Adhyaya 4

Verse 1

सूत उवाच । स कृत्वा स्वाश्रमं तत्र वसिष्ठो भगवान्मुनिः । तत्र शंभोर्निवासाय तपस्तेपे सुदारुणम्

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಅಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಮುನಿವಸಿಷ್ಠನು ತನ್ನ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ವಾಸಿಸಿದನು. ಶಂಭು ಅಲ್ಲಿ ನಿವಾಸಿಸಲೆಂದು ಅವನು ಅತಿಕಠೋರ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು.

Verse 2

स बभूव मुनिः सम्यक्फलाहारसमन्वितः । शीर्ण पर्णाशनः पश्चाद्द्वे शते समपद्यत

ಆ ಮುನಿ ನಿಯಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಫಲಾಹಾರದಿಂದ ಬದುಕಿದನು. ನಂತರ ಒಣ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಎರಡು ನೂರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಹಾಗೆಯೇ ಇದ್ದನು.

Verse 3

जलाहारः पञ्चशतवर्षाणि संबभूव ह । वर्षाणां वायुभक्षोऽभूत्ततो दशशतानि च

ಅವನು ಐದು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಕೇವಲ ಜಲಾಹಾರದಿಂದ ಇದ್ದನು. ನಂತರ ಇನ್ನೂ ಒಂದು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವಾಯುಭಕ್ಷನಾಗಿ, ಪ್ರಾಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದನು.

Verse 4

पञ्चाग्निसाधको ग्रीष्मे हेमन्ते सलिलाशयः । वर्षास्वाकाशवासी च सहस्रं च ततोऽभवत्

ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅವನು ಪಂಚಾಗ್ನಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದನು, ಹೇಮಂತದಲ್ಲಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದನು, ಮಳೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತೆರೆಯಾದ ಆಕಾಶದ ಕೆಳಗೆ ವಾಸಿಸಿದನು—ಹೀಗೆ ಇನ್ನೂ ಒಂದು ಸಾವಿರ ವರ್ಷ ಮುಂದುವರಿದನು.

Verse 5

ततस्तुष्टो महादेवस्तस्यर्षेः सुमहात्मनः । भित्त्वा तं पर्वतं सद्यस्तत्पुरो लिंगमुत्थितम् । तं दृष्ट्वा विस्मयाविष्टो मुनिः स्तोत्रमुदैरयत्

ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಋಷಿಯ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ತೃಪ್ತನಾದ ಮಹಾದೇವನು ತಕ್ಷಣವೇ ಆ ಪರ್ವತವನ್ನು ಭೇದಿಸಿ, ಅವನ ಮುಂದೇ ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಉದ್ಭವಗೊಳಿಸಿದನು. ಅದನ್ನು ಕಂಡು ಆಶ್ಚರ್ಯಾವಿಷ್ಟನಾದ ಮುನಿ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿದನು.

Verse 6

नमः शिवाय शुद्धाय सर्वगायाऽमृताय च । कपर्द्दिने नमस्तुभ्यं नमस्तस्मै त्रिमूर्त्तये

ಶುದ್ಧನೂ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿಯೂ, ಅಮೃತಸ್ವರೂಪನೂ ಆದ ಶಿವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಹೇ ಕಪರ್ಧಿನೇ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಸ್ವರೂಪನಾದ ಆ ಪರಮೇಶ್ವರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 7

नमः स्थूलाय सूक्ष्माय व्यापकाय महात्मने । निषंगिणे नमस्तुभ्यं त्रिनेत्राय नमोनमः

ಸ್ಥೂಲವೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮವೂ ಆಗಿ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿಯಾದ ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಹೇ ಆಯುಧಧಾರಿ ಪ್ರಭುವೇ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ತ್ರಿನೇತ್ರನಿಗೆ ಪುನಃಪುನಃ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 8

नमश्चन्द्रकलाधार नमो दिग्वसनाय च । पिनाकपाणये तुभ्यमष्टमूर्ते नमोनमः

ಚಂದ್ರಕಲಾಧಾರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ದಿಗಂಬರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಹೇ ಪಿನಾಕಪಾಣಿಯೇ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಅಷ್ಟಮೂರ್ತಿಗೆ ಪುನಃಪುನಃ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 9

नमस्ते ज्ञानरूपाय ज्ञानगम्याय ते नमः । नमस्ते ज्ञानदेहाय सर्वज्ञानमयाय च

ಜ್ಞಾನಸ್ವರೂಪನಾದ ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಜ್ಞಾನದಿಂದಲೇ ಗಮ್ಯನಾದ ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಜ್ಞಾನದೇಹನಾದ ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಸರ್ವಜ್ಞಾನಮಯನಾದ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 10

काशीपते नमस्तुभ्यं गिरिशाय नमोनमः । जगत्कारणरूपाय महादेवाय ते नमः

ಹೇ ಕಾಶೀಪತೇ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಹೇ ಗಿರೀಶ, ಪುನಃಪುನಃ ನಮಸ್ಕಾರ. ಜಗತ್ತಿನ ಕಾರಣಸ್ವರೂಪನಾದ ಮಹಾದೇವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 11

गौरीकान्त नम स्तुभ्यं नमस्तुभ्यं शिवात्मने । ब्रह्मविष्णुस्वरूपाय त्रिनेत्राय नमोनमः

ಹೇ ಗೌರೀಕಾಂತನೇ! ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಶಿವಾತ್ಮಸ್ವರೂಪನೇ! ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಬ್ರಹ್ಮ-ವಿಷ್ಣುಸ್ವರೂಪನೇ, ತ್ರಿನೇತ್ರ ಪ್ರಭುವೇ! ನಿಮಗೆ ಪುನಃಪುನಃ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 12

विश्वरूपाय शुद्धाय नमस्तुभ्यं महात्मने । नमो विश्वस्वरूपाय सर्वदेवमयाय च

ವಿಶ್ವರൂപನಾದ ಶುದ್ಧ ಪರಮಾತ್ಮನೇ! ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಮಹಾತ್ಮನೇ. ನಿಮ್ಮ ಸ್ವರೂಪವೇ ವಿಶ್ವ; ನೀವು ಸರ್ವದೇವಮಯರು—ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 13

सूत उवाच । एतस्मिन्नेव काले तु वागुवाचाशरीरिणी । परितुष्टोऽस्मि ते भद्रं वरं वरय सुव्रत

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಅದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ದೇಹವಿಲ್ಲದ ವಾಣಿ ಹೇಳಿತು: “ಹೇ ಭದ್ರನೇ! ನಾನು ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಹೇ ಸುವ್ರತನೇ! ವರವನ್ನು ಬೇಡು.”

Verse 14

इत्युक्त्वा पर्वतं भित्त्वा तत्पुरो लिंगमुत्थितम्

ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಪರ್ವತವು ಬಿರುಕು ಬಿಟ್ಟು, ಅವನ ಮುಂದೆಯೇ ಶಿವಲಿಂಗವು ಉದ್ಭವಿಸಿತು.

Verse 15

वसिष्ठ उवाच । लिंगेऽस्मिंस्तव सांनिध्यं सदा भवतु शंकर । मया पूर्वं प्रतिज्ञातं नगस्येह महात्मने । सत्यं कुरु वचो मे त्वं यदि तुष्टोऽसि शंकर

ವಸಿಷ್ಠನು ಹೇಳಿದರು—“ಹೇ ಶಂಕರನೇ! ಈ ಲಿಂಗದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯ ಸದಾ ಇರಲಿ. ನಾನು ಹಿಂದೆ ಇಲ್ಲಿ ಈ ಮಹಾನ್ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದ್ದೆ. ಹೇ ಶಂಕರನೇ, ನೀವು ಪ್ರಸನ್ನರಾಗಿದ್ದರೆ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಸತ್ಯಮಾಡಿರಿ.”

Verse 16

श्रीभगवानुवाच । अद्यप्रभृति लिंगेऽस्मिन्सांनिध्यं मे भविष्यति । त्वद्वाक्याद्ब्राह्मणश्रेष्ठ सर्वं सत्यं भविष्यति

ಶ್ರೀಭಗವಾನ್ ಹೇಳಿದರು—ಇಂದಿನಿಂದ ಈ ಲಿಂಗದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವು ನಿತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಶ್ರೇಷ್ಠ, ನಿನ್ನ ವಚನಬಲದಿಂದ ಎಲ್ಲವೂ ಸತ್ಯವಾಗುವುದು.

Verse 17

स्तोत्रेणानेन यो मर्त्यो मां स्तविष्यति भक्तितः । कृष्णपक्षे चतुर्दश्यामाश्विने मुनिसत्तम

ಹೇ ಮುನಿಸತ್ತಮ, ಆಶ್ವಿನ ಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಚತುರ್ದಶಿಯಂದು ಯಾರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವರೋ.

Verse 18

मत्प्रियार्थं तु शक्रेण प्रेषिता मुनिसत्तम । मन्दाकिनीति विख्याता नदी त्रैलोक्यपाविनी

ಹೇ ಮುನಿಸತ್ತಮ, ನನಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ಕಾರ್ಯಾರ್ಥವಾಗಿ ಶಕ್ರನು (ಇಂದ್ರನು) ‘ಮಂದಾಕಿನಿ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತಿಯಾದ, ತ್ರಿಲೋಕಪಾವನಿಯಾದ ನದಿಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದನು.

Verse 19

देवस्योत्तरदिग्भागे कुंडं तिष्ठति नित्यशः । तस्यां स्नात्वा मुनिश्रेष्ठ लिंगं मे पश्यते तु यः । स याति परमं स्थानं जरामरणवर्जितम्

ದೇವಾಲಯದ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕುಂಡವು ನಿತ್ಯವೂ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಹೇ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ, ಅದರಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ನನ್ನ ಲಿಂಗದ ದರ್ಶನ ಮಾಡುವವನು ಜರಾ-ಮರಣವರ್ಜಿತ ಪರಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.

Verse 20

अचलं भेदयित्वा तु यस्मान्मे लिंगमुद्गतम् । अचलेश्वरनाम्नैव लोके ख्यातिं गमिष्यति

ಅಚಲ ಪರ್ವತವನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ನನ್ನ ಲಿಂಗವು ಉದ್ಗತವಾದುದರಿಂದ, ಅದು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ‘ಅಚಲೇಶ್ವರ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದಲೇ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು.

Verse 21

अस्य लिंगस्य माहात्म्यान्न कदाचिच्चलिष्यति । सर्वथा म इदं लिंगं प्रलयान्ते न चाल्यते

ಈ ಲಿಂಗದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯದಿಂದ ಇದು ಎಂದಿಗೂ ಚಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ನನ್ನ ಈ ಲಿಂಗವು ಪ್ರಳಯಾಂತದಲ್ಲಿಯೂ ಅಚಲವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

Verse 22

सूत उवाच । एतावदुक्त्वा वचनं विरराम महेश्वरः । वसिष्ठोऽपि सुहृष्टात्मा गौतमाद्या मुनीश्वराः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು: ಇಷ್ಟೆಂದು ಹೇಳಿ ಮಹೇಶ್ವರನು ಮೌನನಾದನು. ವಸಿಷ್ಠನೂ ಹೃದಯಾನಂದದಿಂದ ಹರ್ಷಿಸಿದನು; ಗೌತಮಾದಿ ಮುನೀಶ್ವರರೂ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.

Verse 23

शक्रादयस्ततो देवास्तीर्थान्यायतनानि च । आनयामास ब्रह्मर्षिस्तपसा पर्वतोत्तमे

ನಂತರ ಶಕ್ರಾದಿ ದೇವರುಗಳು ತೀರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಪವಿತ್ರ ಆಯತನಗಳನ್ನೂ ಅಲ್ಲಿ ತಂದರು; ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಯು ತನ್ನ ತಪೋಬಲದಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಆಕರ್ಷಿಸಿದನು.

Verse 24

ततस्तुष्टः सुरश्रेष्ठस्तत्र वासमथाकरोत्

ನಂತರ ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಸುರಶ್ರೇಷ್ಠನು ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಮಾಡಿದನು.