບາດ ແລະນໍານ້ຳລ້າງພຣະບາດອັນຊໍາລະໂລກໄດ້ ປະພົມເທິງສີສະຕົນແລະຄອບຄົວ. ຈາກນັ້ນຈຶ່ງບູຊາທ່ານທັງຫຼາຍດ້ວຍຈັນທະນ໌ຫອມ ພວງມາລາ ເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມແລະເຄື່ອງປະດັບ ທູບ ໄຟ ອັຣຄະຍະ ແລະຖວາຍງົວກັບງົວຜູ້.

Verse 28

श्रान्तानप्यथ तान् दूराज्जनक: स्वगृहागतान् । आनीतेष्वासनाग्र्‍येषु सुखासीनान् महामना: ॥ २७ ॥ प्रवृद्धभक्त्या उद्धर्षहृदयास्राविलेक्षण: । नत्वा तदङ्‍‍घ्रीन् प्रक्षाल्य तदपो लोकपावनी: ॥ २८ ॥ सकुटुम्बो वहन् मूर्ध्ना पूजयां चक्र ईश्वरान् । गन्धमाल्याम्बराकल्पधूपदीपार्घ्यगोवृषै: ॥ २९ ॥

ດ້ວຍພັກຕິທີ່ເພີ່ມພູນ ຫົວໃຈເຂົາສັ່ນດ້ວຍປີຕິ ແລະນ້ຳຕາໄຫຼ. ເຂົາກາບ ລ້າງພຣະບາດ ແລະນໍານ້ຳລ້າງພຣະບາດອັນຊໍາລະໂລກໄດ້ ມາປະພົມເທິງສີສະຕົນ.

Verse 29

श्रान्तानप्यथ तान् दूराज्जनक: स्वगृहागतान् । आनीतेष्वासनाग्र्‍येषु सुखासीनान् महामना: ॥ २७ ॥ प्रवृद्धभक्त्या उद्धर्षहृदयास्राविलेक्षण: । नत्वा तदङ्‍‍घ्रीन् प्रक्षाल्य तदपो लोकपावनी: ॥ २८ ॥ सकुटुम्बो वहन् मूर्ध्ना पूजयां चक्र ईश्वरान् । गन्धमाल्याम्बराकल्पधूपदीपार्घ्यगोवृषै: ॥ २९ ॥

ເຂົາພ້ອມຄອບຄົວໄດ້ຮັບນ້ຳອັນບໍລິສຸດນັ້ນໄວ້ເທິງສີສະ ແລ້ວບູຊາທ່ານທັງຫຼາຍດ້ວຍຈັນທະນ໌ຫອມ ພວງມາລາ ເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມແລະເຄື່ອງປະດັບ ທູບ ໄຟ ອັຣຄະຍະ ແລະຖວາຍງົວກັບງົວຜູ້.

Verse 30

वाचा मधुरया प्रीणन्निदमाहान्नतर्पितान् । पादावङ्कगतौ विष्णो: संस्पृशञ्छनकैर्मुदा ॥ ३० ॥

ເມື່ອທ່ານທັງຫຼາຍຮັບປະທານຈົນອິ່ມເອີມແລ້ວ ກະສັດເພື່ອໃຫ້ທ່ານຍິນດີຍິ່ງຂຶ້ນ ຈຶ່ງເວົ້າດ້ວຍສຽງອ່ອນຫວານຢ່າງຊ້າໆ ໃນຂະນະທີ່ວາງພຣະບາດຂອງພຣະວິດສະນຸໄວ້ເທິງຕັກ ແລະນວດຢ່າງແຜ່ວເບົາດ້ວຍຄວາມປີຕິ.

Verse 31

श्रीबहुलाश्‍व उवाच भवान् हि सर्वभूतानामात्मा साक्षी स्वद‍ृग् विभो । अथ नस्त्वत्पदाम्भोजं स्मरतां दर्शनं गत: ॥ ३१ ॥

ສຣີ ບະຫຸລາສະວະ ກ່າວວ່າ: ໂອ ພຣະເຈົ້າຜູ້ມີອຳນາດສູງສຸດ, ພຣະອົງເປັນອາດມັນຂອງສັດທັງປວງ ແລະເປັນພະຍານທີ່ສະຫວ່າງດ້ວຍພຣະອົງເອງ. ບັດນີ້ພຣະອົງໄດ້ປະທານດາຣະຊະນາແກ່ພວກເຮົາຜູ້ລະລຶກພຣະບາດດອກບົວຂອງພຣະອົງເສມອ.

Verse 32

स्ववचस्तद‍ृतं कर्तुमस्मद्‌दृग्गोचरो भवान् । यदात्थैकान्तभक्तान् मे नानन्त: श्रीरज: प्रिय: ॥ ३२ ॥

ເພື່ອໃຫ້ພຣະວາຈາຂອງພຣະອົງເປັນຄວາມຈິງ ພຣະອົງຈຶ່ງປາກົດໃຫ້ຕາພວກເຮົາເຫັນ. ເພາະພຣະອົງເຄີຍຕັດວ່າ “ອນັນຕະ, ເທວີສຣີ ຫຼື ພຣະພຣົມຜູ້ບໍ່ເກີດ ກໍບໍ່ເປັນທີ່ຮັກຍິ່ງກວ່າພະກະຕະຜູ້ພັກດີຢ່າງເອກັນຕະຂອງຂ້າ.”

Verse 33

को नु त्वच्चरणाम्भोजमेवंविद् विसृजेत् पुमान् । निष्किञ्चनानां शान्तानां मुनीनां यस्त्वमात्मद: ॥ ३३ ॥

ຜູ້ໃດຮູ້ຄວາມຈິງນີ້ ຈະມີໃຜຈະປະຖິ້ມພຣະບາດດອກບົວຂອງພຣະອົງໄດ້? ເພາະພຣະອົງພ້ອມຈະປະທານພຣະອົງເອງແກ່ມຸນີຜູ້ສະຫງົບ ແລະບໍ່ຍຶດຖືສິ່ງໃດເປັນຂອງຕົນ.

Verse 34

योऽवतीर्य यदोर्वंशे नृणां संसरतामिह । यशो वितेने तच्छान्त्यै त्रैलोक्यवृजिनापहम् ॥ ३४ ॥

ພຣະອົງໄດ້ອະວະຕານໃນວົງສາຍະດຸ ແລະແຜ່ຂະຫຍາຍພຣະກຽດຕິຍົດ ເພື່ອປົດປ່ອຍມະນຸດຜູ້ຕິດຢູ່ໃນວົງຈອນເກີດຕາຍ; ພຣະກຽດຕິນັ້ນລຶບບາບແຫ່ງສາມໂລກໄດ້.

Verse 35

नमस्तुभ्यं भगवते कृष्णायाकुण्ठमेधसे । नारायणाय ऋषये सुशान्तं तप ईयुषे ॥ ३५ ॥

ນະມັດສະການແດ່ພຣະພະຄະວານ ພຣະກຣິດສະນະ ຜູ້ມີປັນຍາບໍ່ຖືກຈຳກັດ. ແລະນະມັດສະການແດ່ລຶສີ ນະຣະ-ນາຣາຍະນະ ຜູ້ບຳເພັນຕະປະໃນຄວາມສະຫງົບອັນສົມບູນ.

Verse 36

दिनानि कतिचिद् भूमन् गृहान् नो निवस द्विजै: । समेत: पादरजसा पुनीहीदं निमे: कुलम् ॥ ३६ ॥

ຂ້າແຕ່ພຣະຜູ້ແຜ່ຊາຍທົ່ວທຸກສິ່ງ ຂໍໃຫ້ພຣະອົງພັກຢູ່ເຮືອນຂອງພວກເຮົາສັກສອງສາມມື້ພ້ອມກັບພຣາຫມັນເຫຼົ່ານີ້ ແລະຂໍໃຫ້ທຳໃຫ້ວົງຕະກູນນິມິບໍລິສຸດດ້ວຍຝຸ່ນຈາກພຣະບາດຂອງພຣະອົງ

Verse 37

इत्युपामन्त्रितो राज्ञा भगवाल्ँ लोकभावन: । उवास कुर्वन् कल्याणं मिथिलानरयोषिताम् ॥ ३७ ॥

ເມື່ອກະສັດໄດ້ນິມົນເຊັ່ນນັ້ນ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າຜູ້ອຸປະຖຳໂລກ ກໍຍອມປະທັບຢູ່ຊົ່ວຄາວ ເພື່ອປະທານມົງຄຸນແກ່ຊາຍຍິງແຫ່ງມິຖິລາ

Verse 38

श्रुतदेवोऽच्युतं प्राप्तं स्वगृहाञ्जनको यथा । नत्वा मुनीन् सुसंहृष्टो धुन्वन् वासो ननर्त ह ॥ ३८ ॥

ສຣຸຕເທວະໄດ້ຕ້ອນຮັບພຣະອະຈະຍຸຕະເຂົ້າສູ່ເຮືອນຂອງຕົນ ດ້ວຍຄວາມປິຕິເທົ່າກັບພຣະຣາຊາພະຫຸລາສະວະ. ຫຼັງຈາກກາບນົບພຣະອົງແລະພຣະ຤ິສີແລ້ວ ລາວກໍຟ້ອນລຳດ້ວຍຄວາມຍິນດີ ພ້ອມກັບໂບກຜ້າຄຸມໄຫລ່

Verse 39

तृणपीठबृषीष्वेतानानीतेषूपवेश्य स: । स्वागतेनाभिनन्द्याङ्‍‍घ्रीन् सभार्योऽवनिजे मुदा ॥ ३९ ॥

ລາວນຳເສື່ອຫຍ້າແລະຟາງດັຣພະມາປູໃຫ້ແຂກນັ່ງ ແລ້ວກ່າວຄຳຕ້ອນຮັບດ້ວຍຄວາມນອບນ້ອມ. ຈາກນັ້ນລາວກັບພັນລະຍາກໍລ້າງຕີນຂອງພວກເຂົາດ້ວຍຄວາມປິຕິ

Verse 40

तदम्भसा महाभाग आत्मानं सगृहान्वयम् । स्‍नापयां चक्र उद्धर्षो लब्धसर्वमनोरथ: ॥ ४० ॥

ດ້ວຍນ້ຳທີ່ລ້າງຕີນນັ້ນ ສຣຸຕເທວະຜູ້ມີຄຸນທຳໄດ້ພອຍພຣົມຊະໂລມໃສ່ຕົນເອງ ເຮືອນ ແລະຄອບຄົວຢ່າງຫຼາຍ. ລາວປິຕິຍິນດີ ແລະຮູ້ສຶກວ່າຄວາມປາຖະໜາທັງປວງໄດ້ສຳເລັດແລ້ວ

Verse 41

फलार्हणोशीरशिवामृताम्बुभि- र्मृदा सुरभ्या तुलसीकुशाम्बुजै: । आराधयामास यथोपपन्नया सपर्यया सत्त्वविवर्धनान्धसा ॥ ४१ ॥

ລາວໄດ້ບູຊາພວກທ່ານດ້ວຍຂອງມົງຄຸນທີ່ຫາໄດ້ງ່າຍ—ໝາກໄມ້ ຮາກອຸຊີຣະ ນ້ຳບໍລິສຸດດຸຈອະມຣິຕ ດິນຫອມ ໃບຕຸລະສີ ຫຍ້າກຸຊະ ແລະດອກບົວ—ຕາມຄວາມເໝາະສົມ; ແລ້ວຖວາຍອາຫານທີ່ເພີ່ມພູນສັດຕະວະ।

Verse 42

स तर्कयामास कुतो ममान्वभूत् गृहान्धकूपे पतितस्य सङ्गम: । य: सर्वतीर्थास्पदपादरेणुभि: कृष्णेन चास्यात्मनिकेतभूसुरै: ॥ ४२ ॥

ລາວຄິດວ່າ: ຂ້ອຍຜູ້ຕົກຢູ່ໃນບໍ່ມືດແຫ່ງຊີວິດຄອບຄົວ ເປັນໄປໄດ້ແນວໃດຈຶ່ງໄດ້ພົບພຣະກຣິດສະນະ? ແລະຂ້ອຍຍັງໄດ້ພົບມະຫາພຣາຫມະນຜູ້ອຸ້ມພຣະອົງໄວ້ໃນໃຈເສມອ, ຜົງທີ່ບາດຂອງທ່ານເປັນທີ່ພຶ່ງຂອງທຸກສະຖານທີ່ສັກສິດ, ໄດ້ແນວໃດ?

Verse 43

सूपविष्टान् कृतातिथ्यान् श्रुतदेव उपस्थित: । सभार्यस्वजनापत्य उवाचाङ्घ्र्यभिमर्शन: ॥ ४३ ॥

ເມື່ອແຂກນັ່ງຢ່າງສະດວກ ແລະໄດ້ຮັບການຕ້ອນຮັບຢ່າງສົມຄວນແລ້ວ ຊຣຸຕະເທວະໄດ້ເຂົ້າໄປໃກ້ ແລະນັ່ງຂ້າງໆ ພ້ອມພັນລະຍາ ລູກໆ ແລະຜູ້ພຶ່ງພາ. ແລ້ວຂະນະນວດພຣະບາດ ລາວໄດ້ກ່າວກັບພຣະກຣິດສະນະ ແລະພຣະ຤ິສີທັງຫຼາຍ।

Verse 44

श्रुतदेव उवाच नाद्य नो दर्शनं प्राप्त: परं परमपूरुष: । यर्हीदं शक्तिभि: सृष्ट्वा प्रविष्टो ह्यात्मसत्तया ॥ ४४ ॥

ຊຣຸຕະເທວະກ່າວວ່າ: ບໍ່ແມ່ນວ່າມື້ນີ້ເທົ່ານັ້ນທີ່ພວກເຮົາໄດ້ເຫັນພຣະບຸຣຸດສູງສຸດ; ແທ້ຈິງຕັ້ງແຕ່ພຣະອົງສ້າງຈັກກະວານນີ້ດ້ວຍພະລັງງານຂອງພຣະອົງ ແລະເຂົ້າສູ່ມັນດ້ວຍສະພາວະເຫນືອໂລກ ພວກເຮົາກໍຢູ່ໃນສັງຄົມກັບພຣະອົງມາແລ້ວ।

Verse 45

यथा शयान: पुरुषो मनसैवात्ममायया । सृष्ट्वा लोकं परं स्वाप्नमनुविश्यावभासते ॥ ४५ ॥

ພຣະອົງເປັນດັ່ງຄົນທີ່ກຳລັງນອນ: ດ້ວຍຈິດຂອງຕົນເອງ ແລະມາຍາຂອງຕົນ ພຣະອົງສ້າງໂລກແຫ່ງຄວາມຝັນອັນແຍກຕ່າງ ແລ້ວເຂົ້າສູ່ຄວາມຝັນນັ້ນ ແລະເຫັນພຣະອົງເອງຢູ່ໃນນັ້ນ।

Verse 46

श‍ृण्वतां गदतां शश्वदर्चतां त्वाभिवन्दताम् । नृणां संवदतामन्तर्हृदि भास्यमलात्मनाम् ॥ ४६ ॥

ພຣະອົງປາກົດພຣະອົງໃນໃຈຂອງຜູ້ມີຈິດບໍລິສຸດ ຜູ້ທີ່ຟັງເລື່ອງພຣະອົງເປັນນິດ ຮ້ອງສັນລະເສີນນາມແລະຄຸນ ບູຊາ ກາບໄຫວ້ ແລະສົນທະນາກັນເຖິງພຣະອົງຢູ່ເສມອ।

Verse 47

हृदिस्थोऽप्यतिदूरस्थ: कर्मविक्षिप्तचेतसाम् । आत्मशक्तिभिरग्राह्योऽप्यन्त्युपेतगुणात्मनाम् ॥ ४७ ॥

ແມ່ນແຕ່ພຣະອົງສະຖິດຢູ່ໃນໃຈ ແຕ່ສໍາລັບຜູ້ທີ່ຈິດໃຈຖືກກະຈາຍໂດຍການພົວພັນກັບວຽກກຳທາງໂລກ ພຣະອົງກໍເຫມືອນຢູ່ໄກຫຼາຍ. ບໍ່ມີໃຜຈັບຕ້ອງພຣະອົງໄດ້ດ້ວຍກໍາລັງວັດຖຸ; ພຣະອົງເປີດເຜີຍພຣະອົງໃນໃຈຂອງຜູ້ທີ່ຮຽນຮູ້ຈະຊື່ນຊົມຄຸນລັກສະນະອັນເຫນືອໂລກຂອງພຣະອົງເທົ່ານັ້ນ।

Verse 48

नमोऽस्तु तेऽध्यात्मविदां परात्मने अनात्मने स्वात्मविभक्तमृत्यवे । सकारणाकारणलिङ्गमीयुषे स्वमाययासंवृतरुद्धद‍ृष्टये ॥ ४८ ॥

ຂ້າພະເຈົ້າຂໍນອບນ້ອມແດ່ພຣະອົງ. ຜູ້ຮູ້ທາງອັດຍາດມະຍ່ອມຮັບຮູ້ພຣະອົງເປັນປະຣະມາດມະ; ແຕ່ຕໍ່ວິນຍານຜູ້ຫຼົງລືມ ພຣະອົງເປັນກາລະ ຜູ້ນໍາຄວາມຕາຍ. ພຣະອົງປາກົດທັງໃນຮູບວິນຍານອັນບໍ່ມີເຫດ ແລະໃນຮູບຈັກກະວານອັນຖືກສ້າງ; ດ້ວຍມາຍາຂອງພຣະອົງ ພຣະອົງເປີດຕາໃຫ້ຜູ້ພັກຕະ ແລະປິດບັງສາຍຕາຂອງຜູ້ບໍ່ພັກຕະ।

Verse 49

स त्वं शाधि स्वभृत्यान् न: किं देव करवाम हे । एतदन्तो नृणां क्लेशो यद् भवानक्षिगोचर: ॥ ४९ ॥

ໂອ້ ພຣະອົງ, ພຣະອົງແມ່ນປະຣະມາດມະ ແລະພວກເຮົາແມ່ນຜູ້ຮັບໃຊ້ຂອງພຣະອົງ. ໂອ້ ເທວະ, ພວກເຮົາຄວນຮັບໃຊ້ພຣະອົງແນວໃດ? ພຣະອົງເອີຍ, ແຕ່ພຽງໄດ້ເຫັນພຣະອົງ ກໍສິ້ນສຸດຄວາມທຸກທັງປວງໃນຊີວິດມະນຸດ।

Verse 50

श्रीशुक उवाच तदुक्तमित्युपाकर्ण्य भगवान् प्रणतार्तिहा । गृहीत्वा पाणिना पाणिं प्रहसंस्तमुवाच ह ॥ ५० ॥

ສຣີ ຊຸກະເທວ ໂກສະວາມີ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອພຣະພະຄະວານ ຜູ້ຂັບໄລ່ຄວາມທຸກຂອງຜູ້ພັກຕະຜູ້ມອບຕົນ ໄດ້ຍິນຄໍາຂອງສຣຸຕະເທວ ພຣະອົງໄດ້ຈັບມືຂອງເຂົາໄວ້ໃນພຣະຫັດ ແລະຍິ້ມແຍ້ມກ່າວກັບເຂົາດັ່ງນີ້।

Verse 51

श्रीभगवानुवाच ब्रह्मंस्तेऽनुग्रहार्थाय सम्प्राप्तान् विद्ध्यमून् मुनीन् । सञ्चरन्ति मया लोकान् पुनन्त: पादरेणुभि: ॥ ५१ ॥

ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າຕັດວ່າ: “ໂອ ພຣາຫມັນ, ຈົ່ງຮູ້ໄວ້ວ່າ ມະຫາລິສີເຫຼົ່ານີ້ມາເພື່ອປະທານອະນຸກຣະຫາແກ່ເຈົ້າເທົ່ານັ້ນ. ພວກເຂົາເດີນທາງກັບເຮົາໄປທົ່ວໂລກ ແລະຊໍາລະໃຫ້ບໍລິສຸດດ້ວຍຝຸ່ນຈາກພຣະບາດຂອງຕົນ.”

Verse 52

देवा: क्षेत्राणि तीर्थानि दर्शनस्पर्शनार्चनै: । शनै: पुनन्ति कालेन तदप्यर्हत्तमेक्षया ॥ ५२ ॥

ເທວະຮູບ, ສະຖານສັກສິດ ແລະ ຕີຣຖະ ຊໍາລະຄົນໃຫ້ບໍລິສຸດຢ່າງຄ່ອຍໆ ດ້ວຍການເຫັນ ການສຳຜັດ ແລະການບູຊາ ຕາມເວລາ; ແຕ່ຜົນດຽວກັນນັ້ນ ໄດ້ທັນທີ ເພີຍໄດ້ຮັບສາຍຕາເມດຕາຂອງລິສີຜູ້ສູງສົ່ງ.

Verse 53

ब्राह्मणो जन्मना श्रेयान् सर्वेषां प्राणिनामिह । तपसा विद्यया तुष्‍ट्या किमु मत्कलया युत: ॥ ५३ ॥

ໃນໂລກນີ້ ພຣາຫມັນເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າສັດມີຊີວິດທັງປວງແຕ່ເກີດ; ແລະຍິ່ງສູງສົ່ງຂຶ້ນດ້ວຍຕະບະ ດ້ວຍວິຊາ ແລະດ້ວຍຄວາມພໍໃຈໃນຕົນ— ຍິ່ງບໍ່ຕ້ອງເວົ້າເມື່ອມີພັກຕິຕໍ່ເຮົາ.

Verse 54

न ब्राह्मणान्मे दयितं रूपमेतच्चतुर्भुजम् । सर्ववेदमयो विप्र: सर्वदेवमयो ह्यहम् ॥ ५४ ॥

ແມ່ນແຕ່ຮູບສີ່ແຂນຂອງເຮົານີ້ ກໍບໍ່ເປັນທີ່ຮັກຍິ່ງກວ່າພຣາຫມັນສໍາລັບເຮົາ. ພຣາຫມັນຜູ້ຮູ້ຮວບຮວມພຣະເວທທັງປວງໄວ້ໃນຕົນ, ເຊັ່ນດຽວກັບທີ່ເຮົາຮວບຮວມເທວະທັງປວງໄວ້ໃນຕົນ.

Verse 55

दुष्प्रज्ञा अविदित्वैवमवजानन्त्यसूयव: । गुरुं मां विप्रमात्मानमर्चादाविज्यद‍ृष्टय: ॥ ५५ ॥

ເນື່ອງຈາກບໍ່ຮູ້ຄວາມຈິງນີ້ ຄົນໂງ່ແລະຜູ້ອິດສາ ຈຶ່ງດູໝິ່ນ ແລະລ່ວງເກີນພຣາຫມັນຜູ້ຮູ້—ຜູ້ບໍ່ແຕກຕ່າງຈາກເຮົາ ເປັນຄູທາງວິນຍານ ແລະເປັນອາດມັນຂອງເຂົາເອງ. ພວກເຂົາກັບເຫັນວ່າ ຄວນບູຊາແຕ່ຮູບປະຈັກແຈ້ງ ເຊັ່ນ ອັຣຈາ-ມູຣຕິ ຂອງເຮົາເທົ່ານັ້ນ.

Verse 56

चराचरमिदं विश्वं भावा ये चास्य हेतव: । मद्रूपाणीति चेतस्याधत्ते विप्रो मदीक्षया ॥ ५६ ॥

ດ້ວຍການດິກສາຂອງເຮົາ ພຣາຫມັນຜູ້ຮູ້ແຈ້ງເຮົາຍ່ອມຕັ້ງມັ່ນວ່າ ທຸກສິ່ງທີ່ເຄື່ອນໄຫວແລະຢຸດນິ່ງໃນຈັກກະວານ ພ້ອມທັງທາດມູນແຫ່ງການສ້າງ ລ້ວນເປັນຮູບປາກົດທີ່ຂະຫຍາຍອອກຈາກເຮົາ

Verse 57

तस्माद् ब्रह्मऋषीनेतान् ब्रह्मन् मच्छ्रद्धयार्चय । एवं चेदर्चितोऽस्म्यद्धा नान्यथा भूरिभूतिभि: ॥ ५७ ॥

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ພຣາຫມັນ ຈົ່ງບູຊາບັນດາຣິຊີພຣາຫມັນເຫຼົ່ານີ້ ດ້ວຍສັດທາດຽວກັນກັບທີ່ມີຕໍ່ເຮົາ; ເຮັດແບບນີ້ແລ້ວ ເຈົ້າຈະບູຊາເຮົາໂດຍກົງ ຊຶ່ງບໍ່ອາດໄດ້ດ້ວຍວິທີອື່ນ ແມ່ນແຕ່ຖວາຍຊັບສິນຫຼາຍຫຼາຍກໍຕາມ

Verse 58

श्रीशुक उवाच स इत्थं प्रभुनादिष्ट: सहकृष्णान् द्विजोत्तमान् । आराध्यैकात्मभावेन मैथिलश्चाप सद्गतिम् ॥ ५८ ॥

ພຣະສີສຸກະກ່າວວ່າ—ເມື່ອໄດ້ຮັບຄໍາສັ່ງຈາກພຣະອົງແລ້ວ ສຣຸຕະເທວະໄດ້ບູຊາພຣະສີກຣິດສະນະພ້ອມດ້ວຍພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດທີ່ຕິດຕາມພຣະອົງ ດ້ວຍໃຈດຽວ; ແລະກະສັດບະຫຸລາສະວະແຫ່ງມິຖິລາກໍເຮັດເຊັ່ນດຽວກັນ ດັ່ງນັ້ນທັງສອງໄດ້ບັນລຸຈຸດໝາຍສູງສຸດ

Verse 59

एवं स्वभक्तयो राजन् भगवान् भक्तभक्तिमान् । उषित्वादिश्य सन्मार्गं पुनर्द्वारवतीमगात् ॥ ५९ ॥

ໂອ ກະສັດ, ດັ່ງນັ້ນພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ ຜູ້ເປັນຜູ້ຮັກພັກດີຕໍ່ພັກຕະຂອງພຣະອົງ ໄດ້ພັກຢູ່ຊົ່ວຄາວກັບພັກຕະຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ທັງສອງ ຄື ສຣຸຕະເທວະ ແລະ ບະຫຸລາສະວະ ພ້ອມຊີ້ນໍາສັນມາກຂອງການປະພຶດຂອງສັນຕະບຸລຸດອັນສົມບູນ ແລ້ວຈຶ່ງເສດັດກັບໄປດວາຣະກາ