Mandukya

Verse 1

ॐ इत्येतदक्षरमिदं सर्वं तस्योपव्याख्यानं भूतं भवद् भविष्यदिति सर्वमोङ्कार एव । यच्चान्यत् त्रिकालातीतं तदप्योङ्कार एव ॥१॥

‘ಓಂ’—ಈ ಅಕ್ಷರವೇ ಸರ್ವವೂ. ಇದರ ಉಪವ್ಯಾಖ್ಯಾನ: ಭೂತ, ವರ್ತಮಾನ, ಭವಿಷ್ಯ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಓಂಕಾರವೇ. ತ್ರಿಕಾಲಾತೀತವಾದ ಯಾವುದಾದರೂ, ಅದೂ ಓಂಕಾರವೇ॥೧॥

Verse 2

सर्वं ह्येतद् ब्रह्मायमात्मा ब्रह्म सोऽयमात्मा चतुष्पात् ॥२॥

ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಈ ಸರ್ವವೂ ಬ್ರಹ್ಮವೇ; ಈ ಆತ್ಮ ಬ್ರಹ್ಮವೇ. ಇದೇ ಆತ್ಮ ಚತುಷ್ಪಾತ್—ನಾಲ್ಕು ಪಾದಗಳನ್ನು (ನಾಲ್ಕು ಅಂಶಗಳನ್ನು) ಹೊಂದಿದೆ॥೨॥

Verse 3

जागरितस्थानो बहिष्प्रज्ञः सप्ताङ्ग एकोनविंशतिमुखः स्थूलभुग्वैश्वानरः प्रथमः पादः ॥३॥

ಮೊದಲ ಪಾದವು ವೈಶ್ವಾನರ: ಇದರ ಸ್ಥಾನ ಜಾಗ್ರತಾವಸ್ಥೆ; ಇದು ಬಹಿಷ್ಪ್ರಜ್ಞ—ಬಾಹ್ಯ ವಿಷಯಗಳ ಅರಿವಿನವನು; ಏಳು ಅಂಗಗಳು ಮತ್ತು ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು ಮುಖಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಸ್ಥೂಲ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವವನು॥೩॥

Verse 4

स्वप्नस्थानोऽन्तःप्रज्ञः सप्ताङ्ग एकोनविंशतिमुखः प्रविविक्तभुक् तैजसो द्वितीयः पादः ॥४॥

ಸ್ವಪ್ನಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ, ಅಂತಃಪ್ರಜ್ಞನಾದ (ಅಂತರಂಗ ಜಾಗೃತಿಯುಳ್ಳ), ಸಪ್ತಾಂಗ ಮತ್ತು ಏಕೋನವಿಂಶತಿ ಮುಖಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ವಿಭಕ್ತ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ—ತೈಜಸನು ಎರಡನೆಯ ಪಾದನು.

Verse 5

यत्र सुप्तो न कञ्चन कामं कामयते न कञ्चन स्वप्नं पश्यति तत् सुषुप्तम् । सुषुप्तस्थान एकीभूतः प्रज्ञानघन एवानन्दमयो ह्यानन्दभुक् चेतोमुखः प्राज्ञस्तृतीयः पादः ॥५॥

ಯಲ್ಲಿ ನಿದ್ರಿಸಿದವನು ಯಾವ ಕಾಮನೆಯನ್ನು ಸಹ ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ, ಯಾವ ಸ್ವಪ್ನವನ್ನೂ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ—ಅದು ಸುಷುಪ್ತಿ. ಸುಷುಪ್ತಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಏಕೀಭೂತ, ಪ್ರಜ್ಞಾನಘನ, ಆನಂದಮಯ, ಆನಂದಭೋಕ್ತಾ, ಮತ್ತು ಚೇತಸ್ (ಮನಸ್ಸು) ಮುಖವಾಗಿರುವ—ಪ್ರಾಜ್ಞನು ತೃತೀಯ ಪಾದನು.

Verse 6

एष सर्वेश्वरः एष सर्वज्ञः एषोऽन्तर्याम्येष योनिः सर्वस्य प्रभवाप्ययौ हि भूतानाम् ॥६॥

ಇವನು (ಪ್ರಾಜ್ಞ) ಸರ್ವೇಶ್ವರನು; ಇವನು ಸರ್ವಜ್ಞನು; ಇವನು ಅಂತర్యಾಮಿ—ಅಂತರಂಗ ನಿಯಂತ್ರಕನು; ಇವನು ಸರ್ವಸ್ಯ ಯೋನಿಃ, ಮೂಲಕಾರಣನು; ಏಕೆಂದರೆ ಭೂತಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮತ್ತು ಲಯ ನಿಜವಾಗಿ ಇವನಿಂದಲೇ ಆಗುತ್ತದೆ.

Verse 7

नान्तःप्रज्ञं न बहिष्प्रज्ञं नोभयतःप्रज्ञं न प्रज्ञानघनं न प्रज्ञं नाप्रज्ञम् । अदृष्टमव्यवहार्यमग्राह्यमलक्षणम् अचिन्त्यमव्यपदेश्यमेकात्मप्रत्ययसारं प्रपञ्चोपशमं शान्तं शिवमद्वैतं चतुर्थं मन्यन्ते स ...

ಅಂತಃಪ್ರಜ್ಞೆಯೂ ಅಲ್ಲ, ಬಹಿಃಪ್ರಜ್ಞೆಯೂ ಅಲ್ಲ, ಉಭಯತಃಪ್ರಜ್ಞೆಯೂ ಅಲ್ಲ; ಪ್ರಜ್ಞಾನಘನವೂ ಅಲ್ಲ, ಪ್ರಜ್ಞೆಯೂ ಅಲ್ಲ, ಅಪ್ರಜ್ಞೆಯೂ ಅಲ್ಲ. ಅದು ಅದೃಷ್ಟ, ಅವ್ಯವಹಾರ್ಯ, ಅಗ್ರಾಹ್ಯ, ಅಲಕ್ಷಣ, ಅಚಿಂತ್ಯ, ಅವ್ಯಪದೇಶ್ಯ; ಏಕಾತ್ಮ-ಪ್ರತ್ಯಯಸಾರ; ಪ್ರಪಂಚೋಪಶಮ, ಶಾಂತ, ಶಿವ, ಅದ್ವೈತ. ಇದನ್ನೇ ಚತುರ್ಥವೆಂದು ಮನ್ಯಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅದೇ ಆತ್ಮ; ಅದೇ ತಿಳಿಯಬೇಕಾದುದು ॥೭॥

Verse 8

सोऽयमात्माध्यक्षरमोङ्कारोऽधिमात्रं पादा मात्रा मात्राश्च पादा अकार उकारो मकार इति ॥८॥

ಈ ಆತ್ಮನೇ ಅಕ್ಷರರೂಪವಾದ ಓಂಕಾರ; ಅದು ಮಾತ್ರೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅದರ ಪಾದಗಳೇ ಮಾತ್ರೆಗಳು, ಮತ್ತು ಮಾತ್ರೆಗಳೇ ಪಾದಗಳು—ಅಕಾರ, ಉಕಾರ, ಮಕಾರ ॥೮॥

Verse 9

जागरितस्थानो वैश्वानरोऽकारः प्रथमा मात्रा आप्तेरादिमत्त्वाद्वा आप्नोति ह वै सर्वान्कामानादिश्च भवति य एवं वेद ॥९॥

ಜಾಗೃತಸ್ಥಾನವುಳ್ಳ ವೈಶ್ವಾನರನೇ ಅಕಾರ—ಮೊದಲ ಮಾತ್ರೆ; ಆಪ್ತಿ (ವ್ಯಾಪ್ತಿ/ಪ್ರಾಪ್ತಿ) ಕಾರಣದಿಂದಲೋ ಅಥವಾ ಆದಿಮತ್ವ (ಆರಂಭತ್ವ) ಕಾರಣದಿಂದಲೋ. ಹೀಗೆ ತಿಳಿದವನು ಎಲ್ಲ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಆದಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ ॥೯॥

Verse 10

स्वप्नस्थानस्तैजस उकारो द्वितीया मात्रा उत्कर्षात् उभयत्वाद्वा उत्कर्षति ह वै ज्ञानसन्ततिं समानश्च भवति नास्य अब्रह्मवित् कुले भवति य एवं वेद ॥१०॥

ಸ್ವಪ್ನಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ತೈಜಸನು ‘ಉ’ ಅಕ್ಷರವೇ—ಓಂಕಾರದ ಎರಡನೇ ಮಾತ್ರೆ. ಉತ್ಕರ್ಷದಿಂದಲೋ ಅಥವಾ ಉಭಯತ್ವದಿಂದಲೋ ಅವನು ಜ್ಞಾನಸಂತತಿಯನ್ನು ವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲರೊಂದಿಗೆ ಸಮನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಹೀಗೆ ತಿಳಿದವನ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮವಿತ್ ಅಲ್ಲದವನು ಯಾರೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 11

सुषुप्तस्थानः प्राज्ञो मकारस्तृतीया मात्रा मितेरपीतेर्वा मिनोति ह वा इदं सर्वम् अपीतिश्च भवति य एवं वेद ॥११॥

ಸುಷುಪ್ತಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಾಜ್ಞನು ‘ಮ್’ ಅಕ್ಷರವೇ—ಓಂಕಾರದ ಮೂರನೇ ಮಾತ್ರೆ. ಮಿತಿ (ಮಾಪನ) ಅಥವಾ ಅಪೀತಿ (ಲೀನತೆ) ಕಾರಣದಿಂದ ಅವನು ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಅಳೆಯುತ್ತಾನೆ/ಅವಗಾಹಿಸುತ್ತಾನೆ; ಮತ್ತು ಲೀನತೆಯೇ (ಪ್ರಲಯರೂಪ) ಆಗುತ್ತಾನೆ—ಹೀಗೆ ತಿಳಿದವನು.

Verse 12

अमात्रश्चतुर्थोऽव्यवहार्यः प्रपञ्चोपशमः शिवोऽद्वैत एवम् ओङ्कार आत्मैव संविशत्यात्मनाऽऽत्मानं य एवं वेद ॥१२॥

ಚತುರ್ಥವು ಅಮಾತ್ರ—ಮಾತ್ರಾರಹಿತ; ಅವ್ಯವಹಾರ್ಯ, ಪ್ರಪಂಚೋಪಶಮ, ಶಿವ (ಮಂಗಳಸ್ವರೂಪ), ಅದ್ವೈತ. ಹೀಗೆ ಓಂಕಾರವೇ ಆತ್ಮ. ಯಾರು ಹೀಗೆ ತಿಳಿಯುವನೋ, ಅವನು ಆತ್ಮದಿಂದಲೇ ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ.