Adhyaya 341

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे अलङ्कारे नृत्यादावङ्गकर्मनिरूपणम् नाम चत्वरिंशदधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अथैकचत्वारिंशदधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अभिनयादिनिरूपणं अग्निर् उवाच आभिमुख्यन्नयन्नर्थान्विज्ञेयो ऽभिनयो बुधैः चतुर्धा सम्भवः सत्त्ववागङ्गाहरणाश्रयः

ດັ່ງນັ້ນ ໃນອັກນິມະຫາປຸຣານະ ໃນພາກວ່າດ້ວຍອະລັງກາຣະ (alaṅkāra) ບົດທີ 340 ຊື່ “ການກໍານົດການເຄື່ອນໄຫວອະວັຍວະໃນການຟ້ອນ ແລະສິລະປະທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ” ສິ້ນສຸດລົງ. ບັດນີ້ເລີ່ມບົດທີ 341: “ການອະທິບາຍອະພິນະຍະ (abhinaya) ແລະຫົວຂໍ້ທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ”. ອັກນິກ່າວວ່າ: “ສິ່ງໃດທີ່ນໍາຄວາມໝາຍໃຫ້ປາກົດຕໍ່ໜ້າ (ຜູ້ຊົມ) ໂດຍກົງ ນັ້ນນັກປັນຍາຮູ້ຈັກວ່າ ອະພິນະຍະ. ມັນເກີດຂຶ້ນ 4 ຮູບແບບ ອາໄສ (1) sattva ຄວາມຮູ້ສຶກພາຍໃນ, (2) vāc ຖ້ອຍຄໍາ, (3) aṅga ກາຍທ່າ, ແລະ (4) āhārya ເຄື່ອງນຸ່ງ/ເຄື່ອງປະດັບ.”

Verse 2

स्तम्भादिः सात्त्विको वागारम्भो वाचिक आङ्गिकः शरीरारम्भ आहार्यो बुद्ध्यारम्भप्रवृत्तयः

ເລີ່ມຈາກສະພາບເຊັ່ນ stambha (ອາການຕື່ນຕັນ/ຊາງົດ) ເປັນຕົ້ນ ການສະແດງແບບ sāttvika (ອາການທີ່ເກີດຈາກອາລົມໂດຍບໍ່ຈົ່ງໃຈ) ຖືກອະທິບາຍ. ການສະແດງທີ່ເລີ່ມດ້ວຍຖ້ອຍຄໍາແມ່ນ vācika; ທີ່ເປັນກາຍທ່າແມ່ນ āṅgika; ທີ່ເລີ່ມດ້ວຍເຄື່ອງນຸ່ງແລະການແຕ່ງພາຍນອກແມ່ນ āhārya; ແລະກິດຈະກໍາທີ່ເລີ່ມຈາກປັນຍາ (buddhi) ກໍຖືກນັບເຂົ້າໃນວິທີອະພິນະຍະເຫຼົ່ານີ້ດ້ວຍ।

Verse 3

रसादिविनियोगो ऽथ कथ्यते ह्य् अभिमानतः तमन्तरेण सर्वे षामपार्थैव स्वतन्त्रता

ບັດນີ້ ການນໍາໃຊ້ rasa ແລະອື່ນໆ ໃຫ້ຖືກຕ້ອງ ຈະຖືກອະທິບາຍ—ແທ້ຈິງແລ້ວ ໂດຍຄໍານຶງເຖິງຈຸດປະສົງ/ເຈດຕະນາ (abhimāna). ເພາະຫາກຂາດສິ່ງນັ້ນ ຄວາມ “ເປັນເອກະລາດ” ຂອງທຸກຄົນ ກໍເປັນແຕ່ຄວາມໄຮ້ຄວາມໝາຍເທົ່ານັ້ນ।

Verse 4

सम्भोगो विप्रलम्भश् च शृङ्गारो द्विविधः स्मृतः प्रच्छन्नश् च प्रकाशश् च तावपि द्विविधौ पुनः

ຣະສະສຣິງຄາຣະ (śṛṅgāra) ຕາມປະເພນີຖືວ່າມີ 2 ປະເພດ: ສັມໂພຄະ (sambhoga) ຄືການຮ່ວມຮັກ ແລະ ວິປຣະລັມພະ (vipralambha) ຄືຮັກໃນຄວາມພັດພາກ. ແລະແຕ່ລະຢ່າງຍັງແບ່ງເປັນ 2: ປິດບັງ (pracchanna) ແລະ ເປີດເຜີຍ (prakāśa)។

Verse 5

विप्रलम्भाभिधानो यः शृङ्गारः स चतुर्विधः पूर्वानुरागानाख्यः प्रवामकरुणात्मकः

ສຣິງຄາຣະ (śṛṅgāra) ທີ່ເອີ້ນວ່າ ວິປຣະລັມພະ (vipralambha) ຫຼືຮັກໃນຄວາມພັດພາກ ມີ 4 ປະເພດ: (1) Pūrvānurāga ຮັກກ່ອນການພົບພາ, (2) Pravāsa ພັດພາກເນື່ອງຈາກໄປໄກ, (3) Māna ພັດພາກເນື່ອງຈາກມານະ/ຄວາມຂຸ່ນເຄືອງ, (4) Karuṇa-ātmaka ພັດພາກທີ່ອົບອຸ່ນດ້ວຍຄວາມເສົ້າສົງສານ।

Verse 6

एतेभ्यो ऽन्यतरं जायमानमम्भोगलक्षणम् विवर्तते चतुर्धैव न च प्रागतिवर्तते

ເກີດຂຶ້ນຈາກສິ່ງໃດສິ່ງໜຶ່ງໃນບັນດານີ້ ຄວາມໝາຍຊີ້ນຳ (vyañjanā) ອັນມີລັກສະນະໃຫ້ເກີດຈຸດປະສົງທີ່ຕ້ອງການ ປາກົດເປັນ 4 ຮູບແບບ ແລະບໍ່ກ້າວພົ້ນຫຼັກການທີ່ກ່າວໄວ້ກ່ອນ.

Verse 7

स्त्रीपुंसयोस्तदुदयस्तस्य निर्विर्तिका रतिः निखिलाः सात्त्विकास्तत्र वैवर्ण्यप्रलयौ विना

ເມື່ອຍິງແລະຊາຍຮ່ວມກັນ ຈຶ່ງເກີດຣະຕິ (rati) ຄືຄວາມສຸກໃນການເສບສົມ. ໃນການນັ້ນ ຄຸນລັກສະນະທັງປວງເປັນ sāttvika ໂດຍບໍ່ມີການຈາງຂອງສີສັນ/ພະລັງຊີວິດ ແລະບໍ່ມີການລົ້ມເຫຼວຫຼືເມື່ອຍລ້າ.

Verse 8

धर्मार्थकाममोक्षैश् च शृङ्गार उपचीयते आलम्वनविशेषैश् च तद्विशेषैर् निरन्तरः

śṛṅgāra-rasa ຖືກບຳລຸງໂດຍຫົວຂໍ້ dharma, artha, kāma, ແລະ mokṣa. ແລະມັນຖືກພັດທະນາຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ ໂດຍ ālambana ອັນເປັນບຸກຄົນ/ວັດຖຸຄ້ຳຈຸນທີ່ຈຳເພາະ ແລະໂດຍລັກສະນະພິເສດຂອງພວກນັ້ນ.

Verse 9

शृङ्गारं द्विविधं विद्याद्वाङ्नेपथ्यक्रियात्मकम् हासश् च तुर्विधो ऽलक्ष्यदन्तः स्मित इतीरितः

ຄວນຮູ້ວ່າ Śṛṅgāra (ຣະສະແຫ່ງຄວາມຮັກ/ອ່ອນໂຍນ) ມີ 2 ປະເພດ: (1) ສະແດງດ້ວຍຄໍາເວົ້າ ແລະ ການແຕ່ງກາຍ/ຮູບລັກສະນະເທິງເວທີ, (2) ສະແດງດ້ວຍການກະທໍາ. Hāsa (ຣະສະແຫ່ງການຫົວເຮາະ) ກ່າວວ່າມີ 4 ປະເພດ; ປະເພດທີ່ບໍ່ເຫັນແຂ້ວ ເອີ້ນວ່າ “smita” (ຍິ້ມອ່ອນໆ).

Verse 10

किञ्चिल्लक्षितदन्ताग्रं हसितं फुल्ललोचनम् विहसितं सस्वनं स्याज्जिह्मोपहसितन्तु तत्

ເມື່ອເຫັນປາຍແຂ້ວເພີຍເລັກນ້ອຍ ແລະ ດວງຕາສົດໃສ ນັ້ນເອີ້ນວ່າ “hasita” (ຍິ້ມຫົວເຮາະອ່ອນໆ). ເມື່ອມີສຽງປະກອບ ເອີ້ນວ່າ “vihasita” (ຫົວເຮາະມີສຽງ). ແຕ່ການຫົວເຮາະທີ່ບິດເບືອນ/ສຽງຂ້າງໆ ເອີ້ນວ່າ “jihmopahasita” (ຫົວເຮາະເຢາະຢັນຈາກຂ້າງ).

Verse 11

सशब्दं पापहसितमशब्दमतिहासितं यश्चासौ करुणो नाम स रसस्त्रिविधो भवेत्

ການຫົວເຮາະທີ່ມີສຽງ ເອີ້ນວ່າ “pāpa-hāsita” (ຫົວເຮາະຫຍາບ/ຄຶກຄືນ). ການຫົວເຮາະທີ່ບໍ່ມີສຽງ ເອີ້ນວ່າ “ati-hāsita” (ຫົວເຮາະງຽບ ຫຼື ເກີນຂອບ). ດັ່ງນັ້ນ Karuṇa (ຣະສະແຫ່ງຄວາມສົງສານ) ຈຶ່ງເຂົ້າໃຈວ່າມີ 3 ປະເພດ.

Verse 12

धर्मोपघातजश्चित्तविलासजनितस् तथा शोकः शोकाद्भवेत् स्थायी कः स्थायी पूर्वजो मतः

ຄວາມໂສກ (śoka) ເກີດຈາກການທໍາລາຍ ຫຼື ລະເມີດທຳມະ (dharma) ແລະ ຍັງເກີດຈາກຄວາມເຄື່ອນໄຫວຫຼາກຫຼາຍຂອງຈິດ (citta-vilāsa) ດ້ວຍ. ຈາກຄວາມໂສກ ກ່າວວ່າພາວະທີ່ຕັ້ງມັ່ນ (sthayin) ເກີດຂຶ້ນ. ອາລົມໃດທີ່ບັນດາບູຮານຈານເຫັນວ່າເປັນພາວະຕັ້ງມັ່ນດັ່ງເດີມ?

Verse 13

अङ्गनेपथ्यवाक्यैश् च रौद्रो ऽपि त्रिविधो रसः तस्य निर्वर्तकः क्रोधः स्वेदो रोमाञ्चवपथुः

ດ້ວຍການສະແດງທາງກາຍ, ການແຕ່ງກາຍ–ການນໍາສະເໜີເທິງເວທີ, ແລະ ຄໍາສົນທະນາ, Raudra (ຣະສະແຫ່ງຄວາມໂກດ) ກໍມີ 3 ປະເພດ. ຕົວກໍ່ໃຫ້ເກີດຂອງມັນແມ່ນຄວາມໂກດ (krodha); ອາການທາງກາຍຄື ເຫື່ອອອກ, ຂົນລຸກ (romāñca), ແລະ ການສັ່ນ (vapathu).

Verse 14

दानवीरो धर्मवीरो युद्धवीर इति त्रयम् वीरस्तस्य च निष्पत्तिहेतुरुत्साह इष्यते

ວີຣະ (ຜູ້ກ້າ) ມີ 3 ປະເພດ: ກ້າໃນການໃຫ້ທານ, ກ້າໃນທຳມະ, ແລະກ້າໃນສົງຄາມ; ເຫດທີ່ໃຫ້ວີຣະພາບນັ້ນສຳເລັດແມ່ນ “ອຸດສາຫະ” ຄວາມມຸ່ງມັ້ນກ້າຫານ.

Verse 15

आरम्भेषु भवेद्यत्र वीरमेवानुवर्तते भयानको नाम रसस्तस्य निर्वर्तकं भयं

ອາລົມສຸນທຣະ (rasa) ທີ່ເກີດໃນການລົງມືທີ່ນ່າຢ້ານ ແລະມີອາລົມວີຣະ (vīra) ຕິດຕາມໂດຍຈຳເພາະ ເອີ້ນວ່າ Bhayānaka-rasa; ຕົວກຳນົດທີ່ກ່ອງໃຫ້ເກີດຄື ຄວາມຢ້ານກົວ.

Verse 16

उद्वेजनः क्षोभणश् च वीभत्सो द्विविधः स्मृतः उद्वेजनः स्यात् प्लुत्याद्यैः क्षोभणो रुधिरादिभिः

ວີພັດສະ (Vībhatsa) ຄືລົດຊາດແຫ່ງຄວາມຂະຍະຂະຍອມ ຖືກຈື່ຈຳວ່າມີ 2 ຢ່າງ: (1) udvejana ແລະ (2) kṣobhaṇa. udvejana ເກີດຈາກສຽງຮ້ອງນ່າຢ້ານແລະອື່ນໆ; kṣobhaṇa ເກີດຈາກເລືອດ ແລະສິ່ງນ່າຂະຍະອື່ນໆ.

Verse 17

जगुप्सारम्भिका तस्य सात्त्विकांशो निवर्तते काव्यशोभाकरान् धर्मानलङ्कारान् प्रचक्ष्यते

ເມື່ອຄວາມຂະຍະ (jagupsā) ກາຍເປັນອາລົມເລີ່ມຕົ້ນໃນນັ້ນ ສ່ວນສາຕຕະວິກ (sāttvika) ຂອງມັນຈະຖອນຕົວ; ດັ່ງນັ້ນ ບັດນີ້ຈຶ່ງຈະກ່າວເຖິງຫຼັກທີ່ເຮັດໃຫ້ກະວີງາມ ຄື ອະລັງກາຣະ (alaṅkāra) ເຄື່ອງປະດັບກະວີ.

Verse 18

अलङ्करिष्णवस्ते च शब्दमर्थमुभौ त्रिधा ये व्युत्पत्त्यादिना शब्दमलङ्कर्तुमिह क्षमाः

ແລະຜູ້ທີ່ສາມາດປະດັບຖ້ອຍຄຳໃນນີ້ ໂດຍອາໄສ vyutpatti (ການວິເຄາະຮາກຄຳ) ແລະອື່ນໆ ຈັດແບ່ງທັງ śabda (ຄຳ) ແລະ artha (ຄວາມໝາຍ) ເປັນ 3 ປະເພດ.

Verse 19

शब्दालङ्कारमाहुस्तान् काव्यमीमांसका विदः छाया मुद्रा तथोक्तिश् च युक्तिर्गुम्फनया सह

ນັກຮູ້ຜູ້ສືບຄົ້ນວິຊາກະວີ (kāvyamīmāṃsakāḥ) ກ່າວວ່າ ນີ້ແມ່ນ «ອະລັງການແຫ່ງຄໍາ» (śabdālaṅkāra): chāyā, mudrā, tathokti, yukti ພ້ອມກັບ gumphanā (ການສານຖັກ/ຈັດຮຽງຢ່າງປະນີດ)។

Verse 20

वाकोवाक्यमनुप्रासश्चित्रं दुष्करमेव च ज्णेया नवालङ्कृतयः शब्दानामित्यसङ्करात्

vākovākya, anuprāsa, citra ແລະ duṣkara ເຫຼົ່ານີ້ ຄວນເຂົ້າໃຈວ່າເປັນ «ອະລັງການແຫ່ງຄໍາ» ຈໍານວນເກົ້າ ຂອງສຽງ/ຄໍາ ເນື່ອງຈາກຖືກແຍກອອກບໍ່ໃຫ້ປົນກັນ।

Verse 21

तत्रान्योक्तेरनुकृतिश्छाया सापि चत्रुव्विधा लोकच्छेकार्भकोक्तीनामेकोक्तेरनुकारतः

ໃນບົດນີ້ «chāyā» (ເງົາ) ແມ່ນການລອກຕາມ (anukṛti) ຄໍາກ່າວຂອງຜູ້ອື່ນ; ແລະມັນມີ 4 ປະເພດ—ເກີດຈາກການລອກຕາມຄໍາເວົ້າອັນດຽວ ດັ່ງທີ່ພົບໃນຄໍາພູດຂອງຊາວບ້ານ, ຜູ້ສະຫຼາດໄຫວພິບ, ແລະເດັກນ້ອຍ।

Verse 22

आभाणकोक्तिर्लोकोक्तिः सर्वसामान्य एव ताः यानुधावति लोकोक्तिश्छायामिच्छन्ति तां बुधाः

«ābhāṇaka-ຄໍາເວົ້າ» ຄື lokokti (ສຸພາສິດ) ທີ່ມີລັກສະນະທົ່ວໄປ ໃຊ້ໄດ້ກັບທຸກຄົນ. ເງົາແຫ່ງສຸພາສິດນັ້ນ ທີ່ພາສາຊາວບ້ານມັກໄລ່ຕາມ ນັກຮູ້ກໍສະແຫວງຫາເຊັ່ນກັນ।

Verse 23

छेका विदग्धा वैदग्ध्यं कलासु कुशला मतिः तामुल्लिखन्ती छेकोक्तिश्छाया कविभिरिष्यते

ປັນຍາທີ່ສະຫຼາດ ແລະລະອຽດອ່ອນ—ຊໍານານໃນສິລະປະ ແລະມີ vaidakdhya (ຄວາມປະນີດຮູ້ທັນ)—ເມື່ອມັນຂີດຂຽນ/ສະທ້ອນຮູບແບບຖ້ອຍຄໍາອັນປະນີດນັ້ນ ກະວີທັງຫຼາຍຖືວ່າເປັນ chāyā ຄື chekokti (ຖ້ອຍຄໍາອັນສະຫຼາດ).

Verse 24

अव्युत्पन्नोक्तिरखिलैर् अर्भकोक्त्योपलक्ष्यते तेनार्भकोक्तिश्छाया तन्मात्रोक्तिमनुकुर्वती

ຖ້ອຍຄໍາທຸກຢ່າງທີ່ບໍ່ທັນຝຶກຝົນ ຫຼືບໍ່ສຸກງອມ ຖືກຮູ້ຈັກວ່າ «ອັຣພະ-ໂກກຕິ» (ຄໍາເວົ້າເດັກນ້ອຍ)។ ດັ່ງນັ້ນ «ຊາຍາ» ທາງກະວີທີ່ເອີ້ນວ່າ ອັຣພະ-ໂກກຕິ ແມ່ນການລຽນແບບແຕ່ຖ້ອຍຄໍາປະເພດນັ້ນເທົ່ານັ້ນ।

Verse 25

विप्लुताक्षरमश्लीलं वचो मत्तस्य तादृशी या सा भवति मत्तोक्तिश्छायोक्ताप्यतिशोभते

ແມ່ນແຕ່ຖ້ອຍຄໍາທີ່ອັກສອນປົນປ່ວນ ແລະບໍ່ສຸພາບ—ເມື່ອເປັນຄໍາເວົ້າຂອງຄົນເມົາ—ກໍມີລັກສະນະຢ່າງນັ້ນເທົ່ານັ້ນ. ແຕ່ການກ່າວແບບ «ມັດໂຕກຕິ» (ຄໍາເວົ້າຄົນເມົາ) ເຖິງຈະເປັນພຽງຊາຍາທີ່ລຽນແບບ ກໍຍັງອາດງາມສະດຸດຕາຢ່າງຍິ່ງ।

Verse 26

अभिप्रायविशेषेण कविशक्तिं विवृण्वती मुत्प्रदायिनीति सा मुद्रा सैव शय्यापि नो मते

ອຸປະກອນນັ້ນ ທີ່ໂດຍເຈດຕະນາອັນພິເສດ ເປີດເຜີຍພະລັງການສະແດງອອກຂອງກະວີ ແລະໃຫ້ຄວາມໝາຍທີ່ປາດຖະໜາ ເອີ້ນວ່າ «ມຸດຣາ» (mudrā)। ຕາມທັດສະນະຂອງພວກເຮົາ ຄໍານັ້ນເອງຍັງເອີ້ນວ່າ «ຊັຍຍາ» (śayyā) ອີກດ້ວຍ।

Verse 27

उक्तिः सा कथ्यते यस्यामर्थको ऽप्युपपत्तिमान् लोकयात्रार्थविधिना धिनोति हृदयं सतां

«ອຸກຕິ» (ukti) ແມ່ນຖ້ອຍຄໍາທີ່ໃນນັ້ນ ແມ່ນແຕ່ຄວາມໝາຍທົ່ວໄປກໍມີເຫດຜົນອັນຖືກຕ້ອງ ແລະໂດຍວິທີກ່າວທີ່ເໝາະກັບການສື່ສານໃນໂລກ ສາມາດຄອບຄອງໃຈຂອງຄົນດີໄດ້।

Verse 28

उभौ विधिनिषेधौ च नियमानियमावपि विकल्पपरिसङ्ख्ये च तदीयाः षडथोक्तयः

ໃນນີ້ສອນໄວ້ວ່າ ມີຖ້ອຍຄໍາ 6 ປະເພດ: ຄໍາບັງຄັບແລະຄໍາຫ້າມ; ການຈໍາກັດແລະບໍ່ຈໍາກັດ; ພ້ອມທັງ ທາງເລືອກ ແລະການຕັດອອກໂດຍນັຍະ (parisaṅkhyā)។

Verse 29

अयुक्तयोरिव मिथो वाच्यवाचकयोर्द्वयोः योजनायै कल्प्यमाना युक्तिरुक्ता मनीषिभिः

ສໍາລັບສິ່ງສອງຢ່າງທີ່ບໍ່ເຊື່ອມກັນໂດຍກົງ ຄື «ຄວາມໝາຍທີ່ຖືກກ່າວ» (vācya) ແລະ «ຄໍາທີ່ກ່າວຄວາມໝາຍ» (vācaka) ການຜູກເຊື່ອມທີ່ຖືກສ້າງຂຶ້ນເພື່ອໃຫ້ເຊື່ອມກັນ ນັກປັນຍາເອີ້ນວ່າ ‘yukti’।

Verse 30

पदञ्चैव पदार्थश् च वाक्यं वाक्यर्थमेव च विषयो ऽस्त्याः प्रकरणं प्रपञ्चश्चेति षड्विधः

ຄໍາສອນ/ຄຳພີ (śāstra) ມີໂຄງສ້າງເປັນ 6 ຢ່າງ: ຄໍາ (pada), ຄວາມໝາຍຂອງຄໍາ (padārtha), ປະໂຫຍກ (vākya), ຄວາມໝາຍຂອງປະໂຫຍກ (vākyārtha), ຫົວຂໍ້/ວິຊາ (viṣaya), ພາກຕອນ (prakaraṇa), ແລະການຂະຫຍາຍອະທິບາຍ (prapañca).

Verse 31

गुम्फना रचनाचर्या शब्दार्थक्रमगोचरा शब्दानुकारादर्थानुपूर्वार्थेयं क्रमात्त्रिधा

‘gumphanā’ (ການຖັກທໍ/ການຈັດຮູບບົດ) ແມ່ນວິທີການແຕ່ງຂຽນທີ່ເນັ້ນການຈັດລໍາດັບຂອງຄໍາແລະຄວາມໝາຍ. ມັນແບ່ງເປັນ 3 ຢ່າງຕາມລໍາດັບ: (1) ອີງການຈັດຕາມຄໍາ (śabdānukāra), (2) ອີງລໍາດັບຄວາມໝາຍ (arthānupūrva), (3) ອີງລໍາດັບທັງຄໍາແລະຄວາມໝາຍ.

Verse 32

उक्तिप्रत्युक्तिमद्वाक्यं वाकोवाक्यं द्विधैव तत् ऋजुवक्रोक्तिभेदेन तत्राद्यं सहजं वचः

ບົດປະພັນທີ່ມີຄໍາກ່າວແລະຄໍາຕອບກັນ ເອີ້ນວ່າ vākovākya (ບົດສົນທະນາ) ແລະມີ 2 ປະເພດ. ແບ່ງເປັນຄໍາເວົ້າຕົງ (ṛju-ukti) ແລະຄໍາເວົ້າອ້ອມ/ອ້ອມຄ້ອມ (vakra-ukti); ປະເພດທໍາອິດແມ່ນຖ້ອຍຄໍາທໍາມະຊາດ ຕົງໄປຕົງມາ.

Verse 33

सा पूर्वप्रश्निका प्रश्नपूर्विकेति द्विधा भवेत् वक्रोक्तिस्तु भवेड्भङ्ग्या काकुस्तेन कृता द्विधा

ຮູບແບບນັ້ນມີ 2 ຢ່າງ: (1) pūrvapraśnikā ຄືການຖາມກ່ອນ, (2) praśnapūrvikā ຄືການນໍາໂດຍຄໍາຖາມ. ສ່ວນ vakrokti (ການເວົ້າອ້ອມ) ເກີດຈາກ bhaṅgī ຄືການຫັນມຸມຂອງຖ້ອຍຄໍາ; ແລະໂດຍການຫັນມຸມນັ້ນ kākū (ນໍ້າສຽງຊີ້ນໍາ/ນັຍຊ່ອນ) ກໍແບ່ງເປັນ 2 ຢ່າງເຊັ່ນກັນ.