Adhyaya 25

Verse 1

ईश्वर उवाच । स गन्धर्वस्तदा देवि आरिराधयिषुर्भवम् । सोमवारव्रतंनाम पप्रच्छ मुनिसत्तमम्

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಆ ವೇಳೆ, ಹೇ ದೇವಿ, ಆ ಗಂಧರ್ವನು ಭವ (ಶಿವ)ನನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸಿ, ‘ಸೋಮವಾರವ್ರತ’ ಎಂಬ ವ್ರತದ ಕುರಿತು ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು.

Verse 2

गन्धर्व उवाच । कथं सोमव्रतं कार्यं विधानं तस्य कीदृशम् । कस्मिन्काले च तत्कार्यं सर्वं विस्तरतो वद

ಗಂಧರ್ವನು ಹೇಳಿದರು—ಸೋಮ (ಸೋಮವಾರ) ವ್ರತವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮಾಡಬೇಕು? ಅದರ ವಿಧಾನ ಹೇಗಿದೆ? ಮತ್ತು ಯಾವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು? ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ.

Verse 3

गोशृंग उवाच । साधुसाधु महाप्राज्ञ सर्वसत्त्वोपकारकम् । यन्न कस्यचिदाख्यातं तदद्य कथयामि ते

ಗೋಶೃಂಗನು ಹೇಳಿದನು— ಸಾಧು ಸಾಧು, ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞನೇ! ಇದು ಸರ್ವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೂ ಉಪಕಾರಕ. ಯಾರಿಗೂ ಹೇಳದಿದ್ದುದನ್ನು ಇಂದು ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

Verse 4

सर्वरोगहरं दिव्यं सर्वसिद्धिप्रदायकम् । सोमवारव्रतंनाम सर्वकामफलप्रदम्

‘ಸೋಮವಾರ ವ್ರತ’ವೆಂಬ ಈ ದಿವ್ಯ ವ್ರತವು ಸರ್ವ ರೋಗಗಳನ್ನು ಹರಿಸಿ, ಸರ್ವ ಸಿದ್ಧಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿಸಿ, ಎಲ್ಲ ಕಾಮನೆಗಳ ಫಲವನ್ನು ಪ್ರದಾನಮಾಡುತ್ತದೆ.

Verse 5

सर्वकालिकमादेयं वर्णानां शुभकारकम् । नारी नरैः सदा कार्यं दृष्ट्वादृष्ट्वा फलोदयम्

ಈ ವ್ರತವು ಸರ್ವಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಬಹುದಾದುದು, ಎಲ್ಲ ವರ್ಣಗಳಿಗೆ ಶುಭಕರ. ಸ್ತ್ರೀ-ಪುರುಷರು ಸದಾ ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಇದು ದೃಷ್ಟ ಮತ್ತು ಅದೃಷ್ಟ—ಎರಡೂ ಫಲಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.

Verse 6

ब्रह्मविष्ण्वादिभिर्देवैः कृतमेतन्महाव्रतम् । पुनस्तु सोमराजेन दक्षशापहतेन च

ಈ ಮಹಾವ್ರತವನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು ಮೊದಲಾದ ದೇವರುಗಳು ಆಚರಿಸಿದರು. ನಂತರ ದಕ್ಷನ ಶಾಪದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ಸೋಮರಾಜನೂ ಇದನ್ನು ಪುನಃ ನೆರವೇರಿಸಿದನು.

Verse 7

आराधितोऽनेन शंभुः शंभुध्यानपरेण तु । ततस्तुष्टो महादेवः सोमराजस्य भक्तितः

ಈ ವ್ರತದಿಂದ ಶಂಭುವನ್ನು ಆರಾಧಿಸಲಾಯಿತು—ಶಂಭುಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ತತ್ಪರನಾದ ಸೋಮರಾಜನಿಂದ. ಅವನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಸನ್ನನಾದ ಮಹಾದೇವನು ಸಂತುಷ್ಟನಾದನು.

Verse 8

तेनोक्तं यदि तुष्टोऽसि प्रतिष्ठास्थो निरंतरम्

ಆಗ ಅವನು ಹೇಳಿದನು— “ನೀನು ತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದರೆ, ಇಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ದೃಢವಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತನಾಗಿ ನೆಲೆಸಿರು।”

Verse 9

यावच्चंद्रश्च सूर्यश्च यावत्तिष्ठंति भूधराः । तावन्मे स्थापितं लिंगमुमया सह तिष्ठतु

ಚಂದ್ರನೂ ಸೂರ್ಯನೂ ಇರುವವರೆಗೆ, ಪರ್ವತಗಳು ನಿಂತಿರುವವರೆಗೆ—ನನ್ನಿಂದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾದ ಈ ಲಿಂಗವು ಉಮೆಯೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರಲಿ।

Verse 10

स्थापितं तु तदा तेन प्रार्थयित्वा महेश्वरम् । आत्मनामांकितं कृत्वा ततो रोगैर्व्यमुच्यत

ಆಮೇಲೆ ಅವನು ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದನು, ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ಅಂಕಿತಗೊಳಿಸಿದನು; ನಂತರ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದನು।

Verse 11

ततः शुद्धशरीरोऽसौ गगनस्थो विराजते

ನಂತರ ಅವನ ದೇಹ ಶುದ್ಧವಾಯಿತು; ಅವನು ಆಕಾಶಸ್ಥನಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ವಿರಾಜಿಸಿದನು।

Verse 12

तदाप्रभृति ये केचित्कुर्वंति भुवि मानवाः । तेऽपि तत्पदमायांति विमलांगाश्च सोमवत्

ಆ ಕಾಲದಿಂದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರು ಈ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ಮಾಡುವರೋ, ಅವರೂ ಆ ಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಸೋಮನಂತೆ ವಿಮಲಾಂಗಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 13

अथ किं बहुनोक्तेन विधानं तस्य कीर्त्तये । यस्मिन्कस्मिंश्च मासे वा शुक्ले सोमस्य वासरे

ಇನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿ ಹೇಳುವುದರಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ಅದರ ವಿಧಿವಿಧಾನವನ್ನು ನಾನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತೇನೆ—ಯಾವ ಮಾಸದಲ್ಲಾದರೂ, ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದ ಸೋಮವಾರದಂದು।

Verse 14

दंतकाष्ठं पुरा ब्राह्मे कृत्वा स्नानं समाचरेत् । स्वधर्मविहितं कर्म कृत्वा स्थाने मनोरमे

ಬ್ರಾಹ್ಮಮುಹೂರ್ತದಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ದಂತಕಾಷ್ಠ ಮಾಡಿ, ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಆಚರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಆ ಮನೋಹರ ತೀರ್ಥಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸ್ವಧರ್ಮವಿಹಿತ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।

Verse 15

सुसमे भूतले शुद्धे न्यस्य कुम्भं सुशोभितम् । चूतपल्लवविन्यस्ते चंदनेन सुचित्रिते

ಶುದ್ಧವಾದ ಸಮತಟ್ಟಾದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸುಶೋಭಿತ ಕುಂಭವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ಅದರ ಮೇಲೆ ಮಾವಿನ ಪಲ್ಲವಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಚಂದನದಿಂದ ಸುಂದರವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಬೇಕು।

Verse 16

श्वेतवस्त्रपरीधाने सर्वाभरणभूषिते । आदौ पात्रे तु संन्यस्य आधारसहितं शिवम्

ಬಿಳಿ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಎಲ್ಲಾ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಭೂಷಿತನಾಗಿ, ಮೊದಲು ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಆಧಾರಸಹಿತ ಶಿವನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು।

Verse 17

अष्टमूर्त्यष्टकं दिक्षु सोमनाथं सशक्तिकम् । उमया सहितं तत्र श्वेतपुष्पैश्च पूजयेत्

ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟಮೂರ್ತಿಗಳ ಅಷ್ಟಕವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ಶಕ್ತಿಸಹಿತ ಸೋಮನಾಥನನ್ನು—ಉಮೆಯೊಂದಿಗೆ—ಅಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು।

Verse 18

विविधं भक्ष्यभोज्यं च फलं वै बीजपूर कम् । अनेनैव तु मंत्रेण सर्वं तत्रैव कारयेत्

ವಿವಿಧ ಭಕ್ಷ್ಯ‑ಭೋಜ್ಯಗಳನ್ನೂ ಫಲಗಳನ್ನೂ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೀಜಪೂರ (ನಿಂಬೆ) ಸಹಿತ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಇದೇ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಅಲ್ಲೀಯೇ ಎಲ್ಲ ಅರ್ಪಣೆ ಮತ್ತು ವಿಧಿಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 19

ॐ नमः पंचवक्त्राय दशबाहुत्रिनेत्रिणे । श्वेतं वृषभमारूढ श्वेताभरणभूषित

ॐ ಪಂಚವಕ್ತ್ರ, ದಶಬಾಹು, ತ್ರಿನೇತ್ರ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಶ್ವೇತ ವೃಷಭಾರೂಢನೇ, ಶ್ವೇತಾಭರಣಗಳಿಂದ ಭೂಷಿತನೇ—ನಿನಗೆ ಪ್ರಣಾಮ.

Verse 20

उमादेहार्द्धसंयुक्त नमस्ते सर्वमूर्तये । अनेनैव तु मंत्रेण पूजां होमं च कारयेत्

ಉಮಾದೇಹಾರ್ಧಸಂಯುಕ್ತನೇ, ಸರ್ವಮೂರ್ತಿಯಾದ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಇದೇ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪೂಜೆಯನ್ನೂ ಹೋಮವನ್ನೂ ಎರಡನ್ನೂ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 21

कृत्वैवं च दिने रात्रौ पश्यंश्चैवं स्वपेन्नरः । दर्भशय्या समारूढो ध्यायन्सोमेश्वरं हरम्

ಹೀಗೆ ಮಾಡಿ ಹಗಲು‑ರಾತ್ರಿ ಇದೇ ನಿಯಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು—ಹೀಗೆ ನೋಡುತ್ತಾ ಹೀಗೆ ನಿದ್ರಿಸಬೇಕು. ದರ್ಭಶಯ್ಯೆಯ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿ ಸೋಮೇಶ್ವರ ಹರನ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 22

एवं कृतेऽष्टादशानां कुष्ठानां नाशनं भवेत् । द्वितीये सोमवारे तु करंजं दन्तधावनम्

ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದರೆ ಹದಿನೆಂಟು ವಿಧದ ಕುಷ್ಠರೋಗಗಳ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಎರಡನೇ ಸೋಮವಾರ ಕರಂಜದ ಕಡ್ಡಿಯಿಂದ ದಂತಧಾವನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 23

देवं संपूजयेत्सूक्ष्मं ज्येष्ठाशक्तिसमन्वितम् । शतपत्रैः पूजयित्वा मधु प्राश्य यथाविधि

ಜ್ಯೇಷ್ಠಾ-ಶಕ್ತಿಸಮನ್ವಿತನಾದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ದೇವನನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸಮ್ಯಕ್ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಶತಪತ್ರ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ, ನಂತರ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಮಧುವನ್ನು ಪ್ರಾಶಿಸಬೇಕು.

Verse 24

नारंगं तत्र दत्त्वा तु शेषं पूर्ववदाचरेत् । एवं कृते द्वितीये तु गोलक्षफलमाप्नुयात्

ಅಲ್ಲಿ ನಾರಂಗ (ಕಿತ್ತಳೆ) ಅರ್ಪಿಸಿ, ಉಳಿದ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಪೂರ್ವವತ್ತಾಗಿ ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಎರಡನೇ (ಸೋಮವಾರದ) ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದರೆ ಗೋ-ಲಕ್ಷ ದಾನದ ಸಮಾನ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 25

सोमवारे तृतीये तु अपामार्गसमुद्भवम् । दंतकाष्ठादिकं कृत्वा त्रिनेत्रं च प्रपूजयेत्

ಮೂರನೇ ಸೋಮವಾರ ಅಪಾಮಾರ್ಗದಿಂದ ದಂತಕಾಷ್ಠ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ನಂತರ ಭಕ್ತಿಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ತ್ರಿನೇತ್ರ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 26

फलं च दाडिमं दद्याज्जातीपुष्पैश्च पूजयेत् । रजन्यामंगुरं प्राश्य सिद्धियुक्तं तु पूजयेत्

ದಾಡಿಮ (ದಾಳಿಂಬೆ) ಫಲವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಜಾತಿ (ಮಲ್ಲಿಗೆ) ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ರಾತ್ರಿ ಅಂಗೂರ (ದ್ರಾಕ್ಷಿ) ಪ್ರಾಶಿಸಿ, ಸಿದ್ಧಿಯುಕ್ತನಾದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

Verse 27

चतुर्थे सोमवारे तु काष्ठमौदुम्बरं स्मृतम् । पूजयेत्तत्र गौरीशं सूक्ष्मया सहितं तथा

ನಾಲ್ಕನೇ ಸೋಮವಾರ ಔದುಂಬರ (ಅತ್ತಿ) ಕಾಷ್ಠವನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವವತ್ತಾಗಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮೆಯೊಂದಿಗೆ ಗೌರೀಶ (ಶಿವ)ನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 28

नारिकेलफलं दद्याद्दमनेन प्रपूजयेत् । शर्करां प्राशयेद्रात्रौ जागरं चैव कारयेत्

ತೆಂಗಿನಕಾಯಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ದಮನ/ದೂರ್ವಾ ಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ರಾತ್ರಿ ಶರ್ಕರೆಯ ಪ್ರಸಾದ ಸೇವಿಸಿ ಜಾಗರಣವೂ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 29

पञ्चमे सोमवारे तु पूजयेच्च गणाधिपम् । विभूत्या सहितं देवं कुन्दपुष्पैः प्रपूजयेत्

ಐದನೇ ಸೋಮವಾರ ಗಣಾಧಿಪನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ವಿಭೂತಿಯೊಂದಿಗೆ ಆ ದೇವರನ್ನು ಕುಂದಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು.

Verse 30

आश्वत्थं दन्तकाष्ठं च अर्घ्यं वै द्राक्षया तथा । मोचं च प्राशयेद्रात्रावश्वमेधफलं लभेत्

ಅಶ್ವತ್ಥದ ದಂತಕಾಷ್ಠವನ್ನು ಬಳಸಿ ದ್ರಾಕ್ಷೆಯೊಂದಿಗೆ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ರಾತ್ರಿ ಮೋಚ (ಬಾಳೆಹಣ್ಣು) ಸೇವಿಸಿದರೆ ಅಶ್ವಮೇಧಯಾಗದ ಸಮಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 31

षष्ठे सोमस्य वारे तु सुरूपं नाम पूजयेत् । कर्पूरं प्राशयेत्तत्र भक्त्या परमया युतः

ಆರನೇ ಸೋಮವಾರ ‘ಸುರೂಪ’ ಎಂಬ ರೂಪವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಪರಮಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕರ್ಪೂರ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಸೇವಿಸಬೇಕು.

Verse 32

सप्तमे सोमवारे तु दन्तकाष्ठं च मल्लिका । सर्वज्ञं पूजयेत्तत्र दीप्तया सहितं तथा

ಏಳನೇ ಸೋಮವಾರ ದಂತಕಾಷ್ಠ ಮತ್ತು ಮಲ್ಲಿಕಾ (ಮಲ್ಲಿಗೆ) ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅಲ್ಲಿ ಸರ್ವಜ್ಞನನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ದೀಪ್ತಾ ದೇವಿಯೊಂದಿಗೆ, ಅದೇ ವಿಧಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 33

जम्बीरं च फलं दद्याज्जातीपुष्पैश्च पूजयेत् । लवङ्गं प्राशयेत्तत्र तस्यानन्तफलं भवेत्

ಜಂಬೀರ (ನಿಂಬೆ/ಬಿಜೌರಾ) ಫಲವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಜಾತಿ (ಮಲ್ಲಿಗೆ) ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಲವಂಗವನ್ನು ಪ್ರಸಾದವಾಗಿ ಸೇವಿಸಿದರೆ, ಅದರ ಫಲ ಅನಂತವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 34

अष्टमे सोमवारे तु अमोघायुतमीश्वरम् । कदलीफलकेनार्घ्यं मरुबकेन पूजयेत् । रात्रौ तु प्राशयेद्दुग्धमग्निष्टोमफलं लभेत्

ಎಂಟನೇ ಸೋಮವಾರ ಅಮೋಘಾಯುತ-ಈಶ್ವರನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ಬಾಳೆಹಣ್ಣಿನಿಂದ ಅರ್ಘ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಮರುಬಕದಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ರಾತ್ರಿ ಹಾಲು ಸೇವಿಸಿದರೆ ಅಗ್ನಿಷ್ಟೋಮ ಯಾಗಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 35

गंगास्नाने कृते सम्यक्कोटिधा यत्फलं स्मृतम् । दशहेमसहस्राणां कुरुक्षेत्रे रवेर्ग्रहे

ಗಂಗೆಯಲ್ಲಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದಾಗ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೋಟಿಗುಣವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪುಣ್ಯ, ಹಾಗೆಯೇ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಸ್ವರ್ಣದಾನದಿಂದ ದೊರೆಯುವ ಪುಣ್ಯ—

Verse 36

ब्राह्मणे वेदविदुषे यद्दत्त्वा फल माप्नुयात् । तत्पुण्यं कोटिगुणितमस्मिन्नाचरिते व्रते

ವೇದವನ್ನು ತಿಳಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ದಾನ ನೀಡಿ ಪಡೆಯುವ ಫಲ—ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದರೆ ಅದೇ ಪುಣ್ಯ ಕೋಟಿಗುಣವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 37

गजानां तु शते दत्ते लक्षे च रथवाजिनाम् । तत्फलं कोटिगुणितं सोमवारव्रते कृते

ನೂರು ಆನೆಗಳನ್ನು ದಾನಮಾಡಿ, ಒಂದು ಲಕ್ಷ ರಥಗಳು ಮತ್ತು ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ದಾನಮಾಡಿದ ಫಲ ಎಷ್ಟೋ—ಸೋಮವಾರ ವ್ರತ ಮಾಡಿದರೆ ಅದೇ ಫಲ ಕೋಟಿಗುಣವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 38

गुग्गुलोर्धूपनं कृत्वा कोटिशो यत्फलं लभेत् । तत्पुण्यं तु भवेत्तस्य सोमवारव्रते कृते

ಗುಗ್ಗುಳ ಧೂಪವನ್ನು ಕೋಟಿ ಬಾರಿ ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ ದೊರಕುವ ಫಲವೇನು, ಸೋಮವಾರ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದವನಿಗೆ ಅದೇ ಪುಣ್ಯ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 39

सर्वैश्वर्यसमायुक्तः शिवतुल्यपराक्रमः । रुद्रलोके वसेत्तावद्ब्रह्मणः प्रलयावधि

ಅವನು ಸಮಸ್ತ ಐಶ್ವರ್ಯಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಶಿವಸಮಾನ ಪರಾಕ್ರಮ ಹೊಂದಿ, ಬ್ರಹ್ಮನ ಪ್ರಳಯಕಾಲದವರೆಗೆ ರುದ್ರಲೋಕದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 40

संप्राप्ते नवमे वारे कुर्यादुद्यापनं शुभम् । यथा भवति गन्धर्व तथा वक्ष्यामि तेऽधुना

ಒಂಬತ್ತನೇ ಸೋಮವಾರ ಬಂದಾಗ ಶುಭ ಉದ್ಯಾಪನ (ಸಮಾಪನ ವಿಧಿ) ಮಾಡಬೇಕು. ಹೇಗೆ ಗಂಧರ್ವನಾಗುತ್ತಾನೋ, ಅದನ್ನು ಈಗ ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

Verse 41

मंडलं मंडपं कुण्डं पताकाध्वजशोभितम् । तोरणानि च चत्वारि कुण्डं कृत्वा विधानतः

ಪತಾಕಾ ಧ್ವಜಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತವಾದ ಮಂಡಲ, ಮಂಡಪ, ಕುಂಡಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಮಾಡಿ, ವಿಧಾನದಂತೆ ಕುಂಡವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ನಾಲ್ಕು ತೋರಣಗಳನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.

Verse 42

मध्ये वेदिः प्रकर्त्तव्या चतुरस्रा सुशोभना । निष्पाद्य मंडलं तत्र मध्ये पद्मं प्रकल्पयेत्

ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ಚತುರ್ಸ್ರ ವೇದಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಮಂಡಲವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಾಕೃತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.

Verse 43

कलशानष्टदिग्भागे सहिरण्यान्पृथक्पृथक् । स्थापयित्वा तु शक्तिस्ता वामाद्याः पूर्वतः क्रमात्

ಅಷ್ಟ ದಿಕ್ಕುಗಳ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಸ್ವರ್ಣಸಹಿತ ಕಲಶಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ವಾಮಾ ಮೊದಲಾದ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪೂರ್ವದಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಿಸಬೇಕು.

Verse 44

कर्णिकायां तु पद्मस्य श्रीसोमेशं महाप्रभम् । प्रतिमारूपसंपन्नं हेमजं शक्तिसंयुतम्

ಪದ್ಮದ ಕರ್ಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಪ್ರಭು ಶ್ರೀ ಸೋಮೇಶನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು—ಸುಂದರ ಪ್ರತಿಮಾರೂಪಸಂಪನ್ನ, ಸ್ವರ್ಣನಿರ್ಮಿತ, ದಿವ್ಯಶಕ್ತಿಸಂಯುತ.

Verse 45

रुक्मशय्यासमारूढं मनोन्मन्या समन्वितम् । हेमपात्रादिके पात्रे मधुना परिपूरिते

ಸ್ವರ್ಣಶಯ್ಯೆಯ ಮೇಲೆ ಆಸೀನನಾಗಿ ಮನೋನ್ಮನೀಸ್ಥಿತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಮನ್ವಿತನಾದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಮತ್ತು ಸ್ವರ್ಣಪಾತ್ರಾದಿ ಯೋಗ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದ ಜೇನನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

Verse 46

रुक्मशय्यासमाच्छन्ने तत्रस्थं पूजयेत्क्रमात् । अनंतादिशिखंड्यंतैर्नामभिः क्रमशोऽर्चयेत्

ಸ್ವರ್ಣಶಯ್ಯೆಯನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಹಾಸಿದ ಬಳಿಕ, ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ‘ಅನಂತ’ದಿಂದ ‘ಶಿಖಂಡಿನ್’ವರೆಗೆ ನಾಮಗಳಿಂದ ಕ್ರಮಶಃ ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು.

Verse 47

गन्धस्रग्धूपदीपैश्च नैवेद्यैश्च पृथग्विधैः । वस्त्रालंकारतांबूलच्छत्रचामरदर्प्पणम्

ಗಂಧ, ಪುಷ್ಪಮಾಲೆ, ಧೂಪ, ದೀಪ; ಹಾಗೆಯೇ ವಿವಿಧ ನೈವೇದ್ಯಗಳು; ವಸ್ತ್ರ, ಆಭರಣ, ತಾಂಬೂಲ, ಛತ್ರ, ಚಾಮರ, ದರ್ಪಣ—ಇಂತಹ ವಿಭಿನ್ನ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಸತ್ಕರಿಸಬೇಕು.

Verse 48

दीपघंटावितानं च पर्यंकं च सतू लिकम् । सोमेश्वरं समुद्दिश्य देयं पौराणिके गुरौ

ದೀಪಸ್ತಂಭ, ಗಂಟೆ, ವಿತಾನ ಮತ್ತು ತಲೆಯಾಣೆಯೊಡನೆ ಶಯ್ಯೆ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ಸೋಮೇಶ್ವರನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿ ಪುರಾಣೋಪದೇಶಕ ಗುರುವರಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 49

भूषयित्वा तथाऽचार्य्यं होमं तत्रैव कारयेत् । बलिकर्मावसाने च रात्रौ तत्रैव जागृयात्

ಆಚಾರ್ಯರನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಗೌರವಿಸಿ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹೋಮವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು; ಬಲಿಕರ್ಮ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಅದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿಯಿಡೀ ಜಾಗರಣೆ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 50

पञ्चगव्यं ततः पीत्वा ध्यायेत्सोमेश्वरं हृदि । प्रभाते तु ततः स्नात्वा ध्यायेत्तं च विधानतः

ನಂತರ ಪಂಚಗವ್ಯವನ್ನು ಸೇವಿಸಿ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸೋಮೇಶ್ವರನ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಪ್ರಭಾತದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಅವನನ್ನೇ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು।

Verse 51

ततो भक्त्या च गंधर्व क्षीरखण्डादिनिर्म्मितम् । भक्ष्यभोज्यैरनेकैश्च भोजयेद्ब्राह्मणानथ

ನಂತರ, ಹೇ ಗಂಧರ್ವ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕ್ಷೀರಖಂಡಾದಿ ಮಧುರ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಹಾಗೂ ಅನೇಕ ವಿಧದ ಭಕ್ಷ್ಯ-ಭೋಜ್ಯಗಳಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು।

Verse 52

वस्त्रयुग्मं ततो दत्त्वा गां च दत्त्वा विसर्जयेत्

ನಂತರ ಒಂದು ಜೋಡಿ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಿ, ಗೋವನ್ನೂ ದಾನ ಮಾಡಿ, ಆ ವಿಧಿಯನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವಿಸರ್ಜನೆ (ಸಮಾಪ್ತಿ) ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 53

एवं चीर्णव्रतः सम्यग्लभते पुण्यमक्षयम् । धनधान्यसमृद्धात्मा पुत्रदारसमन्वितः

ಈ ರೀತಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದವನು ಅಕ್ಷಯ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಧನ-ಧಾನ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧನಾಗಿ ಪುತ್ರ-ದಾರರೊಂದಿಗೆ ಯುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 54

न कुले जायते तस्य दरिद्रो दुःखितोऽपिवा । अपुत्रो लभते पुत्रान्वन्ध्या पुत्रवती भवेत्

ಅವನ ವಂಶದಲ್ಲಿ ದಾರಿದ್ರ್ಯವೂ ಹುಟ್ಟದು, ದುಃಖವೂ ಉಂಟಾಗದು; ಅಪುತ್ರನೂ ಪುತ್ರರನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ವಂಧ್ಯೆಯೂ ಪುತ್ರವತಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ.

Verse 55

काकवंध्या तु या नारी मृतवत्सा च दुर्भगा । कन्याप्रसूश्च या कार्यमाभिरेतद्विशेषतः

ಕಾಕವಂಧ್ಯಾ (ಪುನಃಪುನಃ ಗರ್ಭಸ್ರಾವವಾಗುವ) ಸ್ತ್ರೀ, ಅಥವಾ ಮೃತವತ್ಸಾ (ಮಕ್ಕಳು ಮರಣಿಸುವ) ಸ್ತ್ರೀ, ಅಥವಾ ದುರ್ಭಾಗ್ಯವತಿ, ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಕನ್ಯಾಪ್ರಸೂ—ಇವರು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 56

एवं कृते विधाने तु देहपाते शिवं व्रजेत् । कल्पकोटिसहस्राणि कल्पकोटिशतानि च । भुंक्तेऽसौ विपुलान्भो गान्यावदाभूतसंप्लवम्

ಈ ವಿಧಾನದಂತೆ ಮಾಡಿದರೆ ದೇಹಪಾತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶಿವಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ; ಸಹಸ್ರ ಕೋಟಿ ಮತ್ತು ಶತ ಕೋಟಿ ಕಲ್ಪಗಳವರೆಗೆ, ಮಹಾಪ್ರಳಯದವರೆಗೆ, ಅಪಾರ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 57

इति ते कथितं सर्वं सोमवारव्रतं क्रमात् । गच्छ शीघ्रं महाभाग यत्र सोमेश्वरः स्थितः

ಈ ರೀತಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ನಿನಗೆ ಸೋಮವಾರವ್ರತದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳಿದೆನು. ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ, ಯಲ್ಲಿ ಸೋಮೇಶ್ವರನು ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೋ ಅಲ್ಲಿ ಶೀಘ್ರ ಹೋಗು.

Verse 58

ईश्वर उवाच । इत्युक्तः सच गन्धर्वः पुत्र्या सह वरानने । सर्वोपहारसंयुक्तः प्रभासक्षेत्रमाश्रितः

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಇಂತೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಗಂಧರ್ವನು ಸುಂದರಮುಖಿಯಾದ ಪುತ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ, ಸಮಸ್ತ ಉಪಹಾರಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಹೊರಟನು।

Verse 59

तत्र सोमेश्वरं दृष्ट्वा आनन्दाश्रुपरिप्लुतः । यात्राक्रमेण संपूज्य चक्रे सोमव्रतं क्रमात्

ಅಲ್ಲಿ ಸೋಮೇಶ್ವರನ ದರ್ಶನಮಾತ್ರದಿಂದ ಅವನು ಆನಂದಾಶ್ರುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಬಿಟ್ಟನು। ಯಾತ್ರಾಕ್ರಮದಂತೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸೋಮ (ಸೋಮವಾರ) ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು।

Verse 69

पुत्र्या सह महाभागस्तस्य तुष्टो महेश्वरः । सर्वरोगविनाशं च सर्वकामसमृद्धिदम् । ददौ गन्धर्वराज्यं च भक्तिं चैवात्मनस्तथा

ಪುತ್ರಿಯೊಡನೆ ಇದ್ದ ಆ ಮಹಾಭಾಗನ ಮೇಲೆ ತೃಪ್ತನಾದ ಮಹೇಶ್ವರನು ಎಲ್ಲಾ ರೋಗಗಳ ವಿನಾಶವನ್ನೂ, ಎಲ್ಲಾ ಕಾಮನೆಗಳ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನೂ ನೀಡಿದನು। ಜೊತೆಗೆ ಗಂಧರ್ವರಾಜ್ಯವನ್ನೂ, ತನ್ನ ಮೇಲಿನ ಭಕ್ತಿಯನ್ನೂ ದಯಪಾಲಿಸಿದನು।