
ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಈಶ್ವರ (ಶಿವ) ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರದ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ—ಕಾಲಭೈರವನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಹಾಶ್ಮಶಾನ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಮೀಪದ ಬ್ರಹ್ಮಕುಂಡ. ಅಲ್ಲಿನ ಮಂಕೀಶ್ವರ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವೂ ಈ ಸ್ಥಳದ ಶೈವ ಮಹಿಮೆಗೆ ಆಧಾರವೆಂದು ಶಿವನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಧ್ಯಾಯದ ಕೇಂದ್ರ ವಾಕ್ಯ ಸ್ಥಳವಿಶೇಷ ಮೋಕ್ಷಪ್ರದಾನ: ಅಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದವರೂ ಅಥವಾ ಅಲ್ಲಿ ದಹನಸಂಸ್ಕಾರಗೊಂಡವರೂ—ಕಾಲವಿಪರ್ಯಯ, ಅಕಾಲಮರಣ ಮೊದಲಾದ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ—ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಗ್ರಂಥದ ನೀತಿವರ್ಗೀಕರಣದಲ್ಲಿ ‘ಮಹಾಪಾತಕಿ’ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರಿಗೂ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಉದ್ಧಾರ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಭರವಸೆಯಿದೆ. ಶಿವ ‘ಕೃತಸ್ಮರತಾ’—ಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆ—ಯನ್ನು ಫಲಸಿದ್ಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ, ಈ ಶ್ಮಶಾನವನ್ನು ‘ಅಪುನರ್ಭವದಾಯಕ’ (ಪುನರ್ಜನ್ಮರಹಿತ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ) ಪ್ರದೇಶವೆಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ವಿಷುವಕಾಲವನ್ನು ವಿಶೇಷ ಪುಣ್ಯಕಾಲವೆಂದು ಹೇಳಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಿಯ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಶಾಶ್ವತ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಶಿವನು ಘೋಷಿಸಿ, ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿದು ಅವಿಮುಕ್ತಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಿಯವೆಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾನೆ।
Verse 1
ईश्वर उवाच । तस्मिन्स्थाने महादेवि स्मशानं कालभैरवम् । ब्रह्मकुण्डं वरारोहे यावद्देवः कृतस्मरः
ಈಶ್ವರನು ಉವಾಚ—ಹೇ ಮಹಾದೇವಿ, ಹೇ ವರಾರೋಹೆ! ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕಾಲಭೈರವನ ಶ್ಮಶಾನವೂ ಬ್ರಹ್ಮಕುಂಡವೂ ಇವೆ; ದೇವ ಕೃತಸ್ಮರನು ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವಷ್ಟು ದೂರವರೆಗೆ ಆ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರದೇಶ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ.
Verse 2
तत्र ये प्राणिनो दग्धा मृताः कालविपर्ययात् । ते सर्वे मुक्तिमायांति महापातकिनोऽपि वा
ಅಲ್ಲಿ ದಗ್ಧರಾಗಿ ಕಾಲವಿಪರ್ಯಯದಿಂದ (ಮರಣದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯಿಂದ) ಮೃತರಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳೆಲ್ಲರೂ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ—ಮಹಾಪಾತಕಿಗಳಾದರೂ ಸಹ.
Verse 3
कृतस्मरान्महादेवि यावन्मंकीश्वरः स्थितः । महास्मशानं तद्देवि अपुनर्भवदायकम्
ಹೇ ಮಹಾದೇವಿ! ಕೃತಸ್ಮರದಿಂದ ಮಂಕೀಶ್ವರನು ಇರುವವರೆಗಿನ ಆ ಮಹಾಶ್ಮಶಾನವು, ಹೇ ದೇವಿ, ಅಪುನರ್ಭವ (ಪುನರ್ಜನ್ಮನಿವೃತ್ತಿ) ನೀಡುವದು.
Verse 4
तस्मिन्स्थाने वहेद्यत्र विषुवं प्राणिनां प्रिये । तत्रोषरं स्मृतं क्षेत्रं तन्मे प्रियतरं सदा
ಪ್ರಿಯೆ, ಯಾವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ‘ವಿಷುವ’—ಜೀವನ-ಮರಣದ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸಂಧಿ—ಸಂಭವಿಸುವುದೋ, ಆ ಪ್ರದೇಶ ‘ಉಷರಕ್ಷೇತ್ರ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಅದು ನನಗೆ ಸದಾ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯ.
Verse 5
कल्पांतेऽपि न मुंचामि अविमुक्तात्प्रियं मम
ಕಲ್ಪಾಂತದಲ್ಲಿಯೂ ನಾನು ನನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಅವಿಮುಕ್ತವನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.
Verse 201
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये कालभैरवस्मशानमाहात्म्यवर्णनं नामैकोत्तरद्विशततमोऽध्यायः
ಇಂತೆ ಶ್ರೀಸ್ಕಾಂದ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಏಕಾಶೀತಿಸಾಹಸ್ರ ಶ್ಲೋಕಸಂಹಿತೆಯಲ್ಲಿ, ಸಪ್ತಮ ಪ್ರಭಾಸಖಂಡದ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಕಾಲಭೈರವ ಶ್ಮಶಾನಮಾಹಾತ್ಮ್ಯವರ್ಣನ’ ಎಂಬ ಎರಡೂ ನೂರು ಒಂದನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು.