Adhyaya 34

Verse 1

स्कंद उवाच । आकर्णय क्षोणिसुर यथा स्थाणुरचीकरत् । गंगावरणयोः पुण्यात्संभेदात्तीर्थभूमिकाम्

ಸ್ಕಂದನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಕ್ಷೋಣಿಸುರ (ರಾಜನೇ), ಕೇಳು; ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ವರುಣೆಯ ಪುಣ್ಯ ಸಂಗಮದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ತೀರ್ಥಭೂಮಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಣು (ಶಿವ) ಹೇಗೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.

Verse 2

संगमे तत्र निष्णातः संगमेशं समर्च्य च । नरो न जातु जननी गर्भसंगमवाप्नुयात्

ಆ ಸಂಗಮದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಸಂಗಮೇಶನನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿದರೆ, ಮನುಷ್ಯನು ಮತ್ತೆ ಎಂದಿಗೂ ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭಸಂಗಮವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ—ಅಂದರೆ ಪುನರ್ಜನ್ಮವಿಲ್ಲ।

Verse 3

तत्र पादोदकं तीर्थं यत्र देवेन शार्ङ्गिणा । आदौ पादौ क्षलितौ तु मंदराच्चागतेन यत्

ಅಲ್ಲಿ ‘ಪಾದೋದಕ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಮಂದರ ಪರ್ವತದಿಂದ ಬಂದ ನೀರಿನಿಂದ ಶಾರ್ಙ್ಗಿಣ (ವಿಷ್ಣು) ದೇವನು ಮೊದಲಾಗಿ ತನ್ನ ಪಾದಗಳನ್ನು ತೊಳೆಯಿದ ಸ್ಥಳ ಅದು।

Verse 4

विप्णुपादोदके तीर्थे वारिकार्यं करोति यः । व्यतीपातेन नियतं भूयः सांसारिकी गतिः

ವಿಷ್ಣುಪಾದೋದಕ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಜಲತರ್ಪಣಾದಿ ವಾರಿಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುವನೋ, ಅದು ಅಶುಭ ವ್ಯತೀಪಾತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಸಂಸಾರಗತಿಗೆ ಬೀಳುವನು.

Verse 5

कृतपादोदक स्नानः कृतकेशवपूजनः । वीतसंसारवसतिः काश्यामासीन्नरोत्तमः

ಪಾದೋದಕದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಕೇಶವನ ಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಆ ನರೋತ್ತಮನು ಸಂಸಾರವಾಸದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದನು.

Verse 6

काश्यां सा भूमिरुद्दिष्टा श्वेतद्वीप इति द्विजैः । तत्र पुण्यार्जनं कृत्वा श्वेतद्वीपाधिपो भवेत्

ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಆ ಭೂಭಾಗವನ್ನು ದ್ವಿಜರು ‘ಶ್ವೇತದ್ವೀಪ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಅಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯಾರ್ಜನೆ ಮಾಡಿದವನು ಶ್ವೇತದ್ವೀಪಾಧಿಪತಿಯಾಗುವನು.

Verse 7

ततः पादोदकात्तीर्थात्तीर्थं क्षीराब्धिसंज्ञकम् । तत्रार्जित महापुण्यो वसेत्क्षीराब्धिरोधसि

ನಂತರ ಪಾದೋದಕ ತೀರ್ಥದಿಂದ ‘ಕ್ಷೀರಾಬ್ಧಿ’ ಎಂಬ ಮತ್ತೊಂದು ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾಪುಣ್ಯವನ್ನು ಗಳಿಸಿದವನು ಕ್ಷೀರಾಬ್ಧಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವನು.

Verse 8

क्षीरोदाद्दक्षिणेभागे तीर्थं शंखाख्यनुत्तमम् । तत्र स्नातो भवेन्नूनं नाशंखादिनिधेः पतिः

ಕ್ಷೀರೋದದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ‘ಶಂಖ’ ಎಂಬ ಅನುತ್ತಮ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಶಂಖಾದಿ ನಿಧಿಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಾಗುವನು.

Verse 9

अर्वाक्च शंखतीर्थाद्वै चक्रतीर्थमनुत्तमम् । संसारचक्रे न पतेत्तत्तीर्थजलमज्जनात्

ಶಂಖತೀರ್ಥದ ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ಅನುತ್ತಮ ಚಕ್ರತೀರ್ಥವಿದೆ. ಆ ತೀರ್ಥಜಲದಲ್ಲಿ ಮಜ್ಜನ-ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಜೀವನು ಮತ್ತೆ ಸಂಸಾರಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 10

गदातीर्थं तदग्रे तु संसारगदनाशनम् । तत्र श्राद्धादिकरणात्पश्येद्देवं गदाधरम्

ಅದರ ಮುಂದೇ ಗದಾತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಸಂಸಾರರೂಪ ವ್ಯಾಧಿಯನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧಾದಿ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಭಕ್ತನು ದೇವ ಗದಾಧರನ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 11

पद्माकृत्पद्मतीर्थं च तदग्रे पितृतृप्तिकृत् । तत्र स्नानादिकरणात्प्राप्नुयादघसंक्षयम्

ಮುಂದೆ ಕಮಲಾಕೃತಿಯ ಪದ್ಮತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ತೃಪ್ತಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಾದಿ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಪಾಪಕ್ಷಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 12

ततस्तीर्थं महालक्ष्म्या महापुण्यफलप्रदम् । तत्राभ्यर्च्य महालक्ष्मीं निर्वाणकमलां लभेत्

ನಂತರ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಮಹಾಪುಣ್ಯಫಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿಯನ್ನು ಅಭ್ಯರ್ಚಿಸಿದರೆ ನಿರ್ವಾಣಕಮಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 13

ततो गारुत्मतं तीर्थं संसारगरनाशनम् । कृतोदकक्रियस्तत्र वैकुंठे वसतिं लभेत्

ನಂತರ ಗಾರುತ್ಮತ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಸಂಸಾರವಿಷವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಉದಕಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದವನು ವೈಕುಂಠದಲ್ಲಿ ವಾಸವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 14

पंचतीर्थ्यां नरः स्नात्वा न देहं पांचभौतिकम् । गृह्णाति जातुचित्काश्यां पंचास्योवाथ जायते

ಪಂಚತೀರ್ಥಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ನರನು ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಎಂದಿಗೂ ಪಂಚಭೌತಿಕ ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ ‘ಪಂಚಾಸ್ಯ’ ದಿವ್ಯರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 15

प्रह्लादतीर्थं तद्याम्ये महाभक्तिफलप्रदम् । तत्र वै स्नानमात्रेण विष्णोः प्रियतरो भवेत्

ಅದರ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಹ್ಲಾದತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಮಹಾಭಕ್ತಿಯ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸ್ನಾನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 16

अंबरीषं ततस्तीर्थं महापातकनाशनम् । तत्र वै शुभकर्माणो जना नो गर्भभाजनम्

ನಂತರ ಅಂಬರೀಷತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಮಹಾಪಾತಕಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಶುಭಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಜನರು ಮತ್ತೆ ಗರ್ಭಭಾಜನ (ಪುನರ್ಜನ್ಮ) ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 17

आदित्यकेशवं नाम तदग्रे तीर्थमुत्तमम् । कृताभिषेकस्तत्रापि लभेत्स्वर्गाभिषेचनम्

ಮುಂದೆ ‘ಆದಿತ್ಯಕೇಶವ’ ಎಂಬ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದವನು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಅಭಿಷೇಚನ (ದಿವ್ಯ ಗೌರವ) ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 18

दत्तात्रेयस्य तत्रास्ति तीर्थं त्रैलोक्यपावनम् । योगसिद्धिं लभे तत्र स्नानमात्रेण भावतः

ಅಲ್ಲಿ ದತ್ತಾತ್ರೇಯತೀರ್ಥವೂ ಇದೆ; ಅದು ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸ್ನಾನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಯೋಗಸಿದ್ಧಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 19

ततो नारदतीर्थं च ब्रह्मविद्यैककारणम् । तत्र स्नानेन मुक्तः स्याद्दृष्ट्वा नारदकेशवम्

ಅನಂತರ ನಾರದತೀರ್ಥವು ಇದೆ; ಅದು ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ಯೆಗೆ ಏಕೈಕ ಕಾರಣವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ನಾರದ-ಕೇಶವನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 20

ततो वामनतीर्थं च विष्णुसान्निध्यहेतुकम् । तत्र श्राद्धविधानेन मुच्यते पितृजादृणात्

ಮುಂದೆ ವಾಮನತೀರ್ಥವು ಇದೆ; ಅದು ವಿಷ್ಣುಸಾನ್ನಿಧ್ಯವನ್ನು ನೀಡುವ ಕಾರಣ. ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವಿಧಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಮನುಷ್ಯನು ಪಿತೃಋಣದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 21

नरनारायणाख्यं हि ततस्तीर्थं शुभप्रदम् । तत्तीर्थमज्जनात्पुंसां गर्भवासः सुदुर्लभः

ಅನಂತರ ನರ-ನಾರಾಯಣ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವು ಶುಭಪ್ರದವಾಗಿದೆ. ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಗರ್ಭವಾಸ (ಪುನರ್ಜನ್ಮ) ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಲಭವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 22

यज्ञवाराहतीर्थं च ततो दक्षिणतः शुभम् । यत्र स्नातस्य वै पुंसां राजसूयफलं ध्रुवम्

ಅಲ್ಲಿಂದ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಶುಭವಾದ ಯಜ್ಞ-ವಾರಾಹತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಪುರುಷನಿಗೆ ರಾಜಸೂಯ ಯಾಗದ ಫಲವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 23

विदारनारसिंहाख्यं तीर्थं तत्रास्ति पावनम् । यत्रैकस्नानतो नश्येदघ जन्मशतार्जितम्

ಅಲ್ಲಿ ವಿದಾರ-ನರಸಿಂಹ ಎಂಬ ಪಾವನ ತೀರ್ಥವೂ ಇದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ನೂರು ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚಿತ ಪಾಪ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 24

गोपीगोविंदतीर्थं च ततो वैष्णवलोकदम् । यस्मिन्स्नातो नरो विद्वान्न विंद्याद्गर्भवेदनम्

ಅನಂತರ ಗೋಪೀ-ಗೋವಿಂದ ತೀರ್ಥವು ವೈಷ್ಣವಲೋಕವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ವಿದ್ಯಾವಂತನು ಮತ್ತೆ ಗರ್ಭವೇದನೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 25

लक्ष्मीनृसिंहतीर्थं च गोपीगोविंद दक्षिणे । निर्वाणलक्ष्म्या यत्रत्यो व्रियते तु नरोत्तमः

ಗೋಪೀ-ಗೋವಿಂದದ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀ-ನೃಸಿಂಹ ತೀರ್ಥವೂ ಇದೆ. ಅಲ್ಲಿ ದೇಹತ್ಯಾಗ ಮಾಡುವ ನರೋತ್ತಮನು ನಿರ್ವಾಣಲಕ್ಷ್ಮಿ, ಅಂದರೆ ಮೋಕ್ಷಸಂಪತ್ತನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 26

तद्दक्षिणायां काष्ठायां शेषतीर्थमनुत्तमम् । महापापौघ शेषोपि न तिष्ठेद्यन्निमज्जनात्

ಅದರ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದ ಕಾಷ್ಠೆಯಲ್ಲಿ ಅನುತ್ತಮ ಶೇಷ ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದರೆ ಮಹಾಪಾಪಪ್ರವಾಹದ ಉಳಿದ ಅಂಶವೂ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 27

शंखमाधवतीर्थं च तद्याम्यां दिशि चोत्तमम् । तत्तीर्थसेवनान्नृणां कुतः पापभयं महत्

ಮತ್ತೆ ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಶಂಖ-ಮಾಧವ ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಆ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಸೇವಿಸುವವರಿಗೆ ಮಹಾಪಾಪಭಯವೇಲ್ಲಿ?

Verse 28

ततोपि पावनतरं तीर्थं तत्क्षणसिद्धिदम् । नीलग्रीवाख्यमतुलं तत्स्नायी सर्वदा शुचिः

ಅವುಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಪಾವನವಾದ, ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಸಿದ್ಧಿ ನೀಡುವ ಒಂದು ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅದು ಅತುಲ ‘ನೀಲಗ್ರೀವ’ ಎಂಬುದು; ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಿಸಿದವನು ಸದಾ ಶುಚಿಯಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.

Verse 29

तत्रोद्दालकतीर्थं च सर्वाघौघ विनाशनम् । ददाति महतीमृद्धिं स्नानमात्रेण तन्नृणाम्

ಅಲ್ಲಿ ಉದ್ದಾಲಕ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಪಾಪಸಮೂಹದ ಮಹಾಪ್ರವಾಹವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವುದು. ಅಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸ್ನಾನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಜನರಿಗೆ ಮಹಾಸಮೃದ್ಧಿ ಹಾಗೂ ಕ್ಷೇಮ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 30

ततः सांख्याख्य तीर्थं च सांख्येश्वर समीपतः । तत्तीर्थसेवनात्पुंसां सांख्ययोगः प्रसीदति

ನಂತರ ‘ಸಾಂಖ್ಯ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವು ಸಾಂಖ್ಯೇಶ್ವರನ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿದೆ. ಆ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಸೇವಿಸಿ ಆಶ್ರಯಿಸಿದರೆ ಪುರುಷನಿಗೆ ಸಾಂಖ್ಯಯೋಗ (ವಿವೇಕಮಾರ್ಗ) ಪ್ರಸನ್ನವಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 31

स्वर्लोकाद्यत्र संलीनः स्वयं देव उमापतिः । अतः स्वर्लीनतीर्थं च स्वर्लीनेश्वर सन्निधौ

ಯಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕದಿಂದಲೇ ಸ್ವಯಂ ದೇವ ಉಮಾಪತಿ (ಶಿವ) ಲೀನನಾದನೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸ್ವರ್ಲೀನೇಶ್ವರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಅದು ‘ಸ್ವರ್ಲೀನ ತೀರ್ಥ’ವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

Verse 32

तत्र स्नानेन दानेन श्रद्धया द्विजभोजनैः । जपहोमार्चनैः पुंसामक्षयं सर्वमेव हि

ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ, ದಾನ, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮಗಳು, ದ್ವಿಜಭೋಜನ, ಹಾಗೆಯೇ ಜಪ-ಹೋಮ-ಅರ್ಚನೆಗಳಿಂದ—ಪುರುಷನಿಗೆ ಎಲ್ಲವೂ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅಕ್ಷಯ ಪುಣ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 33

महिषासुरतीर्थं च तत्समीपेति पावनम् । यत्र तप्त्वा स दैत्येंद्रो विजिग्ये सकलान्सुरान्

ಅದರ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಪಾವನವಾದ ‘ಮಹಿಷಾಸುರ ತೀರ್ಥ’ವಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ ಆ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರನು ಸಮಸ್ತ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದ್ದನು.

Verse 34

तत्तीर्थसेवकोद्यापि नारिभिः परिभूयते । न पातकैर्महद्भिश्च प्रार्थितं च फलं लभेत्

ಆ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಸೇವಿಸುವವನು ಸ್ತ್ರೀಯರಿಂದ ತಿರಸ್ಕೃತನಾದರೂ ಮಹಾಪಾತಕಗಳಿಂದ ಲಿಪ್ತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅವನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದ ಫಲವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 35

बाणतीर्थं च तस्यारात्तत्सहस्रभुजप्रदम् । तत्र स्नातो नरो भक्तिं प्राप्नुयाच्छांभवीं स्थिराम्

ಅದರ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಬಾಣತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ‘ಸಹಸ್ರಭುಜ’ವೆನ್ನುವ ಅಸಾಧಾರಣ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ। ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ಶಂಭು (ಶಿವ)ನ ಮೇಲಿನ ಸ್ಥಿರ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 36

गोप्रतारेश्वरं नाम तदग्रे तीर्थमुत्तमम् । अपुत्रोपि तरेद्यत्र स्नातो वैतरणीं सुखम्

ಅದರ ಮುಂದೆ ‘ಗೋಪ್ರತಾರೇಶ್ವರ’ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ತೀರ್ಥವಿದೆ। ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಪುತ್ರನಿಲ್ಲದವನೂ ವೈತರಣಿಯನ್ನು ಸುಖವಾಗಿ ದಾಟುತ್ತಾನೆ।

Verse 37

तीर्थं हिरण्यगर्भाख्यं तद्याम्ये सर्वपापहृत् । तत्र स्नातो हिरण्येन मुच्यते न कदाचन

ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ‘ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಸರ್ವಪಾಪಗಳನ್ನು ಹರಣಮಾಡುತ್ತದೆ। ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ‘ಹಿರಣ್ಯ’—ಧನಾಸಕ್ತಿಯ ಬಂಧನಗಳಿಂದ—ಮತ್ತೆ ಎಂದಿಗೂ ಬಂಧಿತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 38

ततः प्रणवतीर्थं च सर्वतीर्थोत्तमोत्तमम् । जीवन्मुक्तो भवेत्तत्र स्नानमात्रेण मानवः

ಅನಂತರ ‘ಪ್ರಣವತೀರ್ಥ’ ಇದೆ; ಅದು ಸರ್ವ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮೋತ್ತಮ. ಅಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸ್ನಾನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಮಾನವನು ಜೀವನ್ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 39

ततः पिशंगिला तीर्थं दर्शनादपि पापहृत् । मुने ममाधिष्ठानं वै तदगस्तेऽति सिद्धिदम्

ಅನಂತರ ಪಿಶಂಗಿಲಾ ಎಂಬ ತೀರ್ಥ; ಅದರ ದರ್ಶನಮಾತ್ರದಿಂದಲೂ ಪಾಪ ಹರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಹೇ ಮುನೇ, ಅದು ನಿಜವಾಗಿ ನನ್ನ ಅಧಿಷ್ಠಾನವೇ—ಅಗಸ್ತ್ಯಾ, ನಿನಗೆ ತಿಳಿದ—ಪರಮಸಿದ್ಧಿ ನೀಡುವುದು.

Verse 40

स्नात्वा पिशंगिला तीर्थे दत्त्वा दानं च किंचन । किं शोचति कृतात्पापादन्यत्रापि मृतो यदि

ಪಿಶಂಗಿಲಾ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಸ್ವಲ್ಪ ದಾನ ನೀಡಿದವನು, ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದ ಪಾಪಗಳಿಗಾಗಿ ಏಕೆ ಶೋಕಿಸಬೇಕು? ಅವನು ಬೇರೆಡೆ ಸತ್ತರೂ ಶೋಕಿಸಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.

Verse 41

यो वै पिशंगिला तीर्थे स्नात्वा मामर्चयिष्यति । भविष्यति स मे मित्त्रं मित्रतेजः समप्रभम्

ಯಾರು ಪಿಶಂಗಿಲಾ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಅಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸುವರೋ, ಅವರು ನನ್ನ ಮಿತ್ರರಾಗುವರು—ಮಿತ್ರತೇಜಸ್ಸಿಗೆ ಸಮಪ್ರಭರು.

Verse 42

ततस्त्रैविष्टपीदृष्टि निर्मलीकृत पुष्कलम् । तीर्थं पिलिपिलाख्यं वै मनोमलविनाशनम्

ಅನಂತರ ‘ಪಿಲಿಪಿಲಾ’ ಎಂಬ ಸಮೃದ್ಧ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಸ್ವರ್ಗದ ದೇವತೆಗಳ ದರ್ಶನದಿಂದ ಅದು ನಿರ್ಮಲಗೊಂಡಿದ್ದು, ಮನೋಮಲವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ.

Verse 43

तत्र श्राद्धादिकरणाद्दीनानाथ प्रतर्पणात् । महतीं श्रियमाप्नोति मानवोतीव निश्चलाम्

ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧಾದಿ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ದೀನ-ಅನಾಥರನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿದರೆ, ಮಾನವನು ಮಹತೀ ಶ್ರೀಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ—ಅತಿಶಯ ನಿಶ್ಚಲವಾದುದನ್ನು.

Verse 44

ततो नागेश्वरं तीर्थं महाघपरिशोधनम् । तत्तीर्थमज्जनादेव भवेत्सर्वाघसंक्षयः

ಅನಂತರ ನಾಗೇಶ್ವರ ತೀರ್ಥವು ಬರುತ್ತದೆ; ಅದು ಮಹಾಪಾಪಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸುವುದು. ಆ ಪವಿತ್ರ ಜಲದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸ್ನಾನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಸರ್ವ ಪಾಪಗಳ ಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 45

तद्दक्षिणे महापुण्यं कर्णादित्याख्यमुत्तमम् । तीर्थं यत्राप्लुतो मर्त्यो भास्करीं श्रियमावहेत्

ಅದರ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಮಹಾಪುಣ್ಯಕರವಾದ, ಪರಮೋತ್ತಮ ‘ಕರ್ಣಾದಿತ್ಯ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಮನುಷ್ಯನು ಸೂರ್ಯಸಮಾನ ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 46

ततो भैरवतीर्थं च महाघौघक्षयप्रदम् । चतुरर्थोदयकरं सर्वविघ्ननिवारणम्

ಅನಂತರ ಭೈರವ ತೀರ್ಥವು; ಅದು ಮಹಾಪಾಪಗಳ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಕ್ಷಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಅದು ಧರ್ಮ-ಅರ್ಥ-ಕಾಮ-ಮೋಕ್ಷ ಎಂಬ ಚತುರ್ಪುರಷಾರ್ಥೋದಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡಿ, ಸರ್ವ ವಿಘ್ನಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 47

भौमाष्टम्यां तत्र नरः स्नात्वा संतर्पयेत्पितॄन् । दृष्ट्वा च भैरवं कालं कलिं कालं च संजयेत्

ಭೌಮಾಷ್ಟಮಿಯಂದು ಅಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತರ್ಪಣ ಮಾಡಬೇಕು. ಕಾಲರೂಪಿಯಾದ ಭೈರವನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಅವನು ಕಲಿಯನ್ನೂ ಜಯಿಸಿ, ಕಾಲವನ್ನೂ ಜಯಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 48

तीर्थं खर्वनृसिंहाख्यं तीर्थाद्भरवतः पुरः । तत्र स्नातस्य वै पुंसः कुतोघजनितं भयम्

ಭೈರವ ತೀರ್ಥದ ಮುಂದೆಯಲ್ಲಿ ‘ಖರ್ವ-ನೃಸಿಂಹ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಪುರುಷನಿಗೆ ಪಾಪದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಭಯ ಎಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ?

Verse 49

मृकंडस्य मुनेस्तीर्थं तद्याम्यामतिनिर्मलम । तत्र स्नानेन मर्त्यानां नापायमरणं क्वचित्

ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಮೃಕಂಡ ಮುನಿಯ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಮಲ ತೀರ್ಥವು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಅಪಾಯಮರಣವೂ ಅಶುಭಮರಣವೂ ಸಂಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 50

ततः पंचनदाख्यं वै सर्वतीर्थनिषेवितम् । तीर्थं यत्र नरः स्नात्वा न संसारी पुनर्भवेत्

ಅನಂತರ ‘ಪಂಚನದ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವು ಬರುತ್ತದೆ; ಅದು ಸರ್ವ ತೀರ್ಥಗಳಿಂದಲೂ ಸೇವಿತವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ಮತ್ತೆ ಸಂಸಾರಬಂಧನಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 51

ब्रह्मांडोदरवर्तीनि यानि तीर्थानि सर्वतः । ऊर्जे यत्र समायांति स्वाघौघ परिनुत्तये

ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲೆಲ್ಲಿರುವ ಯಾವ ಯಾವ ತೀರ್ಥಗಳಿದೆಯೋ, ಅವೆಲ್ಲವೂ ಊರ್ಜ (ಕಾರ್ತಿಕ) ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ—ತಮ್ಮ ಸಂಚಿತ ಪಾಪಸಮೂಹವನ್ನು ತೊಲಗಿಸಲು.

Verse 52

सर्वदा यत्र सर्वाणि दशम्यादिदिनत्रयम् । तिष्ठंति तीर्थवर्याणि निजनैर्मल्यहेतवे

ಅದು ಅಂಥ ಸ್ಥಳ; ಅಲ್ಲಿ ಸದಾ ದಶಮಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಮೂರು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಶ್ರೇಷ್ಠ ತೀರ್ಥಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವನೈರ್ಮಲ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನೆಲೆಸಿರುತ್ತವೆ.

Verse 53

भूरिशः सर्वतीर्थानि मध्य काशि पदेपदे । परं पांचनदः कैश्चिन्महिमानापि कुत्रचित्

ಕಾಶಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೆಜ್ಜೆಹೆಜ್ಜೆಗೆ ಅನೇಕ ತೀರ್ಥಗಳಿವೆ; ಆದರೂ ಪಂಚನದವೇ ಪರಮ—ಅದರ ಮಹಿಮೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಸಾಟಿಯಿಲ್ಲವೆಂದು ಕೆಲವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 54

अप्येकं कार्तिकस्याहस्तत्र वै सफलीकृतम् । जपहोमार्चनादानैः कृतकृत्यास्त एव हि

ಅಲ್ಲಿ ಕಾರ್ತಿಕದ ಒಂದೇ ದಿನ ಕಳೆದರೂ ಅದು ನಿಜವಾಗಿ ಸಫಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಜಪ, ಹೋಮ, ಅರ್ಚನೆ ಮತ್ತು ದಾನಗಳಿಂದ ಅವರು ಕೃತಕೃತ್ಯರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 55

सर्वाण्यपि च तीर्थानि युगपत्तुलितान्यपि । नाधिजन्मुः पंचनद्याः कलाया अपि तुल्यताम्

ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ವೇಳೆ ತೂಗಿದರೂ, ಪಂಚನದೆಯ ಪುಣ್ಯ-ಮಹಿಮೆಯ ಒಂದು ಕಲೆಯಿಗೂ ಸಮಾನತೆ ದೊರಕದು.

Verse 56

स्नात्वा पांचनदे तीर्थे दृष्ट्वा वै बिंदुमाधवम् । न जातु जायते धीमाञ्जननी जठराजिरे

ಪಂಚನದಾ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಬಿಂದುಮಾಧವನ ದರ್ಶನ ಪಡೆದ ಜ್ಞಾನಿ, ಮತ್ತೆ ಎಂದಿಗೂ ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭವೆಂಬ ಉದರ-ಕಾರಾಗೃಹದಲ್ಲಿ ಜನ್ಮಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 57

ततो ज्ञानहदं तीर्थं जडानामपि जाड्यहृत् । तत्र स्नातो नरो जातु ज्ञानभ्रंशं न चाप्नुयात्

ನಂತರ ‘ಜ್ಞಾನಹದ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಜಡರಲ್ಲಿಯೂ ಜಡತ್ವವನ್ನು ಕಳೆಯುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಮನುಷ್ಯನು ಎಂದಿಗೂ ಜ್ಞಾನಭ್ರಂಶವನ್ನು ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 58

तत्र ज्ञानह्रदे स्नात्वा दृष्ट्वा ज्ञानेश्वरं नरः । ज्ञानं तदधिगच्छेद्वै येन नो बाध्यते पुनः

ಅಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಹ್ರದದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಜ್ಞಾನೇಶ್ವರನ ದರ್ಶನ ಪಡೆದ ಮನುಷ್ಯನು, ಮತ್ತೆ ಎಂದಿಗೂ ಬಾಧಿಸಲ್ಪಡದಂತಹ ಆ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 59

ततोस्ति मंगलं तीर्थं सर्वामंगलनाशनम् । तत्रावगाहनं कृत्वा भवेन्मंगलभाजनम्

ಅನಂತರ ‘ಮಂಗಳ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಸಮಸ್ತ ಅಮಂಗಳಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವುದು. ಅಲ್ಲಿ ಅವಗಾಹನ ಮಾಡಿ ಸ್ನಾನಿಸಿದವನು ಮಂಗಳದ ಪಾತ್ರನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 60

अमंगलानि नश्येयुर्भवेयुर्मंगलानि च । स्नातुर्वै मंगले तीर्थे नमस्कर्तुश्च मंगलम्

ಅಮಂಗಳಗಳು ನಾಶವಾಗಿ ಮಂಗಳಫಲಗಳು ಉದಯಿಸುತ್ತವೆ. ಮಂಗಳತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಿಸಿದವನಿಗೂ ಅಲ್ಲಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದವನಿಗೂ ಮಂಗಳವು ನಿಶ್ಚಿತ.

Verse 61

मयूखमालिनस्तीर्थं तदग्रे मलनाशनम् । तत्राप्लुतो गभस्तीशं विलोक्य विमलो भवेत्

‘ಮಯೂಖಮಾಲಿನ್’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದರ ಮುಂದೆ ‘ಮಲನಾಶನ’ ಎಂಬ ಮತ್ತೊಂದು ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಗಭಸ್ತೀಶನ ದರ್ಶನ ಮಾಡಿದರೆ ನಿರ್ಮಲನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 62

मखतीर्थं तु तत्रैव मखैश्वर समीपतः । मखजं पुण्यमाप्नोति तत्र स्नातो नरोत्तमः

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಮಖೇಶ್ವರನ ಸಮೀಪ ‘ಮಖತೀರ್ಥ’ ಇದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ನರೋತ್ತಮನು ಯಜ್ಞಜನ್ಯ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 63

तत्पार्श्वे बिंदुतीर्थं च परमज्ञानकारणम् । तत्र श्राद्धादिकं कृत्वा लभेत्सुकृतमुत्तमम्

ಅದರ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ‘ಬಿಂದುತೀರ್ಥ’ ಇದೆ; ಅದು ಪರಮಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧಾದಿ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸುಕೃತ (ಉತ್ತಮ ಪುಣ್ಯ) ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 64

पिप्पलादस्य च मुनेस्तीर्थं तद्याम्यदिक्स्थितम् । स्नात्वा शनेर्दिने तत्र दृष्ट्वावै पिप्पलेश्वरम्

ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಮುನಿ ಪಿಪ್ಪಲಾದರ ತೀರ್ಥವು ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ. ಶನಿವಾರ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಪಿಪ್ಪಲೇಶ್ವರನ ದರ್ಶನ ಮಾಡಿದವನು ಹೇಳಿದ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 65

पिप्पलं तत्र सेवित्वा अश्वत्थ इति मंत्रतः । शनिपीडां न लभते दुःस्वप्नं चापि नाशयेत्

ಅಲ್ಲಿ ‘ಅಶ್ವತ್ಥ’ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಾ ಪಿಪ್ಪಲ ವೃಕ್ಷವನ್ನು ಸೇವಿಸಿದರೆ ಶನಿಯ ಪೀಡೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ದುಸ್ವಪ್ನಗಳೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 66

ततस्ताम्रवराहाख्यं तीर्थं चैवातिपावनम् । यत्र स्नानेन दानेन न मज्जेदघसागरे

ನಂತರ ‘ತಾಮ್ರ-ವರಾಹ’ ಎಂಬ ಅತ್ಯಂತ ಪಾವನ ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ದಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಪಾಪಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 67

तदग्रे कालगंगा च कलिकल्मषनाशिनी । तस्यां स्नात्वा नरो धीमांस्तत्क्षणान्निरघो भवेत्

ಅದರ ಮುಂದೆ ‘ಕಾಲಗಂಗಾ’ ಇದೆ; ಅದು ಕಲಿಯುಗದ ಕಲ್ಮಷವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಬುದ್ಧಿವಂತನು ತಕ್ಷಣವೇ ನಿರಘನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 68

इंद्रद्युम्नं महातीर्थमिंद्रद्युम्नेश्वराग्रतः । तोयकृत्यं तत्र कृत्वा लोकमैंद्रमवाप्नुयात

ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನೇಶ್ವರನ ಎದುರು ‘ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ’ ಎಂಬ ಮಹಾತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ತೋಯಕೃತ್ಯ (ತರ್ಪಣಾದಿ) ಮಾಡಿ ಇಂದ್ರಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.

Verse 69

ततस्तु रामतीर्थं च वीररामेश्वराग्रतः । तत्तीर्थस्नानमात्रेण वैष्णवं लोकमाप्नुयात्

ನಂತರ ವೀರ ರಾಮೇಶ್ವರನ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ರಾಮತೀರ್ಥವಿದೆ. ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದರಿಂದಲೇ ವೈಷ್ಣವ ಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.

Verse 70

तत ऐक्ष्वाकवं तीर्थं सर्वाघौघविनाशनम् । तत्र स्नानेन पूतात्मा जायते मनुजोत्तमः

ನಂತರ ಸಕಲ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಐಕ್ಷ್ವಾಕವ ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಆತ್ಮವು ಪವಿತ್ರವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯನು ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 71

मरुत्ततीर्थं तत्प्रांते मरुत्तेश्वरसन्निधो । तत्र स्नात्वा तमर्च्येशं महदैश्वर्यमाप्नुयात्

ಅದರ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಮರುತ್ತೇಶ್ವರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಮರುತ್ತತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಆ ಈಶ್ವರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಮಹತ್ತರವಾದ ಐಶ್ವರ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 72

मैत्रावरुणतीर्थं च ततः पातकनाशनम् । तत्र पिंडप्रदानेन पितॄणां भवति प्रियः

ನಂತರ ಪಾಪನಾಶಕವಾದ ಮೈತ್ರಾವರುಣ ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಪಿಂಡ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 73

ततोग्नितीर्थविमलमग्नीश पुरतो महत् । अग्निलोकमवाप्नोति तत्तीर्थपरिमज्जनात्

ನಂತರ ಅಗ್ನೀಶನ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಲವಾದ ಮತ್ತು ಮಹತ್ತರವಾದ ಅಗ್ನಿತೀರ್ಥವಿದೆ. ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುವುದರಿಂದ ಅಗ್ನಿಲೋಕ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 74

अंगारतीर्थं तत्रैव अंगारेश्वरसन्निधौ । तत्रांगार चतुर्थ्यां नु स्नात्वा निष्पापतामियात्

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅಂಗಾರೇಶ್ವರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಂಗಾರತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅಂಗಾರಕ ಚತುರ್ಥಿಯಂದು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಪಾಪಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 75

ततो वै कलितीर्थं च कलशेश्वरसन्निधौ । स्नात्वा तल्लिंगमभ्यर्च्य कलिकालान्न बिभ्यति

ತದನಂತರ ಕಲಶೇಶ್ವರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಲಿತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಕಲಿಯುಗದ ಭಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 76

चंद्रतीर्थं च तत्रैव चंद्रेश्वरसमीपतः । तत्र स्नात्वार्च्य चंद्रेशं चंद्रलोकमवाप्नुयात्

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಚಂದ್ರೇಶ್ವರನ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಚಂದ್ರೇಶ್ವರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಚಂದ್ರಲೋಕ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 77

तदग्रे वीरतीर्थं च वीरेश्वर समीपतः । यदुक्तं प्राक्तवपुरस्तीर्थानामुत्तमं परम्

ಅದರ ಮುಂದೆ ವೀರೇಶ್ವರನ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ವೀರತೀರ್ಥವಿದೆ. ಇದನ್ನು ಹಿಂದೆ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದುದೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 78

विघ्नेशतीर्थं च ततः सर्वविघ्नविघातकृत् । जातुचित्तत्र संस्नातो न विघ्नैरभिभूयते

ತದನಂತರ ಸರ್ವ ವಿಘ್ನಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ವಿಘ್ನೇಶತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವರು ಎಂದಿಗೂ ವಿಘ್ನಗಳಿಂದ ಬಾಧಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 79

हरिश्चंद्रस्य राजर्षस्ततस्तीर्थमनुत्तमम् । यत्र स्नातो नरो जातु न सत्याच्चयवते कचित्

ಅನಂತರ ರಾಜರ್ಷಿ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನ ಅನುತ್ತಮ ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ಎಂದಿಗೂ ಸತ್ಯದಿಂದ ಚ್ಯುತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 80

हरिश्चंद्रस्य तीर्थे तु यच्छ्रेयः समुपार्जितम् । तदक्षयफलं वीर इह लोके परत्र च

ಹೇ ವೀರನೇ! ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದಿಸಿದ ಪುಣ್ಯವು ಅಕ್ಷಯಫಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ—ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ.

Verse 81

ततः पर्वततीर्थं च पर्वतेश समीपतः । सर्वपर्वफलं तस्य स्नात्वा पर्वण्यपर्वणि

ನಂತರ ಪರ್ವತೇಶನ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಪರ್ವತ-ತೀರ್ಥ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ—ಪರ್ವದಿನವಾಗಲಿ ಅಲ್ಲವಾಗಲಿ—ಎಲ್ಲಾ ಪರ್ವಗಳ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 82

कंबलाश्वतरं तीर्थं तत्र सर्वविषापहम् । तत्र स्नातो भवेन्मर्त्यो गीतविद्याविशारदः

ಮುಂದೆ ಕಂಬಲಾಶ್ವತರ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಎಲ್ಲಾ ವಿಷಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಮನುಷ್ಯನು ಗೀತವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶಾರದನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 83

ततः सारस्वतं तीर्थं सर्वविद्योपपादकम् । तिष्ठेयुः पितरस्तत्र सह देवर्षिमानवैः

ನಂತರ ಸಾರಸ್ವತ ತೀರ್ಥ; ಅದು ಎಲ್ಲಾ ವಿದ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪ್ರದಾನಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳು ದೇವರ್ಷಿಗಳು ಹಾಗೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಾನವರೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 84

उमातीर्थं तु तत्रैव सर्वशक्तिसमन्वितम् । औमेयलोकप्राप्त्यै स्यात्स्नानमात्रेण निश्चितम्

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಉಮಾತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಸರ್ವಶಕ್ತಿಸಮನ್ವಿತ. ಕೇವಲ ಸ್ನಾನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಉಮಾದೇವಿಯ ದಿವ್ಯಲೋಕಪ್ರಾಪ್ತಿ ನಿಶ್ಚಿತವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 85

ततस्त्रिलोकी विख्यातं त्रिलोक्युद्धरणक्षमम् । तीर्थं श्रेष्ठतरं वीर यदाख्या मणिकर्णिका

ನಂತರ ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಖ್ಯಾತವಾಗಿದ್ದು ತ್ರಿಲೋಕೋದ್ಧರಣಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಥವಾದ ಪರಮಶ್ರೇಷ್ಠ ತೀರ್ಥವು ಬರುತ್ತದೆ—ಓ ವೀರ—ಅದರ ಹೆಸರು ಮಣಿಕರ್ಣಿಕಾ.

Verse 86

चक्रपुष्करिणीतीर्थं तदादौ विष्णुना कृतम् । तदाख्या कर्णनादेव सर्वैः पापैः प्रमुच्यते

ಚಕ್ರಪುಷ್ಕರಿಣೀ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಪುರಾತನಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವೇ ನಿರ್ಮಿಸಿದನು. ಅದರ ನಾಮವನ್ನು ಕೇಳಿದ ಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಸರ್ವ ಪಾಪಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 87

स्वर्गौकसस्त्रिसंध्यं वै जपंति मणिकर्णिकाम् । यन्नामग्रहणं पुंसां श्रेयसं परमाय हि

ಸ್ವರ್ಗವಾಸಿಗಳು ತ್ರಿಸಂಧ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ‘ಮಣಿಕರ್ಣಿಕಾ’ ಎಂಬ ನಾಮಜಪವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆ ನಾಮಗ್ರಹಣವೇ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಪರಮಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

Verse 88

यैः श्रुता यैः स्मृता वीर यैर्दृष्टा मणिकर्णिका । त एव कृतिनो लोके कृतकृत्यास्त एव हि

ಓ ವೀರ, ಯಾರು ಮಣಿಕರ್ಣಿಕೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದರೋ, ಸ್ಮರಿಸಿದರೋ, ಕಂಡರೋ—ಅವರೇ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಧನ್ಯರು; ಅವರೇ ಕೃತಕೃತ್ಯರು.

Verse 89

त्रिलोके ये जपंतीह मानवा मणिकर्णिकाम् । जपामि तानहं वीर त्रिकालं पुण्यकर्मणः

ಹೇ ವೀರಾ! ತ್ರಿಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಮಣಿಕರ್ಣಿಕೆಯನ್ನು ಜಪಿಸುವ ಮಾನವರನ್ನು, ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಿಗಳಾದ ಅವರನ್ನು ನಾನು ಸ್ವತಃ ತ್ರಿಕಾಲವೂ ಸ್ಮರಿಸಿ ಜಪಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 90

इष्टं तेन महायज्ञैः सहस्रशतदक्षिणैः । पंचाक्षरी महाविद्या येनोक्ता मणिकर्णिका

ಅವನು ಶತಸಹಸ್ರ ದಕ್ಷಿಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಹಾಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಪಂಚಾಕ್ಷರೀ ಮಹಾವಿದ್ಯೆ ‘ಮಣಿಕರ್ಣಿಕಾ’ಯನ್ನೂ ಅವನೇ ಉಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾನೆ।

Verse 91

महादानानि दत्तानि तेन वै पुण्यकर्मणा । येनाहमर्चितो वीर संप्राप्य मणिकर्णिकाम्

ಆ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಿಯು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಮಹಾದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾನೆ; ಹೇ ವೀರಾ, ಮಣಿಕರ್ಣಿಕೆಯನ್ನು ತಲುಪಿ ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಿದ್ದಾನೆ।

Verse 92

मणिकर्ण्यंबुभिर्येन तर्पिताः प्रपितामहाः । तेन श्राद्धानि दत्तानि गयायां मधुपायसैः

ಮಣಿಕರ್ಣಿಕೆಯ ಜಲಗಳಿಂದ ಯಾರು ಪಿತೃಪಿತಾಮಹರನ್ನು ತರ್ಪಣ ಮಾಡಿ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿದರೋ, ಅವರು ಗಯೆಯಲ್ಲಿ ಮಧುಪಾಯಸದಿಂದ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದಂತೆಯೇ।

Verse 93

मणिकर्णीजलं येन संपीतं शुद्धबुद्धिना । किं तस्य सोमपानैस्तैः पुनरावृत्तिलक्षणैः

ಶುದ್ಧಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಮಣಿಕರ್ಣಿಕಾಜಲವನ್ನು ಕುಡಿದವನಿಗೆ, ಪುನರಾವೃತ್ತಿ (ಪುನರ್ಜನ್ಮ) ಲಕ್ಷಣವಿರುವ ಆ ಸೋಮಪಾನಗಳಿಂದ ಏನು ಅಗತ್ಯ?

Verse 94

ते स्नाताः सर्वतीर्थेषु महापर्वसुभूरिशः । तथा च सर्वावभृथैर्यैः स्नाता मणिकर्णिका

ಮಣಿಕರ್ಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವರು ಸರ್ವತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವರೇ; ಅನೇಕ ಮಹಾಪರ್ವಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಎಲ್ಲಾ ಅವಭೃಥ-ಸ್ನಾನಗಳನ್ನೂ ನೆರವೇರಿಸಿದವರೇ.

Verse 95

तैः सुराः पूजिताः सर्वे ब्रह्मविष्णुमुखा मखैः । यैः स्वर्णकुसुमैरत्नैरर्चिता मणिकर्णिका

ಸುವರ್ಣಪುಷ್ಪಗಳು ಮತ್ತು ರತ್ನಗಳಿಂದ ಮಣಿಕರ್ಣಿಕೆಯನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಿದವರು, ಯಜ್ಞಗಳ ಮೂಲಕ ಬ್ರಹ್ಮ-ವಿಷ್ಣುಪ್ರಮುಖ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದವರೇ.

Verse 96

अहं तेनोमया सार्धं दीक्षां संप्राप्य शांभवीम् । अर्चितः प्रत्यहं येन पूजिता णिकर्णिका

ಉಮೆಯೊಂದಿಗೆ ಶಾಂಭವೀ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪಡೆದು, ಅವನು ಪ್ರತಿದಿನ ನನ್ನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವನಿಂದ ಮಣಿಕರ್ಣಿಕವೂ ಪೂಜಿತವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 97

तपांसि तेन तप्तानि शीर्णपर्णादिना चिरम् । सेविता श्रद्धया येन श्रीमती मणिकर्णिका

ಒಣ ಎಲೆಗಳು ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಾ ದೀರ್ಘಕಾಲ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದವನು, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಶ್ರೀಮತೀ ಮಣಿಕರ್ಣಿಕೆಯನ್ನು ಸೇವಿಸಿದ್ದಾನೆ.

Verse 98

दत्त्वा दानानि भूरीणि मखानिष्ट्वा तु भूरिशः । चिरं तप्त्वाप्यरण्येषु स्वर्गैश्वर्यान्महीं पुनः

ಅಪಾರ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ಅನೇಕ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದರೂ, ಸ್ವರ್ಗದ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಜೀವನು ಮತ್ತೆ ಭೂಮಿಗೆ ಮರಳುತ್ತಾನೆ.

Verse 99

विपुलेत्र महीपृष्ठे पंचक्रोश्यां मनोहरा । संश्रिता मणिकर्णीयैस्ते याताश्चानिवर्तकाः

ಈ ವಿಶಾಲ ಭೂಮಿಪೃಷ್ಟದಲ್ಲಿ, ಕಾಶಿಯ ಮನೋಹರ ಪಂಚಕ್ರೋಶೀ ಪರಿಧಿಯೊಳಗೆ, ಮಣಿಕರ್ಣಿಕಾದ ಭಕ್ತರ ಶರಣಾದವರು ಅನಾವರ್ತಕರಾಗಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗುತ್ತಾರೆ—ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆದು ಮತ್ತೆ ಹಿಂದಿರುಗುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 100

दानानां च व्रतानां च क्रतूनां तपसामपि । इदमेव फलं मन्ये यदाप्या मणिकर्णिका

ದಾನ, ವ್ರತ, ಯಜ್ಞ, ತಪಸ್ಸು—ಇವೆಲ್ಲದರ ನಿಜವಾದ ಫಲವೆಂದು ನಾನು ಇದನ್ನೇ ಮನ್ಯಿಸುತ್ತೇನೆ: ಮಣಿಕರ್ಣಿಕೆಯನ್ನು ತಲುಪಿ ಅದರ ಪಾವನ ಜಲವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು।

Verse 110

एतेषामपि तीर्थानां चतुर्णामपि सत्तम । पंचमं मणिकर्ण्याख्यं मनावेयवशुद्धिदम्

ಹೇ ಸತ್ತಮ! ಈ ನಾಲ್ಕು ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಐದನೆಯೊಂದು ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದನ್ನು ಮಣಿಕರ್ಣೀ (ಮಣಿಕರ್ಣಿಕಾ) ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಅದು ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ದೇಹದ ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅಂಶದವರೆಗೂ ಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ನೀಡಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರ್ಮಲತೆಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ।

Verse 117

इति वीरेश्वराख्यानं तीर्थाख्यानप्रसंगतः । कथितं ते पुरागस्ते कामेशं कथयाम्यतः

ಈ ರೀತಿ ತೀರ್ಥವರ್ಣನೆಯ ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ, ಹೇ ಅಗಸ್ತ್ಯ, ನಿನಗೆ ವೀರೇಶ್ವರಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಈಗ ಅದರ ನಂತರ ನಾನು ಕಾಮೇಶನ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತೇನೆ।