त्रिपुरदीक्षाविधानम् — Tripura Dīkṣā: Prescriptive Procedure (Chapter on the Ordinance of Initiation)

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । असृजच्च महातेजाः पुरुषं स्वात्मसंभवम् । एकं मायामयं तेषां धर्मविघ्नार्थमच्युतः

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದರು—ಅಂದು ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಅವ್ಯಯ ಅಚ್ಯುತ ಪ್ರಭುವು ತನ್ನ ಸ್ವಸ್ವರೂಪದಿಂದ ಮಾಯಾಮಯನಾದ ಒಬ್ಬ ಪುರುಷನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಅವರ ಧರ್ಮಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ವಿಘ್ನವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿದನು।

Verse 2

मुंडिनं म्लानवस्त्रं च गुंफिपात्रसमन्वितम् । दधानं पुंजिकां हस्ते चालयंतं पदेपदे

ಅವರು ನೋಡಿದರು—ಮೂಂಡಿತಶಿರಸ್ಸಿನವನು, ಮ್ಲಾನ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿ, ಹೊಲಿದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹೊತ್ತವನು; ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಪೊಟ್ಟಣ ಹಿಡಿದು, ಹೆಜ್ಜೆಹೆಜ್ಜೆಗೆ ಅದನ್ನು ಅಲುಗಿಸುತ್ತಾ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದನು।

Verse 3

वस्त्रयुक्तं तथा हस्तं क्षीयमाणं मुखे सदा । धर्मेति व्याहरंतं हि वाचा विक्लवया मुनिम्

ಅವರು ಆ ಮುನಿಯನ್ನು ನೋಡಿದರು—ಕೈಯಲ್ಲಿ ವಸ್ತ್ರ ಹಿಡಿದಿರುವುದು, ಮುಖ ಸದಾ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿರುವುದು; ಮತ್ತು ವಿಕಲವಾದ, ನಡುಗುವ ವಾಣಿಯಿಂದ ಅವನು ನಿರಂತರ “ಧರ್ಮ” ಎಂದೇ ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು।

Verse 4

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां पञ्चमे युद्धखण्डे सनत्कुमारपाराशर्य संवादे त्रिपुरदीक्षाविधानं नाम चतुर्थोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಶಿವಮಹಾಪುರಾಣದ ದ್ವಿತೀಯ ರುದ್ರಸಂಹಿತೆಯ ಪಂಚಮ ಯುದ್ಧಖಂಡದಲ್ಲಿ ಸನತ್ಕುಮಾರ–ಪಾರಾಶರ್ಯ ಸಂವಾದದಲ್ಲಿ “ತ್ರಿಪುರದೀಕ್ಷಾವಿಧಾನ” ಎಂಬ ನಾಲ್ಕನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು।

Verse 5

अरिहन्नच्युतं पूज्यं किं करोमि तदादिश । कानि नामानि मे देव स्थानं वापि वद प्रभो

ಹೇ ಪೂಜ್ಯ ಪ್ರಭು, ಶತ್ರುಹಂತ ಅಚ್ಯುತನೇ! ನಾನು ಏನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಆಜ್ಞಾಪಿಸು. ಹೇ ದೇವಾ, ನಿನ್ನ ನಾಮಗಳನ್ನೂ ಹಾಗೂ ಪೂಜಿಸಬೇಕಾದ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳವನ್ನೂ ಹೇಳು, ಪ್ರಭೋ.

Verse 6

इत्येवं भगवान्विष्णुः श्रुत्वा तस्य शुभं वचः । प्रसन्नमानसो भूत्वा वचनं चेदमब्रवीत्

ಈ ರೀತಿ ಅವನ ಶುಭ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು ಪ್ರಸನ್ನಮನಸ್ಕನಾಗಿ, ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು।

Verse 7

विष्णुरुवाच । यदर्थं निर्मितोऽसि त्वं निबोध कथयामि ते । मदंगज महाप्राज्ञ मद्रूपस्त्वं न संशयः

ವಿಷ್ಣು ಹೇಳಿದರು—ನಿನ್ನನ್ನು ಯಾವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿ; ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಹೇ ನನ್ನ ಅಂಗಜ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞನೇ! ನೀನು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ನನ್ನದೇ ಸ್ವರೂಪ।

Verse 8

ममांगाच्च समुत्पन्नो मत्कार्यं कर्तुमर्हसि । मदीयस्त्वं सदा पूज्यो भविष्यति न संशयः

ನನ್ನದೇ ಅಂಗದಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನನಾದ ನೀನು ನನ್ನ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಲು ಯೋಗ್ಯನು. ನೀನು ನನ್ನವನು; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಸದಾ ಪೂಜ್ಯನಾಗುವೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 9

अरिहन्नाम ते स्यात्तु ह्यन्यानि न शुभानि च । स्थानं वक्ष्यामि ते पश्चाच्छृणु प्रस्तुतमादरात्

ನಿನಗೆ ‘ಅರಿಹನ್’ ಎಂಬ ನಾಮವೇ ಇರಲಿ; ಇತರ ನಾಮಗಳು ಶುಭಕರವಲ್ಲ. ನಂತರ ನಿನಗೆ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೇಳುವೆ; ಈಗ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಆದರದಿಂದ ಕೇಳು।

Verse 10

मायिन्मायामयं शास्त्रं तत्षोडशसहस्रकम् । श्रौतस्मार्तविरुद्धं च वर्णाश्रम विवर्जितम्

ಹೇ ಮಾಯಾವಿ, ಆ ಶಾಸ್ತ್ರವು ಮಾಯಾಮಯ—ಹದಿನಾರು ಸಾವಿರ ಶ್ಲೋಕಗಳ ಪ್ರಮಾಣದದು. ಅದು ಶ್ರೌತ-ಸ್ಮಾರ್ತ ವಿಧಿಗಳಿಗೆ ವಿರೋಧಿ ಮತ್ತು ವರ್ಣಾಶ್ರಮ ಧರ್ಮವರ್ಜಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 11

अपभ्रंशमयं शास्त्रं कर्मवादमयं तथा । रचयेति प्रयत्नेन तद्विस्तारो भविष्यति

ಅಪಭ್ರಂಶಭಾಷೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಹಾಗೂ ಕೇವಲ ಕರ್ಮವಾದದಿಂದ ಆವರಿತವಾದ ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ರಚಿಸು; ಆಗ ಅದರ ವಿಸ್ತಾರವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 12

ददामि तव निर्माणे सामर्थ्यं तद्भविष्यति । माया च विविधा शीघ्रं त्वदधीना भविष्यति

ನಿನಗೆ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನಾನು ನೀಡುತ್ತೇನೆ; ಅದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಿದ್ಧವಾಗುವುದು. ಹಾಗೆಯೇ ವಿವಿಧ ಮಾಯೆಯೂ ಶೀಘ್ರವೇ ನಿನ್ನ ಅಧೀನವಾಗುವುದು.

Verse 13

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य हरेश्च परमात्मनः । नमस्कृत्य प्रत्युवाच स मायी तं जनार्दनम्

ಪರಮಾತ್ಮನಾದ ಹರಿಯ ಆ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಮಾಯಾಧಾರಿ ಜನಾರ್ದನನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ನಂತರ ಉತ್ತರವನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 14

मुण्ड्युवाच । यत्कर्तव्यं मया देव द्रुतमादिश तत्प्रभो । त्वदाज्ञयाखिलं कर्म सफलश्च भविष्यति

ಮುಂಡೀ ಹೇಳಿದಳು: ಹೇ ದೇವಾ, ಹೇ ಪ್ರಭೋ, ನಾನು ಮಾಡಬೇಕಾದುದನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಆಜ್ಞಾಪಿಸು. ನಿನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಕರ್ಮಗಳು ಸಫಲವಾಗಿ ಫಲಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗುವವು.

Verse 15

सनत्कुमार उवाच । इत्युक्त्वा पाठयामास शास्त्रं मायामयं तथा । इहैव स्वर्गनरकप्रत्ययो नान्यथा पुनः

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದರು—ಇಂತೆಂದು ಹೇಳಿ ಅವನು ಮಾಯಾಮಯವಾದ ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದನು. ಸ್ವರ್ಗ-ನರಕಗಳ ಅನುಭವ ಈ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ಇಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಯವಾಗುತ್ತದೆ; ಮತ್ತೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಲ್ಲ.

Verse 16

तमुवाच पुनर्विष्णुः स्मृत्वा शिवपदांबुजम् । मोहनीया इमे दैत्याः सर्वे त्रिपुरवासिनः

ಆಗ ವಿಷ್ಣುಭಗವಾನನು ಶಿವಪಾದಪದ್ಮಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದರು—“ತ್ರಿಪುರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಈ ಎಲ್ಲ ದೈತ್ಯರನ್ನು ಮಾಯೆಯಿಂದ ಮೋಹಗೊಳಿಸಬೇಕು.”

Verse 17

कार्यास्ते दीक्षिता नूनं पाठनीयाः प्रयत्नतः । मदाज्ञया न दोषस्ते भविष्यति महामते

ಹೇ ಮಹಾಮತೇ, ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ದೀಕ್ಷಿತರಾದವರು ಇವುಗಳನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪಠಿಸಬೇಕು. ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಿನಗೆ ಯಾವುದೇ ದೋಷ ಉಂಟಾಗದು.

Verse 18

धर्मास्तत्र प्रकाशन्ते श्रौतस्मार्त्ता न संशयः । अनया विद्यया सर्वे स्फोटनीया ध्रुवं यते

ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರುತಿ-ಸ್ಮೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಧರ್ಮಗಳು ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತವೆ. ಹೇ ಯತೇ, ಈ ವಿದ್ಯೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲ ಬಂಧನಗಳೂ ಆವರಣಗಳೂ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಭಂಗವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 19

गंतुमर्हसि नाशार्थं मुण्डिंस्त्रिपुरवासिनाम् । तमोधर्मं संप्रकाश्य नाशयस्व पुरत्रयम्

ತ್ರಿಪುರವಾಸಿಗಳ ವಿನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ನೀವು ಹೋಗಬೇಕು. ಅವರ ತಾಮಸ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಮೂರು ಪುರಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿ.

Verse 20

ततश्चैव पुनर्गत्वा मरुस्थल्यां त्वया विभो । स्थातव्यं च स्वधर्मेण कलिर्यावत्समा व्रजेत्

ಹೇ ವಿಭುವೇ, ತದನಂತರ ಮತ್ತೆ ಮರುಭೂಮಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಕಲಿಯುಗವು ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರಬೇಕು.

Verse 21

प्रवृत्ते तु युगे तस्मिन्स्वीयो धर्मः प्रकाश्यताम् । शिष्यैश्च प्रतिशिष्यैश्च वर्तनीयस्त्वया पुनः

ಆ ಯುಗವು ಪ್ರವರ್ತಿಸಿದಾಗ ನಿನ್ನ ಸ್ವಧರ್ಮವು ಮತ್ತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಲಿ. ಶಿಷ್ಯರು ಹಾಗೂ ಪ್ರಶಿಷ್ಯರೊಂದಿಗೆ ನೀನು ಪುನಃ ಅದನ್ನೇ ಆಚರಿಸಿ ಧರಿಸಬೇಕು.

Verse 22

मदाज्ञया भवद्धर्मो विस्तारं यास्यति ध्रुवम् । मदनुज्ञापरो नित्यं गतिं प्राप्स्यसि मामकीम्

ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಿನ್ನ ಧರ್ಮವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ನನ್ನ ಅನುಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ವಿಧಾನದ ಮೇಲೆ ಸದಾ ನಿಷ್ಠನಾಗಿ ನೀನು ನನ್ನದೇ ಗತಿ—ನನ್ನ ಪರಮಪದವನ್ನು—ಪಡೆಯುವೆ.

Verse 23

एवमाज्ञा तदा दत्ता विष्णुना प्रभविष्णुना । शासनाद्देवदेवस्य हृदा त्वंतर्दधे हरिः

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಆಗ ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ ವಿಷ್ಣುವು ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ನೀಡಿದನು. ದೇವದೇವ ಮಹಾದೇವ ಶಿವನ ಶಾಸನದಿಂದ ಹರಿಯು ನಿನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ದಾನಗೊಂಡನು।

Verse 24

ततस्स मुंडी परिपालयन्हरेराज्ञां तथा निर्मितवांश्च शिष्यान् । यथास्वरूपं चतुरस्तदानीं मायामयं शास्त्रमपाठयत्स्वयम्

ನಂತರ ಮುಂಡೀ ಹರಿಯ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸಿ ಆ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿ, ಶಿಷ್ಯರನ್ನೂ ನಿರ್ಮಿಸಿದನು. ಆಮೇಲೆ ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಚತುರನಾಗಿ, ಆ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಮಾಯಾಮಯ ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ತಾನೇ ಅವರಿಗೆ ಬೋಧಿಸಿದನು।

Verse 25

यथा स्वयं तथा ते च चत्वारो मुंडिनः शुभाः । नमस्कृत्य स्थितास्तत्र हरये परमात्मने

ಅವನು ಸ್ವತಃ ಇದ್ದಂತೆ, ಆ ನಾಲ್ವರು ಶುಭ ಮುಂಡಿನರೂ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ಪರಮಾತ್ಮ ಹರಿಯ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತರು।

Verse 26

हरिश्चापि मुनेस्तत्र चतुरस्तांस्तदा स्वयम् । उवाच परमप्रीतश्शिवाज्ञापरिपालकः

ಅಲ್ಲಿ ಹರಿಯೂ ಸ್ವತಃ ಆ ನಾಲ್ಕು ಮುನಿಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡಿದನು. ಶಿವಾಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವನಾಗಿ, ಪರಮಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿ ವಚನ ಹೇಳಿದನು.

Verse 27

यथा गुरुस्तथा यूयं भविष्यथ मदाज्ञया । धन्याः स्थ सद्गतिमिह संप्राप्स्यथ न संशयः

ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನೀವು ಗುರುಸಮಾನರಾಗುವಿರಿ. ನೀವು ಧನ್ಯರು; ಇಲ್ಲಿಯೇ ಸದ್ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ—ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ.

Verse 28

चत्वारो मुंडिनस्तेऽथ धर्मं पाषंडमाश्रिताः । हस्ते पात्रं दधानाश्च तुंडवस्त्रस्य धारकाः

ಆಮೇಲೆ ನಾಲ್ವರು ಮುಂಡಿತಶಿರರು ‘ಧರ್ಮ’ವೆನ್ನುವ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪಾಷಂಡಮಾರ್ಗವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಬಾಯಿಗೆ ಬಟ್ಟೆ ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

Verse 29

मलिनान्येव वासांसि धारयंतो ह्यभाषिणः । धर्मो लाभः परं तत्त्वं वदंतस्त्वतिहर्षतः

ಅವರು ಮಲಿನ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೇ ಧರಿಸಿ, ಅಲ್ಪವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪಾರ ಹರ್ಷದಿಂದ ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು: ‘ಧರ್ಮವೇ ನಿಜವಾದ ಲಾಭ; ಅದೇ ಪರಮ ತತ್ತ್ವ.’

Verse 30

मार्जनीं ध्रियमाणाश्च वस्त्रखंडविनिर्मिताम् । शनैः शनैश्चलन्तो हि जीवहिंसाभयाद्ध्रुवम्

ಚಿಂದಿ ಬಟ್ಟೆ ತುಂಡುಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಜಾಡನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು, ಜೀವಹಿಂಸೆಯ ಭಯದಿಂದ ಅವರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಬಹಳ ನಿಧಾನವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.

Verse 31

ते सर्वे च तदा देवं भगवंतं मुदान्विताः । नमस्कृत्य पुनस्तत्र मुने तस्थुस्तदग्रतः

ಆಗ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಹರ್ಷಭರಿತರಾಗಿ ಆ ಭಗವಂತ ದೇವರಿಗೆ ಮತ್ತೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಹೇ ಮುನೇ, ಅಲ್ಲಿ ಅವನ ಮುಂದೆಯೇ ನಿಂತುಕೊಂಡರು.

Verse 32

हरिणा च तदा हस्ते धृत्वा च गुरवेर्पिताः । अभ्यधायि च सुप्रीत्या तन्नामापि विशेषतः

ಆಗ ಹರಿಯು ಅವರನ್ನು ತನ್ನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಗುರುವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿದನು. ಮಹಾ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಅವರ ನಾಮಗಳನ್ನೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಸವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಉಚ್ಚರಿಸಿದನು.

Verse 33

यथा त्वं च तथैवैते मदीया वै न संशयः । आदिरूपं च तन्नाम पूज्यत्वात्पूज्य उच्यते

ನೀನು ಹೇಗಿದ್ದೀಯೋ ಹಾಗೆಯೇ ಇವರು ಕೂಡ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ, ಇವರು ನನ್ನವರೇ. ಇವರ ನಾಮ ‘ಆದಿರೂಪ’; ಪೂಜ್ಯತ್ವದಿಂದ ಇವರನ್ನು ‘ಪೂಜ್ಯ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 34

ऋषिर्यतिस्तथा कीर्यौपाध्याय इति स्वयम् । इमान्यपि तु नामानि प्रसिद्धानि भवंतु वः

ಅವನೇ ಸ್ವತಃ ‘ಋಷಿ’, ‘ಯತಿ’, ‘ಕೀರ್’, ‘ಉಪಾಧ್ಯಾಯ’ ಎಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ. ಈ ನಾಮಗಳೂ ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಲಿ.

Verse 35

ममापि च भवद्भिश्च नाम ग्राह्यं शुभं पुनः । अरिहन्निति तन्नामध्येयं पापप्रणाशनम्

ನನಗೂ ನೀವು ಮತ್ತೆ ಒಂದು ಶುಭನಾಮವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ. ‘ಅರಿಹನ್’—ಅದೇ ಆ ನಾಮ; ಅದು ಪಾಪನಾಶಕವಾದ್ದರಿಂದ ಧ್ಯಾನಿಸಿ ಜಪಿಸಬೇಕು.

Verse 36

भवद्भिश्चैव कर्तव्यं कार्यं लोकसुखावहम् । लोकानुकूलं चरतां भविष्यत्युत्तमा गतिः

ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವೂ ಲೋಕಸೌಖ್ಯವನ್ನು ತರುವ ಸತ್ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ಲೋಕಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಜಗತ್ತಿನ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ನಡೆಯುವವರಿಗೆ ಶಿವಾನುಗ್ರಹದಿಂದ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಗತಿ—ಮೋಕ್ಷ—ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 37

सनत्कुमार उवाच । ततः प्रणम्य तं मायी शिष्ययुक्तस्स्वयं तदा । जगाम त्रिपुरं सद्यः शिवेच्छाकारिणं मुमा

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದನು—ಆಮೇಲೆ ಆ ಮಾಯಾವಿ ಶಿಷ್ಯನೊಡನೆ ಸೇರಿ ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಶಿವೇಚ್ಛೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ನಡೆದು, ತಕ್ಷಣವೇ ತ್ರಿಪುರಕ್ಕೆ ಹೊರಟನು.

Verse 38

प्रविश्य तत्पुरं तूर्णं विष्णुना नोदितो वशी । महामायाविना तेन ऋषिर्मायां तदाकरोत्

ಆ ನಗರದೊಳಗೆ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಆ ವಶೀಭೂತ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಋಷಿ ಆಗ ಮಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದನು; ಮಹಾಮಾಯಾವಿದನಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಆ ಮಯೆಯನ್ನು ಹರಡಿದನು.

Verse 39

नगरोपवने कृत्वा शिष्यैर्युक्तः स्थितितदा । मायां प्रवर्तयामास मायिनामपि मोहिनीम्

ಆಗ ಅವನು ನಗರದ ಸಮೀಪದ ಉದ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಶಿಷ್ಯರೊಂದಿಗೆ ನಿಂತು, ಮಾಯಾವಿಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಮೋಹಗೊಳಿಸುವಂತಹ ಮೋಹಿನೀ ಮಾಯಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರವર્તಿಸಿದನು.

Verse 40

शिवार्चनप्रभावेण तन्माया सहसा मुने । त्रिपुरे न चचालाशु निर्विण्णोभूत्तदा यतिः

ಓ ಮುನೇ, ಶಿವಾರ್ಚನೆಯ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಆ ಮಾಯಾಶಕ್ತಿ ಸಹಸಾ ನಿಷ್ಫಲವಾಯಿತು; ತ್ರಿಪುರದಲ್ಲಿ ಅದು ಕದಲಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ಆ ಯತಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 41

अथ विष्णुं स सस्मार तुष्टाव च हृदा बहु । नष्टोत्साहो विचेतस्को हृदयेन विदूयता

ಆಮೇಲೆ ಅವನು ಶ್ರೀವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ, ಹೃದಯದಿಂದ ಬಹಳವಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸಿದನು. ಅವನ ಉತ್ಸಾಹ ಕುಸಿದಿತ್ತು, ಮನಸ್ಸು ಗೊಂದಲಗೊಂಡಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಒಳಗೊಳಗೆ ಶೋಕದಿಂದ ದಹಿಸುತ್ತಿದ್ದನು।

Verse 42

तत्स्मृतस्त्वरितं विष्णुस्सस्मार शंकरं हृदि । प्राप्याज्ञां मनसा तस्य स्मृतवान्नारदं द्रुतम्

ಹೀಗೆ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಷ್ಣುವು ತಕ್ಷಣವೇ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಶಂಕರನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದನು. ಶಿವನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪಡೆದು, ತ್ವರಿತವಾಗಿ ನಾರದನನ್ನೂ ಸ್ಮರಿಸಿದನು।

Verse 43

स्मृतमात्रेण विष्णोश्च नारदस्समुपस्थितः । नत्वा स्तुत्वा पुरस्तस्य स्थितोभूत्सांजलिस्तदा

ವಿಷ್ಣುವು ಕೇವಲ ಸ್ಮರಿಸಿದ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ನಾರದರು ತಕ್ಷಣವೇ ಉಪಸ್ಥಿತರಾದರು. ಅವರು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಮುಂದೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಸ್ತುತಿಸಿ, ಅಂಜಲಿ ಹಿಡಿದು ನಿಂತರು.

Verse 44

अथ तं नारदं प्राह विष्णुर्मुनिमतां वरः । लोकोपकारनिरतो देवकार्यकरस्सदा

ಆಮೇಲೆ ಮುನಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ, ಲೋಕೋಪಕಾರದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದ, ದೇವಕಾರ್ಯವನ್ನು ಸದಾ ನೆರವೇರಿಸುವ ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ನಾರದರಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.

Verse 45

शिवाज्ञयोच्यते तात गच्छ त्वं त्रिपुरं द्रुतम् । ऋषिस्तत्र गतः शिष्यैर्मोहार्थं तत्सुवासिनाम्

ತಾತ, ಶಿವಾಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ನೀನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ತ್ರಿಪುರಕ್ಕೆ ಹೋಗು. ಅಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಋಷಿ ತನ್ನ ಶಿಷ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲಿನ ನಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸಲು ಹೋಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 46

सनत्कुमार उवाच । इत्याकर्ण्य वचस्तस्य नारदो मुनिसत्तमः । गतस्तत्र द्रुतं यत्र स ऋषिर्मायिनां वरः

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದನು— ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ನಾರದನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಹೋದನು; ಅಲ್ಲಿ ಮಾಯಾವಿದರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಆ ಋಷಿ ಇದ್ದನು।

Verse 47

नारदोऽपि तथा मायी नियोगान्मायिनः प्रभोः । प्रविश्य तत्पुरं तेन मायिना सह दीक्षितः

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ನಾರದನು ಕೂಡ ಮಾಯಾಧಿಪತಿ ಪ್ರಭುವಿನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಮಾಯಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಧರಿಸಿ ಆ ನಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು; ಆ ಮಾಯಾವಿಯೊಂದಿಗೆ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ದೀಕ್ಷಿತನಾದನು.

Verse 48

ततश्च नारदो गत्वा त्रिपुराधीशसन्निधौ । क्षेमप्रश्नादिकं कृत्वा राज्ञे सर्वं न्यवेदयत्

ನಂತರ ನಾರದನು ತ್ರಿಪುರಾಧೀಶನ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಕ್ಷೇಮವಿಚಾರಾದಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ರಾಜನಿಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿವೇದಿಸಿದನು.

Verse 49

नारद उवाच कश्चित्समागतश्चात्र यतिर्धर्मपरायणः । सर्वविद्याप्रकृष्टो हि वेदविद्यापरान्वितः

ನಾರದನು ಹೇಳಿದನು—ಇಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಯತಿ ಆಗಮಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಅವನು ಧರ್ಮಪರಾಯಣನು. ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ವಿದ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವೇದವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧನು.

Verse 50

दृष्ट्वा च बहवो धर्मा नैतेन सदृशाः पुनः । वयं सुदीक्षिताश्चात्र दृष्ट्वा धर्मं सनातनम्

ಬಹು ಧರ್ಮಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಕಂಡರೂ, ಇದಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದುದು ಮತ್ತಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ನಾವು ಸುಧೀಕ್ಷಿತರಾಗಿದ್ದೇವೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಸನಾತನ ಧರ್ಮವನ್ನು ದರ್ಶಿಸಿದ್ದೇವೆ.

Verse 51

तवेच्छा यदि वर्तेत तद्धर्मे दैत्यसत्तम । तद्धर्मस्य महाराज ग्राह्या दीक्षा त्वया पुनः

ಹೇ ದೈತ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ನಿನ್ನ ಇಚ್ಛೆ ನಿಜವಾಗಿ ಆ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದರೆ, ಹೇ ಮಹಾರಾಜ, ಅದೇ ಧರ್ಮದ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೀನು ಪುನಃ ಸ್ವೀಕರಿಸು।

Verse 52

सनत्कुमार उवाच । तदीयं स वचः श्रुत्वा महदर्थसुगर्भितम् । विस्मितो हृदि दैत्येशो जगौ तत्र विमोहितः

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದರು—ಮಹದರ್ಥಸುಗರ್ಭಿತವಾದ ಆ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ದೈತ್ಯಾಧಿಪತಿ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ವಿಸ್ಮಿತನಾದನು; ಅಲ್ಲಿಯೇ ಮೋಹಿತನಾಗಿ ಮಾತಾಡಿದನು।

Verse 53

नारदो दीक्षितो यस्माद्वयं दीक्षामवाप्नुमः । इत्येवं च विदित्वा वै जगाम स्वयमेव ह

“ನಾರದನು ದೀಕ್ಷಿತನಾದ ಕಾರಣ ನಮಗೂ ದೀಕ್ಷೆ ಲಭಿಸಿದೆ.” ಎಂದು ಹೀಗೆ ತಿಳಿದು, ಅವನು ಸ್ವಯಂ ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಟನು।

Verse 54

तद्रूपं च तदा दृष्ट्वा मोहितो मायया तथा । उवाच वचनं तस्मै नमस्कृत्य महात्मने

ಆ ರೂಪವನ್ನು ಆಗ ನೋಡಿ ಅವನು ಮಾಯೆಯಿಂದ ಮೋಹಿತನಾದನು. ಆ ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಅವನಿಗೆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು।

Verse 55

त्रिपुराधिप उवाच । दीक्षा देया त्वया मह्यं निर्मलाशय भो ऋषे । अहं शिष्यो भविष्यामि सत्यं सत्यं न संशयः

ತ್ರಿಪುರಾಧಿಪತಿ ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ನಿರ್ಮಲಾಶಯ ಋಷೇ, ನೀನು ನನಗೆ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಬೇಕು. ನಾನು ನಿನ್ನ ಶಿಷ್ಯನಾಗುವೆನು—ಸತ್ಯಂ ಸತ್ಯಂ; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 56

इत्येवं तु वचः श्रुत्वा दैत्यराजस्य निर्मलम् । प्रत्युवाच सुयत्नेन ऋषिस्स च सनातनः

ದೈತ್ಯರಾಜನ ನಿರ್ಮಲ ಹಾಗೂ ಸರಳವಾದ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ಕೇಳಿ, ಆ ಸನಾತನ ಋಷಿಯು ಬಹು ಯತ್ನದಿಂದ ಪ್ರತಿಯುತ್ತರ ನೀಡಿದನು।

Verse 57

मदीया करणीया स्याद्यद्याज्ञा दैत्यसत्तम । तदा देया मया दीक्षा नान्यथा कोटियत्नतः

ಹೇ ದೈತ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠಾ! ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ನೀನು ಕಾರ್ಯರೂಪದಲ್ಲಿ ಪಾಲಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ನಾನು ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೀಡುವೆನು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕೋಟಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ.

Verse 58

इत्येवं तु वचः श्रुत्वा राजा मायामयोऽभवत् । उवाच वचनं शीघ्रं यतिं तं हि कृतांजलिः

ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ರಾಜನು ಮಾಯೆಯಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಗೊಂದಲಗೊಂಡನು. ಬಳಿಕ ಕೃತಾಂಜಲಿಯಾಗಿ ಆ ಯತಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ವಚನವನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 59

दैत्य उवाच । यथाज्ञां दास्यसि त्वं च तत्तथैव न चान्यथा । त्वदाज्ञां नोल्लंघयिष्ये सत्यं सत्यं न संशयः

ದೈತ್ಯನು ಹೇಳಿದನು—ನೀನು ಯಾವ ಆಜ್ಞೆ ನೀಡುವೆಯೋ ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ನಾನು ಮೀರುವುದಿಲ್ಲ; ಸತ್ಯಂ ಸತ್ಯಂ, ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 60

सनत्कुमार उवाच । इत्याकर्ण्य वचस्तस्य त्रिपुराधीशितुस्तदा । दूरीकृत्य मुखाद्वस्त्रमुवाच ऋषिसत्तमः

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದನು—ಆ ವೇಳೆ ತ್ರಿಪುರಾಧಿಪತಿಯ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಋಷಿಶ್ರೇಷ್ಠನು ಮುಖದ ಮೇಲಿನ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ತೆಗೆದು ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 61

दीक्षां गृह्णीष्व दैत्येन्द्र सर्वधर्मोत्तमोत्तमाम् । ददौ दीक्षाविधानेन प्राप्स्यसि त्वं कृतार्थताम्

ಹೇ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರಾ! ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ಈ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು. ದೀಕ್ಷಾವಿಧಾನದಂತೆ ನಿನಗೆ ದೀಕ್ಷೆ ನೀಡಿದರೆ ನೀನು ಕೃತಾರ್ಥತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.

Verse 62

सनत्कुमार उवाच । इत्युक्त्वा स तु मायावी दैत्यराजाय सत्वरम् । ददौ दीक्षां स्वधर्मोक्तां तस्मै विधिविधानतः

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದರು— ಹೀಗೆಂದು ಹೇಳಿ ಆ ಮಾಯಾವಿ ದೈತ್ಯರಾಜನಿಗೆ ತಕ್ಷಣವೇ, ತನ್ನ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು, ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳಂತೆ ನೀಡಿದನು.

Verse 63

दैत्यराजे दीक्षिते च तस्मिन्ससहजे मुने । सर्वे च दीक्षिता जातास्तत्र त्रिपुरवासिनः

ಸಹಜ ಮುನಿಯಿಂದ ದೈತ್ಯರಾಜನು ದೀಕ್ಷಿತನಾದಾಗ, ಅಲ್ಲಿ ತ್ರಿಪುರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದ್ದ ಎಲ್ಲರೂ ಸಹ ದೀಕ್ಷಿತರಾದರು.

Verse 64

मुनेः शिष्यैः प्रशिष्यैश्च व्याप्तमासीद्द्रुतं तदा । महामायाविनस्तत्तु त्रिपुरं सकलं मुने

ಆಗ, ಓ ಮುನಿಯೇ, ಅಲ್ಪಕಾಲದಲ್ಲೇ ಮುನಿಯ ಶಿಷ್ಯರು ಹಾಗೂ ಪ್ರಶಿಷ್ಯರು—ಮಹಾಮಾಯಾವಿದರು—ಸಂಪೂರ್ಣ ತ್ರಿಪುರವನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದರು।