Adhyaya 47
Chapter 47 — शालग्रामादिपूजाकथनं (Teaching the Worship of Śālagrāma and Related Sacred Forms)
ພຣະອັກນິ (ໃນຖານະພຣະພະຄະວານ) ນໍາເສີນວິທະຍາພິທີບູຊາຢ່າງເປັນລະບົບສໍາລັບ ສາລະຄຣາມ ແລະ ຮູບຮະຣິທີ່ມີເຄື່ອງໝາຍຈັກຣະ ໂດຍແບ່ງການບູຊາເປັນ ກາມຍະ (ຕາມຄວາມປາດຖະໜາ), ອະກາມຍະ (ໜ້າທີ່/ບໍ່ຫວັງຜົນ) ແລະ ອຸບະຍາຕະມິກາ (ປະສົມ). ບົດນີ້ເຊື່ອມຊັ້ນຮູບ (ເລີ່ມຈາກ ມີນ) ກັບຜົນທີ່ປາດຖະໜາ ແລະກ່າວເຖິງຈັກຣະທີ່ມີບິນດຸລະອຽດ ພ້ອມທັງຜູກໂຍງເປົ້າໝາຍຫຼຸດພົ້ນກັບ ວະຣາຫະ, ນະຣະສິງຫະ, ແລະ ວາມະນະ. ຈາກນັ້ນຫັນໄປຫາຂັ້ນຕອນ: ຮູບແບບມັນດະລະ (ຈັກຣາບະຈະໃນສີ່ຫຼ່ຽມ; ຕໍ່ມາ 16 ກ້ານ ແລະ 8 ກີບ), ຕິດຕັ້ງ ປຣະນະວະ ໃນດວງໃຈ, ṣaḍaṅga-nyāsa ທີ່ມືແລະກາຍ, ແລະລໍາດັບມຸດຣາ. ການບູຊາຕາມທິດຖືກຈັດເປັນວົງປ້ອງກັນ—ຄູຣູ, ຄະນະ, ທາຕຣິ, ວິທາຕຣິ/ກັດຕຣິ/ຮັດຕຣິ, ວິສະວັກເສນ, ແລະ ກເສດຕຣະປາລະ—ແລ້ວຈຶ່ງສ້າງຖານວິເທດ, ຊັ້ນຈັກກະວານ (ādhāra-anantaka, bhū, pīṭha, padma) ແລະມັນດະລະ ຕາເວັນ-ຈັນ-ໄຟ. ຂໍ້ຄວາມເນັ້ນວ່າ ຖ້າບໍ່ໄດ້ນົບນ້ອມ ວິສະວັກເສນ/ຈັກຣະ/ກເສດຕຣະປາລະ ກ່ອນ ການບູຊາສາລະຄຣາມຈະ “ບໍ່ເກີດຜົນ” ຊີ້ວ່າຄວາມຖືກຕ້ອງຕາມອາຄະມະ ແລະຈິດໃຈພາຍໃນ ແມ່ນພື້ນຖານຂອງສິດທິ ແລະຜົນທາງທຳມະ.
Shlokas
Verse 1
इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये शालग्रामादिमूर्तिलक्षणं नाम षट्चत्वारिंशो ऽध्यायः अथ सप्तचत्वारिंशो ऽध्यायः शालग्रामादिपूजाकथनं भगवानुवाच शालग्रामादिचक्राङ्कपूजाः सिद्ध्यै वदामि ते त्रिविधा स्याद्धरेः पूजा काम्याकाम्योभयात्मिका
ດັ່ງນີ້ ໃນ Ādi-Mahāpurāṇa ພາກ Āgneya ບົດທີ 46 ຊື່ “ລັກສະນະຂອງ Śālagrāma ແລະຮູບສັກສິດອື່ນໆ” ໄດ້ສິ້ນສຸດລົງ. ບັດນີ້ເລີ່ມບົດທີ 47 “ການສອນວ່າດ້ວຍການບູຊາ Śālagrāma ແລະສິ່ງທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ”. ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກກ່າວວ່າ: “ເພື່ອໃຫ້ບັນລຸສິດທິ (siddhi) ຂ້າພະເຈົ້າຈະອະທິບາຍແກ່ເຈົ້າເຖິງການບູຊາ Śālagrāma ແລະຮູບອື່ນໆທີ່ມີເຄື່ອງໝາຍຈັກ (cakra). ການບູຊາພຣະຮາຣິ (Hari) ມີ 3 ປະເພດ: kāmya (ມຸ່ງຜົນຕາມປາຖະໜາ), akāmya (ບໍ່ມຸ່ງຜົນ/ເປັນໜ້າທີ່), ແລະ ubhayātmikā (ປະສົມທັງສອງ).”
Verse 2
मीनादीनान्तु पञ्चानां काम्याथो वोभयात्मिका मध्यचक्राधः सूक्ष्मविन्दुक इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः काम्यार्थेवोभयात्मकेति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः वराहस्य नृसिंहस्य वामनस्य च मुक्तये
ສໍາລັບ 5 (ຮູບ/ມັນຕຣາ) ທີ່ເລີ່ມດ້ວຍ Mīna ຜົນທີ່ມຸ່ງໝາຍແມ່ນ kāmya (ສໍາເລັດຕາມປາຖະໜາ) ແລະຍັງເປັນ “ສອງຈຸດປະສົງ” (ubhayātmikā) ອີກດ້ວຍ. ພາຍໃຕ້ຈັກກາງມີ bindu ລະອຽດ (ຈຸດເມັດ) — ດັ່ງນີ້ແມ່ນຂໍ້ອ່ານໃນສາຍສຳນວນຕາມຕົ້ນສະບັບທີ່ຖືກໝາຍ; ອີກຂໍ້ອ່ານໜຶ່ງກ່າວວ່າ “ເພື່ອຈຸດປະສົງ kāmya ມັນເປັນ ubhayātmikā”. ນີ້ຖືກກໍານົດເພື່ອມຸກຕິ (mukti) ອັນກ່ຽວກັບ Varāha, Narasiṃha ແລະ Vāmana.
Verse 3
चक्रादीनां त्रयाणान्तु शालग्रामार्चनं शृणु उत्तमा निष्फला पूजा कनिष्ठा सफलार्चना
ບັດນີ້ຈົ່ງຟັງການບູຊາ Śālagrāma ອັນກ່ຽວກັບ 3 ສັນຍາລັກທີ່ເລີ່ມດ້ວຍ cakra. ການບູຊາທີ່ “ສູງສຸດ” ຖ້າຂາດຈິດໃຈທີ່ຖືກຕ້ອງ ຍ່ອມບໍ່ໃຫ້ຜົນ; ແຕ່ແມ່ນແຕ່ການບູຊາທີ່ “ຕໍ່າສຸດ” ຫາກປະຕິບັດເປັນ arcana ຢ່າງແທ້ຈິງ ກໍກາຍເປັນມີຜົນ.
Verse 4
मध्यमा मूर्तिपूजा स्याच्चक्राब्जे चतुरस्रके प्रणवं हृदि विन्यस्य षडङ्गङ्करदेहयोः
ການບູຊາຮູບພຣະແບບປານກາງ ກະທຳໃນຈັກຣາບຈະ (ວົງລໍ້-ດອກບົວ) ທີ່ວາງໃນສີ່ຫຼ່ຽມ. ຕັ້ງປຣະນະວະ (ໂອມ) ໄວ້ໃນຫົວໃຈ ແລ້ວເຮັດນຍາສາຫົກອົງປະກອບ ລົງໃນມືແລະກາຍ.
Verse 5
कृतमुद्रात्रयश् चक्राद् वहिः पूवे गुरुं यजेत् आप्ये गणं वायवे च धातारं नैरृते यजेत्
ເມື່ອເຮັດມຸດຣາ 3 ປະການແລ້ວ ຄວນບູຊາ—ນອກຈາກຈັກຣາ (ມັນດະລາ)—ພຣະຄູ (Guru) ທາງທິດຕາເວັນອອກ; Gaṇa ທາງທິດນ້ຳ (ຕາເວັນຕົກ); Dhātṛ ທາງທິດວາຍຸ (ຕາເວັນຕົກຄ່ຽງເໜືອ); ແລະບູຊາ Dhātṛ ອີກຄັ້ງໃນທິດ Nairṛta (ຕາເວັນຕົກຄ່ຽງໃຕ້).
Verse 6
विधातारञ्च कर्तारं हर्तारं दक्षसौम्ययोः विश्वक्सेनं यजेदीशे आग्नेये क्षेत्रपालकम्
ໃນທິດໃຕ້ ແລະ ທິດເໜືອ ຄວນບູຊາ (ຕາມລຳດັບ) Vidhātṛ (ຜູ້ຈັດວາງ), Kartṛ (ຜູ້ກະທຳ/ຜູ້ສ້າງ), ແລະ Hartṛ (ຜູ້ກຳຈັດ). ທິດອີສານ ບູຊາ Viśvaksena ແລະ ທິດອາກເນຍ ບູຊາ Kṣetrapālaka (ຜູ້ພິທັກສະຖານທີ່ສັກສິດ).
Verse 7
ऋगादिवेदान् प्रागादौ आधारानन्तकं भुवं पीठं पद्मं चार्कचन्द्रवह्न्याख्यं मण्डलत्रयं
ໃນຕອນເລີ່ມ ໂດຍເລີ່ມຈາກດ້ານທິດຕາເວັນອອກ ຄວນວາງ Ṛg ແລະ ວີດະອື່ນໆ. ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ຈຶ່ງສ້າງຖານຮອງຮັບຊື່ Ādhāra‑Anantaka, ຊັ້ນ Bhū (ດິນ), pīṭha (ແທ່ນນັ່ງ), padma (ດອກບົວ), ແລະມັນດະລາສາມປະການທີ່ເອີ້ນວ່າ Arka (ຕາເວັນ), Candra (ຈັນ), ແລະ Vahni (ໄຟ).
Verse 8
आसनं द्वादशार्णेन तत्र स्थाप्य शिलां यजेत् अस्तेन च समस्तेन स्ववीजेन यजेत् क्रमात्
ເມື່ອຈັດຕັ້ງອາສະນະ (ບ່ອນນັ່ງພິທີ) ດ້ວຍມັນຕຣາ 12 ພະຍາງ ແລ້ວ ຈຶ່ງວາງຫີນສັກສິດໄວ້ທີ່ນັ້ນ ແລະບູຊາມັນ. ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ຕາມລຳດັບ ຄວນບູຊາດ້ວຍ astra-mantra, ດ້ວຍຊຸດມັນຕຣາຄົບຖ້ວນ, ແລະດ້ວຍ bīja-mantra ຂອງຕົນ.
Verse 9
पूर्वादावथ वेदाद्यैर् गायत्रीभ्यां जितादिना प्रणवेनार्चयेत् पञ्चान्मुद्रास्तिस्रः प्रदर्शयेत्
ເລີ່ມຈາກທິດຕາເວັນອອກ ແລ້ວດ້ວຍບົດເປີດຂອງເວດ ດ້ວຍມັນຕຣາ ກາຍະຕຣີ ສອງບົດ ດ້ວຍມັນຕຣາທີ່ເລີ່ມດ້ວຍ «ຈິຕາ…» ແລະດ້ວຍປຣະນະວະ (ໂອມ) ຄວນປະກອບການບູຊາ; ແລະຄວນສະແດງມຸດຣາ 3 ຢ່າງ ພ້ອມທັງ 5 ຢ່າງ។
Verse 10
विश्वक्सेनस्य चक्रस्य क्षेत्रपालस्य दर्शयेत् शालग्रामस्य प्रथमा पूजार्थो निष्फलोच्यते
ຄວນສະແດງການນົບນ້ອມກ່ອນແກ່ ວິສະວັກເສນະ, ຈັກຣະ ສຸດັຣຊະນະ, ແລະ ເຂດຕຣະປາລະ (ຜູ້ພິທັກພື້ນທີ່ສັກສິດ). ການບູຊາ ຊາລະກຣາມະ ຫາກບໍ່ມີການກ່ອນໜ້ານີ້ ຖືກກ່າວວ່າໄຮ້ຜົນ.
Verse 11
पूर्ववत् षोडशारञ्च सपद्मं मण्डलं लिखेत् शङ्खचक्रगदाखड्गैर् गुर्वाद्यं पूर्ववद्यजेत्
ເຊັ່ນເກົ່າ ຄວນຂຽນມັນດະລະມີ 16 ກົງລໍ້ ພ້ອມດ້ວຍດອກບົວ; ແລະດ້ວຍເຄື່ອງໝາຍ ສັງຂະ, ຈັກຣະ, ຄະດາ, ແລະດາບ ຄວນບູຊາເລີ່ມຈາກຄູຣູ ຕາມທີ່ກໍານົດໄວ້ແຕ່ກ່ອນ.
Verse 12
पूर्वे सौम्ये धनुर्वाणान् वेदाद्यैर् आसनं ददेत् शिलां न्यसेद् द्वादशार्णैस्तृतीयं पूजनं शृणु
ໃນທິດຕາເວັນອອກອັນເປັນມົງຄຸນ ຄວນວາງຄັນທະນູແລະລູກສອນ ແລະຖວາຍອາສະນະ (ບ່ອນນັ່ງ) ດ້ວຍສູດວິທີເວດ ແລະອື່ນໆ. ຄວນປະດິດຕັ້ງຫີນສັກສິດດ້ວຍມັນຕຣາ 12 ພະຍາງ. ບັດນີ້ຈົ່ງຟັງຂັ້ນຕອນບູຊາປະການທີສາມ.
Verse 13
अष्टारमब्जं विलिखेत् गुर्वाद्यं पूर्ववद्यजयेत् चतुर्भिः पूर्ववद्यजेदिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः गन्धाद्यैर् इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः अष्टार्णेनासनं दत्वा तेनैव च शिलां न्यसेत् पूजयेद्दशधा तेन गायत्रीभ्यां जितं तथा
ຄວນຂຽນດອກບົວ 8 ກີບ. ເລີ່ມຈາກຄູຣູ ຄວນບູຊາຕາມທີ່ກໍານົດໄວ້ແຕ່ກ່ອນ; ແລະດ້ວຍສີ່ປະການ ຄວນບູຊາໃນວິທີເກົ່າເຊັ່ນກັນ (ຕາມຂໍ້ຄວາມໃນສໍາເນົາທີ່ໝາຍໄວ້). ດ້ວຍນ້ໍາຫອມ ແລະອື່ນໆ (ຕາມຂໍ້ຄວາມທີ່ໝາຍໄວ້) ເມື່ອຖວາຍອາສະນະດ້ວຍມັນຕຣາ 8 ພະຍາງແລ້ວ ຈຶ່ງວາງຫີນສັກສິດ (ຊິລາ) ດ້ວຍມັນຕຣານັ້ນເອງ. ຈາກນັ້ນ ຄວນບູຊາໃນ 10 ວິທີດ້ວຍມັນຕຣານັ້ນ; ແລະກໍສໍາເລັດໄດ້ດ້ວຍກາຍະຕຣີສອງບົດເຊັ່ນກັນ.
Frequently Asked Questions
The chapter emphasizes ritual sequencing and ritual-geometry: constructing specific maṇḍalas (cakrābja-in-square; sixteen-spoked; eight-petalled), performing praṇava-hṛdaya installation and ṣaḍaṅga-nyāsa, and completing directional worship—especially Viśvaksena, Sudarśana Cakra, and Kṣetrapāla—as mandatory preliminaries for efficacious Śālagrāma arcana.
It ties external correctness (mantra, nyāsa, mudrā, maṇḍala, and dikpūjā) to inner disposition (bhāva), warning that even ‘highest’ worship can be fruitless without proper orientation, while disciplined arcana—though ‘inferior’ in form—becomes fruitful, aligning siddhi, protection, and devotion toward dharma and mukti.