Sukta 11
Sukta 6.11
Bharadvāja
Agni (with invited deities: Mitra-Varuṇa, Aśvins, Dyāvā-Pṛthivī)
Triṣṭubh
ಭಾರದ್ವಾಜನ ಈ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ತ್ರಿಷ್ಟುಭ್ ಸ್ತೋತ್ರವು, ಅಂತರಪ್ರೇರಿತ ಹೋತೃನಾದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಮರುತ್‌ಗಳಂತೆಯೇ ಬಲದಿಂದ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಒಯ್ಯಲು ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಹವಿಸ್ಸಿಗೆ ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ವಯಂಪ್ರಕಾಶ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುವ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಇದು ಸ್ತುತಿಸಿ, “ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ” ಪ್ರಜ್ವಲಿತನಾದ ಅವನು ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿ, ಆರಾಧಕರನ್ನು ಸಂಕಟ ಮತ್ತು ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ದಾಟಿಸಿ ಪಾರುಮಾಡಲೆಂದು ಬೇಡುತ್ತದೆ.
Mantras
Mantra 1
यजस्व होतरिषितो यजीयानग्ने बाधो मरुतां न प्रयुक्ति । आ नो मित्रावरुणा नासत्या द्यावा होत्राय पृथिवी ववृत्याः ॥
ಹೇ ಹೋತೃ, ಒಳಗಿನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸು; ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ಅತಿಪೂಜ್ಯ, ಮರುತಗಳ ಆಕ್ರಮಣದಂತೆ ತಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿ. ಮಿತ್ರ-ವರುಣರು ಮತ್ತು ನಾಸತ್ಯರು ನಮ್ಮ ಬಳಿಗೆ ಬರಲಿ; ದ್ಯಾವಾ-ಪೃಥಿವೀ ನಮ್ಮ ಹೋತ್ರ ಅರ್ಪಣದ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಬರಲಿ.
Mantra 2
त्वं होता मन्द्रतमो नो अध्रुगन्तर्देवो विदथा मर्त्येषु । पावकया जुह्वा वह्निरासाग्ने यजस्व तन्वं तव स्वाम् ॥
ನೀನು ನಮ್ಮ ಅತ್ಯಂತ ಹರ್ಷಕರ, ಅಚ್ಯುತ ಹೋತೃ; ಮನುಷ್ಯರ ವಿದಥಗಳಲ್ಲಿ ಒಳಗಿರುವ ದೇವನು. ಪಾವಕ ಜುಹ್ವೆಯಿಂದ, ವಾಹ್ನಿ (ವಾಹಕ ಜ್ವಾಲೆ)ಯಾಗಿ, ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ನಿನ್ನದೇ ತನುವನ್ನು—ನಿನ್ನ ಸ್ವಸ್ವರೂಪವನ್ನು—ಯಜ್ಞವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸು.
Mantra 3
धन्या चिद्धि त्वे धिषणा वष्टि प्र देवाञ्जन्म गृणते यजध्यै । वेपिष्ठो अङ्गिरसां यद्ध विप्रो मधु च्छन्दो भनति रेभ इष्टौ ॥
ಹೌದು, ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ಧಿಷಣಾ (ಪ್ರೇರಿತ ಬುದ್ಧಿ) ಸಹ ಧನ್ಯ—ಸಮೃದ್ಧ—ವಾಗಿದೆ; ಯಜ್ಞ ಮಾಡಲು ಗಾಯಕನಿಗಾಗಿ ಅದು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಒತ್ತುತ್ತದೆ. ಅಂಗಿರಸರಲ್ಲಿ ಅತೀವ ಕಂಪನಶೀಲ-ಪ್ರಭಾವಿ, ವಿಪ್ರನು—ರೇಭ (ಸ್ತುತಿಗಾಯಕ)—ಇಷ್ಟಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಯಾರಿದಂತೆ ಮಧುರ, ಮಧುಭರಿತ ಛಂದಸ್ಸನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುವಾಗ.
Mantra 4
अदिद्युतत्स्वपाको विभावाग्ने यजस्व रोदसी उरूची । आयुं न यं नमसा रातहव्या अञ्जन्ति सुप्रयसं पञ्च जनाः ॥
ಅವನು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ್ದಾನೆ—ಸ್ವಯಂಸಿದ್ಧ, ವ್ಯಾಪಕ-ಪ್ರಭಾವಂತ. ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಎರಡು ರೋದಸೀ (ದ್ಯಾವಾ-ಪೃಥಿವಿ)ಗಳಿಗೆ ಯಜ. ಆಯುವಿನಂತೆ, ಅವನನ್ನು—ರಾತಹವ್ಯ (ಅರ್ಪಿತ ಹವಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತ) ಐದು ಜನರು—ನಮಸ್ಕಾರದಿಂದ ಅಭಿಷೇಕಿಸುತ್ತಾರೆ: ಸುಪ್ರಯಸ (ಸುಂದರ ಗತಿ/ಪ್ರವಾಹವಂತ)ನನ್ನು.
Mantra 5
वृञ्जे ह यन्नमसा बर्हिरग्नावयामि स्रुग्घृतवती सुवृक्तिः । अम्यक्षि सद्म सदने पृथिव्या अश्रायि यज्ञः सूर्ये न चक्षुः ॥
ನಮಸ್ಕಾರದಿಂದ ನಾನು ಅಗ್ನಿಗಾಗಿ ಬರ್ಹಿ (ಪವಿತ್ರ ಹುಲ್ಲು) ಹಾಸಿ, ಘೃತವತೀ ಸ್ರುಚ (ಘೃತಭರಿತ ಕರಂಡಿ)ಯನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಚಾಚಿ—ಸುವೃಕ್ತಿ (ಸುಸಂಸ್ಕೃತ ವಾಣಿ)ಯೊಂದಿಗೆ—ಅಾಗ ಪೃಥಿವಿಯ ಸದ್ಮ-ಸದನದಲ್ಲಿ ಗೃಹವು ಸ್ಪರ್ಶಿತವಾಗುತ್ತದೆ; ಯಜ್ಞವು ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ಚಕ್ಷು (ಕಣ್ಣು)ಯಂತೆ ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗುತ್ತದೆ.
Mantra 6
दशस्या नः पुर्वणीक होतर्देवेभिरग्ने अग्निभिरिधानः । रायः सूनो सहसो वावसाना अति स्रसेम वृजनं नांहः ॥
ಹೇ ದಶಮುಖ ಹೋತೃ! ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ದೇವರೊಂದಿಗೆ, ಅಗ್ನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಜ್ವಲಿತನಾಗಿ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಕೃಪೆ ತೋರು. ಹೇ ಸಹಸದ ಪುತ್ರ, ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಪೂರ್ಣತೆಯನ್ನು ಬಯಸುವವನೇ, ನಾವು ದುಃಖದ ಕಠಿಣ ಸಂಕಟವನ್ನು ದಾಟಿಹೋಗೋಣ—ಭಯಂಕರ ಅರಣ್ಯ-ವೇರಾನನ್ನು ದಾಟುವವನಂತೆ.
Frequently Asked Questions
It asks Agni, the sacrificial priest (Hotṛ), to power the rite, bring other gods to the offering, and protect the worshippers so they can move beyond hardship and danger.
Agni is the inviter and messenger in the sacrifice. By calling these deities, the hymn shows that the fire-rite gathers powers of order (Mitra-Varuṇa), help and healing (Aśvins), and cosmic support (Dyāvā-Pṛthivī) around the yajña.
It is both a practical and spiritual prayer: to be led safely through crises and obstacles, and to be guided by Agni’s light and right impulse toward well-being and fullness (rāyas).
Ask anything about Sukta 11 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.