Adhyaya 26: The Sun’s Assumption of Form and the Gods’ Hymn of Pacification

Verse 1

प्रजापाल उवाच । शरीरस्य कथं मूर्तिग्रहणं ज्योतिषो द्विज । एतन्मे संशयं छिन्धि प्रणतस्य द्विजोत्तम ॥ २६.१ ॥

ಪ್ರಜಾಪಾಲನು ಹೇಳಿದರು—ಓ ದ್ವಿಜನೇ! ಜ್ಯೋತಿತತ್ತ್ವದ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ದೇಹವು ಹೇಗೆ ಮೂರ್ಥ (ಸ್ಥೂಲ) ರೂಪವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುತ್ತದೆ? ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋತ್ತಮನೇ! ನಾನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ; ನನ್ನ ಸಂಶಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸು.

Verse 2

महातपाः उवाच । योऽसावात्मा ज्ञानशक्तिरेको एव सनातनः । स द्वितीयं यदा चैच्छत् तदा स्वात्मस्थितो ज्वलत् ॥ २६.२ ॥

ಮಹಾತಪಾಃ ಹೇಳಿದರು—ಆ ಆತ್ಮನು ಒಬ್ಬನೇ, ಸನಾತನನು; ಅವನ ಶಕ್ತಿ ಜ್ಞಾನ. ಅವನು ಎರಡನೆಯದನ್ನು ಬಯಸಿದಾಗ, ತನ್ನ ಸ್ವಾತ್ಮದಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿತನಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ ಜ್ವಲಿಸಿದನು.

Verse 3

यः सूर्य इति भास्वांस्तु अन्योन्येन महात्मनः । लोलीभूतानि तेजांसि भासयन्ति जगत्त्रयम् ॥ २६.३ ॥

‘ಸೂರ್ಯ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಆ ಭಾಸ್ವಂತನು; ಮಹಾತ್ಮ ಜ್ಯೋತಿಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಯೋಗದಿಂದ ಚಲಿತವಾದ ನಾನಾ ತೇಜಸ್ಸುಗಳು ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ।

Verse 4

तस्मिन् सर्वे सुराः सिद्धा गणाः सर्वे महर्षिभिः । समं सूता इति विभो तस्मात् सूर्यो भवान् स्तुतः ॥ २६.४ ॥

ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳು, ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಗಣಗಳು ಮಹರ್ಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಏಕಸ್ವರವಾಗಿ ವಿಭುವಿಗೆ—“ನೀವು ಸೂತ (ಸಾರಥಿ/ಪ್ರೇರಕ)” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು; ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಪ್ರಭು, ನೀವು ಸೂರ್ಯನಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತೀರಿ।

Verse 5

लोलिभूतस्य तस्याशु तेजसोऽभूच्छरीरकम् । पृथक्त्वेन रविः सोऽथ कीर्त्यते वेदवादिभिः ॥ २६.५ ॥

ಆ ಚಲಿತವಾದ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಒಂದು ವಿಭಿನ್ನ ದೇಹರೂಪ ಉಂಟಾಯಿತು; ಆ ವಿಭೇದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ವೇದವಾದಿಗಳು ಅದನ್ನು ‘ರವಿ’ ಎಂದು ಕೀರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 6

भासयन् सर्वलोकांस्तु यतोऽसावुत्थितो दिवि । अतोऽसौ भास्करः प्रोक्तः प्रकर्षाच्च प्रभाकरः ॥ २६.६ ॥

ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಗೊಳಿಸಿ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸುವುದರಿಂದ ‘ಭಾಸ್ಕರ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ತನ್ನ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ‘ಪ್ರಭಾಕರ’ ಎಂದೂ ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ।

Verse 7

दिवा दिवस इत्युक्तस्तत्कारित्वाद् दिवाकरः । सर्वस्य जगतस्त्वादिरादित्यस्तेन उच्यते ॥ २६.७ ॥

ಅವನು ‘ದಿವಾ’ ಮತ್ತು ‘ದಿವಸ’ ಎಂದೂ ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಅದನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವದರಿಂದ ‘ದಿವಾಕರ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ. ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತಿನ ಆದಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ‘ಆದಿತ್ಯ’ ಎಂದೂ ಉಚ್ಯತೆ।

Verse 8

एतस्य द्वादशादित्याः संभूतास्तेजसा पृथक् । प्रधान एव सर्वेषां सर्वदा स विबुध्यते ॥ २६.८ ॥

ಅವನಿಂದಲೇ ದ್ವಾದಶ ಆದಿತ್ಯರು ಉದ್ಭವಿಸಿದರು; ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ವಿಭಿನ್ನರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಅವನೇ ಸದಾ ಪ್ರಧಾನನೆಂದು ತಿಳಿಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 9

तं दृष्ट्वा जगतो व्याप्तिं कुर्वाणं परमेश्वरम् । तस्यैवान्तः स्थिताः देवा विनिष्क्रम्य स्तुतिं जगुः ॥ २६.९ ॥

ಪರಮೇಶ್ವರನು ಜಗತ್ತಿನೆಲ್ಲೆಡೆ ತನ್ನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು, ಅವನೊಳಗೆ ಅಂತರಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದ ದೇವರುಗಳು ಹೊರಬಂದು ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಹಾಡಿದರು.

Verse 10

देवा ऊचुः । भवान् प्रसूतिर् जगतः पुराणः क्षयामलैव प्रदहन् जगन्ति । समुत्थितो नाथ शमं प्रयाहि मा देवलोकान् प्लुष कर्मसाक्षिन् ॥ २६.१० ॥

ದೇವರುಗಳು ಹೇಳಿದರು—ನೀನು ಜಗತ್ತಿನ ಆದಿ ಪ್ರಸೂತಿ, ಪುರಾತನ ಮೂಲ; ಪ್ರಳಯಾಗ್ನಿಯಂತೆ ಲೋಕಗಳನ್ನು ದಹಿಸುತ್ತಿರುವೆ. ಓ ನಾಥ, ಉದ್ಭವಿಸಿ ಶಾಂತಿಗೆ ಮರಳು; ಓ ಕರ್ಮಸಾಕ್ಷಿ, ದೇವಲೋಕಗಳನ್ನು ಸುಡಬೇಡ.

Verse 11

त्वया ततं सर्वत एव तेजः प्रतापिना सूर्य यजुःप्रवृत्ते । तिग्मं रथाङ्गं तव देवकल्पं कालाख्यमध्वान्तकरं वदन्ति ॥ २६.११ ॥

ಓ ಸೂರ್ಯ, ನಿನ್ನ ಪ್ರತಾಪದಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ತೇಜಸ್ಸು ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ; ಯಜುಃಪ್ರವೃತ್ತಿಯಂತೆ ಅದು ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ನಿನ್ನ ತೀಕ್ಷ್ಣ ರಥಚಕ್ರಸಮಾನ ದಿವ್ಯ ಮಂಡಲವನ್ನು ಅವರು ‘ಕಾಲ’ ಎಂದು, ಅಂಧಕಾರಹರ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 12

प्रभाकरसक्त्वं रविरादिदेव आत्मा समस्तस्य चराचरस्य । पितामहसक्त्वं वरुणो यमश्च भूतं भविष्यच्च वदन्ति सिद्धाः ॥ २६.१२ ॥

ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: ಆದಿದೇವ ರವಿ, ಪ್ರಭಾಕರಸ್ವರೂಪ, ಸಮಸ್ತ ಚರಾಚರಗಳ ಆತ್ಮ. ಹಾಗೆಯೇ ಸಿದ್ಧರು—ವರುಣ ಮತ್ತು ಯಮ ಪಿತಾಮಹತತ್ತ್ವದೊಂದಿಗೆ ಸಂಯುಕ್ತರಾಗಿ ಭೂತವೂ ಭವಿಷ್ಯವೂ ಎರಡನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

Verse 13

ध्वान्तं प्रणु त्वं सुरलोकपूज्य प्रयाहि शान्तिं पितरो वदन्ति । वेदान्तवेद्योऽसि मखेषु देव त्वं हूयसे विष्णुरसि प्रसह्य । इति स्तुतस्तैः सुरनाथ भक्त्या प्रपाहि शम्भो न इति प्रसह्य ॥ २६.१३ ॥

ಹೇ ಸುರಲೋಕಪೂಜ್ಯನೇ! ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ದೂರಮಾಡು; ಪಿತೃಗಳು “ಶಾಂತಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸು” ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ನೀ ವೇದಾಂತದಿಂದ ಜ್ಞೇಯನು; ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ, ಹೇ ದೇವ, ನಿನ್ನನ್ನೇ ಆಹ್ವಾನಿಸಿ ಹವಿಸ್ಸನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ—ನೀನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ವಿಷ್ಣುವೇ. ದೇವನಾಥನ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ದೇವರುಗಳು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿ, “ಹೇ ಶಂಭೋ, ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು” ಎಂದು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಬೇಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 14

एवमुक्तस्तदा देवैः सौम्यां मूर्तिमथाकरॊत् । प्रकाशत्वं जगामाशु देवतानां महाप्रभः ॥ २६.१४ ॥

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವರುಗಳು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ಆ ಮಹಾಪ್ರಭು ಸೌಮ್ಯವಾದ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು; ತಕ್ಷಣವೇ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಕಾಶಸ್ವರೂಪನಾದನು.

Verse 15

एतत्सर्वं सुराणां तु दहनं शामितं पुरा । सप्तम्यां खलु सूर्येण मूर्त्तित्वं कृतवान् भुवि ॥ २६.१५ ॥

ದೇವತೆಗಳ ಈ ಸಮಸ್ತ ದಹನ (ಕ್ಲೇಶ) ಹಿಂದೆಲೇ ಶಮನಗೊಂಡಿತ್ತು; ನಿಜವಾಗಿ ಸಪ್ತಮಿಯಂದು ಸೂರ್ಯನ ಮೂಲಕ ಅದು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರ್ತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದಿತು.

Verse 16

एतां यः पुरुषो भक्त्या उपास्ते सूर्यमर्चयेत् । भास्करेण च तस्यासौ फलमिष्टं प्रयच्छति ॥ २६.१६ ॥

ಯಾವ ಪುರುಷನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಉಪಾಸಿಸಿ ಅರ್ಚನೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೋ, ಅವನಿಗೆ ಭಾಸ್ಕರನು ಸ್ವತಃ ಇಷ್ಟಫಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 17

एतत् ते कथितं राजन् सूर्याख्यानं पुरातनम् । आदिमन्वन्तरे वृत्तं मातरः शृणु सांप्रतम् ॥ २६.१७ ॥

ಹೇ ರಾಜನೇ, ಈ ಪುರಾತನ ಸೂರ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಈಗ, ಹೇ ಪೂಜ್ಯ ಮಾತೆ, ಆದಿ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ನಡೆದದ್ದನ್ನು ಕೇಳು.