Rig Veda 1.29.3: Mandala 1, Sukta 29, Mantra 3

Sukta 1.29

Rishi: Vasiṣṭha (traditional; verify per Anukramaṇī)

Devata: Indra

Chandas: Jagatī (verify)

Samhita Patha (Devanagari)

नि ष्वापया मिथूदृशा सस्तामबुध्यमाने । आ तू न इन्द्र शंसय गोष्वश्वेषु शुभ्रिषु सहस्रेषु तुवीमघ ॥

Sanskrit recitationRig Veda 1.29.3

Transliteration

ní ṣvā́paya mithūdŕ̥śā sastā́m ábudhyamāne | ā́ tú na indra śaṃsaya góṣv áśveṣu śubhríṣu sahásreṣu tuvīmagha ||

Translation

ಮಿಥೂದೃಶಾ—ವಕ್ರ ದೃಷ್ಟಿಯ ಆ ಇಬ್ಬರನ್ನು (ಯುಗಲ ವಿಕೃತಿಗಳನ್ನು)—ನಿದ್ರೆಗೆ ಒಪ್ಪಿಸು; ಅವರು ಅಬುಧ್ಯಮಾನರಾಗಿರಲಿ. ನಂತರ ಬಾ—ಹೇ ಇಂದ್ರ—ಮತ್ತು ಗೋಗಳಲ್ಲಿ-ಅಶ್ವಗಳಲ್ಲಿ, ಶುಭ್ರ ಕಿರಣಗಳಲ್ಲಿ, ಸಹಸ್ರಪ್ರಭುತ್ವಗಳಲ್ಲಿ—ಹೇ ತುವೀಮಘ—ನಮ್ಮ ಸತ್ಯ ಪ್ರಶಂಸೆಯನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿಸು.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• नि: down; into; completely
• नि: —
• Type: Indeclinable
• Root: नि (upasarga)

• स्वापय: put to sleep; lull
• स्वापय: (verb)
• Type: Verb
• Root: √स्वप् (svap) / causative stem स्वापय-

• मिथूदृशा: with hostile/false gaze; with inimical look
• मिथूदृशा: Karaṇa
• Type: Adjective
• Root: मिथूदृश् (prātipadika; ‘looking askance/hostile-eyed’, Vedic compound)

• सस्ताम्: the smitten/overpowered (ones)
• सस्ताम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: सस्त (ppp of √सस्/√शस्? Vedic ‘to strike/kill’; lexicalized as ‘slain/overpowered’)

• अबुध्यमाने: in (their) not-awakening; while not waking
• अबुध्यमाने: Adhikaraṇa
• Type: Participle
• Root: √बुध् (budh) with privative a-; present middle participle stem अबुध्यमान-

• आ: hither; towards; forth
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (upasarga)

• तु: but; indeed
• तु: —
• Type: Indeclinable
• Root: तु (particle)

• नः: of us; for us
• नः: Sampradāna (beneficiary/possessor)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: ( संबोधन )
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (prātipadika)

• शंसय: proclaim; make renowned; commend
• शंसय: (verb)
• Type: Verb
• Root: √शंस् (śaṃs) causative stem शंसय-

• गोषु: among cows; in cattle
• गोषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: गो (prātipadika)

• अश्वेषु: among horses
• अश्वेषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: अश्व (prātipadika)

• शुभ्रिषु: among the bright/white (ones)
• शुभ्रिषु: Adhikaraṇa
• Type: Adjective (substantivized)
• Root: शुभ्रि (prātipadika; ‘bright/white (ones)’, Vedic)

• सहस्रेषु: among thousands
• सहस्रेषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: सहस्र (prātipadika)

• तुवीमघ: O bountiful one of great gifts
• तुवीमघ: ( संबोधन )
• Type: Noun (epithet)
• Root: तुवीमघ (prātipadika; epithet of Indra)