Sarga 107

Verse 1

पुनरेवं ब्रुवाणं तं भरतं लक्ष्मणाग्रजः।प्रत्युवाच तत श्श्रीमान् ज्ञातिमध्येऽभिसत्कृतः।।2.107.1।।

ಮತ್ತೆ ಆ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಭರತನಿಗೆ, ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಅಗ್ರಜನಾದ ಶ್ರೀಮಾನ್ ರಾಮನು—ಬಂಧುಮಧ್ಯೆ ಸತ್ಕೃತನಾಗಿ—ಉತ್ತರ ನೀಡಿದನು.

Verse 2

उपपन्नमिदं वाक्यं यत्त्वमेवमभाषथाः।जातः पुत्रो दशरथात्कैकेय्यां राजसत्तमात्।।2.107.2।।

ನೀನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಮಾತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ; ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ಕೈಕೇಯಿಯಿಂದ ಜನಿಸಿದ, ರಾಜಸತ್ತಮ ದಶರಥನ ಪುತ್ರನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.

Verse 3

पुरा भ्रातः पिता न स्स मातरं ते समुद्वहन्।मातामहे समाश्रौषीद्राज्यशुल्कमनुत्तमम्।।2.107.3।।

ಸಹೋದರನೇ, ಹಿಂದೆ ನಮ್ಮ ತಂದೆ ನಿನ್ನ ತಾಯಿಯನ್ನು ವಿವಾಹಮಾಡಿಕೊಂಡಾಗ, ನಿನ್ನ ಮಾತಾಮಹನಿಗೆ ರಾಜ್ಯರೂಪವಾದ ಅನುತ್ತಮ ‘ಶುಲ್ಕ’ (ವಧೂಮೂಲ್ಯ)ವನ್ನು ನೀಡುವೆನೆಂದು ಭರವಸೆ ನೀಡಿದ್ದನು.

Verse 4

दैवासुरे च सङ्ग्रामे जनन्यै तव पार्थिवः।सम्प्रहृष्टो ददौ राजा वरमाराधितः प्रभुः।।2.107.4।।

ದೇವಾಸುರರ ಸಂಗ्रामದಲ್ಲಿ, ನಿನ್ನ ತಾಯಿಯಿಂದ ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಪ್ರಭುವಾದ ರಾಜನು ಹರ್ಷದಿಂದ ಅವಳಿಗೆ ಒಂದು ವರವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿದನು.

Verse 5

ततस्सा सम्प्रतिश्राव्य तव माता यशस्विनी।अयाचत नरश्रेष्ठं द्वौ वरौ वरवर्णिनी।।2.107.5।।तव राज्यं नरव्याघ्र मम प्रव्राजनं तथा।तौ च राजा तदा तस्यै नियुक्तः प्रददौ वरौ।।2.107.6।।

ಆಮೇಲೆ ಯಶಸ್ವಿನಿಯಾದ, ಸುಂದರ ವರ್ಣದ ನಿನ್ನ ತಾಯಿ, ಮೊದಲು ಆ ನರಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ಪುನಃ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯಿಂದ ಬದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಎರಡು ವರಗಳನ್ನು ಯಾಚಿಸಿದಳು.

Verse 6

ततः सा सम्प्रतिश्राव्य तव माता यशस्विनी।अयाचत नरश्रेष्ठं द्वौ वरौ वरवर्णिनी।।2.107.5।।तव राज्यं नरव्याघ्र मम प्रव्राजनं तथा।तच्च राजा तदा तस्यै नियुक्तः प्रददौ वरौ।।2.107.6।।

‘ನರవ్యಾಘ್ರನೇ, ನಿನಗೆ ರಾಜ್ಯ; ನನಗೆ ವನವಾಸವೂ’—ಎಂದು ಪ್ರತಿಜ್ಞಾವಚನಕ್ಕೆ ಬದ್ಧನಾದ ರಾಜನು ಆಗ ಅವಳಿಗೆ ಆ ಎರಡು ವರಗಳನ್ನು ಪ್ರದಾನಿಸಿದನು.

Verse 7

तेन पित्राऽहमप्यत्र नियुक्तः पुरुषर्षभ।चतुर्दश वने वासं वर्षाणि वरदानिकम्।।2.107.7।।

ಆದುದರಿಂದ, ಪುರುಷರ್ಷಭನೇ, ನನ್ನ ತಂದೆಯು ನನಗೂ ಇಲ್ಲಿ—ವರದಾನದ ನಿಯಮಾನುಸಾರ—ಹದಿನಾಲ್ಕು ವರ್ಷ ವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಬೇಕೆಂದು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದ್ದಾನೆ.

Verse 8

सोऽहं वनमिदं प्राप्तो निर्जनं लक्ष्मणान्वितः।सीतया चाप्रतिद्वन्द्व स्सत्यवादे स्थितः पितुः।।2.107.8।।

ಹೀಗಾಗಿ ನಾನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ಈ ನಿರ್ಜನ ವನವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದೇನೆ; ಸೀತೆಯೊಡನೆ ಸಹ, ತಂದೆಯ ಸತ್ಯವಚನವನ್ನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಕಾಯುವ ಸಂಕಲ್ಪದಲ್ಲಿದ್ದೇನೆ—ವಚನಪಾಲನೆಯಲ್ಲಿ ಅಪ್ರತಿದ್ವಂದ್ವನಾದ ಪಿತೃನದು.

Verse 9

भवानपि तथेत्येव पितरं सत्यवादिनम्।कर्तुमर्हति राजेन्द्र क्षिप्रमेवाभिषेचनात्।।2.107.9।।

ರಾಜೇಂದ್ರನೇ, ನೀನೂ ಸಹ ಹಾಗೆಯೇ—ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಅಭಿಷೇಕವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ—ಸತ್ಯವಾದಿಯಾದ ತಂದೆಯನ್ನು ವಚನಪಾಲಕನಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಬೇಕು.

Verse 10

ऋणान्मोचय राजानं मत्कृते भरत प्रभुम्।पितरं चापि धर्मज्ञं मातरं चाभिनन्दय।।2.107.10।।

ಓ ಭರತ, ನನ್ನ ನಿಮಿತ್ತ ಸಮರ್ಥನಾದ ರಾಜನನ್ನು ಅವನ ಋಣಬಂಧನದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡು; ಧರ್ಮಜ್ಞನಾದ ತಂದೆಯನ್ನೂ ತಾಯಿಯನ್ನೂ ಸಹ ಗೌರವದಿಂದ ಅಭಿನಂದಿಸು.

Verse 11

श्रूयते धीमता तात श्रुतिर्गीता यशस्विना।गयेन यजमानेन गयेष्वेव पितॄन् प्रति।।2.107.11।।

ಪ್ರಿಯ ಸಹೋದರ, ಧೀಮಂತನೂ ಯಶಸ್ವಿಯೂ ಆದ ಗಯನು ಗಯಾದಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳಿಗಾಗಿ ಯಜ್ಞಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಒಂದು ವೈದಿಕ ಶ್ರುತಿ ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು ಎಂದು ಪರಂಪರೆಯಿಂದ ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ.

Verse 12

पुन्नाम्नो नरकाद् यस्मात् पितरं त्रायते सुतः।तस्मात् पुत्र इति प्रोक्तः पितॄन् यः पाति सर्वतः।।2.107.12।।

‘ಪುತ್’ ಎಂಬ ನರಕದಿಂದ ಪುತ್ರನು ತಂದೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿ ತಾರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಆದಕಾರಣ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಿಂದ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವನಿಗೆ ‘ಪುತ್ರ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ.

Verse 13

एष्टव्या बहवः पुत्रा गुणवन्तो बहुश्रुताः।तेषां वै समवेतानामपि कश्चिद्गयां व्रजेत्।।2.107.13।।

ಅನೇಕ ಪುತ್ರರು—ಗುಣವಂತರು, ಬಹುಶ್ರುತರು—ಇಚ್ಛನೀಯರು; ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಇದ್ದರೂ, ಕನಿಷ್ಠ ಒಬ್ಬನಾದರೂ ಗಯೆಗೆ ಹೋಗಿ ಪಿತೃಕಾರ್ಯ (ಶ್ರಾದ್ಧ) ನೆರವೇರಿಸಲಿ.

Verse 14

एवं राजर्षय स्सर्वे प्रतीता राजनन्दन।तस्मात्राहि नरश्रेष्ठ पितरं नरकात्प्रभो।।2.107.14।।

ರಾಜನಂದನನೇ, ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲ ರಾಜರ್ಷಿಗಳೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ನರಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರಭುವೇ, ತಂದೆಯನ್ನು ನರಕದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸು.

Verse 15

अयोध्यां गच्छ भरत प्रकृतीरनुरञ्जय।शत्रुघ्नसहितो वीर सह सर्वैर्द्विजातिभिः।।2.107.15।।

ಭರತನೇ, ಅಯೋಧ್ಯೆಗೆ ಹೋಗಿ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಸಂತೃಪ್ತಿಗೊಳಿಸು; ವೀರನೇ, ಶತ್ರುಘ್ನನೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲ ದ್ವಿಜಾತಿಗಳೊಡನೆ ಹೋಗು.

Verse 16

प्रवेक्ष्ये दण्डकारण्यमहमप्यविलम्बयन्।आभ्यान्तु सहितो राजन् वैदेह्या लक्ष्मणेन च।।2.107.16।।

ನಾನೂ ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ದಂಡಕಾರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವೆನು; ರಾಜನೇ, ಕೇವಲ ಆ ಇಬ್ಬರೊಂದಿಗೆ—ವೈದೇಹಿ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ.

Verse 17

त्वं राजा भरत भव स्वयं नराणां वन्यानामहमपि राजराण्मृगाणाम्।गच्छ त्वं पुरवरमद्य सम्प्रहृष्टस्संहृष्टस्त्वहमपि दण्डकान्प्रवेक्ष्ये।।2.107.17।।

ಭರತನೇ, ನೀನು ಮಾನವರ ಮೇಲೆ ಸ್ವತಃ ರಾಜನಾಗು; ನಾನು ವನ್ಯದ ಮೃಗಗಳ ಮೇಲೆ ಅಧಿಪತಿಯಾಗುವೆನು. ಇಂದು ಹರ್ಷಿತ ಹೃದಯದಿಂದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಗರಕ್ಕೆ ಹೋಗು; ನಾನೂ ಹರ್ಷದಿಂದ ದಂಡಕ ವನಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವೆನು.

Verse 18

छायां ते दिनकरभाः प्रबाधमानां वर्षत्रं भरत करोतु मूर्ध्नि शीताम्।एतेषामहमपि काननद्रुमाणां छायां तामतिशयिनीं सुखी श्रयिष्ये।।2.107.18।।

ಭರತನೇ, ಸೂರ್ಯಕಿರಣಗಳ ತೀವ್ರ ತಾಪವನ್ನು ತಡೆಯುವ ಛತ್ರವು ನಿನ್ನ ಶಿರಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಶೀತಳ ಛಾಯೆಯನ್ನು ಹರಿಸಲಿ. ನಾನು ಮಾತ್ರ ಈ ಕಾನನದ ವೃಕ್ಷಗಳ ಇನ್ನೂ ಗಾಢವಾದ, ಅತ್ಯಂತ ಸುಖಕರ ಛಾಯೆಯನ್ನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಆಶ್ರಯಿಸುವೆನು.

Verse 19

शत्रुघ्नः कुशलमतिस्तु ते सहायस्सौमित्रिर्मम विदितः प्रधानमित्रम्।चत्वारस्तनयवरा वयं नरेन्द्रं सत्यस्थं भरत चराम मा विषीद।।2.107.19।।

ರಾಜನಂದನನೇ, ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲ ರಾಜರ್ಷಿಗಳೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ನರಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರಭುವೇ, ತಂದೆಯನ್ನು ನರಕದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸು.