Adhyaya 121

Verse 1

मार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महीपाल चन्द्रहासमतः परम् । यत्र सिद्धिं परां प्राप्तः सोमराजः सुरोत्तमः

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮಹೀಪಾಲ! ನಂತರ ಚಂದ್ರಹಾಸಮತದಿಂದ ಮುಂದೆ ಹೋಗು; ಅಲ್ಲಿ ದೇವೋತ್ತಮನಾದ ಸೋಮರಾಜನು ಪರಮ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 2

युधिष्ठिर उवाच । कथं सिद्धिं परां प्राप्तः सोमनाथो जगत्पतिः । तत्सर्वं श्रोतुमिच्छामि कथयस्व ममानघ

ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಳಿದರು—ಜಗತ್ಪತಿಯಾದ ಸೋಮನಾಥನು ಪರಮ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಡೆದನು? ಅದನ್ನೆಲ್ಲಾ ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ; ಹೇ ಅನಘ, ನನಗೆ ಹೇಳು.

Verse 3

श्रीमार्कण्डेय उवाच । पुरा शप्तो मुनीन्द्रेण दक्षेण किल भारत । असेवनाद्धि दाराणां क्षयरोगी भविष्यसि

ಶ್ರೀಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಭಾರತ! ಪೂರ್ವಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮುನೀಂದ್ರನಾದ ದಕ್ಷನು ಅವನಿಗೆ ಶಾಪ ನೀಡಿದನು—‘ಧರ್ಮಪತ್ನಿಯರ ಸಹವಾಸವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದ ಕಾರಣ ನೀನು ಕ್ಷಯರೋಗಿಯಾಗುವೆ.’

Verse 4

उद्वाहितानां पत्नीनां ये न कुर्वन्ति सेवनम् । या निष्ठा जायते नृणां तां शृणुष्व नराधिप

ವಿವಾಹಿತ ಪತ್ನಿಯರ प्रति ಯೋಗ್ಯ ದಾಂಪತ್ಯಧರ್ಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸದ ಪುರುಷರಿಗೆ ಯಾವ ನಿಶ್ಚಿತ ಫಲ ಉಂಟಾಗುವುದೋ, ಹೇ ನರಾಧಿಪ, ಅದನ್ನು ಕೇಳು.

Verse 5

ऋतावृतौ हि नारीणां सेवनाज्जायते सुतः । सुतात्स्वर्गश्च मोक्षश्च इत्येवं श्रुतिभाषितम्

ಋತು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯೊಂದಿಗೆ ಧರ್ಮಾನುಸಾರ ಸಂಗಮದಿಂದ ಪುತ್ರನು ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ. ಪುತ್ರನಿಂದ ಸ್ವರ್ಗವೂ ಮೋಕ್ಷವೂ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಶ್ರುತಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ.

Verse 6

तत्कालोचितधर्मेण वेष्टितो रौरवे पतेत् । तस्यास्तद्रुधिरं पापः पिबते कालमीप्सितम्

ತಕ್ಕ ಸಮಯದ ಧರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ ದೋಷದಿಂದ ಬಂಧಿತನಾಗಿ ಅವನು ರೌರವ ನರಕಕ್ಕೆ ಬೀಳುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಪಾಪಿ, ವಿಧಿ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ ಕಾಲವರೆಗೆ ಅವಳ ರಕ್ತವನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 7

ततोऽवतीर्णः कालेन यां यां योनिं प्रयास्यति । तस्यां तस्यां स दुष्टात्मा दुर्भगो जायते सदा

ನಂತರ ಕಾಲವಶದಿಂದ ಪುನಃ ಅವತೀರ್ಣನಾಗಿ ಅವನು ಯಾವ ಯಾವ ಯೋನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾನೋ, ಆ ಆ ಜನ್ಮದಲ್ಲೇ ಆ ದುಷ್ಟಾತ್ಮನು ಸದಾ ದುರ್ಭಾಗ್ಯವಂತನಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 8

नारीणां तु सदा कामोऽभ्यधिकाः परिवर्तते । विशेषेण ऋतौ काले पीड्यते कामसायकैः

ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಕಾಮವು ಸದಾ ಅಧಿಕವಾಗಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಉಕ್ಕಿ ಬರುತ್ತದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಋತು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕಾಮಬಾಣಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 9

परिभूता हिता भर्त्रा ध्यायन्तेऽन्यं पतिं स्त्रियः । ततः पुत्रः समुत्पन्नो ह्यटते कुलमुत्तमम्

ಭರ್ತರಿಂದ ಅವಮಾನಿತರೂ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿತರೂ ಆದ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಮತ್ತೊಬ್ಬನನ್ನು ಪತಿಯಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬಹುದು. ಆಗ ಹುಟ್ಟಿದ ಪುತ್ರನು ಅಲೆದಾಡುತ್ತಾ ಉತ್ತಮ ಕುಲಕ್ಕೂ ಕಲಂಕ ತರುತ್ತಾನೆ.

Verse 10

स्वर्गस्थास्तेन पितरः पूर्वजास्ते पितामहाः । पतन्ति जातमात्रेण कुलटस्तेन चोच्यते

ಅವನ ಜನ್ಮಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಸ್ವರ್ಗಸ್ಥ ಪಿತೃಗಳು—ತಂದೆಗಳು, ಪೂರ್ವಜರು, ಪಿತಾಮಹರು—ಪತನಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನು ‘ಕುಲಟ’ ಅಂದರೆ ಕುಲದ್ರೋಹಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ।

Verse 11

तेन कर्मविपाकेन क्षयरोग्यभवच्छशी । त्यक्त्वा लोकं सुरेन्द्राणां मर्त्यलोकमुपागतः

ಆ ಕರ್ಮವಿಪಾಕದಿಂದ ಶಶಿ (ಚಂದ್ರ) ಕ್ಷಯರೋಗದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದನು; ಸುರೇಂದ್ರರ ಲೋಕವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಮರ್ಥ್ಯಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಂದನು।

Verse 12

ततस्तीर्थान्यनेकानि पुण्यान्यायतनानि च । भ्रमन्वै नर्मदां प्राप्तः सर्वपापप्रणाशनीम्

ನಂತರ ಅನೇಕ ಪುಣ್ಯತೀರ್ಥಗಳು ಹಾಗೂ ಪವಿತ್ರ ಆಲಯಗಳನ್ನು ಸಂಚರಿಸಿ, ಸರ್ವಪಾಪಪ್ರಣಾಶಿನಿಯಾದ ನರ್ಮದೆಯನ್ನು ಅವನು ತಲುಪಿದನು।

Verse 13

उपवासं च दानानि व्रतानि नियमांस्तथा । चचार द्वादशाब्दानि ततो मुक्तः स किल्बिषैः

ಅವನು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಉಪವಾಸ, ದಾನ, ವ್ರತ ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು; ನಂತರ ಪಾಪಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತನಾದನು।

Verse 14

स्नापयित्वा महादेवं सर्वपातकनाशनम् । जगाम प्रभया पूर्णः स च लोकमनुत्तमम्

ಸರ್ವಪಾತಕನಾಶಕನಾದ ಮಹಾದೇವನಿಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ, ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ತುಂಬಿ ಅವನು ಅನುತ್ತಮ ಲೋಕಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು।

Verse 15

येनैव स्थापितो देवः पूज्यते वर्षसंख्यया । तावद्वर्षसहस्राणि रुद्रलोके स पूज्यते

ಯಾರಿಂದ ದೇವನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿತನಾಗಿದನೋ, ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯ ನಂತರ ಎಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೋ, ಅಷ್ಟೇ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಗಳ ಕಾಲ ಅವನು ರುದ್ರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 16

तेन देवान्विधानोक्तान्स्थापयन्ति नरा भुवि । अक्षयं चाव्ययं यस्मात्कालं भुञ्जन्ति मानवाः

ಆದ್ದರಿಂದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಜನರು ಶಾಸ್ತ್ರವಿಧಾನೋಕ್ತವಾಗಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ; ಏಕೆಂದರೆ ಅದರಿಂದ ಮಾನವರು ಅಕ್ಷಯವೂ ಅವ್ಯಯವೂ ಆದ ಪುಣ್ಯಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 17

सोमतीर्थे नरः स्नात्वा पूजयेद्देवमीश्वरम् । स भ्राजते नरो लोके सोमवत्प्रियदर्शनः

ಸೋಮತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಮನುಷ್ಯನು ಈಶ್ವರ ದೇವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಅವನು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನನಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 18

चन्द्रहासे तु यो गत्वा ग्रहणे चन्द्रसूर्ययोः । स्नानं समाचरेद्भक्त्या मुच्यते सर्वकिल्बिषैः

ಯಾರು ಚಂದ್ರಹಾಸಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಚಂದ್ರ ಅಥವಾ ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ನಾನವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 19

तत्र स्नानं च दानं च चन्द्रहासे शुभाशुभम् । कृतं नृपवरश्रेष्ठ सर्वं भवति चाक्षयम्

ಹೇ ನೃಪವರಶ್ರೇಷ್ಠ! ಅಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಸ್ನಾನವೂ ದಾನವೂ—ಶುಭವಾಗಲಿ ಅಶುಭವಾಗಲಿ ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಮಾಡಿದರೂ—ಎಲ್ಲವೂ ಅಕ್ಷಯಫಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ।

Verse 20

ते धन्यास्ते महात्मानस्तेषां जन्म सुजीवितम् । चन्द्रहासे तु ये स्नात्वा पश्यन्ति ग्रहणं नराः

ಅವರು ಧನ್ಯರು, ಅವರು ಮಹಾತ್ಮರು; ಅವರ ಜನ್ಮ ನಿಜಕ್ಕೂ ಸಾರ್ಥಕ—ಚಂದ್ರಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಗ್ರಹಣದರ್ಶನ ಮಾಡುವವರು।

Verse 21

वाचिकं मानसं पापं कर्मजं यत्पुराकृतम् । स्नानमात्रेण राजेन्द्र तत्र तीर्थे प्रणश्यति

ವಾಣಿ, ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಕರ್ಮದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದ ಯಾವ ಪಾಪವಿದ್ದರೂ, ಹೇ ರಾಜೇಂದ್ರ, ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸ್ನಾನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 22

बहवस्तं न जानन्ति महामोहसमन्विताः । देहस्थमिव सर्वेषां परमानन्दरूपिणम्

ಮಹಾಮೋಹದಿಂದ ಆವೃತರಾದ ಅನೇಕರು ಅವನನ್ನು ಅರಿಯರು—ಅವನು ಪರಮಾನಂದಸ್ವರೂಪನು—ಎಲ್ಲರ ದೇಹದಲ್ಲೇ ಇರುವಂತಿದ್ದರೂ.

Verse 23

पश्चिमे सागरे गत्वा सोमतीर्थे तु यत्फलम् । तत्समग्रमवाप्नोति चन्द्रहासे न संशयः

ಪಶ್ಚಿಮ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಸೋಮತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಫಲವೇ, ಅದೇ ಸಂಪೂರ್ಣ ಫಲ ಚಂದ್ರಹಾಸದಲ್ಲೇ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ—ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 24

संक्रान्तौ च व्यतीपाते अयने विषुवे तथा । चन्द्रहासे नरः स्नात्वा सर्वपापैः प्रमुच्यते

ಸಂಕ್ರಾಂತಿ, ವ್ಯತೀಪಾತ, ಅಯನ ಹಾಗೂ ವಿಷುವಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ—ಚಂದ್ರಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ಸರ್ವಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 25

ते मूढास्ते दुराचारास्तेषां जन्म निरर्थकम् । चन्द्रहासं न जानन्ति ये रेवायां व्यवस्थितम्

ರೇವಾ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಚಂದ್ರಹಾಸ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಯಾರು ಅರಿಯರೋ, ಅವರು ಮೂಢರು, ದುರಾಚಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಅವರ ಜನ್ಮವು ನಿರರ್ಥಕವಾದುದು.

Verse 26

चन्द्रहासे तु यः कश्चित्संन्यासं कुरुते द्विजः । अनिवर्तिका गतिस्तस्य सोमलोकान्न संशयः

ಚಂದ್ರಹಾಸ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ದ್ವಿಜನು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಸೋಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಶಾಶ್ವತವಾದ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 121

। अध्याय

॥ ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಮುಕ್ತಾಯವಾಯಿತು ॥