Adhyaya 268
ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಈಶ್ವರನು ದೇವಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಯಾತ್ರಿಕನಿಗೆ ಪ್ರಭಾಸಖಂಡದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ‘ಚಮಸೋದ್ಭೇದ’ ತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ಹೋಗುವಂತೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆ ಹೆಸರಿನ ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ—ಬ್ರಹ್ಮನು ಅಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಸತ್ರಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು; ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಯಜ್ಞದ ‘ಚಮಸ’ (ಪಾತ್ರ)ಗಳಿಂದ ಸೋಮಪಾನ ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಆ ಸ್ಥಳ ‘ಚಮಸೋದ್ಭೇದ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು। ಮುಂದೆ ವಿಧಿ—ಆ ತೀರ್ಥಸಂಬಂಧಿತ ಸರಸ್ವತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಪಿತೃಗಳಿಗಾಗಿ ಪಿಂಡದಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ‘ಗಯಾ-ಕೋಟಿ ಸಮ’ ಪುಣ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಫಲಶ್ರುತಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವೈಶಾಖ ಮಾಸವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಫಲಪ್ರದ ಕಾಲವೆಂದು ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದೊಳಗಿನ ಪ್ರಭಾಸಖಂಡದ ಅಧ್ಯಾಯವೆಂದು ಕೊಲೊಫನ್ ಮೂಲಕ ಸಮಾಪ್ತಿಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि चमसोद्भेदमुत्तमम् । यत्र ब्रह्माऽकरोत्सत्रं वर्षाणामयुतं प्रिये
ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮಹಾದೇವಿ! ನಂತರ ನೀನು ‘ಚಮಸೋದ್ಭೇದ’ ಎಂಬ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ಹೋಗು; ಹೇ ಪ್ರಿಯೆ, ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸತ್ರಯಾಗವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು।
Verse 2
चमसैः पीतवन्तस्ते सोमं देवा महर्षयः । चमसोद्भेदनामेति तेन ख्यातं धरातले
ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಚಮಸಗಳಿಂದ ಸೋಮಪಾನ ಮಾಡಿದರು; ಆದಕಾರಣ ಅದಕ್ಕೆ ‘ಚಮಸೋದ್ಭೇದ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದು, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಆ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು।
Verse 3
तत्र स्नात्वा सरस्वत्यां पिंडदानं ददाति यः । गयाकोटिगुणं पुण्यं वैशाख्यां प्राप्नुयान्नरः
ಅಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಪಿಂಡದಾನ ಮಾಡುವವನು, ವೈಶಾಖ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಗಯೆಯ ಪುಣ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಕೋಟಿ ಪಟ್ಟು ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।
Verse 268
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये चमसोद्भेदमाहात्म्य वर्णनंनामाष्टषष्ट्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः
ಇಂತೆ ಶ್ರೀಸ್ಕಾಂದ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಏಕಾಶೀತಿ-ಸಾಹಸ್ರೀ ಸಂಹಿತೆಯ ಏಳನೆಯ ಪ್ರಭಾಸಖಂಡದ ಮೊದಲನೆಯ ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಚಮಸೋದ್ಭೇದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವರ್ಣನ’ ಎಂಬ ೨೬೮ನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು।