Adhyaya 184: Installation of a Copper Icon (Tāmrārcā) and Its Consecratory Worship

Verse 1

अथ ताम्रार्चास्थापनम् ॥ श्रीवराह उवाच ॥ ताम्रेण प्रतिमां कृत्वा सुरूपां चैव भास्वराम् ॥ उचितेनोपचारेण वेश्ममध्यमुपानयेत्

ಇದೀಗ ತಾಮ್ರಾರ್ಚೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆ. ಶ್ರೀವರಾಹನು ಹೇಳಿದನು—ತಾಮ್ರದಿಂದ ಸುಂದರರೂಪದ ಹಾಗೂ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಮಾಡಿ, ಯೋಗ್ಯ ಉಪಚಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಅದನ್ನು ಮನೆಯ ಮಧ್ಯಭಾಗಕ್ಕೆ ತರಬೇಕು.

Verse 2

ततो वेश्मन्युपागम्य स्थापयित्वा उदङ्मुखः ॥ चित्रायां चैव नक्षत्रे कुर्याच्चैवाधिवासनम्

ನಂತರ ಗೃಹಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಉತ್ತರಮುಖವಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ, ಚಿತ್ರಾ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಧಿವಾಸನ ಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 3

जलं च सर्वगन्धेन पञ्चगव्येन मिश्रितम् ॥ स्नापयेच्च ततो मां वै इमं मन्त्रमुदाहरेत्

ಎಲ್ಲಾ ಸುಗಂಧಗಳೂ ಪಂಚಗವ್ಯವೂ ಮಿಶ್ರಿತವಾದ ಜಲದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಸ್ನಾನಗೊಳಿಸಿ; ನಂತರ ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 4

मन्त्रः— योऽसौ भवान्तिष्ठति सारभूतः त्वं ताम्रके तिष्ठसि नेत्रभूतः ॥ आगच्छ मूर्तौ सह पञ्चभूतैर्मया च पात्रैः सह विश्वधामन्

ಮಂತ್ರ— ‘ಹೇ ಸಾರಭೂತನೇ! ನೀ ತಾಮ್ರಪ್ರತಿಮೆಯಲ್ಲಿ ನೇತ್ರರೂಪವಾಗಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದೀಯ. ಹೇ ವಿಶ್ವಧಾಮನ್! ಪಂಚಭೂತಗಳೊಂದಿಗೆ ಈ ಮೂರ್ತಿಯಲ್ಲಿ, ನನ್ನೊಡನೆ ಮತ್ತು ಈ ಪಾತ್ರಗಳೊಡನೆ ಸಹ ಆಗಮಿಸು.’

Verse 5

अनेनैव तु मन्त्रेण स्थापयित्वा यशस्विनि ॥ पूर्वन्यायेन कर्तव्यमधिवासनपूजनम्

ಹೇ ಯಶಸ್ವಿನಿ! ಇದೇ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ, ಪೂರ್ವವಿಧಿಯಂತೆ ಅಧಿವಾಸನ ಮತ್ತು ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 6

व्यतीतायां च शर्वर्यामुदिते च दिवाकरे ॥ ऋचा शुद्धिं विधायाथ स्नापयेन्मन्त्रपूर्वकम् ॥

ರಾತ್ರಿ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಸೂರ್ಯೋದಯವಾದಾಗ, ಋಚೆಯಿಂದ ಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ವಿಧಿಸಿ, ನಂತರ ಮಂತ್ರಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸ್ನಾನಗೊಳಿಸಬೇಕು.

Verse 7

ब्राह्मणा वेदपाठांश्च कुर्युस्तत्र समागताः ॥ बहूनि मङ्गलान्यत्र मण्डपे स्थापयेत्ततः ॥

ಅಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವೇದಪಾಠವನ್ನು ಮಾಡಲಿ. ನಂತರ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಮಂಗಳದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿ.

Verse 8

सुगन्धद्रव्यसंयुक्तं जलं चादाय पूजकः ॥ ततो मे स्नपनं कार्यमिमं मन्त्रमुदाहरेत् ॥

ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಮಿಶ್ರಿಸಿದ ಜಲವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಪೂಜಕನು ನನ್ನ ಸ್ನಪನವನ್ನು (ಸ್ನಾನವಿಧಿ) ನೆರವೇರಿಸಲಿ; ನಂತರ ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಲಿ.

Verse 9

मन्त्रः— ॐ योऽसौ भवान्सर्ववरः प्रभुश्च मायाबलो योगबलप्रधानः ॥ आगच्छ शीघ्रं च मम प्रियाय सन्तिष्ठ ताम्रेष्वपि लोकनाथ ॥

ಮಂತ್ರ— ಓಂ। ಹೇ ಸರ್ವವರಪ್ರದಾತ ಪ್ರಭು, ಮಾಯಾಬಲದಿಂದ ಬಲಿಷ್ಠ, ಯೋಗಬಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ! ನನ್ನ ಪ್ರಿಯ ವಿಧಿಗಾಗಿ ಶೀಘ್ರ ಬಾ; ಹೇ ಲೋಕನಾಥ, ತಾಮ್ರಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನೆಲೆಸಿರು.

Verse 10

मन्त्रेणानेन मां स्थाप्य गन्धपुष्पादिदीपकैः ॥

ಈ ಮಂತ್ರದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಗಂಧ, ಪುಷ್ಪ, ದೀಪ ಇತ್ಯಾದಿ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ (ಪೂಜೆ) ಮಾಡಲಿ.

Verse 11

स्थापनामन्त्रः— ॐ प्रकाशप्रकाश जगत्प्रकाश विज्ञानमयानन्दमय त्रैलोक्यनाथात्रागच्छ इह सन्तिष्ठतां भवान्पुरुषोत्तम मामव इति ॥ अनेन स्थापनां कृत्वा मम शास्त्रानुसारतः ॥ शुक्लवस्त्रं समादाय इमं मन्त्रमुदाहरेत् ॥

ಸ್ಥಾಪನಾಮಂತ್ರ— ಓಂ। ಹೇ ಪ್ರಕಾಶದ ಪ್ರಕಾಶ, ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಕಾಶ, ವಿಜ್ಞಾನಮಯ-ಆನಂದಮಯ, ತ್ರೈಲೋಕ್ಯನಾಥ! ಇಲ್ಲಿ ಬಾ; ಇಲ್ಲಿ ನೀನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನೆಲೆಸಿರು. ಹೇ ಪುರುಷೋತ್ತಮ, ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು—ಎಂದು. ಶಾಸ್ತ್ರಾನುಸಾರ ಈ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿ, ಶುಕ್ಲವಸ್ತ್ರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಮುಂದಿನ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಲಿ.

Verse 12

मन्त्रः— ॐ शुद्धस्त्वमात्मा पुरुषः पुराणो जगत्सु तत्त्वं सुरलोकनाथ ॥ वस्त्राणि गृह्णीष्व मम प्रियाणि नमोऽस्तु तस्मै पुरुषोत्तमाय ॥

ಮಂತ್ರ— ಓಂ. ನೀನು ಶುದ್ಧ ಆತ್ಮ, ಆದಿಪುರುಷ; ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತ ತತ್ತ್ವ, ದೇವಲೋಕನಾಥ. ನನಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು; ಆ ಪುರುಷೋತ್ತಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 13

वस्त्रैर्विभूषितं कृत्वा मम कर्मपरायणः ॥ यथान्यायेन मे शीघ्रमर्चनं तत्र कारयेत् ॥

ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ (ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು) ಅಲಂಕರಿಸಿ, ನನ್ನ ವಿಧಿಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಅಲ್ಲಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನನ್ನ ಅರ್ಚನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿಸಬೇಕು.

Verse 14

अर्चनालङ्कृतं कृत्वा गन्धधूपादिभिः प्रभुम् ॥ सम्पूज्य विधिवन्मां तु नैवेद्यं परिकल्पयेत् ॥

ಗಂಧ, ಧೂಪ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ಅರ್ಚನೆ ಮಾಡಿ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿ, ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ಸಮ್ಯಕ್ ಪೂಜಿಸಿ, ನಂತರ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕು.

Verse 15

दत्त्वा स्वादु च नैवेद्यं शान्तिपाठं तु कारयेत् ॥ मन्त्रः— शान्तिर्भवतु देवानां विप्राणां शान्तिरुत्तमा ॥

ಸಿಹಿಯಾದ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ನಂತರ ಶಾಂತಿಪಾಠವನ್ನು ಮಾಡಿಸಬೇಕು. ಮಂತ್ರ— ‘ದೇವರಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಇರಲಿ; ವಿಪ್ರರಿಗೆ ಪರಮ ಶಾಂತಿ ಇರಲಿ.’

Verse 16

शान्तिर्भवतु राज्ञां च सराष्ट्राणां तथा विशाम् ॥ बालानां व्रीहिपण्यानां गर्भिणीनां च देहिनाम् ॥

ರಾಜರಿಗೆ, ಸಮಸ್ತ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಜೆಗೆ ಶಾಂತಿ ಇರಲಿ; ಮಕ್ಕಳಿಗೆ, ಧಾನ್ಯ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ, ಗರ್ಭಿಣಿಯರಿಗೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ದೇಹಧಾರಿಗಳಿಗೆ ಕೂಡ ಶಾಂತಿ ಇರಲಿ.

Verse 17

शान्तिर्भवतु देवेश त्वत्प्रसादान्ममाखिला ॥ एवं शान्तिं पठित्वा तु ब्राह्मणांस्तत्र पूजयेत् ॥

ಹೇ ದೇವೇಶ್ವರನೇ! ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನನಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶಾಂತಿ ಉಂಟಾಗಲಿ. ಹೀಗೆ ಶಾಂತಿಪಾಠವನ್ನು ಪಠಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 18

गुरुं भागवतं चैवमर्चयेच्च यथाविधि ॥ ब्राह्मणान्भोजयेत्तत्र यथोत्पन्नेन माधवि ॥

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಗುರು ಮತ್ತು ಭಾಗವತಭಕ್ತ ವೈಷ್ಣವನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು; ಓ ಮಾಧವಿ, ಅಲ್ಲಿ ಯಥಾಪ್ರಾಪ್ತವಾದುದರಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು.

Verse 19

गुरुर्यस्य न तुष्टो वै तस्माद्दूरतरो ह्ययम् ॥ य एतेन विधानॆन कुर्यात्संस्थापनं मम ॥

ಯಾರ ಗುರು ನಿಜವಾಗಿ ತೃಪ್ತನಾಗಿಲ್ಲವೋ, ಅವನಿಗೆ ಈ (ವಿಧಿ) ಫಲಸಿದ್ಧಿಯಿಂದ ಬಹಳ ದೂರ. ಆದರೆ ಯಾರು ಈ ವಿಧಾನದಿಂದ ನನ್ನ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಅಭಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 20

तारितं च कुलं तेन नवभिः सप्तविंशतिः ॥ एतत्ते कथितं भद्रे ताम्रार्चास्थापनं मम ॥

ಆ ಕರ್ಮದಿಂದ ಒಂಬತ್ತು ಮತ್ತು ಇಪ್ಪತ್ತೇಳು (ಅಂದರೆ ಅನೇಕ) ತಲೆಮಾರುಗಳವರೆಗೆ ಕುಲವು ತಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಹೇ ಭದ್ರೇ, ನನ್ನ ತಾಮ್ರಮೂರ್ತಿಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ವಿಷಯವನ್ನು ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸಿದೆನು.

Verse 21

कथयिष्यामि ते ह्येवं कार्त्स्न्येन प्रतिमार्चनम् ॥ जलस्य बिन्दवो यावन्मम स्नाने च सुन्दरी ॥ तावद्वर्षसहस्राणि मम लोके महीयते ॥

ನಿನಗೆ ಪ್ರತಿಮಾರ್ಚನೆಯ ವಿಧಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳುವೆನು. ಓ ಸುಂದರೀ, ನನ್ನ ಸ್ನಾನದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ನೀರಿನ ಬಿಂದುಗಳು ಎಷ್ಟೋ, ಅಷ್ಟೇ ಸಹಸ್ರ ವರ್ಷಗಳು ಮನುಷ್ಯನು ನನ್ನ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 22

ज्वलन पवनतुल्यावन भावन तपन श्वासन स्वयं तिष्ठ भगवन् पुरुषोत्तम ॐ ॥ इति ॥ ततो द्वारमुपागम्य वेश्म शीघ्रं प्रवेशयेत् ॥ आसने चापि मां स्थाप्य पूजयेद्भक्तिपूर्वकम् ॥

“ಓ ಭಗವನ್ ಪುರುಷೋತ್ತಮ! ನೀನು ಜ್ವಲನಸ್ವರೂಪ, ಪವನತುಲ್ಯ, ರಕ್ಷಕ, ಭಾವನ, ತಾಪನ ಮತ್ತು ಶ್ವಾಸಸ್ವರೂಪ—ಸ್ವಯಂ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರು, ಓಂ।” ಎಂದು. ನಂತರ ದ್ವಾರವನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಗೃಹಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಗೊಳಿಸಿ; ನನ್ನನ್ನು ಆಸನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಭಕ್ತಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 23

विशेषेण गुरुं पूज्य वस्त्रालङ्कारभोजनैः ॥ तेनाहं पूजितो भूमे सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥

ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗುರುವನ್ನು ವಸ್ತ್ರ, ಆಭರಣ ಮತ್ತು ಭೋಜನಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ ಗೌರವಿಸಬೇಕು। ಓ ಭೂಮೇ! ಗುರುಪೂಜೆಯಿಂದ ನಾನೂ ಪೂಜಿತನಾಗುತ್ತೇನೆ—ಇದನ್ನು ನಿನಗೆ ಸತ್ಯವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ।