Adhyaya 49

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये चतुर्विंशतिमूर्तिस्तोत्रं नाम अष्टाचत्वारिंशो ऽध्यायः अथोनपञ्चाशो ऽध्यायः मत्स्यादिलक्षणवर्णनं भगवानुवाच दशावतारं मत्स्यादिलक्षणं प्रवदामि ते मत्स्याकारस्तु मत्स्यः स्यात् कूर्मः कार्माकृलिर्भवेत्

ດັ່ງນັ້ນ ໃນອັກນິປຸຣານະ ບົດທີ 48 ຊື່ «ສະໂຕຕຣະແຫ່ງ 24 ຮູບ» ໄດ້ສິ້ນສຸດ. ບັດນີ້ເລີ່ມບົດທີ 49: «ການພັນລະນາລັກສະນະຂອງ ມັດສະຍະ ແລະ ອະວະຕາຣອື່ນໆ». ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າກ່າວວ່າ: «ຂ້ອຍຈະບອກເຈົ້າເຖິງລັກສະນະຂອງສິບອະວະຕາຣ ເລີ່ມຈາກ ມັດສະຍະ. ຜູ້ມີຮູບເປັນປາ ເອີ້ນວ່າ ມັດສະຍະ; ອະວະຕາຣກູຣມະ ມີຮູບເປັນເຕົ່າ»។

Verse 2

शङ्खपद्मी इति ग, ङ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः नराङ्गो वाथ कर्तव्यो भूवराहो गदादिभृत् दक्षिणे वामके शङ्खं लक्ष्मीर्वा पद्ममेव वा

ຕາມການອ່ານໃນຕົ້ນສະບັບທີ່ມີເຄື່ອງໝາຍສອງສະບັບ (ga ແລະ ṅa) ຊື່ຖືກໃຫ້ວ່າ «Śaṅkha-padmī». ຮູບຄວນປັ້ນໃຫ້ມີກາຍມະນຸດ ຫຼືເປັນວຣາຫະ (ໝູປ່າ) ຜູ້ຊູງໂລກ ຖືຄທາ ແລະເຄື່ອງໝາຍອື່ນໆ. ມືຂວາແລະມືຊ້າຍໃຫ້ຖືສັງຂ໌; ແລະໃຫ້ມີພຣະລັກສະມີ ຫຼືບໍ່ຢ່າງນັ້ນໃຫ້ມີແຕ່ດອກບົວເທົ່ານັ້ນ.

Verse 3

श्रीवामकूर्परस्था तु क्ष्मानन्तौ चरणानुगौ वराहस्थापनाद्राज्यं भवाब्धितरणं भवेत्

ພຣະສຣີ (ລັກສະມີ) ຄວນປະດິດໄວ້ທີ່ຂໍ້ສອກຊ້າຍ; ພຣະແຜ່ນດິນ (Kṣmā) ແລະ ອະນັນຕະ (Ananta) ຄວນສະແດງໃຫ້ຕາມຮອຍພຣະບາດເປັນຜູ້ອຸປະຖຳ. ໂດຍການສະຖາປະນາຮູບວຣາຫະແບບນີ້ ຍ່ອມໄດ້ອຳນາດຮາຊະອານາຈັກ ແລະເປັນທາງຂ້າມທະເລແຫ່ງສັງສາຣະ.

Verse 4

नरसिंहो विवृत्तास्यो वामोरुक्षतदानवः तद्वक्षो दारयन्माली स्फुरच्चक्रगदाधरः

ນະຣະສິງຫະ ອ້າປາກກວ້າງ ໄດ້ຟາດດານະວະ (ອະສຸຣະ) ດ້ວຍຂາອ່ອນຊ້າຍ; ສວມພວງມາລາ ພຣະອົງໄດ້ສັບອົກຂອງມັນ ໃນຂະນະທີ່ຖືຈັກຣະອັນສະຫວ່າງວາບ ແລະຄທາ (ກະບອງ).

Verse 5

छत्री दण्डी वामनः स्यादथवा स्याच्चतुर्भुजः रामश्चापेषुहस्तः स्यात् कड्गी परशुनान्वितः

ວາມະນະ (Vāmana) ຄວນສະແດງເປັນຄົນເຕັ້ຍ ຖືຮົ່ມ (ຉັດຕະ) ແລະໄມ້ທ່ອນ (ດັນດະ); ຫຼືຈະເປັນສີ່ມື (ຈະຕຸຣພຸຊ) ກໍໄດ້. ຣາມະ (Rāma) ຄວນສະແດງຖືຄັນທະນູ ແລະລູກສອນ; ແລະອາດຈະຖືດາບ ພ້ອມພະຣະຊຸ (ຂວານ) ດ້ວຍ.

Verse 6

रामश्चापी शरी खड्गी शङ्खी वा द्विभुजः स्मृतः गदालाङ्गलधारी च रामो वाथ चतुर्भुजः

ຣາມະ (Rāma) ຖືກກ່າວຈື່ຈຳວ່າເປັນສອງມື (ດວິພຸຊ) ຖືຄັນທະນູ, ລູກສອນ, ດາບ ຫຼື ສັງຂ໌. ຫຼືອີກຢ່າງ ຣາມະອາດເປັນສີ່ມື (ຈະຕຸຣພຸຊ) ຖືຄທາ (ກະບອງ) ແລະ ລາງກະລະ (ຫົວໄຖ/ຄັນໄຖ) ດ້ວຍ.

Verse 7

वामोर्ध्वे लाङ्गलं दद्यादधः शङ्खं सुशोभनं मुषलं दक्षिणोर्ध्वे तु चक्रञ्चाधः सुशोभनं

ດ້ານຊ້າຍເທິງ ຄວນວາງໄຖນາ; ດ້ານລຸ່ມວາງສັງຂ໌ອັນງາມສະຫງ່າ. ດ້ານຂວາເທິງ ຄວນວາງຄ້ອນຕຳ; ດ້ານລຸ່ມວາງຈັກຣາອັນງາມສະຫງ່າ.

Verse 8

शान्तात्मा लम्बकर्णश् च गौराङ्गश्चाम्बरावृतः ऊर्ध्वपद्मस्थितो बुद्धो वरदाभयदायकः

ພຣະພຸດທະເຈົ້າມີຈິດໃຈສະຫງົບ, ຫູຍາວ, ກາຍງາມຜ່ອງໃສ ແລະນຸ່ງຫົ່ມຜ້າຄຸມ. ພຣະອົງປະທັບເທິງດອກບົວທີ່ຍົກສູງ ແລະປະທານພອນວະຣະດາ (varada) ກັບອະພະຍະ (abhaya).

Verse 9

धनुस्तूणान्वितः कल्की म्लेच्छोत्सादकरो द्विजः अथवाश्वस्थितः खड्गी शङ्खचक्रशरान्वितः

ກັລກີ—ເປັນດວິຊະ (ເກີດສອງຄັ້ງ)—ຈະພ້ອມດ້ວຍຄັນທະນູ ແລະກະເປົາລູກສອນ, ກໍ່ໃຫ້ເກີດການກຳຈັດພວກມເລັດຈະ (mleccha). ຫຼືອີກຢ່າງ ພຣະອົງຂີ່ມ້າ ຖືດາບ ແລະພ້ອມດ້ວຍສັງຂ໌, ຈັກຣາ, ແລະລູກສອນ.

Verse 10

लक्षणं वासुदेवादिनवकस्य वदामि ते दक्षिणोर्ध्वे गदा वामे वामोर्ध्वे चक्रमुत्तमं

ຂ້ອຍຈະກ່າວໃຫ້ເຈົ້າຟັງເຖິງເຄື່ອງໝາຍຈຳແນກຂອງກຸ່ມເທວະ 9 ອົງ ເລີ່ມຈາກວາສຸເທວະ: ມືຂວາເທິງຖືຄະທາ (gada); ມືຊ້າຍເທິງຖືຈັກຣາອັນປະເສີດ.

Verse 11

ब्रह्मेशौ पार्श्वगौ नित्यं वासुदेवोस्ति पूर्ववत् शङ्खी स वरदो वाथ द्विभुजो वा चतुर्भुजः

ພຣະພຣະຫມາ ແລະ ອີສະ (ສິວະ) ຄວນຈັດໄວ້ຂ້າງຄຽງທັງສອງດ້ານເປັນນິດ; ວາສຸເທວະເປັນໄປຕາມທີ່ກ່າວໄວ້ກ່ອນ. ພຣະອົງຖືສັງຂ໌ ແລະອາດສະແດງໃນທ່າປະທານພອນ; ຈະວາດເປັນສອງມື ຫຼືສີ່ມືກໍໄດ້.

Verse 12

लाङ्गली मुषली रामो गदापद्मधरः स्मृतः वामोरुहृतदानव इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः गौराङ्गश्चायुधावृत इति ख, ग, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः धनुर्वाणान्वित इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः प्रद्युम्नो दक्षिणे वज्रं शङ्खं वामे धनुः करे

ພຣະບະລາຣາມ ຖືກຈື່ຈຳວ່າຖື ຄັນໄຖ ແລະ ມຸສະລະ (ຄອນ) ແລະຍັງຖື ຄະດາ (ຄອນໃຫຍ່) ກັບ ດອກບົວ. (ໃນຂໍ້ອ່ານຂອງຕົ້ນສະບັບທີ່ໝາຍໄວ້ອັນໜຶ່ງ: «ຜູ້ກຳຈັດອະສຸຣະຈາກຂາອ່ອນຊ້າຍ»; ໃນອີກສອງຕົ້ນສະບັບ: «ກາຍຂາວຜ່ອງ ແລະຖືກອາວຸດລ້ອມຮອບ»; ແລະໃນອີກຕົ້ນສະບັບ: «ພ້ອມດ້ວຍຄັນທະນູ ແລະ ລູກສອນ».) ພຣະປຣັດຍຸມນະ ຖືວັຊຣະໃນມືຂວາ ຖືສັງຂະໃນມືຊ້າຍ ແລະຖືຄັນທະນູໃນມື.

Verse 13

गदानाभ्यावृतः पीत्या प्रद्युम्नो वा धनुःशरी चतुर्भुजो निरुद्धः स्यात्तथा नारायणो विभुः

ພຣະປຣັດຍຸມນະ ພຶງພິຈາລະນາໃນສະມາທິວ່າ ມີຄະດາລ້ອມຮອບບ່ອນສະດື ແລະສ່ອງສະຫວ່າງດ້ວຍສີເຫຼືອງ. ອະນິຣຸດທະ ພຶງເຫັນເປັນຜູ້ມີສີ່ມື ຖືຄັນທະນູ ແລະ ລູກສອນ. ເຊັ່ນດຽວກັນ ພຶງພິຈາລະນານາຣາຍະນະ ຜູ້ເປັນອົງອະທິປະໄຕຜູ້ແຜ່ຊາຍໄປທົ່ວທຸກສິ່ງ.

Verse 14

चतुर्मुखश् चतुर्बाहुर्वृहज्जठरमण्डलः लम्बकूर्चो जटायुक्तो व्रह्मा हंसाग्रवाहनः

ພຣະພຣະຫມາ (Brahmā) ມີສີ່ໜ້າ ແລະສີ່ມື, ມີທ້ອງກວ້າງແລະກົມໃຫຍ່. ມີປອຍຜົມຍາວຫ້ອຍລົງ ແລະປະດັບດ້ວຍຜົມມັດ (ຈະຕາ). ພາຫະນະອັນປະເສີດຂອງພຣະອົງແມ່ນ ຫັງສະ (ຫົງ/ງົວປ່ານ້ຳ).

Verse 15

दक्षिणे चाक्षसूत्रञ्च स्रुवो वामे तु कुण्डिका आज्यस्थाली सरस्वती सावित्री वामदक्षिणे

ທາງຂວາ ພຶງມີອັກສະສູຕຣະ (ສາຍລູກປັດ) ແລະທາງຊ້າຍ ມີສຣຸວະ (ຊ້ອນຕັກບູຊາ) ກັບ ກຸນຑິກາ (ຄົວນ້ຳ). ພຶງຈັດວາງພາຊະນະໃສ່ນ້ຳມັນເຄື່ອງບູຊາ (ອາຊຍະສະຖາລີ) ແລະໃຫ້ພຣະນາງສະຣັສວະຕີ ແລະ ສາວິຕຣີ ຢູ່ທາງຊ້າຍ ແລະທາງຂວາ.

Verse 16

विष्णुरष्टभुजस्तार्क्षे करे खड्गस्तु दक्षिणे गदाशरश् च वरदो वामे कार्मुकखेटके

ພຣະວິສນຸ ມີແປດມື ພຶງພິຈາລະນາວ່າປະທັບເທິງຕາຣກສະຍະ (ກະຣຸດ). ໃນມືຂວາມີດາບ; ຍັງຖືຄະດາ ແລະ ລູກສອນ; ແລະດ້ວຍມືຊ້າຍປະທານພອນ ພ້ອມກັບຖືຄັນທະນູ ແລະ ໂລ່.

Verse 17

चक्रशङ्खौ चतुर्बाहुर् नरसिंहश् चतुर्भुजः शङ्खचक्रधरो वापि विदारितमहासुरः

ນາຣະສິງຫະ ຄວນຖືກພັນລະນາໃຫ້ມີ 4 ແຂນ ຖືຈັກຣະ ແລະ ສັງຂ໌; ຫຼືອີກແບບໜຶ່ງ ເປັນຜູ້ຖືສັງຂ໌–ຈັກຣະ ຜູ້ສະຫຼາຍອະສຸຣະໃຫຍ່ໃຫ້ແຕກອອກ।

Verse 18

अचतुर्बाहुर्वराहस्तु शेषः पाणितले धृतः धारयन् बाहुना पृथ्वीं वाम्नेन कमलाधरः

ວະຣາຫະ (ພະເຈົ້າຮູບໝູປ່າ) ບໍ່ແມ່ນມີ 4 ແຂນ; ພຣະອົງຖື ເສສະ (Śeṣa) ໄວ້ເທິງຝາມື. ດ້ວຍແຂນໜຶ່ງພຣະອົງຊູງຮອງແຜ່ນດິນ, ແລະດ້ວຍແຂນຊ້າຍຖືດອກບົວ।

Verse 19

पादलग्ना धरा कार्या पदा लक्ष्मीर्व्यवस्थिता त्रैलोक्यमोहनस्तार्क्ष्ये अष्टबाहुस्तु दक्षिणे

ທະຣາ (ເທວີແຜ່ນດິນ) ຄວນປັ້ນໃຫ້ເກາະຕິດຢູ່ທີ່ພຣະບາດ; ແລະ ລັກສະມີ ຄວນໃຫ້ຢືນຢູ່ທີ່ພຣະບາດ. ເທິງຕາຣກສະຍະ (ກະຣຸດ) ຄວນພັນລະນາ ‘ຜູ້ມົນສະເໜ່ສາມໂລກ’; ແລະທາງຂວາ ໃຫ້ເປັນຮູບມີ 8 ແຂນ।

Verse 20

चक्रं खड्गं च मुषलं अङ्कुशं वामके करे शङ्खशार्ङ्गगदापाशान् पद्मवीणासमन्विते

ໃນມືຊ້າຍ ຖືຈັກຣະ, ດາບ, ມຸສະລະ (ຄ້ອນ/ກະບອກ) ແລະ ອັງກຸສ (ຂໍຊ້າງ). ແລະພ້ອມດ້ວຍ ສັງຂ໌, ສາຣັງກະ (ຄັນທະນູ), ຄະດາ, ປາສະ (ບ່ວງ/ເຊືອກຄ້ອງ), ດອກບົວ ແລະ ວີນາ।

Verse 21

लक्ष्मीः सरस्वती कार्ये विश्वरूपो ऽथ दक्षिणे मुद्गरं च तथा पाशं शक्तिशूलं शरं करे

ລັກສະມີ ແລະ ສະຣັສວະຕີ ຄວນຈັດໄວ້ທາງຊ້າຍ; ແລະທາງຂວາເປັນ ວິສະວະຣູປະ (Viśvarūpa). ໃນມືຂອງພຣະອົງ ຖື ມຸດຄະຣະ (ຄ້ອນ/ກະບອກ), ປາສະ (ເຊືອກຄ້ອງ), ສັກຕິ (ຫອກ), ຊູລະ (ຕຣິຊູລ) ແລະ ລູກສອນ।

Verse 22

वामे शङ्खञ्च शार्ङ्गञ्च गदां पाशं च तोमरं दक्षिणे चक्रमिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः गदी रत्यावृत इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः लम्बभ्रुव इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाटः धारयन्नाकुलां पृथ्वीं वामेन कमलामध इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः लाङ्गलं परशुं दण्डं छुरिकां चर्मक्षेपकं

ທາງມືຊ້າຍມີ ສັງຂ໌ ແລະ ຄັນທະນູ «ສາຣັງຄະ», ຄະດາ, ບ່ວງບາດ (ບາສະ) ແລະ ໂຕມະຣະ; ທາງມືຂວາມີ ຈັກຣະ—ຕາມບົດອ່ານມະນຸສະຄຣິບທີ່ຖືກໝາຍ. ອີກບົດອ່ານໜຶ່ງວ່າ «ຖືຄະດາ ແລະຖືກລາຕິຫ້ອມຮອບ»; ອີກອັນວ່າ «ຄິ້ວຍາວ»; ອີກອັນວ່າ «ອຸ້ມໂລກທີ່ວຸ້ນວາຍ; ມືຊ້າຍຖື ລັກສະມີ ຢູ່ຂ້າງລຸ່ມ»। (ອາວຸດເພີ່ມ:) ໄຖ, ຂວານ, ໄມ້ທ່ອນ, ມີດສັ້ນ, ແລະ ອາວຸດຂວ້າງດ້ວຍໜັງ (ສາຍ/ໂລ່ຂວ້າງ).

Verse 23

विंशद्बाहुश् चतुर्वक्त्रो दक्षिणस्थोथ वामके त्रिनेत्रे वामपार्श्वे न शयितो जलशाय्यपि

ພຣະອົງມີ 20 ພຣະຫັດ ແລະ 4 ພຣະພັກ; ປະທັບຢູ່ທາງຂວາ ແລະກໍຢູ່ທາງຊ້າຍດ້ວຍ. ມີ 3 ພຣະເນດ; ທາງຊ້າຍບໍ່ຖືກສະແດງໃຫ້ນອນ ແມ່ນແຕ່ໃນຮູບ «ຜູ້ນອນເທິງນ້ຳ» ກໍຕາມ.

Verse 24

श्रिया धृतैकचरणो विमलाद्याभिरीडितः नाभिपद्मचतुर्वक्त्रो हरिशङ्करको हरिः

ພຣະຫຣິ—ຜູ້ທີ່ພຣະສີ (ລັກສະມີ) ຊູກຊູນພຽງພຣະບາດຂ້າງໜຶ່ງ, ຜູ້ຖືກ ວິມະລາ ແລະເທວີອື່ນໆ ສັນລະເສີນ; ຈາກດອກບົວແຫ່ງພຣະນາບີຂອງພຣະອົງ ໄດ້ບັງເກີດຜູ້ສີ່ພັກ (ພຣະພຣະຫມາ); ແລະຜູ້ເປັນບໍ່ແຫຼ່ງຂອງທັງ ຫຣິ ແລະ ສັງກະຣະ—ພຣະຫຣິສູງສຸດນັ້ນແຕ່ຜູ້ດຽວຄວນແກ່ການນະມັດສະການ.

Verse 25

शूलर्ष्टिधारी दक्षे च गदाचक्रधरो पदे रुद्रकेशवलक्ष्माङ्गो गौरीलक्ष्मीसमन्वितः

ທາງມືຂວາພຣະອົງຖື ຕຣິສູນ (śūla) ແລະ ອັສຕິ (ຫອກ); ທາງມືຊ້າຍຖື ຄະດາ ແລະ ຈັກຣະ. ພຣະວະລີກາຍມີເຄື່ອງໝາຍຂອງ ຣຸທຣະ ແລະ ເກສະວະ ພ້ອມດ້ວຍ ລັກສະມີ; ແລະພຣະອົງມີ ເກົາຣີ ແລະ ລັກສະມີ ປະກົບຄຽງຂ້າງ.

Verse 26

शङ्खचक्रगदावेदपाणिश्चाश्वशिरा हरिः वामपादो धृतः शेषे दक्षिणः कूर्मपृष्ठगः

ພຣະຫຣິຜູ້ມີພຣະເສົາຫົວເປັນມ້າ ຖື ສັງຂ໌, ຈັກຣະ, ຄະດາ ແລະ ພຣະເວທ (Veda) ໃນພຣະຫັດ. ພຣະບາດຊ້າຍຖືກຊູກຊູນໂດຍ ເສສະ (Śeṣa), ແລະພຣະບາດຂວາພັກຢູ່ເທິງຫຼັງຂອງ ກູຣະມະ (Kūrma) ເຕົ່າອະວະຕານ.

Verse 27

दत्तात्रेयो द्विबाहुः स्याद्वामोत्सङ्गे श्रिया सह विश्वक्सेनश् चक्रगदी हली शङ्खी हरेर्गणः

ດັດຕາເຕຣຍະ ຄວນຖືກພະຍົບເປັນຜູ້ມີສອງແຂນ ແລະ ພຣະສຣີ (ລັກສະມີ) ປະທັບນັ່ງເທິງຕັກຊ້າຍ. ວິສະວັກເສນະ ຜູ້ຕິດຕາມຂອງຮະຣິ ຄວນຖືຈັກຣະ ແລະ ຄະທາ ພ້ອມທັງໄຖ (ຮະລິ) ແລະ ສັງຂ໌.