Sukta 130
Sukta 10.130
Traditionally attributed in Anukramaṇī to a seer of the late 10th maṇḍala (often unspecified in brief citations); hymn concerns yajña as cosmic weaving
Yajña / Viśvakarman-like sacrificial principle (cosmic rite as power)
Triṣṭubh (predominant for this hymn section)
ಈ ಸೂಕ್ತವು ಯಜ್ಞವನ್ನು (ಬಲಿ) ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ನೂಲಿನ ಮಗ್ಗವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ: ದೈವಿಕ “ಕಾರ್ಯಗಳು” ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೂ ಜಾಲವನ್ನು ಎಳೆದು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತವೆ; ಪಿತೃಗಳು ಅದನ್ನು ನೆಯ್ದು, ಪ್ರೇರಿತ ಋಷಿಗಳು ಅದನ್ನು ಧರಿಸಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಇದು ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ವೈದಿಕ ಛಂದಸ್ಸುಗಳ (ಚಂದಸ್) ನಡುವೆ ಚಿಂತನಾ-ನಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ; ಯಥಾರ್ಥ ವಿಧಿವಚನ ಮತ್ತು ಯಥೋಚಿತ ಪ್ರಮಾಣವೇ ಲೋಕಕ್ರಮ (ಋತ) ಕಾರ್ಯರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುವುದೆಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
Mantras
Mantra 1
यो यज्ञो विश्वतस्तन्तुभिस्तत एकशतं देवकर्मेभिरायतः । इमे वयन्ति पितरो य आययुः प्र वयाप वयेत्यासते तते ॥
ಯಾವ ಯಜ್ಞವು ಎಲ್ಲೆಡೆ ತಂತುಗಳಿಂದ ತಣೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ದೇವಕರ್ಮಗಳ ಶತದಿಂದ ವಿಸ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ—ಬಂದಿರುವ ಈ ಪಿತೃಗಳು ಅದನ್ನು ನೇಯುತ್ತಾರೆ; ತಣೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುಂದಕ್ಕೆ ನೇಯಲು ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ನೇಯಲು ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
Mantra 2
पुमाँ एनं तनुत उत्कृणत्ति पुमान्वि तत्ने अधि नाके अस्मिन् । इमे मयूखा उप सेदुरू सदः सामानि चक्रुस्तसराण्योतवे ॥
ಪುರುಷ-ಶಕ್ತಿ ಇದನ್ನು ತಣೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕತ್ತರಿಸಿ ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ; ಪುರುಷ-ಶಕ್ತಿಯೇ ಇದನ್ನು ಈ ನಾಕ—ಈ ಸ್ವರ್ಗದ ಮೇಲೆ—ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಕಿರಣಗಳು ಸಮೀಪಿಸಿ ಕುಳಿತವು; ಅವು ಸಾಮಗಾನಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ನೇಯ್ಗೆಗೆ ಬೇಕಾದ ಶಟಲ್ಗಳನ್ನು (ತಸರಾ) ರೂಪಿಸಿದವು.
Mantra 3
कासीत्प्रमा प्रतिमा किं निदानमाज्यं किमासीत्परिधिः क आसीत् । छन्दः किमासीत्प्रउगं किमुक्थं यद्देवा देवमयजन्त विश्वे ॥
ಏನು ಪ್ರಮಾಣ? ಏನು ಪ್ರತಿಪ್ರಮಾಣ? ಏನು ನಿದಾನ (ಆಧಾರ)? ಏನು ಆಜ್ಯ (ಘೀ)? ಏನು ಪರಿಧಿ (ವೇದಿಯ ಆವರಣ/ಬೇಲಿ)? ಏನು ಛಂದಸ್ಸು? ಏನು ಪ್ರಉಗ? ಏನು ಉಕ್ಥ—ಎಲ್ಲ ದೇವರುಗಳು ದೇವನಿಗೆ (ಅಂತರ್ನಿಹಿತ ದಿವ್ಯನಿಗೆ) ಯಜ್ಞ ಮಾಡಿದಾಗ?
Mantra 4
अग्नेर्गायत्र्यभवत्सयुग्वोष्णिहया सविता सं बभूव । अनुष्टुभा सोम उक्थैर्महस्वान्बृहस्पतेर्बृहती वाचमावत् ॥
ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಗಾಯತ್ರೀ ಉದ್ಭವಿಸಿತು—ಸಯುಗ್ವವಾಗಿ (ಯೋಗದಿಂದ ಜೋಡಿತವಾಗಿ); ಉಷ್ಣಿಹ್ನೊಂದಿಗೆ ಸವಿತೃ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಂಯುಕ್ತನಾದನು. ಅನುಷ್ಟುಭದಿಂದ ಸೋಮನು ಉಕ್ಥಗಳಿಂದ ಮಹಾಬಲಿಷ್ಠನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಮತ್ತು ಬೃಹಸ್ಪತಿಯಿಂದ ಬೃಹತೀ ನಮ್ಮೊಳಗಿನ ವಿಶಾಲ ವಾಣಿಯನ್ನು ಧರಿಸಿತು.
Mantra 5
विराण्मित्रावरुणयोरभिश्रीरिन्द्रस्य त्रिष्टुबिह भागो अह्नः । विश्वान्देवाञ्जगत्या विवेश तेन चाकॢप्र ऋषयो मनुष्याः ॥
ವಿರಾಜ್ ಮಿತ್ರ-ವರುಣರ ಅಭಿಶ್ರೀ (ಪ್ರಭಾಮಯ ಪೂರ್ಣತೆ) ಆಯಿತು; ಇಲ್ಲಿ ತ್ರಿಷ್ಟುಭ್ ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಅಹ್ನದ ಭಾಗ. ಜಗತೀ ಮೂಲಕ ಎಲ್ಲ ದೇವರುಗಳು ಚಲನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು; ಆ ರೂಪಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಮಾನವ ಋಷಿಗಳು ತಮ್ಮ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ರೂಪಿತರಾದರು.
Mantra 6
चाकॢप्रे तेन ऋषयो मनुष्या यज्ञे जाते पितरो नः पुराणे । पश्यन्मन्ये मनसा चक्षसा तान्य इमं यज्ञमयजन्त पूर्वे ॥
ಆ ವಿಧಾನದ ಮೂಲಕ ಮಾನವರು ಋಷಿಗಳಾದರು; ಯಜ್ಞವು ಜನಿಸಿದಾಗ ನಮ್ಮ ಪುರಾತನ ಪಿತೃಗಳು ಈಗಾಗಲೇ ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು. ನಾನು ಅವರನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನ ಚಕ್ಷುವಿನಿಂದ ಕಾಣುತ್ತೇನೆ—ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಇದೇ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದವರನ್ನು.
Mantra 7
सहस्तोमाः सहछन्दस आवृतः सहप्रमा ऋषयः सप्त दैव्याः । पूर्वेषां पन्थामनुदृश्य धीरा अन्वालेभिरे रथ्यो न रश्मीन् ॥
ಸ್ತೋತ್ರಗಳೊಡನೆ, ಛಂದಸ್ಸುಗಳೊಡನೆ, ಪ್ರಮಾಣಗಳೊಡನೆ—ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದಾಗಿ—ಏಳು ದೈವ್ಯ ಋಷಿಗಳು ಅಂತರ್ಮುಖರಾದರು. ಪುರಾತನರ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಕಂಡು ಧೀರರು ಅದನ್ನೇ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡರು—ರಥಸಾರಥಿಗಳು ರಶ್ಮಿಗಳನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಹಿಡಿಯುವಂತೆ.
Frequently Asked Questions
It teaches that sacrifice (yajña) is like a woven fabric spread through the whole cosmos, and that correct chant, metre, and measure keep that order steady.
Because the hymn treats metre (chandas) as a power that shapes and stabilizes sacred speech; by linking metres with deities, it shows how ritual sound supports cosmic order.
The Fathers (pitaraḥ) are ancestral powers who transmit the rite, and the seven seers are archetypal inspired knowers who follow the ancient path and ‘hold the reins’ of disciplined recitation and insight.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.