
ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ರಾಜನಿಗೆ ಉಪದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ: ನರ್ಮದೆಯ ಉತ್ತರ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ‘ವರಾಹ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು; ಅದು ಸರ್ವಪಾಪಹರವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಅಲ್ಲಿ ಲೋಕಹಿತಾರ್ಥವಾಗಿ ಜಗದ್ದಾತಾ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ಭಗವಾನ್ ವರಾಹನು ವಾಸಿಸಿ, ಸಂಸಾರಸಾಗರವನ್ನು ದಾಟಿಸುವ ರಕ್ಷಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಅಧ್ಯಾಯವು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ವಿಧಿಯಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥಸ್ನಾನ, ಧರಣೀಧರ/ವರಾಹನಿಗೆ ಸುಗಂಧ, ಪುಷ್ಪಮಾಲೆಗಳಿಂದ ಪೂಜೆ, ಮಂಗಳಘೋಷ, ಮತ್ತು ಉಪವಾಸ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದ್ವಾದಶಿಯಂದು—ಅನುಷ್ಠಾನವಿದೆ. ನಂತರ ರಾತ್ರಿಜಾಗರಣೆ ಮಾಡಿ ಪವಿತ್ರ ಕಥಾಶ್ರವಣ/ಕಥನ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಸೂಚನೆ. ಪಾಪಾಚಾರದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವರೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಶ, ಸಂಗ, ಸಹಭೋಜನವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು; ವಾಣಿ, ಸ್ಪರ್ಶ, ಶ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಊಟದಿಂದ ಅಶೌಚ ಹರಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಗಡಿ-ನಿಯಮಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಸಾಮರ್ಥ್ಯಾನುಸಾರ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಸತ್ಕರಿಸುವುದೂ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಫಲಶ್ರುತಿಯಲ್ಲಿ ವರಾಹನ ಮುಖದರ್ಶನ ಮಾತ್ರದಿಂದಲೂ ಕಠಿಣ ಪಾಪಗಳು ಶೀಘ್ರ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ—ಗರುಡನನ್ನು ಕಂಡು ಸರ್ಪಗಳು ಓಡುವಂತೆ, ಸೂರ್ಯನಿಂದ ಅಂಧಕಾರ ದೂರವಾಗುವಂತೆ—ಎಂದು ಉಪಮೆಗಳು ಬರುತ್ತವೆ. ಮಂತ್ರಸಾರವಾಗಿ ‘ನಮೋ ನಾರಾಯಣಾಯ’ ಸರ್ವಾರ್ಥಸಾಧಕವೆಂದು, ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಪ್ರಣಾಮವೂ ಮಹಾಯಜ್ಞಫಲಸಮಾನವಾಗಿ ಪುನರ್ಜನ್ಮದಾಚೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ನಿಯಮನಿಷ್ಠ ಭಕ್ತರು ಅಲ್ಲಿ ದೇಹತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದರೆ ಕ್ಷರ-ಅಕ್ಷರ ಭೇದಾತೀತವಾದ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪರಮ ನಿರ್ಮಲ ಧಾಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಅಂತಿಮ ಸಾರ.
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र उत्तरे नर्मदातटे । सर्वपापहरं तीर्थं वाराहं नाम नामतः
ಶ್ರೀ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯರು ಹೇಳಿದರು—ನಂತರ, ಹೇ ರಾಜೇಂದ್ರ, ನರ್ಮದೆಯ ಉತ್ತರ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗು. ಅಲ್ಲಿ ‘ವಾರಾಹ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಸರ್ವಪಾಪಹರ.
Verse 2
तत्र देवो जगद्धाता वाराहं रूपमास्थितः । स्थितो लोकहितार्थाय संसारार्णवतारकः
ಅಲ್ಲಿ ಜಗದ್ದಾತ ದೇವರು ವಾರಾಹರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ. ಲೋಕಹಿತಾರ್ಥವಾಗಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿ, ಸಂಸಾರಾರ್ಣವದಿಂದ ತಾರಿಸುವವನು.
Verse 3
तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेद्धरणीधरम् । गन्धमाल्यविशेषैश्च जयशब्दादिमङ्गलैः
ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಧರಣೀಧರ (ವಾರಾಹ)ನನ್ನು ಪೂಜಿಸುವವನು, ವಿಶಿಷ್ಟ ಗಂಧ-ಮಾಲ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ‘ಜಯ’ ಮೊದಲಾದ ಮಂಗಳಘೋಷಗಳೊಂದಿಗೆ—
Verse 4
उपवासपरो भूत्वा द्वादश्यां नृपसत्तम । वृषलाः पापकर्माणस्तथैवान्धपिशाचिनः
ಹೇ ನೃಪಸತ್ತಮ, ದ್ವಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಉಪವಾಸಪರನಾಗಿ (ಮಾನವನು) ವೃಷಲರು, ಪಾಪಕರ್ಮಿಗಳು ಹಾಗೂ ಅಂಧಪಿಶಾಚಿಗಳಂತಹ ತಾಮಸಿಕ ಸಂಗವನ್ನು ವರ್ಜಿಸಬೇಕು.
Verse 5
आलापाद्गात्रसंपर्कान्निःश्वासात्सहभोजनात् । पापं संक्रमते यस्मात्तस्मात्तान् परिवर्जयेत्
ಸಂಭಾಷಣೆ, ದೇಹಸ್ಪರ್ಶ, ಜೊತೆಯ ಉಸಿರಾಟ ಮತ್ತು ಸಹಭೋಜನದಿಂದ ಪಾಪವು ಸೋಂಕಾಗುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅಂಥವರನ್ನು ದೂರವಿಡಬೇಕು.
Verse 6
ब्राह्मणान् पूजयेद्भक्त्या यथाशक्त्या यथाविधि । रात्रौ जागरणं कार्यं कथायां तत्र भारत
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ಯಥಾಶಕ್ತಿ ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಹೇ ಭಾರತ, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಕಥಾಶ್ರವಣದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿ ಜಾಗರಣೆ ಮಾಡಬೇಕು.
Verse 7
प्रभाते विमले स्नात्वा तत्र तीर्थे जगद्गुरुम् । ये पश्यन्ति जितक्रोधास्ते मुक्ताः सर्वपातकैः
ನಿರ್ಮಲ ಪ್ರಭಾತದಲ್ಲಿ ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಕ್ರೋಧವನ್ನು ಜಯಿಸಿದವರು ಅಲ್ಲಿ ಜಗದ್ಗುರುವನ್ನು ದರ್ಶಿಸಿದರೆ, ಅವರು ಎಲ್ಲ ಪಾಪಪಾತಕಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.
Verse 8
यथा तु दृष्ट्वा भुजगाः सुपर्णं नश्यन्ति मुक्त्वा विषमुग्रतेजः । नश्यन्ति पापानि तथैव शीघ्रं दृष्ट्वा मुखं शूकररूपिणस्तु
ಹಾವುಗಳು ಸುಪರ್ಣನಾದ ಗರುಡನನ್ನು ಕಂಡು ಭಯಂಕರ ವಿಷ ಮತ್ತು ಉಗ್ರ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನಾಶವಾಗುವಂತೆ, ವರಾಹರೂಪಧಾರಿಯಾದ ಭಗವಂತನ ಮುಖದರ್ಶನದಿಂದ ಪಾಪಗಳು ಶೀಘ್ರ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.
Verse 9
नभोगतं नश्यति चान्धकारं दृष्ट्वा रविं देववरं तथैव । नश्यन्ति पापानि सुदुस्तराणि दृष्ट्वा मुखं पार्थ धराधरस्य
ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಅಂಧಕಾರ ನಾಶವಾಗುವಂತೆ, ಹೇ ಪಾರ್ಥ, ಧರಾಧರನ (ವಿಷ್ಣುವಿನ) ಮುಖದರ್ಶನದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ದುಸ್ತರ ಪಾಪಗಳೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.
Verse 10
किं तस्य बहुभिर्मन्त्रैर्भक्तिर्यस्य जनार्दने । नमो नारायणायेति मन्त्रः सर्वार्थसाधकः
ಜನಾರ್ದನನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿ ಇರುವವನಿಗೆ ಅನೇಕ ಮಂತ್ರಗಳೇನು ಬೇಕು? “ನಮೋ ನಾರಾಯಣಾಯ” ಎಂಬ ಮಂತ್ರವು ಸರ್ವಾರ್ಥಸಾಧಕ.
Verse 11
एकोऽपि कृष्णस्य कृतः प्रणामो दशाश्वमेधावभृथेन तुल्यः । दशाश्वमेधी पुनरेति जन्म कृष्णप्रणामी न पुनर्भवाय
ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಒಂದೇ ಪ್ರಣಾಮವೂ ಹತ್ತು ಅಶ್ವಮೇಧಗಳ ಅವಭೃತಸ್ನಾನಕ್ಕೆ ಸಮಾನ. ಹತ್ತು ಅಶ್ವಮೇಧ ಮಾಡಿದವನು ಮತ್ತೆ ಜನ್ಮ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಕೃಷ್ಣಪ್ರಣಾಮಿ ಪುನರ್ಜನ್ಮಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
Verse 12
ध्यायमाना महात्मानो रूपं नारायणं हरेः । ये त्यजन्ति स्वकं देहं तत्र तीर्थे जितेन्द्रियाः
ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ಮಹಾತ್ಮರು ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಹರಿಯ ನಾರಾಯಣರೂಪವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ ತಮ್ಮ ದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದರೆ,
Verse 13
ते गच्छन्त्यमलं स्थानं यत्सुरैरपि दुर्लभम् । क्षराक्षरविनिर्मुक्तं तद्विष्णोः परमं पदम्
ಅವರು ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ದುರ್ಲಭವಾದ ನಿರ್ಮಲ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ; ಕ್ಷರ-ಅಕ್ಷರ ಎರಡರಿಂದಲೂ ಮುಕ್ತವಾದುದೇ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪರಮಪದ.
Verse 132
अध्याय
“ಅಧ್ಯಾಯ”—ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಾಯ-ಶೀರ್ಷಿಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಗುರುತು.