Adhyaya 189: Section on the Origin and Procedure of Piṇḍa-Rites (Funerary Offerings) and Donor–Recipient Purification

Verse 1

अथ पिण्डकल्पोत्पत्तिप्रकरणम्॥ धरन्युवाच॥ श्रुतं श्राद्धं यथावृत्तं शौचाशौचांश्च सर्वशः॥ चतुर्णामपि वर्णानां प्रेतभोज्यं यथाविधि॥

ಇದೀಗ ಪಿಂಡಕಲ್ಪೋತ್ಪತ್ತಿ ಪ್ರಕರಣ. ಧರಣಿ ಹೇಳಿದರು—ಯಥಾವೃತ್ತವಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನೂ, ಶೌಚ-ಅಶೌಚ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ನಾನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಣಗಳಿಗೂ ವಿಧಿಯಂತೆ ಪ್ರೇತಭೋಜ್ಯ ಅನ್ನವನ್ನೂ (ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ)॥

Verse 2

उत्पन्नं संशयं मेऽद्य भगवन् वक्तुमर्हसि॥ चातुर्वर्ण्येषु सर्वेषु दद्याद्दानं द्विजोत्तमे॥

ಇಂದು ನನಗೆ ಸಂಶಯ ಉಂಟಾಗಿದೆ; ಓ ಭಗವನ್, ನೀವು ವಿವರಿಸಬೇಕು. ನಾಲ್ಕು ವರ್ಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಓ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ, ದಾನವನ್ನು ಯಾರಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು?॥

Verse 3

प्रतिगृह्णन्ति ये तत्र प्रेतभागं विशेषतः ॥ अनिष्टं गर्हितं तत्र प्रेतेन सह भोजनम्

ಅಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರೇತಭಾಗವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವವರು, ಪ್ರೇತದೊಂದಿಗೆ ಸಹಭೋಜನ ಮಾಡಿದಂತೆ ಅದು ಅನಿಷ್ಟವೂ ಗರ್ಹಿತವೂ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ॥

Verse 4

भुक्त्वा तेषां द्विजो देव मुच्यते केन कर्मणा ॥ कथं ते तारयिष्यन्ति दातारं पुरुषोत्तम

ಅದನ್ನು ಭುಜಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಓ ದೇವಾ, ದ್ವಿಜನು ಯಾವ ಕರ್ಮದಿಂದ ದೋಷದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ? ಮತ್ತು ಓ ಪುರುಷೋತ್ತಮ, ಅವರು ದಾತನನ್ನು ಹೇಗೆ ತಾರಿಸುವರು?

Verse 5

प्रणयात् स्त्रीस्वभावेन पृच्छामि त्वां जनार्दन ॥ एवमुक्तोऽपि भूम्या असौ शङ्खदुन्दुभिनिःस्वनः

ಪ್ರಣಯದಿಂದಲೂ ಸ್ತ್ರೀಸ್ವಭಾವದಂತೆಲೂ, ಓ ಜನಾರ್ದನ, ನಾನು ನಿಮಗೆ ಕೇಳುತ್ತೇನೆ. ಭೂಮಿಯು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರೂ, ಶಂಖ-ದುಂದುಭಿಯಂತೆ ನಿನಾದಿಸುವ ಅವರು (ಉತ್ತರಿಸಲು) ಸಿದ್ಧರಾದರು.

Verse 6

वराहरूपी भगवान् प्रत्युवाच वसुन्धराम् ॥ श्रीवराह उवाच ॥ साधु भूमे वरारोहे यन्मां त्वं परिपृच्छसि

ವರಾಹರೂಪಿಯಾದ ಭಗವಾನ್ ವಸುಂಧರೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಯುತ್ತರಿಸಿದನು. ಶ್ರೀವರಾಹನು ಹೇಳಿದನು— ಓ ಭೂಮೇ, ಸುಂದರ ನಿತಂಬವಳ್ಳಿಯೇ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದು ಸಾಧು.

Verse 7

कथयिष्यामि ते देवि तारयन्ति यथा द्विजाः ॥ भुक्त्वा तु प्रेतभोज्यानि ब्राह्मणो ज्ञानदुर्बलः

ಓ ದೇವಿ, ದ್ವಿಜರು ಹೇಗೆ ತಾರಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುವೆ. ಆದರೆ ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ದುರ್ಬಲನಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಪ್ರೇತರಿಗೆ ನಿಗದಿಯಾದ ಭೋಜನವನ್ನು ಭುಜಿಸಿದರೆ,

Verse 8

विशोधनार्थं देहस्य उपवासं तु कारयेत् ॥ अहोरात्रोषितो भूत्वा विप्रो ज्ञानेन संयुतः

ದೇಹಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ಅವನು ಉಪವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು. ಒಂದು ಅಹೋರಾತ್ರ (ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ) ನಿರಾಹಾರವಾಗಿ ಇದ್ದು, ಜ್ಞಾನಸಂಯುಕ್ತನಾದ ಆ ವಿಪ್ರನು (ಮುಂದಿನ ವಿಧಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲಿ).

Verse 9

पूर्वसन्ध्यां विनिर्वर्त्य कृत्वा चैवाग्नितर्पणम् ॥ तिलोहोमं प्रकुर्वीत शान्तिमङ्गलपाठकः

ಪ್ರಾತಃಸಂಧ್ಯೆಯನ್ನು ವಿಧಿವಿಧಾನವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಿ, ಅಗ್ನಿಗೆ ತರ್ಪಣಾಹುತಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಶಾಂತಿ–ಮಂಗಳ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತ ತಿಲಹೋಮವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 10

औदुम्बरे च पात्रे च कृत्वा शान्त्युदकानि च ॥ प्रोक्षयेच्च गृहं सर्वं यत्रातिष्ठत्स्वयं द्विजः

ಉದುಂಬರ (ಅತ್ತಿ ಮರ) ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಶಾಂತ್ಯುದಕವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ಆ ದ್ವಿಜನು ಸ್ವತಃ ತಂಗಿದ್ದ ಮನೆಯೆಲ್ಲೆಡೆ ಪ್ರೋಕ್ಷಣ (ಛಿಟಕಿಸುವುದು) ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 11

देवाश्चाग्निमुखाः सर्वे तर्पयित्वा विभागशः ॥ भूतानां च बलिं दद्याद् ब्राह्मणेभ्यश्च भोजनम्

ಅಗ್ನಿಮುಖರಾದ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಯಥೋಚಿತ ಭಾಗಗಳಿಂದ ತರ್ಪಿಸಿ, ಭೂತಗಳಿಗೆ ಬಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನವನ್ನು ನೀಡಬೇಕು।

Verse 12

एका गास्तु प्रदातव्या पापक्शयकरी तदा ॥ एवं तु कुरुते यश्च स याति परमां गतिम्

ಆಗ ಪಾಪಕ್ಷಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ ಒಂದು ಹಸುವನ್ನು ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವವನು ಪರಮಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 13

प्रेतान्ने चोदरस्थे तु कालधर्ममुपागतः ॥ आकल्पं नरके घोरं वसमानः सुदुःखितः ॥

ಪ್ರೇತಾನ್ನ (ಮೃತರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಆಹಾರ) ಉದರದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದಾಗ, ಆ ವ್ಯಕ್ತಿ ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮೃತ್ಯುಧರ್ಮವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ; ಮತ್ತು ಅವನು ಒಂದು ಕಲ್ಪಪರ್ಯಂತ ಘೋರ ನರಕದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿ ಅತ್ಯಂತ ದುಃಖಿತನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ।

Verse 14

प्राप्नोति राक्षसत्वं वै ततो मुच्येत किल्बिषात् ॥ प्रायश्चित्तं तु कर्त्तव्यं दातृभोक्तृसुखावहम् ॥

ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ರಾಕ್ಷಸತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ನಂತರ ಪಾಪದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ದಾತನಿಗೂ ಭೋಕ್ತನಿಗೂ ಹಿತಕರವಾದ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕರ್ಮವನ್ನು ತಪ್ಪದೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 15

गोहस्त्यश्वधनादीनि सागरान्तानि माधवि ॥ प्रतिगृह्णन्ति ये विप्रा मन्त्रेण विधिपूर्वकम् ॥

ಹೇ ಮಾಧವಿ! ಗೋವು, ಆನೆ, ಕುದುರೆ, ಧನ ಇತ್ಯಾದಿ—ಸಾಗರಾಂತ ಭೂಮಿಯ ದಾನವರೆಗೂ—ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿಯೇ ಪ್ರತಿಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 16

प्रायश्चित्तं चरेद्यस्तु स तारयति निश्चितम् । द्विजो ज्ञानॆन सम्पन्नो वेदाभ्यासरतः सदा ॥

ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ (ಇತರರನ್ನು) ತಾರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಜ್ಞಾನಸಂಪನ್ನನಾಗಿ ಸದಾ ವೇದಾಭ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದ ದ್ವಿಜನೇ ಅಂಥ ಕರ್ತನೆಂದು ಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದೆ.

Verse 17

स तारयति चात्मानं दातारं नैव संशयः ॥ ब्राह्मणो नावमन्तव्यस्त्रिभिर्वर्णैर्धराधरे ॥

ಅವನು ತನ್ನನ್ನೂ ದಾತನನ್ನೂ ತಾರಿಸುತ್ತಾನೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಹೇ ಧರಾಧರ! ಮೂರು ವರ್ಣಗಳವರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಬಾರದು.

Verse 18

दैवे च जन्मनक्षत्रे श्राद्धकाले च पर्वसु ॥ प्रेतकार्येषु सर्वेषु परीक्ष्य निपुणं द्विजम् ॥

ದೈವಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ, ಜನ್ಮನಕ್ಷತ್ರ ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ, ಶ್ರಾದ್ಧಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪರ್ವಗಳಲ್ಲಿ—ಹಾಗೂ ಪ್ರೇತಸಂಬಂಧಿತ ಎಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ—ಮೊದಲು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ನಿಪುಣ ದ್ವಿಜನನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 19

क्षमायुक्तं च शास्त्रज्ञमहिंसायां रतं तथा ॥ एभिर्गुणैस्तु संयुक्तं ब्राह्मणं प्राप्य सत्वरः ॥

ಕ್ಷಮೆಯುಳ್ಳ, ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞನಾದ, ಅಹಿಂಸೆಯಲ್ಲಿ ರತನಾದ—ಈ ಗುಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತನಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಪಡೆದು (ಯಥೋಚಿತ ಕರ್ಮ ಮಾಡಬೇಕು)।

Verse 20

दद्याद्दानानि विप्राय स वै तारयितुं क्षमः ॥ कुण्डगोलेषु यद्दत्तं निष्फलं तत्तु जायते ॥

ವಿಪ್ರನಿಗೆ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಬೇಕು; ಅವನೇ ನಿಜವಾಗಿ ಉದ್ಧಾರ ಮಾಡಲು ಸಮರ್ಥನು. ಆದರೆ ಕುಂಡ ಅಥವಾ ಗೋಲರಿಗೆ ನೀಡಿದುದು ಫಲರಹಿತವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 21

कुण्डगोलं प्रतिग्राही दातारं चाप्यधो नयेत् ॥ पित्र्ये कर्मणि चैकेन तु कुण्डं वा गोलकं तथा ॥

ಕುಂಡ ಅಥವಾ ಗೋಲ ಸ್ವಭಾವದ ಪ್ರತಿಗ್ರಾಹಿ ದಾತನನ್ನೂ ಅಧೋಗತಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ. ಪಿತೃಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಅಂಥ ಒಬ್ಬ ಕುಂಡನೋ ಗೋಲಕನೋ (ಇದ್ದರೂ/ನಿಯೋಜಿಸಿದರೂ) ಹಾಗೆಯೇ (ಕರ್ಮ ಹಾನಿಯಾಗುತ್ತದೆ).

Verse 22

दृष्ट्वा तं पितरो यान्ति निराशा निरयं द्रुतम् ॥ दैवे कर्मणि चैवं तु तेषां दत्तं सुनिष्फलम् ॥

ಅವನನ್ನು ನೋಡಿ ಪಿತೃಗಳು ನಿರಾಶರಾಗಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನರಕದ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ದೈವಕರ್ಮದಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೆಯೇ, ಅವರಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದುದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಫಲರಹಿತವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 23

तस्माद्दानं न दातव्यमपात्राय यशस्विनि ॥ अत्रार्थे यत्पुरा वृत्तं तच्छृणुष्व वसुन्धरे ॥

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಯಶಸ್ವಿನಿ, ಅಪಾತ್ರನಿಗೆ ದಾನ ನೀಡಬಾರದು. ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ಹೇ ವಸುಂಧರೆ, ಪುರಾತನಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಡೆದದ್ದನ್ನು ಕೇಳು.

Verse 24

अवन्तीविषये कश्चिद्राजा ह्यत्यन्तधार्मिकः ॥ नाम्ना मेधातिथिश्चैव मनुवंशविवर्धनः ॥

ಅವಂತೀ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ರಾಜನು ಇದ್ದನು; ಅವನು ಅತ್ಯಂತ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠನು. ಅವನ ಹೆಸರು ಮೇಧಾತಿಥಿ; ಮನುವಂಶವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದವನು।

Verse 25

राज्ञः पुरोहितश्चासीच्छन्द्रशर्मा द्विजोत्तमः ॥ आत्रेयगोत्रे चोत्पन्नो वेदवादरतः सदा ॥

ರಾಜನ ಪುರೋಹಿತನು ಚಂದ್ರಶರ್ಮಾ ಎಂಬ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನು. ಅವನು ಆತ್ರೇಯ ಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ ಸದಾ ವೇದವಾದದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾಗಿದ್ದನು।

Verse 26

स राजा ब्राह्मणेभ्यश्च गा ददाति दिने दिने ॥ शतं दत्त्वा विधानॆन पृष्ठाद्भुङ्क्ते नराधिपः ॥

ಆ ರಾಜನು ಪ್ರತಿದಿನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಗೋಗಳನ್ನು ದಾನಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು. ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನೂರು ಗೋಗಳನ್ನು ದಾನಮಾಡಿ ನಂತರ ನರಾಧಿಪನು ಭೋಜನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು।

Verse 27

गते बहुतिथे काले राज्ञो मेधातिथेः पितुः ॥ श्राद्धस्य दिवसः प्राप्तो वैशाखे वरवर्णिनि ॥ विप्रानाह्वापयामास पितुर्वै श्राद्धकारणात् ॥

ಬಹುಕಾಲ ಕಳೆದ ನಂತರ, ಹೇ ಸುಂದರವರ್ಣಿನಿ, ವೈಶಾಖ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ರಾಜ ಮೇಧಾತಿಥಿಯ ತಂದೆಯ ಶ್ರಾದ್ಧದ ದಿನವು ಬಂದಿತು. ತಂದೆಯ ಶ್ರಾದ್ಧಾರ್ಥವಾಗಿ ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದನು।

Verse 28

श्राद्धं कृत्वा तु विधिवत्पिण्डान्निर्वाप्य यत्नतः ॥ श्राद्धसंकल्पितं चान्नं विप्रेभ्यः प्रददौ बहु ॥

ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಯತ್ನದಿಂದ ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಶ್ರಾದ್ಧಸಂಕಲ್ಪಿತ ಅನ್ನವನ್ನು ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಬಹಳವಾಗಿ ನೀಡಿದನು।

Verse 29

तन्मध्ये ब्राह्मणः कश्चिद्गोलकोऽवस्थितस्तदा ॥ श्राद्धे संकल्पितं चान्नं तस्मै दत्तं विधानतः ॥

ಅವರ ಮಧ್ಯೆ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ‘ಗೋಲಕ’ (ಅಯೋಗ್ಯ) ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಇದ್ದನು; ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿದ ಅನ್ನವನ್ನು ವಿಧಿವಿಧಾನವಾಗಿ ಅವನಿಗೇ ನೀಡಲಾಯಿತು.

Verse 30

तेनैव श्राद्धदोषेण राज्ञस्तु पितरस्तदा ॥ स्वर्गाद्भ्रष्टावलम्बन्ते वने कण्टकसंयुते ॥

ಅದೇ ಶ್ರಾದ್ಧದೋಷದಿಂದ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜನ ಪಿತೃಗಳು ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಪತನಗೊಂಡು, ಮುಳ್ಳುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಲಂಬಿತರಾಗಿ (ಲಟಕುತ್ತ) ಉಳಿದರು.

Verse 31

क्षुत्पिपासार्दिता नित्यं क्रन्दन्ते च पुनः पुनः ॥ कदाचिद्दैवयोगेन राजा मेधातिथिः स्वयम् ॥

ಅವರು ಸದಾ ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ ಮರುಮರು ಅಳಲುತ್ತಿದ್ದರು. ಒಮ್ಮೆ ದೈವಯೋಗದಿಂದ ರಾಜ ಮೇಧಾತಿಥಿ ಸ್ವತಃ (ಅಲ್ಲಿ ಬಂದನು).

Verse 32

मृगयार्थं गतस्तत्र द्वित्रैः परिजनैर्वृतः ॥ तत्रावलम्बतो दृष्ट्वा तानपृच्छद्द्विजप्रियः ॥

ಅವನು ಬೇಟೆಯ ನಿಮಿತ್ತ ಅಲ್ಲಿ ಹೋದನು, ಇಬ್ಬರು-ಮೂರು ಪರಿಚಾರಕರೊಂದಿಗೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಲಂಬಿತರಾಗಿ ಇರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ದ್ವಿಜಪ್ರಿಯನಾದ ರಾಜನು ಅವರನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು.

Verse 33

के भवन्तोऽत्र सम्प्राप्ता दशामेतां सुदुःखिताः ॥ केन कर्मविपाकेन भवन्तः कथयन्तु मे ॥

“ನೀವು ಯಾರು, ಇಲ್ಲಿ ಬಂದು ಈ ಅತ್ಯಂತ ದುಃಖಕರ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದೀರಿ? ಯಾವ ಕರ್ಮವಿಪಾಕದಿಂದ ಇದು ಸಂಭವಿಸಿದೆ? ನನಗೆ ಹೇಳಿರಿ.”

Verse 34

पितर ऊचुः ॥ अस्मद्वंशकरो नित्यं नाम्ना मेधातिथिः प्रभुः ॥ वयं तस्यैव पितरो नरकं गन्तुमुद्यताः ॥

ಪಿತೃಗಳು ಹೇಳಿದರು—‘ಮೇಧಾತಿಥಿ’ ಎಂಬ ಪ್ರಭು ಸದಾ ನಮ್ಮ ವಂಶವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವವನು; ಅವನು ನಮ್ಮ ವಂಶಜನೇ. ನಾವು ಅವನ ಪಿತೃಗಳೇ, ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಉದ್ಯತರಾಗಿದ್ದೇವೆ.

Verse 35

तेषां तु वचनं श्रुत्वा राजा दुःखसमन्वितः ॥ उवाच तान्पितॄन्सर्वान्सान्त्वपूर्वमिदं वचः ॥

ಅವರ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ರಾಜನು ದುಃಖದಿಂದ ಆವರಿತನಾದನು. ನಂತರ ಅವನು ಆ ಎಲ್ಲಾ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಸಾಂತ್ವನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಈ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಉದ್ದೇಶಿಸಿದನು.

Verse 36

मेधातिथिरुवाच ॥ मेधातिथिरहं नाम्ना भवन्तः पितरो मम ॥ केन वै कर्मदोषेण निरयं गन्तुमुद्यताः ॥

ಮೇಧಾತಿಥಿ ಹೇಳಿದರು—ನಾನು ‘ಮೇಧಾತಿಥಿ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನವನು; ನೀವು ನನ್ನ ಪಿತೃಗಳು. ಯಾವ ಕರ್ಮದೋಷದಿಂದ ನೀವು ನಿರಯ (ದಂಡಸ್ಥಾನ)ಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಉದ್ಯತರಾಗಿದ್ದೀರಿ?

Verse 37

तत्र दुःखं महद्भुक्त्वा पुनर्गच्छामहे दिवम् ॥ पुत्र त्वं चैव दाता च सर्वलोकहिते रतः ॥

ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾದುಃಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ನಾವು ಮತ್ತೆ ದೇವಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುವೆವು. ಮಗನೇ, ನೀನು ದಾತನಾಗಿದ್ದು ಸರ್ವಲೋಕಗಳ ಹಿತದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿರುವೆ.

Verse 38

असंख्यातास्त्वया दत्ता गावः सुबहुदक्षिणाः ॥ तेन पुण्येन गच्छामः स्वर्गं ह्यतिसुखप्रदम् ॥

ನೀನು ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಹಸುಗಳನ್ನು ಅಪಾರ ದಕ್ಷಿಣೆಯೊಂದಿಗೆ ದಾನಮಾಡಿದ್ದೀ. ಆ ಪುಣ್ಯದಿಂದ ನಾವು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತೇವೆ; ಅದು ಅತ್ಯಂತ ಸುಖಪ್ರದವಾಗಿದೆ.

Verse 39

तत्र चान्नं न विद्येत येन तृप्तिर्भविष्यति ॥ पुनः श्राद्धं त्वया कार्यं पितॄणां तृप्तिदायकम् ॥

ಅಲ್ಲಿ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಅನ್ನವೇ ಇಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತೃಪ್ತಿದಾಯಕವಾದ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೀನು ಮತ್ತೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 40

तेषां तु वचनं श्रुत्वा मेधातिथिरगाद्गृहम् ॥ आहूय चन्द्रशर्माणं गुरुं वचनमब्रवीत् ॥

ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಮೇಧಾತಿಥಿ ಮನೆಗೆ ಹೋದನು. ನಂತರ ಗುರು ಚಂದ್ರಶರ್ಮರನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 41

इत्युक्तमात्रे वचने चन्द्रशर्मा पुरोहितः ॥ आहूतवान्द्विजान्सर्वान्वेदपाठकृतश्रमान् ॥

ಈ ಮಾತುಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ತಕ್ಷಣವೇ ಪುರೋಹಿತ ಚಂದ್ರಶರ್ಮನು ವೇದಪಠಣದಲ್ಲಿ ಶ್ರಮಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ದ್ವಿಜರನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿದನು.

Verse 42

साधून्क्षान्तान्कुलीनांश्च सुशीलान्मानवर्जितान् ॥ राज्ञा तु कारयामास श्राद्धं विधिविदां वरः ॥

ವಿಧಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿದವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಅವನು, ಕ್ಷಮಾಶೀಲರು, ಕುಲೀನರು, ಸುಶೀಲರು, ಅಹಂಕಾರರಹಿತರಾದ ಸಜ್ಜನರನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ರಾಜನಿಂದ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನಡೆಸಿಸಿದನು.

Verse 43

कृते श्राद्धे ततः पश्चात्पिण्डान्निर्वाप्य यत्नतः ॥ ब्राह्मणान्भोजयामास दक्षिणाभिः प्रपूज्य च ॥

ಶ್ರಾದ್ಧ ಮುಗಿದ ನಂತರ, ಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿ, ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿದನು.

Verse 44

मेधातिथिरुवाच ॥ चन्द्रशर्मन् पुनः श्राद्धं करिष्ये पितुरद्य वै ॥ आहूयन्तां द्विजाः सर्वे कुण्डगोलकवर्जिताः ॥

ಮೇಧಾತಿಥಿ ಹೇಳಿದರು— “ಚಂದ್ರಶರ್ಮನ್, ಇಂದು ನಾನು ನನ್ನ ತಂದೆಯ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಪುನಃ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಕುಂಡ ಮತ್ತು ಗೋಲಕ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಎಲ್ಲ ದ್ವಿಜರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿರಿ.”

Verse 45

पश्चाद्विसर्जयामास स्वयं तु बुभुजे नृपः ॥ भुक्त्वा पुनर्वनं गत्वा दृष्टवांश्च स्वकान्पितॄन् ॥

ನಂತರ ಅವನು ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ವಿದಾಯಗೊಳಿಸಿದನು; ರಾಜನು ತಾನೇ ಭೋಜನ ಮಾಡಿದನು. ಭೋಜನ ಮಾಡಿ ಮತ್ತೆ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ತನ್ನ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ದರ್ಶನ ಮಾಡಿದನು.

Verse 46

ऊचुर्विनयसंपन्नाः प्रीतिपूर्वमिदं वचः ॥ स्वस्ति तेऽस्तु गमिष्यामः स्वर्गलोकं प्रति प्रभो ॥

ವಿನಯಸಂಪನ್ನರಾದ ಅವರು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು— “ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ. ಪ್ರಭೋ, ನಾವು ಸ್ವರ್ಗಲೋಕದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಡುತ್ತೇವೆ.”

Verse 47

तयोर् दत्तं तु यच्छ्राद्धं निष्फलं तत्स्मृतं बुधैः ॥ दैवे कर्मणि दिव्ये च ब्राह्मणो नैव लभ्यते ॥

ಆ ಎರಡು ವರ್ಗಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಪಂಡಿತರು ನಿಷ್ಫಲವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಏಕೆಂದರೆ ದೈವಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪವಿತ್ರ ಕೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅದರಿಂದ ಯೋಗ್ಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ (ಗ್ರಾಹಕ) ದೊರಕುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 48

सङ्कल्पयित्वा चान्नं तु गोभ्यो देयं यथाविधि ॥ गवामभावे नद्यां वा क्षिपेदन्नं प्रयत्नतः ॥

ಅನ್ನವನ್ನು ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಗೋವುಗಳಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು; ಗೋವುಗಳಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆ ಅನ್ನವನ್ನು ನದಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡಬೇಕು.

Verse 49

अपात्राय न दातव्यं नास्तिकाय गुरुद्रुहे ॥ गोलकाय न दातव्यं कुण्डाय च विशेषतः ॥

ಅಪಾತ್ರನಿಗೆ ದಾನ ಕೊಡಬಾರದು; ನಾಸ್ತಿಕನಿಗೂ ಗುರುದ್ರೋಹಿಗೂ ಕೊಡಬಾರದು. ಗೋಲಕನಿಗೆ ದಾನ ಬೇಡ; ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕುಂಡನಿಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಕೊಡಬಾರದು.

Verse 50

इत्युक्त्वा पितरः सर्वे गताः स्वर्गाय भामिनि ॥ मेधातिथिरपि प्रायात्स्वपुरं ब्राह्मणैर्वृतः ॥

ಇಂತೆಂದು ಹೇಳಿ, ಓ ಸುಂದರಿಯೇ, ಎಲ್ಲಾ ಪಿತೃಗಳು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು. ಮೇಧಾತಿಥಿಯೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ತನ್ನ ಪಟ್ಟಣದತ್ತ ಹೊರಟನು.

Verse 51

यदुक्तं पितृभिः सर्वं तच्छकार मुदायुतः ॥ तस्मात्ते कथितं देवि एकोऽपि ब्राह्मणोत्तमः ॥

ಪಿತೃಗಳು ಹೇಳಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅವನು ಹರ್ಷದಿಂದ ನೆರವೇರಿಸಿದನು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ದೇವಿ, ನಿನಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ—ಒಬ್ಬನೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೂ ನಿರ್ಣಾಯಕನಾಗಬಲ್ಲನು.

Verse 52

संतारयति दुर्गेभ्यो विषमेभ्यो न संशयः ॥ एकोऽपि तारितुं शक्तो यथा नावा महज्जलम् ॥

ಅವನು ಅಪಾಯಗಳೂ ಕಠಿಣ ಮಾರ್ಗಗಳೂ ದಾಟಿಸಿ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾನೆ—ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ. ದೊಡ್ಡ ನೀರನ್ನು ದೋಣಿ ದಾಟಿಸುವಂತೆ, ಒಬ್ಬನೇ ಇದ್ದರೂ ದಾಟಿಸಲು ಶಕ್ತನು.

Verse 53

तस्माद्दानं प्रदातव्यं ब्राह्मणाय वसुन्धरे ॥ देवासुरमनुष्याणां गन्धर्वोरगरक्षसाम्

ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ವಸುಂಧರೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ದಾನ ನೀಡಬೇಕು; ಇದು ದೇವರು, ಅಸುರರು, ಮನುಷ್ಯರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಉರಗರು (ನಾಗರು) ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರಲ್ಲಿ ಸಹ ಅಂಗೀಕೃತ ಆಚರಣೆ.

Verse 54

इदानीं च त्वया कार्यमस्मद्धितमनुत्तमम् ॥ गोलकाय न दातव्यं दैवं पित्र्यमथापि वा

ಈಗ ನೀನು ನಮ್ಮ ಪರಮ ಹಿತಕರವಾದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ದೇವರಿಗೆ ಅಥವಾ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ ಅರ್ಪಣವನ್ನು ‘ಗೋಲಕ’ನಿಗೆ ಕೊಡಬಾರದು.

Verse 55

प्राक्स्रोतसं नदीं गत्वा स्नानं कृत्वा विधानतः ॥ पञ्चगव्यं ततः पीत्वा मधुपर्केण संयुतम्

ಪೂರ್ವಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಗೆ ಹೋಗಿ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಮಧುಪರ್ಕದೊಂದಿಗೆ ಸಂಯುಕ್ತವಾದ ಪಂಚಗವ್ಯವನ್ನು ಪಾನಮಾಡಿದನು.

Verse 56

वेदविद्याव्रतस्नातं बहुधर्मनिरन्तरम् ॥ शीलयुक्तं सुसन्तुष्टं धर्मज्ञं सत्यवादिनम्

ವೇದ, ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ವ್ರತಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತ (ದೀಕ್ಷಿತ/ಯೋಗ್ಯ)ನಾಗಿದ್ದು; ಅನೇಕ ಧರ್ಮಾಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಸ್ಥಿರನಾಗಿದ್ದು; ಶೀಲಯುಕ್ತ, ಸುಸಂತುಷ್ಟ, ಧರ್ಮಜ್ಞ ಮತ್ತು ಸತ್ಯವಾದಿ.

Verse 57

आगतान्ब्राह्मणान्दृष्ट्वा मेधातिथिरकल्मषः ॥ विप्रान्नत्वा गुरुं चैव श्राद्धारम्भमथाकरोत्

ಬಂದಿದ್ದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ನೋಡಿ ಕಲ್ಮಷರಹಿತನಾದ ಮೇಧಾತಿಥಿಯು ವಿಪ್ರರಿಗೆ ಹಾಗೂ ತನ್ನ ಗುರುಗೂ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ನಂತರ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದನು.

Verse 58

पितर ऊचुः ॥ श्राद्धं संकल्पितं चान्नं दत्तं तद्गोलकाय वै ॥ तेनैव कर्मदोषेण नरकं गन्तुमुद्यताः

ಪಿತೃಗಳು ಹೇಳಿದರು—“ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿ ಅನ್ನವನ್ನು ದಾನಮಾಡಲಾಯಿತು; ಆದರೆ ಅದು ನಿಜವಾಗಿ ‘ಗೋಲಕ’ನಿಗೆ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಆ ಕರ್ಮದೋಷದಿಂದ ನಾವು ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಉದ್ಯತರಾಗಿದ್ದೇವೆ.”

Verse 59

हृष्टान्पुष्टान्बलैर्युक्तान्राजा तु मुमुदे भृशम् ॥ दृष्ट्वा तु पितरश्चैव राजानं पितृवत्सलम्

ಅವರನ್ನು ಹರ್ಷಿತರು, ಪುಷ್ಟರು, ಬಲಸಂಪನ್ನರು ಎಂದು ಕಂಡು ರಾಜನು ಬಹಳ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು. ಪಿತೃವತ್ಸಲನಾದ ರಾಜನನ್ನು ಕಂಡು ಪಿತೃಗಳೂ ಸಂತೋಷಗೊಂಡರು.

Verse 60

सर्वे श्राद्धं करिष्यन्ति निमिप्रभृतयो धरे ॥ मासे मासे च वै पश्चात्पितृपक्षे तपोधनाः

ಹೇ ಧರೇ! ನಿಮಿ ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲರೂ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವರು. ನಂತರ ತಪೋಧನರು ತಿಂಗಳು ತಿಂಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಪಿತೃಪಕ್ಷದಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವರು.