Adhyaya 95

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र बदर्याश्रममुत्तमम् । सर्वतीर्थवरं पुण्यं कथितं शंभुना पुरा

ಶ್ರೀ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯರು ಹೇಳಿದರು—ಅನಂತರ, ಹೇ ರಾಜೇಂದ್ರ, ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಬದర్యಾಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು; ಅದು ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ವರವಾದ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರ, ಅದರ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಶಂಭು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ।

Verse 2

यश्चैष भारतस्यार्थे तत्र सिद्धः किरीटभृत् । भ्राता ते फाल्गुनो नाम विद्ध्येनं नरदैवतम्

ಭಾರತಯುದ್ಧಾರ್ಥವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಕಿರೀಟಧಾರಿ ಸಿದ್ಧನಾದನು; ಅವನೇ ‘ಫಾಲ್ಗುನ’ ಎಂಬ ನಿನ್ನ ಸಹೋದರ—ಅವನನ್ನು ನರದೇವತೆಯೆಂದು, ಮಾನವರಲ್ಲಿ ದೇವಸಮಾನನೆಂದು ತಿಳಿ.

Verse 3

नरनारायणौ द्वौ तावागतौ नर्मदातटे । ज्ञानं तस्यैव यो राजन्भक्तिमान्वै जनार्दने

ಆ ಇಬ್ಬರು—ನರ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣ—ನರ್ಮದಾ ತಟಕ್ಕೆ ಬಂದರು. ಹೇ ರಾಜನ್, ಜನಾರ್ದನ (ವಿಷ್ಣು)ನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯುಳ್ಳವನಿಗೇ ನಿಜವಾದ ಜ್ಞಾನವು ಸೇರಿದೆ.

Verse 4

समं पश्यति सर्वेषु स्थावरेषु चरेषु च । ब्राह्मणं श्वपचं चैव तत्र प्रीतो जनार्दनः

ಸ್ಥಾವರ-ಜಂಗಮ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲೂ ಸಮದೃಷ್ಟಿ ಇಟ್ಟು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನೂ ಶ್ವಪಚನನ್ನೂ (ಚಾಂಡಾಲನನ್ನೂ) ಸಮಾನವಾಗಿ ನೋಡುವವನಲ್ಲಿ ಜನಾರ್ದನನು ಪ್ರಸನ್ನನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 5

ऐकात्म्यं पश्य कौन्तेय मयि चात्मनि नान्तरम् । नरनारायणाभ्यां हि कृतं बदरिकाश्रमम्

ಹೇ ಕೌಂತೇಯ, ಏಕಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ನೋಡು—ನನ್ನಲ್ಲಿಯೂ ಆತ್ಮದಲ್ಲಿಯೂ ಭೇದವಿಲ್ಲ. ನಿಜವಾಗಿ ಬದరికಾಶ್ರಮವನ್ನು ನರ-ನಾರಾಯಣರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ.

Verse 6

स्थापितः शङ्करस्तत्र लोकानुग्रहकारणात् । त्रिमूर्तिस्थापितं लिङ्गं स्वर्गमार्गानुमुक्तिदम्

ಅಲ್ಲಿ ಲೋಕಾನುಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಶಂಕರನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಗಳು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಆ ಲಿಂಗವು ಸ್ವರ್ಗಮಾರ್ಗಪ್ರಾಪ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನೂ ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 7

तत्र गत्वा शुचिर्भूत्वा ह्येकरात्रोपवासकृत् । रजस्तमस्तथा त्यक्त्वा सात्त्विकं भावमाश्रयेत्

ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಶುದ್ಧನಾಗಿ ಒಂದು ರಾತ್ರಿಯ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು; ರಜಸ್ಸು-ತಮಸ್ಸನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ಭಾವವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಬೇಕು।

Verse 8

रात्रौ जागरणं कृत्वा मधुमासाष्टमीदिने । अथवा च चतुर्दश्यामुभौ पक्षौ च कारयेत्

ಮಧುಮಾಸದ ಅಷ್ಟಮಿದಿನ ರಾತ್ರಿಜಾಗರಣೆ ಮಾಡಬೇಕು; ಅಥವಾ ಚತುರ್ದಶಿಯಂದೂ—ಶುಕ್ಲ-ಕೃಷ್ಣ ಎರಡೂ ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡಬಹುದು।

Verse 9

आश्विनस्य विशेषेण कथितं तव पाण्डव । स्नापयेत्परया भक्त्या क्षीरेण मधुना सह

ಓ ಪಾಂಡವ, ಆಶ್ವಿನ ಮಾಸದ ವಿಶೇಷ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಹಾಲು ಮತ್ತು ಜೇನು ಸೇರಿಸಿ ದೇವರಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 10

दध्ना शर्करया युक्तं घृतेन समलंकृतम् । पञ्चामृतमिदं पुण्यं स्नापयेद्वृषभध्वजम्

ಮೊಸರಿನಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆ ಸೇರಿಸಿ ತುಪ್ಪದಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಈ ಪುಣ್ಯ ಪಂಚಾಮೃತದಿಂದ ವೃಷಭಧ್ವಜ (ಶಿವ)ನಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಬೇಕು; ಇದು ಮಹಾಪುಣ್ಯಕರ।

Verse 11

स्नाप्यमानं शिवं भक्त्या वीक्षते यो विमत्सरः । तस्य वासः शिवोपान्ते शक्रलोके न संशयः

ಅಸೂಯೆಯಿಲ್ಲದೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅಭಿಷೇಕಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಶಿವನನ್ನು ನೋಡುವವನಿಗೆ ಶಿವಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ—ಶಕ್ರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 12

शाठ्येनापि नमस्कारः प्रयुक्तः शूलपाणिने । संसारमूलबद्धानामुद्वेष्टनकरो हि यः

ಕಪಟದಿಂದಲೂ ಮಾಡಿದ ನಮಸ್ಕಾರವು ಶೂಲಪಾಣಿ ಶಿವನಿಗೆ ಅರ್ಪಿತವಾದರೆ, ಅದು ಸಂಸಾರಮೂಲದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿತರಾದವರ ಗ್ರಂಥಿಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸುವುದಾಗುತ್ತದೆ—ಇದೇ ಅದರ ಮಹಿಮೆ।

Verse 13

तेनाधीतं श्रुतं तेन तेन सर्वमनुष्ठितम् । येनौं नमः शिवायेति मन्त्राभ्यासः स्थिरीकृतः

ಯಾರು ‘ಓಂ ನಮಃ ಶಿವಾಯ’ ಎಂಬ ಮಂತ್ರಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡಾರೋ, ಅವರಿಂದಲೇ ಎಲ್ಲ ಅಧ್ಯಯನವೂ ಅಧೀತ, ಎಲ್ಲ ಶ್ರವಣವೂ ಶ್ರುತ, ಎಲ್ಲ ಅನುಷ್ಠಾನವೂ ಸಂಪನ್ನವಾಗಿದೆ।

Verse 14

यः पुनः स्नापयेद्भक्त्या एकभक्तो जितेन्द्रियः । तस्यापि यत्फलं पार्थ वक्ष्ये तल्लेशतस्तव

ಮತ್ತೆ ಯಾರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ಏಕನಿಷ್ಠನಾಗಿ, ಇಂದ್ರಿಯಜಯಿಯಾಗಿ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾನೋ—ಹೇ ಪಾರ್ಥ! ಅವನ ಫಲವನ್ನೂ ನಿನಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ।

Verse 15

पीडितो वृद्धभावेन तव भक्त्या वदाम्यहम् । ते यान्ति परमं स्थानं भित्त्वा भास्करमण्डलम्

ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿದ್ದರೂ, ನಿನ್ನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ಆ ಭಕ್ತರು ಭಾಸ್ಕರಮಂಡಲವನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ಪರಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ।

Verse 16

संसारे सर्वसौख्यानां निलयास्ते भवन्ति च । आश्चर्यं ज्ञातिवर्गाणां धर्माणां निलयास्तु ते

ಸಂಸಾರದಲ್ಲಿ ಅವರು ಎಲ್ಲ ಸೌಖ್ಯಗಳ ನಿಲಯರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆಶ್ಚರ್ಯವೆಂದರೆ—ತಮ್ಮ ಬಂಧುವರ್ಗಕ್ಕೆ ಆಶ್ರಯವಾಗಿಯೂ, ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸ್ಥಿರ ಆಸನವಾಗಿಯೂ ಅವರು ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ।

Verse 17

सम्पन्नाः सर्वकामैस्ते पृथिव्यां पृथिवीपते । श्राद्धं तत्रैव यः कुर्यान्नर्मदोदकमिश्रितम्

ಹೇ ಭೂಪತೇ! ಅವರು ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ವಕಾಮಗಳಿಂದ ಸಂಪನ್ನರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತು ಯಾರು ಅಲ್ಲಿ ನರ್ಮದಾಜಲ-ಮಿಶ್ರಿತ ಅರ್ಘ್ಯಾದಿ ದ್ರವ್ಯಗಳಿಂದ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡುವನೋ—

Verse 18

योग्यैश्च ब्राह्मणैर्राजन्कुलीनैर्वेदपारगैः । सुरूपैश्च सुशीलैश्च स्वदारनिरतैः शुभैः

ಹೇ ರಾಜನ್! ಈ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಯೋಗ್ಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಮಾಡಿಸಬೇಕು—ಅವರು ಕುಲೀನರು, ವೇದಪಾರಂಗತರು, ಸುರೂಪಿಗಳು, ಸುಶೀಲರು, ಸ್ವದಾರನಿರತರು ಹಾಗೂ ಶುಭಸ್ವಭಾವದವರು.

Verse 19

आर्यदेशप्रसूतैश्च श्लक्ष्णैश्चैव सुरूपिभिः । कारयेत्पिण्डदानं वै भास्करे कुतपस्थिते

ಆರ್ಯദേശದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ, ಸಂಸ್ಕೃತಾಚಾರವುಳ್ಳ, ಸುರೂಪ ಹಾಗೂ ಸುಚರಿತ್ರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ—ಸೂರ್ಯನು ಕುತಪಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇರುವ ವೇಳೆ—ಪಿಂಡದಾನವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮಾಡಿಸಬೇಕು.

Verse 20

पित्ःणां परमं लोकं यदीच्छेद्धर्मनन्दन । वर्जयेत्तान्प्रयत्नेन काणान्दुष्टांश्च दाम्भिकान्

ಹೇ ಧರ್ಮನಂದನ! ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಪರಮಲೋಕವನ್ನು ಬಯಸುವವನು, ಈ ಪವಿತ್ರ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣೊಂದೇ ಇರುವವರು, ದುಷ್ಟರು ಮತ್ತು ದಾಂಭಿಕರನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವರ್ಜಿಸಬೇಕು.

Verse 21

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन योग्यं विप्रं समाश्रयेत् । नरकान्मोचयेत्प्रेतान्कुम्भीपाकपुरोगमान्

ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಯೋಗ್ಯ ವಿಪ್ರನ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು; ಅದರಿಂದ ಪ್ರೇತರು ಕುಂಭೀಪಾಕ ಮೊದಲಾದ ಮುಂದಿರುವ ನರಕಗಳಿಂದಲೂ ವಿಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 22

मोक्षो भवति सर्वेषां पित्ःणां नृपनन्दन । विप्रेभ्यः काञ्चनं दद्यात्प्रीयतां मे पितामहः

ಓ ನೃಪನಂದನ! ಸಮಸ್ತ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಮೋಕ್ಷವು ಲಭಿಸುತ್ತದೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಸ್ವರ್ಣದಾನ ಮಾಡಿ—“ನನ್ನ ಪಿತಾಮಹರು ಪ್ರಸನ್ನರಾಗಲಿ” ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಬೇಕು.

Verse 23

अन्नं च दापयेत्तत्र भक्त्या वस्त्रं च भारत । गां वृषं मेदिनीं दद्याच्छत्रं शस्तं नृपोत्तम

ಓ ಭಾರತ! ಅಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅನ್ನದಾನವನ್ನೂ ವಸ್ತ್ರದಾನವನ್ನೂ ಮಾಡಿಸಬೇಕು. ಓ ನೃಪೋತ್ತಮ! ಹಸು, ಎತ್ತು, ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಛತ್ರವನ್ನೂ ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 24

स पुमान्स्वर्गमाप्नोति इत्येवं शङ्करोऽब्रवीत् । प्राणत्यागं तु यः कुर्याच्छिखिना सलिलेन वा

“ಆ ಪುರುಷನು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ”—ಎಂದು ಶಂಕರನು ಹೇಳಿದರು. ಮತ್ತೂ, ಯಾರು ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗ ಮಾಡುವನೋ—ಅಗ್ನಿಯಿಂದಾಗಲಿ ಜಲದಿಂದಾಗಲಿ—(ಈ ಪವಿತ್ರ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ)…

Verse 25

अनाशकेन वा भूयः स गच्छेच्छिवमन्दिरम् । नरनारायणीतीरे देवद्रोण्यां च यो नृप

…ಅಥವಾ ಉಪವಾಸದಿಂದ ದೇಹತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದರೂ ಅವನು ಶಿವಧಾಮವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ. ಓ ನೃಪ! ನರ-ನಾರಾಯಣೀ ತೀರದಲ್ಲಿ, ದೇವದ್ರೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಯಾರು (ಅಂತೆ ಮಾಡುವನೋ)…

Verse 26

स वसेदीश्वरस्याग्रे यावदिन्द्राश्चतुर्दश । पुनः स्वर्गाच्च्युतः सोऽपि राजा भवति वीर्यवान्

ಅವನು ಈಶ್ವರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಇಂದ್ರರ ಕಾಲದವರೆಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಚ್ಯುತನಾದರೂ, ಮತ್ತೆ ಶೌರ್ಯವಂತ ರಾಜನಾಗಿ ಜನ್ಮ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 27

सर्वैश्वर्यगुणैर्युक्तः प्रजापालनतत्परः । ततः स्मरति तत्तीर्थं पुनरेवागमिष्यति

ಸರ್ವೈಶ್ವರ್ಯ ಹಾಗೂ ಸದ್ಗುಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಪ್ರಜಾಪಾಲನೆಯಲ್ಲಿ ತತ್ಪರನಾದವನು ಆ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ ಪುನಃ ಅಲ್ಲಿಗೇ ಮರಳಿ ಬರುತ್ತಾನೆ।

Verse 95

। अध्याय

“ಅಧ್ಯಾಯ”—ಇದು ಅಧ್ಯಾಯ-ಸಮಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಕೊಲೊಫೋನ್ ಗುರುತು; ಇಲ್ಲಿ ಪಾಠ ಅಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗಿದೆ।