Rig Veda Sukta 69
Mandala 1Sukta 6910 Mantras

Sukta 69

Sukta 1.69

Rishi

Gṛtsamada (traditional for RV 1.69, Agni-hymn)

Devata

Agni

Chandas

Triṣṭubh (probable; requires metrical verification)

ಈ ಅಗ್ನಿಸೂಕ್ತವು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಮಾನ, ಸ್ವರ್ಗಸಮಾನವಾದ ಬೆಳಕಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ; ಅವನು ಧರ್ಮಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸಿ, ಉಷಸ್ಸಿನ ಪ್ರಿಯಕರನಂತೆ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಏಕಮನಸ್ಕ ಮಾನವ ಸಮುದಾಯಗಳು ಆಹ್ವಾನಿಸುವ ದೈವಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿ, ಅವನು ಸಮೃದ್ಧಿ, ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಸೌರಲೋಕದ (ಸ್ವರ್) ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ದ್ವಾರಗಳನ್ನು ತೆರೆಯುತ್ತಾನೆ. ಹವಿಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಎಲ್ಲ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುವಂತೆ, ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿಯೂ ಬಹಿರಂಗದಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುವುದೇ ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ಉದ್ದೇಶ.

Mantras

Mantra 1

शुक्रः शुशुक्वाँ उषो न जारः पप्रा समीची दिवो न ज्योतिः ॥

ಪ್ರಕಾಶಮಾನ, ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಜ್ವಲಿತ—ಉಷಸ್ಸಿನ ಪ್ರಿಯತಮನಂತೆ—ಅವನು ಸಮ್ಮೀಚಿ, ಸತ್ಯಮಾರ್ಗವನ್ನು ಪರಿಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದಾನೆ, ದ್ಯೌದ ಬೆಳಕಿನಂತೆ।

Mantra 2

परि प्रजातः क्रत्वा बभूथ भुवो देवानां पिता पुत्रः सन् ॥

ಕ್ರತು (ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿ) ಯಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪ್ರಸವಗೊಂಡು, ನೀನು ದೇವರ ಪಿತನಾಗಿದ್ದೀ; ಆದರೂ ಅವರ ಪುತ್ರನೂ ಹೌದು—ಅವರ ಭವನದ ಆಧಾರ।

Mantra 3

वेधा अदृप्तो अग्निर्विजानन्नूधर्न गोनां स्वाद्मा पितूनाम् ॥

ವೇಧಾ (ವಿಧಾತೃ) ಅಗ್ನಿ ಅದೆೃಪ್ತ—ಅಚಲಿತನಾಗಿ, ವಿವೇಕದಿಂದ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವವನು—ಹಸುಗಳ ಹಾಲು ನೀಡುವ ತೊಡೆಯಂತೆ, ಪಿತೃಗಳ ಮಧುರ ಪೋಷಣೆಯನ್ನು ಅರಿಯುತ್ತಾನೆ.

Mantra 4

जने न शेव आहूर्यः सन्मध्ये निषत्तो रण्वो दुरोणे ॥

ಜನರ ನಡುವೆ ಹಿತಕರ ಮಿತ್ರನಂತೆ, ಕರೆಯಲು ಯೋಗ್ಯನಾಗಿ, ಅವನು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಸೀನನಾಗಿದ್ದಾನೆ—ಒಳಗಿನ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ರಮಣೀಯನಾಗಿ.

Mantra 5

पुत्रो न जातो रण्वो दुरोणे वाजी न प्रीतो विशो वि तारीत् ॥

ಪುತ್ರನಂತೆ ಜನಿಸಿದವನು, ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ರಮಣೀಯ; ಸಂತೋಷದ ವಿಜಯಿ ವಾಜಿಯಂತೆ, ಅವನು ಜನಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಪಾರ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾನೆ—ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಅನೇಕ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಮಿತಿಗಳಾಚೆಗೆ ನಡೆಸುತ್ತಾನೆ.

Mantra 6

विशो यदह्वे नृभिः सनीळा अग्निर्देवत्वा विश्वान्यश्याः ॥

ಒಂದೇ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ಏಕತ್ರಗೊಂಡ ಮಾನವಶಕ್ತಿಗಳು ಅವನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದಾಗ, ಅಗ್ನಿ ದೇವತ್ವದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಎಲ್ಲ ಸಿದ್ಧಿಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ತರುತ್ತಾನೆ.

Mantra 7

नकिष्ट एता व्रता मिनन्ति नृभ्यो यदेभ्यः श्रुष्टिं चकर्थ ॥

ಹೇ (ಅಗ್ನಿ), ನಿನ್ನ ಈ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಯಾರೂ ಕುಗ್ಗಿಸಲಾರರು; ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ಮಾನವಶಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ವಿಧೇಯ ಶ್ರವಣವನ್ನೂ ಯುಕ್ತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನೂ ರೂಪಿಸಿದ್ದೀ.

Mantra 8

तत्तु ते दंसो यदहन्त्समानैर्नृभिर्यद्युक्तो विवे रपांसि ॥

ಇದೇ ನಿನ್ನ ದಂಸ (ಪ್ರಭುತ್ವ): ಸಮಾನ ಮಾನವಶಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ನೀನು ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುವವರನ್ನು ಹೊಡೆದುರುಳಿಸುತ್ತೀ; ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಯುಕ್ತನಾಗಿ ಗೊಂದಲಗಳನ್ನು ವಿವೇಚಿಸಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತೀ.

Mantra 9

उषो न जारो विभावोस्रः संज्ञातरूपश्चिकेतदस्मै ॥

ಉಷಸ್ಸಿನ ಪ್ರಿಯತಮನಂತೆ—ವಿಭಾವೋ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ, ಜ್ಯೋತಿರ್ಮಯ ಜ್ವಾಲೆ—ತನ್ನ ರೂಪದಿಂದಲೇ ಪರಿಚಿತನಾಗಿ, ಅವನು (ಸಾಧಕನಲ್ಲಿ) ಪ್ರಜ್ಞೆ/ಗ್ರಹಿಕೆಯನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.

Mantra 10

त्मना वहन्तो दुरो व्यृण्वन्नवन्त विश्वे स्वर्दृशीके ॥

ಅಂತರಾತ್ಮಬಲದಿಂದ (ಹವಿಸ್ಸು ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ) ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು, ದ್ವಾರಗಳನ್ನು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ತೆರೆಯುತ್ತ, ಸೂರ್ಯಲೋಕವನ್ನು ನೋಡುವ ಎಲ್ಲಾ ಶಕ್ತಿಗಳು (ಸಾಧಕನನ್ನು) ಆಧರಿಸಿ ಪೋಷಿಸುತ್ತವೆ.

Frequently Asked Questions

It praises Agni as a brilliant, rightly-moving divine fire who makes the sacrifice succeed, carries offerings to the gods, and brings prosperity and inner illumination.

Dawn signals awakening and renewal; calling Agni Dawn’s lover highlights his intimate role in kindling light, beginning the rite, and stirring life and consciousness into activity.

On the ritual level it means removing obstacles so offerings and blessings can flow; inwardly it suggests opening the gates of perception toward svar—clear, luminous understanding.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App