Adhyaya 21

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये जगत्सर्गवर्णनं नाम विंशतितमो ऽध्यायः अथ एकविंशो ऽध्यायः सामान्यपूजाकथनं नारद उवाच सामान्यपूजां विष्ण्वादेर्वक्ष्ये मन्त्रांश् च सर्वदान् समस्तपरिवाराय अच्युताय नमो यजेत्

ດັ່ງນັ້ນ ໃນ «ອັກນິປຸຣານະ» ບົດທີ 20 ຊື່ “ການພັນລະນາການສ້າງໂລກ” ໄດ້ສິ້ນສຸດ. ບັດນີ້ເລີ່ມບົດທີ 21 “ຄໍາສອນເລື່ອງການບູຊາທົ່ວໄປ”. ນາຣະດະກ່າວວ່າ: “ຂ້າພະເຈົ້າຈະອະທິບາຍວິທີບູຊາທົ່ວໄປແກ່ພຣະວິສນຸ ແລະເທວະອື່ນໆ ພ້ອມມົນຕຣາທີ່ໃຊ້ໄດ້ທຸກເວລາ. ຄວນບູຊາໂດຍກ່າວວ່າ: ‘ນະໂມແດ່ ອະຈຸຕະ ພ້ອມດ້ວຍບໍລິວານທັງປວງ’.”

Verse 2

साग्नयो ह्य् अगादिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः, अग्निपाला वर्हिषदो ह्य् आज्यपाः साग्नयो ह्य् अजादिति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः वैसारणी सुते इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः धात्रे विधात्रे गङ्गायै यमुनायै निधी तथा द्वारश्रियं वस्तुनवं शक्तिं कूर्ममनन्तकम्

(ມີຄໍາອ່ານຕ່າງກັນໃນຄັດລອກບາງສໍານວນ: “Sāgnayaḥ …” ໃນສໍານວນໜຶ່ງ; “ຜູ້ພິທັກໄຟ, Barhiṣad, ຜູ້ດື່ມນ້ໍາມັນເນີຍ, Sāgnayaḥ …” ໃນອີກສໍານວນ; “Vaisāraṇī, ໂອ Sūta” ໃນສໍານວນໜຶ່ງ.) ຄວນຖວາຍນະໂມ/ບູຊາແກ່ Dhātṛ ແລະ Vidhātṛ, ແກ່ Gaṅgā ແລະ Yamunā, ແລະແກ່ນິທິສອງປະການ; ແກ່ Dvāra-Śrī (ສິຣີແຫ່ງປະຕູ), ແກ່ Vāstu (ເທວະປະຈໍາສະຖານທີ່), ແກ່ Śakti, ແກ່ Kūrma, ແລະແກ່ Ananta.

Verse 3

पृथिवीं धर्मकं ज्ञानं वैराग्यैश्वर्यमेव च अधर्मादीन् कन्दनालपद्मकेशरकर्णिकाः

ແຜ່ນດິນ (ປຣິຖະວີ) ເປັນດັ່ງຮາກ; ທັມມະ (ຄວາມຖືກຕ້ອງ) ເປັນດັ່ງກ້ານ; ຍານະ/ຍານ (ຄວາມຮູ້) ເປັນດັ່ງດອກບົວ; ແລະ ວິຣາກະ (ຄວາມບໍ່ຍຶດຕິດ) ກັບ ໄອສະວະຣະຍະ (ອໍານາດອັນສູງ) ເປັນດັ່ງເສັ້ນໃຍ ແລະ ຖ້ວຍເມັດກາງ; ສ່ວນ ອະທັມມະ ແລະອື່ນໆ ພຶງເຂົ້າໃຈວ່າເປັນຄູ່ຕໍ່ຕ້ານອັນເປື້ອນປົ່ນ.

Verse 4

ऋग्वेदाद्यं कृताद्यञ्च सत्वाद्यर्कादिमण्डलम् विमलोत्कर्षिणी ज्ञाना क्रिया योगा च ता यजेत्

ຄວນບູຊາມັນດະລະທີ່ເລີ່ມດ້ວຍ Ṛgveda, ແລະມັນດະລະທີ່ເລີ່ມດ້ວຍຍຸກ Kṛta, ພ້ອມທັງມັນດະລະຕາເວັນທີ່ເລີ່ມດ້ວຍ Sattva—ຄຽງຄູ່ກັບສາມປະການອັນຊໍາລະແລະຍົກສູງ: Jñāna (ປັນຍາ), Kriyā (ການປະກອບພິທີ), ແລະ Yoga.

Verse 5

प्रह्वीं सत्यां तथेशानानुग्रहासनमूर्तिकाम् दुर्गां गिरङ्गणं क्षेत्रं वासुदेवादिकं यजेत्

ຄວນບູຊາ Prahvī, Satyā, ແລະ Durgā—ພ້ອມທັງຮູບທີ່ເອີ້ນວ່າ Īśāna-Anugraha-Āsana-Mūrtikā; ອີກທັງເທວະແຫ່ງບໍລິເວນພູ (giraṅgaṇa), ແຫ່ງ kṣetra (ເຂດສັກສິດ/ສະຖານທີ່ວັດ), ແລະ Vāsudeva ກັບຮູບອື່ນໆຕໍ່ໄປ.

Verse 6

हृदयञ्च शिरः शूलं वर्मनेत्रमथास्त्रकम् शङ्खं चक्रं गदां पद्मं श्रीवत्सं कौस्तुभं यजेत्

ຄວນນະມັດສະການອຳນາດປະທານຂອງພຣະເຈົ້າໃນຫົວໃຈ ແລະ ທີ່ສີສະ; ຕໍ່ມານະມັດສະການຕຣີສູນ, ເກາະປ້ອງກັນ ແລະ ດວງຕາ, ແລ້ວຈຶ່ງອາວຸດມົນ (Astra). ອີກທັງ ສັງຂ໌, ຈັກຣະ, ຄະດາ, ດອກບົວ, ເຄື່ອງໝາຍ Śrīvatsa ແລະ ເພັດ Kaustubha ກໍຄວນບູຊາ.

Verse 7

वनमालां श्रियं पुष्टिं गरुडं गुरुमर्चयेत् इन्द्रमग्निं यमं रक्षो जलं वायुं धनेश्वरम्

ຄວນບູຊາ Vanamālā (ພວງມາລາປ່າ), Śrī (ສິຣີ/ໂຊກລາບ), Puṣṭi (ຄວາມອຸດົມບຳລຸງ), Garuḍa ແລະ Guru. ອີກທັງຄວນບູຊາ Indra, Agni, Yama, ອຳນາດປົກປ້ອງ Rakṣas, ນ້ຳ, ລົມ ແລະ ພຣະເຈົ້າແຫ່ງຊັບສິນ Kubera.

Verse 8

ईशानन्तमजं चास्त्रं वाहनं कुमुदादिकम् विष्वक्सेनं मण्डलादौ सिद्धिः पूजादिना भवेत्

ໃນການຈັດວາງມັນດະລາ (maṇḍala) ຄວນເຊີນແລະວາງ Īśāna, Ananta, Aja, ອຳນາດປະທານ Astra, ພາຫະນະ (Vāhana), Kumuda ແລະອື່ນໆ, ພ້ອມທັງ Viṣvaksena. ສິດທິ (siddhi) ເກີດຈາກການບູຊາ ແລະ ຂໍ້ປະພຶດປະຕິບັດທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ.

Verse 9

शिवपूजाथ सामान्या पूर्वं नन्दिनमर्चयेत् महाकालं यजेद्गङ्गां यमुनाञ्च गणादिकम्

ໃນຂັ້ນຕອນບູຊາພຣະສິວະແບບທົ່ວໄປ ຄວນບູຊາ Nandin ກ່ອນ. ຕໍ່ມາຄວນບູຊາ Mahākāla ແລະບູຊາ Gaṅgā, Yamunā, ພ້ອມທັງພວກ Gaṇas ແລະເທວະດາຜູ້ຕິດຕາມອື່ນໆ.

Verse 10

गिरं श्रियं गुरुं वास्तुं शक्यादीन् धर्मकादिकम् वामा ज्येष्ठा तथा रौद्री काली कलविकारिणी

ນາງຖືກສັນລະເສີນວ່າເປັນ Gir (ວາຈາ/ຖ້ອຍຄຳ), Śrī (ສິຣີມົງຄຸນ), Guru (ອາຈານທາງວິນຍານ) ແລະ Vāstu (ລະບຽບພາຍໃນແຫ່ງທີ່ຢູ່ອາໄສ/ອາວະກາດ). ນາງຍັງເປັນ Śakyā ແລະອື່ນໆ, ເປັນ Dharmakā ແລະພວກນັ້ນ; ແລະເປັນ Vāmā, Jyeṣṭhā, Raudrī, Kālī, Kalavikāriṇī.

Verse 11

बलविकरिणी चापि बलप्रमथिनी क्रमात् घ, चिह्नितपुस्तकपाठः यजेत् दुर्गां इति ख, घ, चिह्नितपुस्तकपाठः गिरिं श्रियमिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः शिवं श्रियतमिति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः गौरीं श्रियं गुरुं चास्त्रं शक्त्यादिं धर्मकादिकमिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः सर्वभूतदमनी च मदनोन्मादिनी शिवासनं

ຕໍ່ໄປ ຕາມລໍາດັບ ຄວນອັນເຊີນນາງວ່າ «Balavikariṇī» ແລະ «Balapramathinī». (ບົດອ່ານຕ່າງສໍານວນກ່າວວ່າ: ບາງສໍານວນອ່ານ «ຄວນບູຊາ ທຸຣຄາ (Durgā)»; ບາງສໍານວນ «Śrī ແຫ່ງພູ»; ບາງສໍານວນ «Śiva ຜູ້ມົງຄຸນສູງສຸດ/ຜູ້ປະທານສິຣີ».) ຕໍ່ມາ ນາງຍັງມີນາມ «Gaurī», «Śrī», «Guru», «Astra (ອາວຸດ)», «Śakti ແລະອື່ນໆ», «Dharma ແລະອື່ນໆ»; ອີກທັງ «Sarvabhūtadamanī» (ຜູ້ປາບປະລາບສັດທັງປວງ), «Madanoṁmādinī» (ຜູ້ເຮັດໃຫ້ກາມະ/ຄວາມຫຼົງໄຫຼຄຸ້ມຄັ່ງ), ແລະ «Śivāsanā» (ຜູ້ມີອາສນະເປັນ Śiva/ຜູ້ນັ່ງເທິງມົງຄຸນ).

Verse 12

हां हुं हां शिवमूर्तये साङ्गवक्त्रं शिवं यजेत् हौं शिवाय हामित्यादि हामीशानादिवक्त्रकं

ດ້ວຍລໍາດັບມັນຕຣາ «hāṃ huṃ hāṃ» ຄວນບູຊາ Śiva—ຜູ້ເປັນຮູບມູຣຕິແຫ່ງ Śiva—ພ້ອມທັງອົງປະກອບ (ອັງຄະ) ແລະໃບໜ້າທັງຫຼາຍ. ເຊັ່ນດຽວກັນ ດ້ວຍ «hauṃ, ແດ່ Śiva» ເລີ່ມຈາກ «hām…» ຄວນບູຊາ Śiva ຜູ້ມີໃບໜ້າເປັນ Īśāna ແລະອື່ນໆ (ຕາມທິດ).

Verse 13

ह्रीं गौरीं गं गणः शक्रमुखाश् चण्डीहृतादिकाः क्रमात्सूर्यार्चने मन्त्रा दण्डी पूज्यश् च पिङ्गलः

ໃນການບູຊາ Sūrya (ພຣະອາທິດ) ຄວນນໍາມັນຕຣາໃຊ້ຕາມລໍາດັບ—ເລີ່ມດ້ວຍ «hrīṃ», ຕໍ່ດ້ວຍ «gaurīṃ», ແລ້ວ «gaṃ»; ອັນເຊີນ Gaṇa (Gaṇeśa), ຕໍ່ດ້ວຍ Śakra ແລະເທວະອື່ນໆ; ແລ້ວ Caṇḍī, Hṛt/Hṛdaya ແລະອື່ນໆ. ຫຼັງຈາກນັ້ນ Daṇḍī ແລະ Piṅgala ກໍຄວນບູຊາ.

Verse 14

उच्चैःश्रवाश्चारुणश् च प्रभूतं विमलं यजेत् साराध्योपरमसुखं स्कन्दाद्यं मध्यतो यजेत्

ຄວນບູຊາ Uccaiḥśravā ແລະ Cāruṇa ພ້ອມທັງ Prabhūta ແລະ Vimala. ຄວນບູຊາ Sārādhya ແລະ Paramasukha; ແລະເຊັ່ນດຽວກັນ ຄວນບູຊາ Skanda ແລະອື່ນໆ ໃນກາງ (ຂອງການຈັດພິທີ).

Verse 15

दीप्ता सूक्ष्मा जया भद्रा विभूतिर्विमला तथा अमोघा विद्युता चैव पूज्याथ सर्वतोमुखी

ນາງແມ່ນ “Dīptā” (ສະຫວ່າງໄສ), “Sūkṣmā” (ລະອຽດລຶກ), “Jayā” (ໄຊຊະນະ), “Bhadrā” (ມົງຄຸນ); ນາງແມ່ນ “Vibhūti” (ອໍານາດປາກົດ) ແລະ “Vimalā” (ບໍລິສຸດໄຮ້ມົນ). ນາງແມ່ນ “Amoghā” (ບໍ່ຜິດພາດ), “Vidyutā” (ດັ່ງຟ້າຜ່າ), ຄວນບູຊາເສມອ, ແລະ “Sarvatomukhī” (ຫັນໜ້າທຸກທິດ/ສະຖິດທຸກທິດ).

Verse 16

अर्कासनं हि हं खं ख सोल्कायेति च मूर्तिकाम् ह्रां ह्रीं स सूर्याय नम आं नमो हृदाय च

ສໍາລັບອາສນະອັຣກະ (ພຣະອາທິດ) ຄວນໃຊ້ພະຍາງມັນຕຣາ «haṃ, khaṃ, kha» ແລະສູດ «solkāya» ເພື່ອສ້າງຕັ້ງຮູບທ່ານເທວະ (mūrti)។ ຕໍ່ຈາກນັ້ນສວດ «hrāṃ hrīṃ sa—ນະມະສະການແດ່ສູຣຍະ» ແລະເຮັດຫົວໃຈ-ນຍາສະດ້ວຍ «āṃ—ນະໂມແດ່ຫົວໃຈ»។

Verse 17

अर्काय शिरसे तद्वदग्नीशासुरवायुगान् भूर्भुवः स्वरे ज्वालिनि शिखा हुं कवचं स्मृतं

ສໍາລັບສ່ວນຫົວ ໃຫ້ກໍານົດອັຣກະ (ພຣະອາທິດ) ແລະເຊັ່ນດຽວກັນກໍານົດ ອັກນິ, ອີສະ, ອະສຸຣະ, ວາຍຸ. ເມື່ອອອກສຽງ «Bhūr» ແລະ «Bhuvaḥ» ໃນສະວະຣະ (ທໍານອງ), ມັນຕຣາ «Jvālinī, Śikhā, Huṃ» ຖືກຈື່ຈໍາເປັນກະວະຈະ (kavaca) ອັນປົກປ້ອງ.

Verse 18

भां नेत्रं वस् तथार्कास्त्रं राज्ञी शक्तिश् च निष्कुभा सोमो ऽङ्गारकोथ बुधो जीवः शुक्रः शनिः क्रमात्

«Bhā» (ຄວາມສະຫວ່າງ) ເປັນດວງຕາ; «Vasu» ແລະອາວຸດຂອງອັຣກະ; «Rājñī», ຫອກ/ຫອກສັ້ນ (śakti) ແລະ «niṣkubhā»—ທັງໝົດນີ້ໃຫ້ຈັດສັນຕາມລໍາດັບແກ່ Soma (ຈັນ), Aṅgāraka (ອັງຄານ), Budha (ພຸດ), Jīva (ພຣະພຶຫັດ/Jupiter), Śukra (ສຸກ), ແລະ Śani (ເສົາ) ຕາມລໍາດັບ.

Verse 19

राहुः केतुस्तेजश् चण्डः सङ्क्षेपादथ पूजनं आसनं मूर्तये मूलं हृदाद्यं परिचारकः

ຣາຫູ ແລະ ເກຕູ—ອັນຖືກເອີ້ນອີກວ່າ «Tejas» ແລະ «Caṇḍa»—ການບູຊາຂອງພວກເຂົາຖືກກ່າວໄວ້ໂດຍຫຍໍ້ດັ່ງນີ້: ຖວາຍອາສນະແກ່ຮູບເທວະ; ສວດມູລະ-ມັນຕຣາ ແລະເຮັດນຍາສະເລີ່ມຈາກຫົວໃຈ (hṛd-ādi); ແລະເຊີນເທວະຜູ້ຮັບໃຊ້ (paricāraka).

Verse 20

विष्ण्वासनं विष्णुर्मूर्तेरों श्रीं श्रीं श्रीधरोहरिः ह्रीं सर्वमूर्तिमन्त्रोयमिति त्रैलोक्यमोहनः

ນີ້ແມ່ນ «ວິສນຸ-ອາສນະ» ສໍາລັບຮູບຂອງວິສນຸ: «Oṃ, Śrīṃ, Śrīṃ—Śrīdhara Hari; Hrīṃ». ມັນຕຣານີ້ເອີ້ນວ່າ «Sarva-mūrti» ແລະດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເປັນ «ຜູ້ມອຮະນະແຫ່ງສາມໂລກ» (Trailokya-mohana).

Verse 21

ह्रीं हृषीकेशः क्लीं विष्णुः स्वरैर् दीर्घैर्हृदादिकं समस्तैः पञ्चमी पूजा सङ्ग्रामादौ जयादिदा

“ດ້ວຍພະຍາງພັນ (bīja) hrīṃ ເຊີນ Hṛṣīkeśa; ດ້ວຍ bīja klīṃ ເຊີນ Viṣṇu. ມັນຕຣາ ‘ຫົວໃຈ (hṛd) ແລະອື່ນໆ’ ຕ້ອງສວດດ້ວຍສະຫຼະຍາວຄົບຊຸດ. ການບູຊາໃນວັນຈັນທະຄະຕິທີ 5 (pañcamī) ໃຫ້ໄຊຊະນະ ແລະຜົນອື່ນໆ ໂດຍພິເສດໃນຕອນເລີ່ມສົງຄາມ.”

Verse 22

सावाराध्योपरं दुःखमिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः अग्निसाश्रयवायुगानिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः अर्काय शिरसे तद्वदग्निजायायुतञ्च तदिति ङ,चिह्नितपुस्तकपाठः शक्तिश् च निर्गता इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः चक्रं गदां क्रमाच्छङ्खं मुषलं खड्गशार्ङ्गकम् पाशाङ्कुशौ च श्रीवत्सं कौस्तुभं वनमालया

“(ບາງສຳນວນໃນໃບລານອ່ານວ່າ) ‘Sāvārādhya…’, ‘Agnisāśraya…’, ‘ໃຫ້ Arka ເປັນສ່ວນຫົວ… ເຊັ່ນດຽວກັນສຳລັບ Agnijāyā…’, ແລະ ‘ແລ້ວຫອກໄດ້ປາກົດອອກ…’.” (ໃນຂໍ້ຄວາມທີ່ຮັບຮອງ) ພຣະເທວະຖືຈັກຣາ, ຄທາ, ແລ້ວສັງຂ໌; ມຸສະລະ, ດາບ, ແລະ Śārṅga (ຄັນທະນູ); ອີກທັງບ່ວງບາດ (noose) ແລະອັງກຸສ (goad); ພ້ອມດ້ວຍເຄື່ອງໝາຍ Śrīvatsa, ເພັດ Kaustubha, ແລະມາລາດອກໄມ້ປ່າ.”

Verse 23

श्रीं श्रीर्महालक्ष्मीतार्क्ष्यो गुरुरिन्द्रादयो ऽर्चनम् सरस्वत्यासनं मूर्तिरौं ह्रीं दधी सरस्वती

“ພະຍາງພັນ śrīṃ ແມ່ນ Śrī (Lakṣmī), Mahālakṣmī, Tārkṣya (Garuḍa), ຄູອາຈານ (Guru), ແລະ Indra ກັບອື່ນໆ—ຄວນບູຊາດ້ວຍ arcanā. ອາສະນະ (āsana) ແລະຮູບພຣະ (mūrti) ຂອງ Sarasvatī ຖືກເຊີນດ້ວຍ auṃ ແລະ hrīṃ. ‘dadhī’ (ນົມສົ້ມ/curd) ແມ່ນເຄື່ອງຖວາຍ/ໝາຍຂອງ Sarasvatī.”

Verse 24

हृदाद्या लक्ष्मीर्मेधा च कलातुष्टिश् च पुष्टिका गौरी प्रभामती दुर्गा गणो गुरुश् च क्षेत्रपः

“Hṛdādyā; Lakṣmī; Medhā ແລະ Kalā; Tuṣṭi; Puṣṭikā; Gaurī; Prabhāmatī; Durgā; Gaṇa; Guru; ແລະ Kṣetrapa—ທັງໝົດນີ້ຄວນລະລຶກ/ເຊີນເປັນນາມເທວະອັນສັກສິດ.”

Verse 25

तथा गं गणपतये च ह्रीं गौर्यै च श्रीं श्रियै ह्रीं त्वरितायै ह्रीं सौ त्रिपुरा चतुर्थ्यन्तनमोन्तकाः

“ເຊັ່ນດຽວກັນ ໃຫ້ໃຊ້ bīja ‘gaṃ’ ສຳລັບ Gaṇapati; ‘hrīṃ’ ສຳລັບ Gaurī; ‘śrīṃ’ ສຳລັບ Śrī (Lakṣmī); ‘hrīṃ’ ສຳລັບ Tvaritā; ແລະ ‘hrīṃ’ ຮ່ວມກັບ ‘sau’ ສຳລັບ Tripurā—ທັງໝົດນີ້ຄວນຜູກເປັນຮູບກະລຸນາ (dative/ວິພັດຕິທີ 4) ແລະລົງທ້າຍດ້ວຍຄຳ ‘namaḥ’.”

Verse 26

प्रणवाद्याश् च नामाद्यमक्षरं विन्दुसंयुतं ॐ युतं वा सर्वमन्त्रपूजनाज्जपतः स्मृताः

ຄວນເລີ່ມດ້ວຍ ປຣະນະວະ (Oṃ); ແລະອັກສອນທໍາອິດຂອງພຣະນາມ ປະສົມກັບ ບິນດຸ (ṃ) ຫຼືປະສົມກັບ Oṃ ຕາມປະເພນີ ເພື່ອການຈະປະສໍາລັບການບູຊາມັນຕຣາທັງປວງ។

Verse 27

होमात्तिलघृताद्यैश् च धर्मकामार्थमोक्षदाः पूजामन्त्रान् पठेद्यस्तु भुक्तभोगो दिवं व्रजेत्

ໂດຍການທໍາ ໂຮມະ (homa) ຖວາຍອາຫຸຕິດ້ວຍ ງາ, ນ້ໍາມັນເນີຍ (ghee) ແລະອື່ນໆ ຄວນສະດຸດອ່ານມັນຕຣາບູຊາ ຜູ້ປະທານ ທັມມະ, ກາມະ, ອັດຖະ, ແລະ ໂມກຂະ; ຜູ້ໃດອ່ານມັນຕຣາເຫຼົ່ານັ້ນ ຫຼັງຈາກເສບສຸກອັນຊອບທໍາ ຈະໄປສູ່ສະຫວັນ।