
Dharma of the Renunciant: Alms Discipline, Meditation, and Expiations
ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿಯ ಧರ್ಮವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ಭಿಕ್ಷೆಯಿಂದ (ಅಥವಾ ಫಲ‑ಮೂಲಗಳಿಂದ) ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಭಿಕ್ಷಾಚಾರದ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮಗಳು—ದಿನಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಭಿಕ್ಷೆ, ಅಲ್ಪಭಾಷಣ, ಸೀಮಿತ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಹೋಗುವುದು, ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ಮಾತ್ರ ನಿಲ್ಲುವುದು, ಶೌಚ‑ಶುದ್ಧಿ, ತೊಳೆಯುವುದು, ಆಚಮನ ಇತ್ಯಾದಿ—ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿವೆ. ಭೋಜನಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಅರ್ಪಣೆ, ಪ್ರಾಣಾಹುತಿಯಾಗಿ ಕೆಲವು ಗ್ರಾಸಗಳು, ಸಂಧ್ಯಾಜಪ ಮತ್ತು ಧ್ಯಾನಸಾಧನೆಯ ಸಂಯೋಜನೆಯೂ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮುಂದೆ ಹೃದಯಪದ್ಮದಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನ, ಓಂಕಾರಾಂತ ಲಯ, ಪರಮಜ್ಯೋತಿಯ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಆ ಪರಮಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಅದ್ವೈತವಾಗಿ ಮಹಾದೇವ/ಶಿವನೆಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿ, ಮೋಕ್ಷದಾಯಕ ಧ್ಯಾನವಿಷಯವಾಗಿ ವಿಷ್ಣು/ನಾರಾಯಣನ ಸ್ಮರಣೆಯನ್ನೂ ಮಾಡಿಸುತ್ತದೆ. ಕಾಮ, ಅಸತ್ಯ, ಚೌರ್ಯ, ಹಿಂಸೆ, ಆಹಾರಭಂಗ ಮುಂತಾದ ದೋಷಗಳಿಗೆ ಸಾಂತಪನ, ಕೃಚ್ಛ್ರ, ಚಾಂದ್ರಾಯಣ, ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ ಮೊದಲಾದ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಯೋಗ್ಯರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಈ ರಹಸ್ಯೋಪದೇಶ ನೀಡಬೇಕು, ಅಯೋಗ್ಯರಿಂದ ಗುಪ್ತವಾಗಿರಿಸಬೇಕು ಎಂದು ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
Verse 1
व्यास उवाच । एवं त्वाश्रमनिष्ठानां यतीनां नियतात्मनाम् । भैक्ष्येण वर्तनं प्रोक्तं फलमूलैरथापि वा
ವ್ಯಾಸರು ಹೇಳಿದರು—ಈ ರೀತಿ ಆಶ್ರಮಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠೆಯುಳ್ಳ, ನಿಯತಾತ್ಮರಾದ ಯತಿಗಳಿಗೆ ಜೀವನೋಪಾಯವು ಭಿಕ್ಷೆಯಿಂದೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಇಲ್ಲವೇ ಫಲಮೂಲಗಳಿಂದಲೂ।
Verse 2
एककालं चरेद्भैक्ष्यं न प्रसज्येत विस्तरम् । भैक्ष्ये प्रसक्तो हि यतिर्विषयेष्वपि सज्जति
ಯತಿ ದಿನಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಭಿಕ್ಷೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕು; ಅತಿಯಾಗಿ ಸುತ್ತಾಡಿ ವಿಸ್ತರಿಸಬಾರದು. ಭಿಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾದ ಯತಿ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಆಸಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।
Verse 3
सप्तागारं चरेद्भैक्ष्यमलाभे न पुनश्चरेत् । गोदोहमात्रं तिष्ठेत कालं भिक्षुरधोमुखः
ಭಿಕ್ಷು ಏಳು ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಿಕ್ಷೆ ಬೇಡಬೇಕು; ಲಭಿಸದಿದ್ದರೆ ಮತ್ತೆ ಹೋಗಬಾರದು. ಮುಖವನ್ನು ಕೆಳಗಿಟ್ಟು, ಹಸುವನ್ನು ಹಾಲು ಕರೆಯುವಷ್ಟು ಕಾಲ ಮಾತ್ರ ನಿಲ್ಲಬೇಕು।
Verse 4
भिक्षेत्युक्त्वा सकृत्तूष्णीमादद्याद्वाग्यतः शुचिः । प्रक्ष्याल्य पाणी पादौ च समाचम्य यथाविधि
‘ಭಿಕ್ಷೆ’ ಎಂದು ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಹೇಳಿ, ವಾಕ್ಸಂಯಮಿಯೂ ಶುದ್ಧನೂ ಆಗಿ ಮೌನವಾಗಿ (ಭಿಕ್ಷೆಯನ್ನು) ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಕೈಕಾಲು ತೊಳೆದು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆಚಮನ ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 5
आदित्यं दर्शयित्वान्नं भुंजीत प्राङ्मुखो नरः । हुत्वा प्राणाहुतीः पंच ग्रासानष्टौ समाहितः
ಸೂರ್ಯದೇವರಿಗೆ ಅನ್ನವನ್ನು ನಿವೇದಿಸಿ ಮನುಷ್ಯನು ಪೂರ್ವಮುಖನಾಗಿ ಭೋಜನ ಮಾಡಬೇಕು. ಸಮಾಹಿತಚಿತ್ತದಿಂದ ಮೊದಲು ಐದು ಪ್ರಾಣಾಹುತಿ ಗ್ರಾಸಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ನಂತರ ಉಳಿದ ಎಂಟು ಗ್ರಾಸಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು.
Verse 6
आचम्य देवं ब्रह्माणं ध्यायेत परमेश्वरम् । आलाबुदारुपात्रे च मृण्मयं वैणवं तथा
ಆಚಮನ ಮಾಡಿ ಪರಮೇಶ್ವರನಾದ ದೇವ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಸೊರಕಾಯಿ ಅಥವಾ ಮರದ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಮಣ್ಣಿನ ಮತ್ತು ಬಿದಿರಿನ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿಯೂ ವಿಧಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.
Verse 7
चत्वारि यतिपात्राणि मनुराह प्रजापतिः । प्राग्रात्रे मध्यरात्रे च पररात्रे तथैव च
ಪ್ರಜಾಪತಿ ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಯತಿಗೆ ಭಿಕ್ಷಾಗ್ರಹಣಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕು ಕಾಲಗಳು: ರಾತ್ರಿಯ ಮೊದಲ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ, ರಾತ್ರಿಯ ಕೊನೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದ ಯಥೋಚಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ.
Verse 8
संध्यासूक्तिविशेषेण चिंतयेन्नित्यमीश्वरम् । कृत्वा हृत्पद्मनिलये विश्वाख्यं विश्वसंभवम्
ಸಂಧ್ಯಾ ಸೂಕ್ತಗಳ ವಿಶೇಷ ಜಪದಿಂದ ನಿತ್ಯ ಈಶ್ವರನನ್ನು ಚಿಂತಿಸಬೇಕು. ಹೃದಯಪದ್ಮನಿಲಯದಲ್ಲಿ ‘ವಿಶ್ವ’ ಎಂಬ, ವಿಶ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.
Verse 9
आत्मानं सर्वभूतानां परस्तात्तमसः स्थितम् । सर्वस्याधारमव्यक्तमानंदं ज्योतिरव्ययम्
ಅವನೇ ಸಮಸ್ತ ಭೂತಗಳ ಆತ್ಮ, ತಮಸ್ಸಿನ ಪಾರದಲ್ಲಿರುವವನು. ಅವನೇ ಎಲ್ಲದರ ಆಧಾರ, ಅವ್ಯಕ್ತ, ಆನಂದಸ್ವರೂಪ—ಅವಿನಾಶಿ ಜ್ಯೋತಿ.
Verse 10
प्रधानपुरुषातीतमाकाशं दहनं शिवम् । तदंतं सर्वभावानामीश्वरं ब्रह्मरूपिणम्
ಪ್ರಧಾನ ಮತ್ತು ಪುರುಷಾತೀತವಾಗಿ ಆಕಾಶ; ಅದಕ್ಕೂ ಅತೀತವಾಗಿ ದಹನಸ್ವರೂಪ ಮಂಗಳಕರ ಶಿವ. ಅವನೇ ಸರ್ವಭಾವಗಳ ಅಂತ್ಯ, ಈಶ್ವರ, ಬ್ರಹ್ಮರೂಪನು.
Verse 11
ओंकारांतेथवात्मानं समाप्य परमात्मनि । आकाशे देवमीशानं ध्यायीताकाशमध्यगम्
ಓಂಕಾರಾಂತದಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವನ್ನು ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಲೀನಗೊಳಿಸಿ, ಆಕಾಶಮಧ್ಯಸ್ಥನಾದ ದೇವ ಈಶಾನನನ್ನು ಆಕಾಶದಲ್ಲೇ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.
Verse 12
कारणं सर्वभावानामानंदैकसमाश्रयम् । पुराणपुरुषं विष्णुं ध्यायन्मुच्येत बंधनात्
ಸರ್ವಭಾವಗಳ ಕಾರಣ, ಆನಂದದ ಏಕೈಕ ಆಶ್ರಯವಾದ ಪುರಾಣಪುರುಷ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುವವನು ಬಂಧನದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.
Verse 13
यद्वा गुहादौ प्रकृतौ जगत्संमोहनालये । विचिंत्य परमं व्योम सर्वभूतैककारणम्
ಅಥವಾ ಗುಹಾದಿಗಳಲ್ಲಿ—ಜಗತ್ತಿನ ಮೋಹದ ಆಲಯವಾದ ಪ್ರಕೃತಿಯೊಳಗೆ—ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಏಕಕಾರಣವಾದ ಪರಮ ವ್ಯೋಮವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಬೇಕು.
Verse 14
जीवनं सर्वभूतानां यत्र लोकः प्रलीयते । आनंदं ब्रह्मणः सूक्ष्मं यत्पश्यंति मुमुक्षवः
ಅದೇ ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಜೀವನ; ಅದರಲ್ಲಿ ಲೋಕವು ಲಯಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅದು ಬ್ರಹ್ಮನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಆನಂದ; ಮುಮುಕ್ಷುಗಳು ಅದನ್ನು ದರ್ಶಿಸುತ್ತಾರೆ.
Verse 15
तन्मध्ये निहितं ब्रह्म केवलं ज्ञानलक्षणम् । अनंतं सत्यमीशानं विचिंत्यासीत वाग्यतः
ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಬ್ರಹ್ಮವೇ ನಿಹಿತವಾಗಿದೆ—ಶುದ್ಧಜ್ಞಾನವೇ ಅದರ ಲಕ್ಷಣ; ಅನಂತ, ಸತ್ಯ, ಪರಮೇಶ್ವರ. ಅವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ ವಾಕ್ಸಂಯಮದಿಂದ ಮೌನವಾಗಿ ಉಳಿದನು.
Verse 16
गुह्याद्गुह्यतमं ज्ञानं यतीनामेतदीरितम् । योवतिष्ठेत्सदानेन सोश्नुते योगमैश्वरम्
ಇದು ಗುಹ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಅತಿಗುಹ್ಯವಾದ ಜ್ಞಾನ—ಯತಿಗಳಿಗಾಗಿ ಉಚ್ಛರಿಸಲ್ಪಟ್ಟದ್ದು. ಯಾರು ಸದಾ ಇದರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಐಶ್ವರ್ಯಮಯ ದಿವ್ಯ ಯೋಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
Verse 17
तस्माज्ज्ञानरतो नित्यमात्मविद्यापरायणः । ज्ञानं समभ्यसेद्ब्रह्म येन मुच्येत बंधनात्
ಆದ್ದರಿಂದ ನಿತ್ಯ ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ರತನಾಗಿ ಆತ್ಮವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣನಾಗಿರಬೇಕು. ಬಂಧನದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯಾಗುವಂತೆ ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು.
Verse 18
मत्वा पृथक्त्वमात्मानं सर्वस्मादेव केवलम् । आनंदमक्षरं ज्ञानं ध्यायेत च ततः परम्
ಆತ್ಮವನ್ನು ಎಲ್ಲದಿಂದಲೂ ವಿಭಿನ್ನ, ಏಕಾಕಿ ಹಾಗೂ ನಿರ್ಲಿಪ್ತವೆಂದು ತಿಳಿದು, ನಂತರ ಪರಮವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು—ಆನಂದಸ್ವರೂಪವಾದ ಅಕ್ಷರ ಚೈತನ್ಯ-ಜ್ಞಾನ.
Verse 19
यस्माद्भवंति भूतानि यज्ज्ञात्वा नेह जायते । स तस्मादीश्वरो देवः परस्ताद्योधितिष्ठति
ಯಾರಿಂದ ಎಲ್ಲ ಭೂತಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತವೋ, ಯಾರನ್ನು ತಿಳಿದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಜನ್ಮವಿಲ್ಲವೋ—ಅವನೇ ದೇವ ಈಶ್ವರನು, ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಪರವಾಗಿ ಪರಮವಾಗಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.
Verse 20
यदंतरे तद्गमनं शाश्वतं शिवमव्ययम् । य इदं स्वपरोक्षस्तु स देवः स्यान्महेश्वरः
ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ಆ ಗಮನ ನಿತ್ಯ, ಶಿವಮಯ ಮತ್ತು ಅವ್ಯಯ. ಇದರ ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ—ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ವಾತೀತವಾಗಿಯೂ—ಇರುವವನೇ ದೇವ ಮಹೇಶ್ವರನು.
Verse 21
व्रतानि यानि भिक्षूणां तथैवायं व्रतानि च । एकैकातिक्रमेणैव प्रायश्चित्तं विधीयते
ಭಿಕ್ಷುಗಳಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾದ ವ್ರತಗಳು ಯಾವುವೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಈ ವ್ರತಗಳೂ—ಪ್ರತಿ ಒಂದನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದಾಗ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭಂಗಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
Verse 22
उपेत्य च स्त्रियं कामात्प्रायश्चित्तं समाहितः । प्राणायामसमायुक्तं कुर्य्यात्सांतपनं शुचिः
ಕಾಮವಶವಾಗಿ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿದವನು, ಸಮಾಹಿತನಾಗಿ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಮಾಡಬೇಕು. ಶುದ್ಧನಾಗಿ, ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಸಹಿತ ‘ಸಾಂತಪನ’ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.
Verse 23
ततश्चरेत नियमात्कृच्छ्रं संयतमानसः । पुनराश्रममागम्य चरेद्भिक्षुरतंद्रितः
ನಂತರ ನಿಯಮಾನುಸಾರವಾಗಿ, ಸಂಯತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ‘ಕೃಚ್ಛ್ರ’ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಮತ್ತೆ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದು, ಭಿಕ್ಷು ಆಲಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಭಿಕ್ಷಾಟನೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಬೇಕು.
Verse 24
न धर्मयुक्तमनृतं हिनस्तीति मनीषिणः । तथापि च न कर्तव्यः प्रसंगो ह्येष दारुणः
ಮುನಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ—ಧರ್ಮಯುಕ್ತವಾದ ಅಸತ್ಯ ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಆದರೂ ಅಂಥ ಆಚರಣೆಗೆ ಹೋಗಬಾರದು, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಭಯಂಕರ ಬಂಧನ.
Verse 25
एकरात्रोपवासश्च प्राणायामशतं तथा । उक्त्वानृतं प्रकर्तव्यं यतिना धर्मलिप्सुना
ಅಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿದ ನಂತರ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಯಸುವ ಯತಿಯು ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಉಪವಾಸವನ್ನೂ, ಹಾಗೆಯೇ ನೂರು ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಗಳನ್ನೂ ಆಚರಿಸಬೇಕು।
Verse 26
परमापद्गतेनापि न कार्यं स्तेयमन्यतः । स्तेयादभ्यधिकः कश्चिन्नास्त्यधर्म इति स्मृतिः
ಅತ್ಯಂತ ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಧನವನ್ನು ಕದಿಯಬಾರದು; ಸ್ಮೃತಿಯಂತೆ ಕಳ್ಳತನಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡ ಅಧರ್ಮವಿಲ್ಲ।
Verse 27
हिंसा चैवापरा तृष्णा याच्ञात्मज्ञाननाशिका । यदेतद्द्रविणं नाम प्राणा ह्येते बहिश्चराः
ಹಿಂಸೆ, ಹಾಗೆಯೇ ತೃಷ್ಣೆ ಮತ್ತು ಯಾಚನೆ—ಇವು ಆತ್ಮಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತವೆ. ಜನರು ‘ಸಂಪತ್ತು’ ಎನ್ನುವುದೇ ನಿಜವಾಗಿ ಹೊರವಿಷಯಗಳ ಕಡೆ ಓಡುವ ಈ ಪ್ರಾಣಗಳೇ।
Verse 28
स तस्य हरते प्राणान्यो यस्य हरते धनम् । एवं कृत्वा स दुष्टात्मा भिन्नवृत्तो व्रतच्युतः
ಯಾರು ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಧನವನ್ನು ಕದಿಯುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಅವನ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನೇ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದ ಆ ದುಷ್ಟಾತ್ಮನು ಸದುಪಚಾರದಿಂದ ತಪ್ಪಿ ವ್ರತಭ್ರಷ್ಟನಾಗುತ್ತಾನೆ।
Verse 29
भूयो निर्वेदमापन्नश्चरेद्भिक्षुरतंद्रितः । अकस्मादेव हिंसां तु यदि भिक्षुः समाचरेत्
ಮತ್ತೆ ನಿರ್ವೇದ-ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದ ಭಿಕ್ಷುವು ಆಲಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಜಾಗರೂಕನಾಗಿ ಭಿಕ್ಷಾವೃತ್ತಿಯಿಂದ ನಡೆಯಬೇಕು. ಆದರೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಭಿಕ್ಷು ಅಕಸ್ಮಾತ್ತಾಗಿ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಿದರೆ,
Verse 30
कुर्यात्कृच्छ्रातिकृच्छ्रं तु चांद्रायणमथापि वा । स्कंदेतेंद्रियदौर्बल्यात्स्त्रियं दृष्ट्वा यतिर्यदि
ಇಂದ್ರಿಯದೌರ್ಬಲ್ಯದಿಂದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ನೋಡಿ ಯತಿ ಅನಾಯಾಸವಾಗಿ ಸ್ಖಲಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಕೃಚ್ಛ್ರಾತಿಕೃಚ್ಛ್ರ ಅಥವಾ ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ವ್ರತವೆಂಬ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು।
Verse 31
तेन धारयितव्या वै प्राणायामास्तु षोडश । दिवास्कंदे त्रिरात्रं स्यात्प्राणायामशतं बुधाः
ಆದ್ದರಿಂದ ಹದಿನಾರು ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಗಳನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅಭ್ಯಾಸಿಸಬೇಕು. ದಿವಾಸ್ಕಂದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೂರು ರಾತ್ರಿಗಳವರೆಗೆ, ಪಂಡಿತರು ನೂರು ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ।
Verse 32
एकान्ने मधुमांसे च नवश्राद्धे तथैव च । प्रत्यक्षलवणे चोक्तं प्राजापत्यं विशोधनम्
ಏಕಾನ್ನ ಭೋಜನ, ಮಧು ಅಥವಾ ಮಾಂಸ ಸೇವನೆ, ನವಶ್ರಾದ್ಧ ಕರ್ಮ, ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ಉಪ್ಪು ಗ್ರಹಿಸುವುದು—ಇವೆಲ್ಲಕ್ಕೂ ಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ।
Verse 33
ध्याननिष्ठस्य सततं नश्यते सर्वपातकम् । तस्मान्नारायणं ध्यात्वा तस्य ध्यानपरो भवेत्
ಯಾವನು ಸದಾ ಧ್ಯಾನನಿಷ್ಠನಾಗಿರುತ್ತಾನೋ, ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ಪಾತಕಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಅವನ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲೇ ಪರಾಯಣನಾಗಬೇಕು।
Verse 34
यद्ब्रह्मणः परं ज्योतिः प्रविष्टाक्षरमव्ययम् । योंतरात्मा परं ब्रह्म स विज्ञेयो महेश्वरः
ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೂ ಪರವಾದ ಪರಮ ಜ್ಯೋತಿ, ಅಕ್ಷರ-ಅವ್ಯಯ ತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಿಷ್ಟವಾದುದು; ಯಾರು ಅಂತರಾತ್ಮ ಮತ್ತು ಪರಬ್ರಹ್ಮನೋ—ಅವನೇ ಮಹೇಶ್ವರನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು।
Verse 35
एष देवो महादेवः केवलः परमं शिवः । तदेवाक्षरमद्वैतं तदा नित्यं परं पदम्
ಅವನೇ ಏಕೈಕ ದೇವನು—ಮಹಾದೇವ, ಪರಮ ಶಿವನು. ಅವನೇ ಅಕ್ಷರವಾದ ಅದ್ವೈತ ತತ್ತ್ವ; ಅವನೇ ನಿತ್ಯ ಪರಮ ಪದವು.
Verse 36
तस्मान्महीयते देवे स्वधाम्नि ज्ञानसंज्ञिते । आत्मयोगात्परे तत्वे महादेवस्ततः स्मृतः
ಆದ್ದರಿಂದ ಜ್ಞಾನವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸ್ವಧಾಮದಲ್ಲಿ ಆ ದೇವನು ಮಹಿಮಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಆತ್ಮಯೋಗದಿಂದ ಪರಮ ತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವುದರಿಂದ ‘ಮಹಾದೇವ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
Verse 37
नान्यं देवं महादेवाद्व्यतिरिक्तं प्रपश्यति । तमेवात्मानमन्वेति यः स याति परं पदम्
ಮಹಾದೇವನಿಂದ ಭಿನ್ನನಾದ ಇನ್ನೊಂದು ದೇವನನ್ನು ಅವನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾರು ಅವನನ್ನೇ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪವೆಂದು ಅನ್ವೇಷಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಪರಮ ಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
Verse 38
मन्यंते ये स्वमात्मानं विभिन्नं परमेश्वरात् । न ते पश्यंति तं देवं वृथा तेषां परिश्रमः
ಯಾರು ತಮ್ಮ ಆತ್ಮವನ್ನು ಪರಮೇಶ್ವರನಿಂದ ಭಿನ್ನವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಆ ದೇವನನ್ನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ಅವರ ಪರಿಶ್ರಮ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.
Verse 39
एकमेव परं ब्रह्म विज्ञेयं तत्त्वमव्ययम् । स देवस्तु महादेवो नैतद्विज्ञाय बध्यते
ಪರಬ್ರಹ್ಮ ಒಂದೇ—ಅವ್ಯಯ ತತ್ತ್ವ, ಅದನ್ನು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಆ ದೇವನೇ ಮಹಾದೇವ; ಇದನ್ನು ಅರಿಯದೆ ಬಂಧನದಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತಾನೆ.
Verse 40
तस्माद्यतेत नियतं यतिः संयतमानसः । ज्ञानयोगरतः शांतो महादेवपरायणः
ಆದುದರಿಂದ ಯತಿ ಸದಾ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬೇಕು—ಸಂಯತಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಜ್ಞಾನಯೋಗದಲ್ಲಿ ರತನಾಗಿ, ಶಾಂತನಾಗಿ, ಮಹಾದೇವ (ಶಿವ)ನಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರಾಯಣನಾಗಿರಬೇಕು।
Verse 41
एष वः कथितो विप्रा यतीनामाश्रमः शुभः । पितामहेन मुनिना विभुना पूर्वमीरितः
ಓ ವಿಪ್ರರೇ! ಯತಿಗಳ ಈ ಶುಭ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ನಿಮಗೆ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ; ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ವಿಭುವಾದ ಮುನಿ ಪಿತಾಮಹನು ಇದನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದನು।
Verse 42
नापुत्रशिष्ययोगिभ्यो दद्यादेवमनुत्तमम् । ज्ञानं स्वयंभुवा प्रोक्तं यतिधर्म्माश्रयं शिवम्
ಪುತ್ರ, ಶಿಷ್ಯ ಅಥವಾ ಯೋಗಿ ಎಂದು ಅರ್ಹರಲ್ಲದವರಿಗೆ ಈ ಅನುತ್ತಮ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಕೊಡಬಾರದು. ಸ್ವಯಂಭೂ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಹೇಳಿದ ಈ ಮಂಗಳಕರ ಜ್ಞಾನ ಯತಿಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದ್ದು, ಶಿವಸ್ವರೂಪ (ಪವಿತ್ರ-ಹಿತಕರ)ವಾಗಿದೆ।
Verse 43
इति यतिनियमानामेतदुक्तं विधानं सुरवरपरितोषे यद्भवेदेकहेतुः । न भवति पुनरेषामुद्भवो वा विनाशः प्रतिहितमनसो ये नित्यमेवाचरंति
ಹೀಗೆ ಯತಿಗಳ ನಿಯಮಗಳ ಈ ವಿಧಿಯನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ—ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುವುದೇ ಇದರ ಏಕೈಕ ಕಾರಣ. ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಇಟ್ಟು ನಿತ್ಯ ಇದನ್ನು ಆಚರಿಸುವವರಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಬಂಧನೋದಯವೂ ಇಲ್ಲ, ಪಡೆದ ಸಾಧನೆಯ ನಾಶವೂ ಇಲ್ಲ।
Verse 60
इति श्रीपाद्मे महापुराणे स्वर्गखंडे षष्टितमोऽध्यायः
ಇಂತೆ ಶ್ರೀಪಾದ್ಮ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಸ್ವರ್ಗಖಂಡದಲ್ಲಿ ಅರವತ್ತನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು।