Sukta 21
Sukta 10.21
Unknown from provided excerpt (hymn-level attribution not supplied here)
Agni (Hotar, Pāvakaśociṣ)
Jagatī or Triṣṭubh (uncertain from the excerpt alone; requires full metrical count by pāda)
ಈ ಸೂಕ್ತವು ಯಜ್ಞದ ಹೋತೃನಾಗಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಆರಿಸಿ, ವಿಧಿಯನ್ನು ಫಲಪ್ರದಗೊಳಿಸಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ವಿಶಾಲಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಶುದ್ಧಿಕಾರಕನಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ. ಅಗ್ನಿಯ ಪ್ರಾಚೀನ ಜನ್ಮ ಮತ್ತು ವಂಶಪಾರಂಪರ್ಯಗಳನ್ನು (ಅಥರ್ವನ್, ವಿವಸ್ವತ್, ಯಮ) ಸ್ಮರಿಸಿ, ಲೋಕಗಳ ನಡುವೆ ಸಂದೇಶವಹಕನಾಗಿಯೂ, ಬಂಧು-ಕುಲಗಳ ನಡುವೆ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಒಳನೋಟದ ಹೊಸ “ಅಂಕುರ”ವನ್ನು ನೆಡುವ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿಯೂ ಅವನನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಉದ್ದೇಶವು ಎರಡೂ: ವಿಧಿಕ—ಸರಿಯಾಗಿ ಪ್ರಜ್ವಲಿತ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಯಜ್ಞಸಿದ್ಧಿ; ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ—ಅಗ್ನಿಯ ಶುದ್ಧಿಕರ ಜ್ವಾಲೆಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಯ, ಸ್ಥಿರ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುವುದು.
Mantras
Mantra 1
आग्निं न स्ववृक्तिभिर्होतारं त्वा वृणीमहे । यज्ञाय स्तीर्णबर्हिषे वि वो मदे शीरं पावकशोचिषं विवक्षसे ॥
ನಾವು ನಮ್ಮ ಸ್ವಯಂ ರಚಿತ ಸ್ತುತಿಗಳಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು—ಅಗ್ನಿಯನ್ನು—ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಹೋತೃವಾಗಿ ವರಿಸುತ್ತೇವೆ, ಹಾಸಿದ ಬರ್ಹಿಷವಿರುವ ಕರ್ಮಕ್ಕಾಗಿ. ನಮ್ಮ ಮದದಲ್ಲಿ ನೀನು ತೇಜಸ್ವಿ ಪಾವಕಶೋಚಿಷ್—ಬಲಿಷ್ಠ, ಶುದ್ಧಿಕಾರಕ ಜ್ವಾಲೆ—ಅನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೀಯೆ.
Mantra 2
त्वामु ते स्वाभुवः शुम्भन्त्यश्वराधसः । वेति त्वामुपसेचनी वि वो मद ऋजीतिरग्न आहुतिर्विवक्षसे ॥
ಹೇ ಅಗ್ನೇ, ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ವಾಭೂವ ಶಕ್ತಿಗಳು ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತವೆ—ಅಶ್ವರಾಧಸ, ವೇಗವಂತ ಶಕ್ತಿಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ಸಮೃದ್ಧ. ನಿನ್ನ ಕಡೆಗೆ ಉಪಸೇಚನೀ—ಅರ್ಪಣದ ಧಾರೆ—ಹೋಗುತ್ತದೆ; ನಮ್ಮ ಮದದಲ್ಲಿ ಋಜೀತಿ, ನೇರಗತಿಯ ಆಹುತಿ, ನಿನಗೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತದೆ.
Mantra 3
त्वे धर्माण आसते जुहूभिः सिञ्चतीरिव । कृष्णा रूपाण्यर्जुना वि वो मदे विश्वा अधि श्रियो धिषे विवक्षसे ॥
ಹೇ (ಅಗ್ನಿ), ನಿನ್ನೊಳಗೆ ಕರ್ಮದ ಧರ್ಮಗಳು ಜುಹೂಗಳಿಂದ ಸುರಿದಂತೆ ಆಸನಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ನೀನು ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಅರ್ಜುನ—ಕತ್ತಲೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶ—ರೂಪಗಳನ್ನು ಕ್ರಮಗೊಳಿಸುತ್ತೀ; ನಮ್ಮ ಮದ (ಉಲ್ಲಾಸ)ದಲ್ಲಿ ನೀನು ಎಲ್ಲಾ ಶ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಅವರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತೀ, ಅವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸುವವನು.
Mantra 4
यमग्ने मन्यसे रयिं सहसावन्नमर्त्य । तमा नो वाजसातये वि वो मदे यज्ञेषु चित्रमा भरा विवक्षसे ॥
ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ಹೇ ಸಹಸಾವನ್ ಅಮರ್ತ್ಯ, ನೀನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇಚ್ಛಿಸುವ ರಯಿ (ಸಮೃದ್ಧಿ)ಯನ್ನು ನಮ್ಮಿಗೆ ವಾಜಸಾತಯೇ—ಬಲ-ಪೂರ್ಣತೆಯ ಜಯಕ್ಕಾಗಿ—ತಂದುಕೊಡು. ನಮ್ಮ ಮದದಲ್ಲಿ, ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ, ಚಿತ್ರ (ಅದ್ಭುತ) ಧನವನ್ನು ತಂದುಕೊಡು—ಅದನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸುವವನು.
Mantra 5
अग्निर्जातो अथर्वणा विदद्विश्वानि काव्या । भुवद्दूतो विवस्वतो वि वो मदे प्रियो यमस्य काम्यो विवक्षसे ॥
ಅಥರ್ವಣನಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಅಗ್ನಿ ಎಲ್ಲಾ ಕಾವ್ಯ (ಪ್ರೇರಿತ ಜ್ಞಾನ)ಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡನು. ಅವನು ವಿವಸ್ವತನ ದೂತನಾದನು; ನಮ್ಮ ಮದದಲ್ಲಿ ನೀನು ಯಮನ ಪ್ರಿಯ ಮತ್ತು ಕಾಮ್ಯ (ಇಚ್ಛನೀಯ) ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೀ—ಸತ್ಯ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವನ್ನು ನಡೆಸುವವನು.
Mantra 6
त्वां यज्ञेष्वीळतेऽग्ने प्रयत्यध्वरे । त्वं वसूनि काम्या वि वो मदे विश्वा दधासि दाशुषे विवक्षसे ॥
ಓ ಅಗ್ನೇ, ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಯಿಂದ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ, ಮುಂದುವರಿಯುವ ಅಧ್ವರದಲ್ಲಿ. ದಾನಿಗನಿಗಾಗಿ—ಪ್ರಕಟಗೊಳಿಸಲು ಬಯಸುವ ನೀನು—ನಮ್ಮ ಮದದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಕಾಮ್ಯ ವಸುಗಳನ್ನು ಹರಡಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತೀ.
Mantra 7
त्वां यज्ञेष्वृत्विजं चारुमग्ने नि षेदिरे । घृतप्रतीकं मनुषो वि वो मदे शुक्रं चेतिष्ठमक्षभिर्विवक्षसे ॥
ಓ ಅಗ್ನೇ, ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಋತುಗಳ ಮನೋಹರ ಋತ್ವಿಜನಾಗಿ ಆಸನಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಘೃತಮುಖನೇ, ನಮ್ಮ ಮದದಲ್ಲಿ ದರ್ಶನದ ಅಕ್ಷಗಳಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಮತ್ತು ಅತಿಚೇತನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಗೊಳಿಸಲು ನೀನು ಬಯಸುತ್ತೀ.
Mantra 8
अग्ने शुक्रेण शोचिषोरु प्रथयसे बृहत् । अभिक्रन्दन्वृषायसे वि वो मदे गर्भं दधासि जामिषु विवक्षसे ॥
ಓ ಅಗ್ನೇ, ನಿನ್ನ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಶೋಚಿಷದಿಂದ ನೀನು ಮಹತ್ತನ್ನು ವಿಶಾಲಗೊಳಿಸುತ್ತೀ. ಘೋಷಿಸಿ ನೀನು ವೃಷಭ-ಬಲವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತೀ; ನಮ್ಮ ಮದದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಜಾಮಿಷು—ಕುಲಗಳಲ್ಲಿ—ಗರ್ಭವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಚೇತನೆಯ ಹೊಸ ಜನ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಕಟಗೊಳಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೀ.
Frequently Asked Questions
Agni is the main deity—praised as the Hotṛ (invoking priest) and as the bright, purifying fire (pāvakaśociṣ) who carries offerings to the gods.
These names place Agni in an ancient sacred lineage: Atharvan as the first kindler, Vivasvat as a solar/cosmic order he serves as messenger, and Yama as the lord of the path of the ancestors—showing Agni as a bridge between worlds.
Ritually it asks for fertility, continuity, and prosperity in the clan; inwardly it suggests Agni kindles a new birth of clarity and right will within one’s own nature and community.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.