Sukta 140

Mantra 1

वेदिषदे प्रियधामाय सुद्युते धासिमिव प्र भरा योनिमग्नये । वस्त्रेणेव वासया मन्मना शुचिं ज्योतीरथं शुक्रवर्णं तमोहनम् ॥

ಹೇ ವೇದಿಷದ ಅಗ್ನಿಯೇ! ಪ್ರಿಯ ಧಾಮಕ್ಕಾಗಿ, ಸುದ್ಯುತಿ (ಉಜ್ವಲ ಪ್ರಕಾಶ)ಗಾಗಿ—ಧನಿಷ್ಠ ಹವಿಸಿನಂತೆ ಮುಂದಕ್ಕೆ ತರು; ಅಗ್ನಿಗೆ ಯೋನಿ (ಆಧಾರ-ಸ್ಥಾನ)ವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸು. ಮನಸ್ಸಿನ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಶುದ್ಧನನ್ನು ವಸ್ತ್ರದಂತೆ ಆವರಿಸು—ಜ್ಯೋತಿರಥ, ಶುಕ್ರವರ್ಣ, ತಮೋಹನನನ್ನು.

Mantra 2

अभि द्विजन्मा त्रिवृदन्नमृज्यते संवत्सरे वावृधे जग्धमी पुनः । अन्यस्यासा जिह्वया जेन्यो वृषा न्यन्येन वनिनो मृष्ट वारणः ॥

ದ್ವಿಜನ್ಮಾ (ಅಗ್ನಿ) ತ್ರಿವೃತ ಅನ್ನಕ್ಕಾಗಿ ಒತ್ತಲ್ಪಟ್ಟು ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾನೆ; ಸಂವತ್ಸರದಲ್ಲಿ ಭಕ್ಷಿತವಾದುದಿನಂತರ ಅವನು ಮತ್ತೆ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಒಂದು ಜಿಹ್ವೆಯಿಂದ ಜಯಶೀಲ ವೃಷಭ ಆಸ್ವಾದಿಸುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತೊಂದರಿಂದ ವನಿನ (ಯಾಚಕ/ಶೋಧಕ)ರನ್ನು ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ—ಬಲಿಷ್ಠ ವಾರಣ (ಆನೆ)ಯಂತೆ, ಮೃಷ್ಟ (ಪರಿಶುದ್ಧ)ನಾದವನು.

Mantra 3

कृष्णप्रुतौ वेविजे अस्य सक्षिता उभा तरेते अभि मातरा शिशुम् । प्राचाजिह्वं ध्वसयन्तं तृषुच्युतमा साच्यं कुपयं वर्धनं पितुः ॥

ಕೃಷ್ಣ ಪ್ರವಾಹಗಳಲ್ಲಿ ಅವನ ಎರಡು ನಿವಾಸಿ-ಮಾತೃಗಳು ಕಂಪಿಸುತ್ತವೆ; ಇಬ್ಬರೂ ಶಿಶುವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಸಾಗಿಸುತ್ತವೆ. ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ತಳ್ಳಿಕೊಂಡು ಅವನು ಓಡಿಸಿ ಚದುರಿಸುತ್ತಾನೆ, ತೃಷೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಜಾರಿ ದಾಟುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ಬಲಭಾಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾನೆ—ಪಿತೃನ ವೃದ್ಧಿಸುವ, ಉಬ್ಬುವ ಅಂಕುರ-ರೂಪ ವೃದ್ಧಿ.

Mantra 4

मुमुक्ष्वो मनवे मानवस्यते रघुद्रुवः कृष्णसीतास ऊ जुवः । असमना अजिरासो रघुष्यदो वातजूता उप युज्यन्त आशवः ॥

ಮನುಗಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡು—ಆಕಾಂಕ್ಷಿಸುವ ಮಾನವನಿಗಾಗಿ: ವೇಗ-ಸ್ಥಿರ, ಕೃಷ್ಣ-ಯುಕ್ತ, ಉಗ್ರವೇಗ. ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲದೆ, ತ್ವರಿತಗಾಮಿ, ವೇಗವಾಗಿ ಜಾರುವ, ಗಾಳಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತ—ಈ ದ್ರುತ ಶಕ್ತಿಗಳು ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬಂದು ತಾವೇ ಯೋಗವಾಗುತ್ತವೆ, ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧ.

Mantra 5

आदस्य ते ध्वसयन्तो वृथेरते कृष्णमभ्वं महि वर्पः करिक्रतः । यत्सीं महीमवनिं प्राभि मर्मृशदभिश्वसन्त्स्तनयन्नेति नानदत् ॥

ಆಮೇಲೆ ಅವನ ಚದುರಿಸುವವರು ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲದೆ ಧಾವಿಸುತ್ತಾರೆ—ಕೃಷ್ಣ ಅಸೀಮತೆಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಮಹಾ ರೂಪ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅವನು ಮಹಾ ಭೂಮಿ-ಆಧಾರವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಒತ್ತಿದಾಗ, ಭಾರವಾಗಿ ಉಸಿರಾಡುತ್ತ, ಸಾಗುತ್ತಲೇ ಗುಡುಗುತ್ತ, ಅವನು ಉಚ್ಚವಾಗಿ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಾನೆ.

Mantra 6

भूषन्न योऽधि बभ्रूषु नम्नते वृषेव पत्नीरभ्येति रोरुवत् । ओजायमानस्तन्वश्च शुम्भते भीमो न शृङ्गा दविधाव दुर्गृभिः ॥

ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತಾ ಅವನು ಧೂಸರ (ಬಭ್ರು) ರೂಪಗಳ ಮೇಲೆ ವಾಲುತ್ತಾನೆ; ವೃಷಭನಂತೆ ಪತ್ನಿಯರ ಬಳಿಗೆ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಾ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಓಜಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತಾ ತನ್ನ ದೇಹಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಮಾನಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ; ಭೀಕರನಾಗಿ, ಶೃಂಗಗಳಂತೆ, ಕಠೋರ ಹಿಡಿತಗಳಿಂದ ಧಾವಿಸುತ್ತಾನೆ.

Mantra 7

स संस्तिरो विष्टिरः सं गृभायति जानन्नेव जानतीर्नित्य आ शये । पुनर्वर्धन्ते अपि यन्ति देव्यमन्यद्वर्पः पित्रोः कृण्वते सचा ॥

ಅವನು ದೃಢವಾಗಿ ಹರಡಿಕೊಂಡು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ; ತಿಳಿದವನು, ತಿಳಿದವರೊಂದಿಗೆ ನಿತ್ಯ ಶಯನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮತ್ತೆ ಅವುಗಳು ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತವೆ, ದೈವತ್ವದ ಕಡೆಗೆ ಮರಳುತ್ತವೆ; ಪಿತೃ-ಮಾತೃ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರ ಮತ್ತೊಂದು ರೂಪವನ್ನು ಅವುಗಳು ಜೊತೆಯಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ.

Mantra 8

तमग्रुवः केशिनीः सं हि रेभिर ऊर्ध्वास्तस्थुर्मम्रुषीः प्रायवे पुनः । तासां जरां प्रमुञ्चन्नेति नानददसुं परं जनयञ्जीवमस्तृतम् ॥

ಪ್ರಕಾಶಮಯ, ದೀರ್ಘಕೇಶಿನಿಯರಾದ ಆ ಬೆಳಕಿನ ಶಕ್ತಿಗಳು ಸ್ತುತಿಗಾನಗಳೊಂದಿಗೆ ಒಂದಾಗಿ ಮೇಲೇಳಿ ನಿಂತಿವೆ; ಕ್ಷಯದಿಂದ ಕುಸಿದಿದ್ದರೂ ಜೀವದ ಆಗಮನದ ಕಡೆಗೆ ಮತ್ತೆ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಜರೆಯ ಬಂಧನವನ್ನು ಬಿಡಿಸುತ್ತಾ ಅವನು ವಿಜಯನಾದದೊಂದಿಗೆ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ—ಪರಮ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಜನ್ಮಗೊಳಿಸಿ, ಅಕ್ಷಯ ಜೀವತತ್ತ್ವವನ್ನು ಉದ್ಭವಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.

Mantra 9

अधीवासं परि मातू रिहन्नह तुविग्रेभिः सत्वभिर्याति वि ज्रयः । वयो दधत्पद्वते रेरिहत्सदानु श्येनी सचते वर्तनीरह ॥

ತಾಯಿಯ ಆವರಣವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಸುತ್ತಲೂ ನಾಲಿಗೆಯಿಂದ ಲೇಹಿಸುತ್ತಾ ಅವನು ಸಾಗುತ್ತಾನೆ; ಮಹಾ ಗ್ರಹಣಶಕ್ತಿಗಳೂ ದಿಟ್ಟ ಪ್ರೇರಣೆಗಳೂ ಅವನನ್ನು ಚಲಿಸುತ್ತವೆ; ವೇಗವಂತನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಟುಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಹಾರುವವನಿಗೆ ಅವನು ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿಸುತ್ತಾನೆ; ಸದಾ ಮೇಲ್ಮುಖವಾಗಿ ಲೇಹಿಸುತ್ತಾ, ಶ್ಯೇನ-ಶಕ್ತಿ ಪಥಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.

Mantra 10

अस्माकमग्ने मघवत्सु दीदिह्यध श्वसीवान्वृषभो दमूनाः । अवास्या शिशुमतीरदीदेर्वर्मेव युत्सु परिजर्भुराणः ॥

ನಮಗಾಗಿ, ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ಮಘವತ್ಸು (ಸಮೃದ್ಧಿದಾತೃಗಳಲ್ಲಿ) ದೀಪ್ತನಾಗು; ನಂತರ, ಬಲವಾಗಿ ಉಸಿರೆಳೆದು, ಗೃಹದ ವೃಷಭನೇ, ಜ್ವಲಿಸು. ಕೆಳಗೆ ಶಿಶುಮತೀ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸು; ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಕವಚದಂತೆ ನೀನು ಸುತ್ತುವರಿದು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತೀಯೆ, ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಒತ್ತಿ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತೀಯೆ.

Mantra 11

इदमग्ने सुधितं दुर्धितादधि प्रियादु चिन्मन्मनः प्रेयो अस्तु ते । यत्ते शुक्रं तन्वो रोचते शुचि तेनास्मभ्यं वनसे रत्नमा त्वम् ॥

ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ಇದು ಸುಧಿತ (ಸುಸಂಯೋಜಿತ) ದುರ್ಧಿತ (ಅಸಂಯೋಜಿತ)ದ ಮೇಲಾಗಿ ಏಳುತ್ತದೆ; ಪ್ರಿಯವಾದುದರಿಂದಲೂ ನಿನಗೆ ಮನಸ್ಸಿನ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಿಯವಾದ ಆನಂದ ದೊರಕಲಿ. ನಿನ್ನ ದೇಹದಿಂದ ಹೊಳೆಯುವ ಶುಚಿ, ಶುಕ್ರ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ—ಅದೇ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ನೀನು ನಮಗಾಗಿ ರತ್ನ-ಧನವನ್ನು ಜಯಿಸಿ, ನೀನೇ ಅದನ್ನು ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ತರುತ್ತೀಯೆ.

Mantra 12

रथाय नावमुत नो गृहाय नित्यारित्रां पद्वतीं रास्यग्ने । अस्माकं वीराँ उत नो मघोनो जनाँश्च या पारयाच्छर्म या च ॥

ರಥಕ್ಕಾಗಿಯೂ, ನಾವಿಗಾಗಿಯೂ—ನಮ್ಮ ದಾಟುವಿಕೆಗೆ—ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಗೃಹಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಸಹ, ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ನಮಗೆ ಸದಾ-ಓರುಳ್ಳ, ರೆಕ್ಕೆಗಳಿರುವ ನೌಕೆಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು. ನಮ್ಮ ವೀರರನ್ನೂ, ನಮ್ಮ ಮಘೋನರನ್ನೂ (ಸಮೃದ್ಧಿಯುಳ್ಳವರನ್ನೂ), ನಮ್ಮ ಜನರನ್ನೂ ಸಹ—ಯಾವ ಶರ್ಮ (ರಕ್ಷಣೆ/ಆಶ್ರಯ) ದಾಟಿಸಬಲ್ಲದೋ ಆ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ—ಪಾರಮಾಡು.

Mantra 13

अभी नो अग्न उक्थमिज्जुगुर्या द्यावाक्षामा सिन्धवश्च स्वगूर्ताः । गव्यं यव्यं यन्तो दीर्घाहेषं वरमरुण्यो वरन्त ॥

ಹೇ ಅಗ್ನಿ, ಸುಗಮಾರ್ಗದಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಟ್ಟ ದ್ಯಾವಾ-ಪೃಥಿವೀ ಮತ್ತು ಸಿಂಧವಃ (ನದಿಗಳು) ನಮ್ಮ ಉಕ್ತವನ್ನು ಪೂರ್ಣ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸಲಿ. ಗವ್ಯ (ಗೋ-ಸಂಪತ್ತು) ಮತ್ತು ಯವ್ಯ (ಯವ-ಪೋಷಣೆ) ತಂದುಕೊಡುತ್ತಾ, ಅವರು ವರ (ವರದಾನ)ದ ದೂರವ್ಯಾಪಿ ಆನಂದವನ್ನು ಆರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅರುಣ್ಯಃ (ಅರುಣ/ರುದ್ರಿಮ ಶಕ್ತಿಗಳು) ಸಹ ಅದನ್ನೇ ಆರಿಸುತ್ತವೆ.