Adhyaya 54

Verse 1

व्यास उवाच । वेदं वेदौ तथा वेदान्वेदांगानि तथा द्विजाः । अधीत्य चाधिगम्यार्थं ततः स्नायाद्द्विजोत्तमः

ವ್ಯಾಸನು ಹೇಳಿದರು—ಓ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ! ದ್ವಿಜನು ವೇದ, ಎರಡು ವೇದಗಳು ಹಾಗೂ ವೇದಾಂಗಗಳೊಡನೆ ವೇದಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ, ಅವುಗಳ ಅಭಿಪ್ರೇತಾರ್ಥವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಿ, ನಂತರ ಸಮಾವರ್ತನ-ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 2

गुरवे तु धनं दत्वा स्नायीत तदनुज्ञया । तीर्णव्रतोथ युक्तात्मा शक्तो वा स्नातुमर्हति

ಗುರುವಿಗೆ ಧನ (ದಕ್ಷಿಣೆ) ನೀಡಿ, ಅವರ ಅನುಮತಿಯಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ವ್ರತವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ನಿಯತಾತ್ಮನಾಗಿ—ಅಥವಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿದ್ದರೆ—ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಸ್ನಾನಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 3

वैणवीं धारयेद्यष्टिमंतर्वासस्तथोत्तरम् । यज्ञोपवीतद्वितयं सोदकं च कमंडलुम्

ಅವನು ವೈಷ್ಣವ ದಂಡವನ್ನು ಧರಿಸಲಿ; ಅಂತರ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಉತ್ತರವಾಸವನ್ನು ಪರಿಧಾನ ಮಾಡಲಿ. ಎರಡು ಯಜ್ಞೋಪವೀತಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲಿ; ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಮಂಡಲುವನ್ನೂ ಹೊತ್ತುಕೊಳ್ಳಲಿ.

Verse 4

छत्रं चोष्णीषममलं पादुके चाप्युपानहौ । रौक्मे च कुंडले धार्ये कृत्तकेशनखः शुचिः

ಛತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ನಿರ್ಮಲ ಉಷ್ಣೀಷ (ಪಾಗಡಿ) ಧರಿಸಬೇಕು; ಪಾದುಕೆಯನ್ನೂ ಉಪಾನಹೌ (ಚಪ್ಪಲಿ/ಪಾದರಕ್ಷೆ)ಗಳನ್ನೂ ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಬಳಸಬೇಕು. ಸ್ವರ್ಣ ಕುಂಡಲಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಕೇಶ-ನಖಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ, ಶುಚಿಯಾಗಿ ಪವಿತ್ರನಾಗಿರಬೇಕು.

Verse 5

अन्यत्र कांचनाद्विप्रो न रक्तां बिभृयात्स्रजम् । शुक्लांबरधरो नित्यं सुगंधः प्रियदर्शनः

ಕಾಂಚನವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಕೆಂಪು ಮಾಲೆಯನ್ನು ಧರಿಸಬಾರದು. ಅವನು ಸದಾ ಶುಭ್ರ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿಯಾಗಿ, ಸುಗಂಧಯುಕ್ತನಾಗಿ, ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಪ್ರಿಯನಾಗಿ ಕಾಣಬೇಕು.

Verse 6

न जीर्ण मलवद्वासा भवेद्वै विभवे सति । न रक्तमुल्बणं चान्य धृतं वासो न कुंडलम्

ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಜೀರ್ಣವಾದ ಅಥವಾ ಮಲಿನವಾದ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಬಾರದು. ಅತಿಯಾಗಿ ಭಡ್ಕಿಯಾದ ಕೆಂಪು ವಸ್ತ್ರ, ಇತರ ಅಯೋಗ್ಯ ವೇಷಭೂಷೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಅಶೋಭನ ಕುಂಡಲಗಳನ್ನೂ ಧರಿಸಬಾರದು.

Verse 7

नोपानहौ स्रजं चाथ पादुके च प्रयोजयेत् । उपवीतमलंकारं दर्शयन्कृष्णमाजिनम्

ಚಪ್ಪಲಿ/ಪಾದರಕ್ಷೆ, ಮಾಲೆ ಹಾಗೂ ಪಾದುಕೆಯನ್ನೂ ಬಳಸಬಾರದು; ಬದಲಾಗಿ ಯಜ್ಞೋಪವೀತ ಮತ್ತು ಯೋಗ್ಯ ಆಭರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದು, ಕೃಷ್ಣಾಜಿನ (ಕಪ್ಪು ಜಿಂಕೆಯ ಚರ್ಮ) ಧರಿಸಿರುವುದನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬೇಕು.

Verse 8

नापसव्यं परीदध्याद्वासो न विकृतं वसेत् । आहरेद्विधिवद्दारान्सदृशानात्मनः शुभान्

ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಅಪಸವ್ಯವಾಗಿ (ವಿಪರೀತ/ಅಶುಭವಾಗಿ) ಧರಿಸಬಾರದು; ವಿಕೃತ ಅಥವಾ ಅಯೋಗ್ಯ ವೇಷವನ್ನು ತಾಳಬಾರದು. ವಿಧಿಯಂತೆ ತನ್ನಿಗೆ ಸರಿಯಾದ, ಶುಭವಾದ, ಸದ್ಗುಣವಂತಿಯಾದ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು.

Verse 9

रूपलक्षणसंयुक्तान्योनिदोषविवर्जितान् । अपितृगोत्रजभवामन्यमानुषगोत्रजाम्

ಶುಭರೂಪಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತಳಾದ, ವಂಶದೋಷವರ್ಜಿತಳಾದ—ಪಿತೃಗೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸದ, ಭಿನ್ನ ಮಾನವಗೋತ್ರಜಾತ ಕನ್ಯೆಯನ್ನೇ ವರಿಸಬೇಕು।

Verse 10

आहरेद्ब्राह्मणो भार्यां शीलशौचसमन्विताम् । ऋतुकालाभिगामी स्याद्यावत्पुत्रोभिजायते

ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಶೀಲಶೌಚಸಂಪನ್ನಳಾದ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು; ಪುತ್ರನು ಜನಿಸುವವರೆಗೆ ಋತುಕಾಲದಲ್ಲೇ ಅವಳನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಬೇಕು।

Verse 11

वर्जयेत्प्रतिषिद्धानि प्रयत्नेन दिनानि तु । षष्ठ्यष्टमीं पंचदशीं द्वादशीं च चतुर्दशीम्

ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನಿಷಿದ್ಧ ತಿಥಿಗಳನ್ನು ವರ್ಜಿಸಬೇಕು—ಷಷ್ಠಿ, ಅಷ್ಟಮಿ, ಪಂಚದಶಿ, ದ್ವಾದಶಿ ಮತ್ತು ಚತುರ್ದಶಿ।

Verse 12

ब्रह्मचारी भवेन्नित्यं तद्वज्जन्मत्रयाहनि । आदधीत विवाहाग्निं जुहुयाज्जातवेदसम्

ಅವನು ನಿತ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಯಾಗಿರಬೇಕು; ಜನನವಾದ ನಂತರ ಮೂರು ದಿನಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ ಇರಬೇಕು. ನಂತರ ವಿವಾಹಾಗ್ನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಜಾತವೇದಸ್ (ಅಗ್ನಿ)ಯಲ್ಲಿ ಆಹುತಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು।

Verse 13

एतानि स्नातको नित्यं पावनानि च पावयेत् । वेदोदितं स्वकं कर्म्म नित्यं कुर्यादतंद्रितः

ಸ್ನಾತಕನು ಈ ಪಾವನ ಆಚರಣೆಗಳಿಂದ ನಿತ್ಯ ತನ್ನನ್ನು ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸಬೇಕು; ಮತ್ತು ಅಲಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ವೇದೋಕ್ತವಾದ ತನ್ನ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಸದಾ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।

Verse 14

अकुर्वाणः पतत्याशु नरकानतिभीषणान् । अभ्यसेत्प्रयतो वेदं महायज्ञान्न हापयेत्

ನಿಯತ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡದವನು ಶೀಘ್ರವೇ ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರ ನರಕಗಳಲ್ಲಿ ಬೀಳುತ್ತಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿಯಮದಿಂದ ವೇದವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಬೇಕು; ಮಹಾಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಿಸಬಾರದು.

Verse 15

कुर्याद्गृह्याणि कार्याणि संध्योपासनमेव च । सख्यं समाधिकैः कुर्यादुपेयादीश्वरं सदा

ಗೃಹ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಸಂಧ್ಯೋಪಾಸನೆಯನ್ನು ಕೂಡ ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಸಮಾಧಿಷ್ಠರೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹ ಬೆಳೆಸಿ, ಸದಾ ಈಶ್ವರನ ಶರಣು ಸೇರಬೇಕು.

Verse 16

दैवतान्यभिगच्छेत कुर्य्याद्भार्य्याभिपोषणम् । न धर्मं ख्यापयेद्विद्वान्न पापं गूहयेदपि

ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಪೋಷಿಸಬೇಕು. ಜ್ಞಾನಿಯು ತನ್ನ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ ಘೋಷಿಸಬಾರದು; ಪಾಪವನ್ನೂ ಮುಚ್ಚಿಡಬಾರದು.

Verse 17

कुर्वीतात्महितं नित्यं सर्वभूतानुकंपकः । वयसः कर्म्मणोऽर्थस्य श्रुतस्याभिजनस्य च

ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲೂ ಕರುಣೆ ಇಟ್ಟು, ನಿತ್ಯ ಆತ್ಮಹಿತಕರವಾದುದನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು—ವಯಸ್ಸು, ಕರ್ಮ, ಧನ, ವಿದ್ಯೆ ಅಥವಾ ಕುಲಗೌರವ ಎಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ.

Verse 18

देशवाग्बुद्धिसारूप्यमाचरन्विचरेत्सदा । श्रुतिस्मृत्युदितं सम्यक्साधुभिर्यश्च सेवितः

ದೇಶ, ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಗೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಸದಾ ಸಮ್ಯಕಾಚರಣೆಯಿಂದ ನಡೆಯಬೇಕು. ಶ್ರುತಿ-ಸ್ಮೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಮತ್ತು ಸಜ್ಜನರು ಆಚರಿಸುವ ಧರ್ಮಾಚಾರವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.

Verse 19

तमाचारं निषेवेत नेहेतान्यत्र कर्हिचित् । येनास्य पितरो याता येन याताः पितामहाः

ಅದೇ ಆಚಾರಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು; ಇಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗಕ್ಕಾಗಿ ಅದನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಬಾರದು. ಏಕೆಂದರೆ ಆ ಪಥದಲ್ಲೇ ಪಿತೃಗಳು ನಡೆದರು, ಅದೇ ಪಥದಲ್ಲೇ ಪಿತಾಮಹರೂ ನಡೆದರು.

Verse 20

तेन यायात्सतां मार्गं तेन गच्छन्न दुष्यति । नित्यं स्वाध्यायशीलः स्यान्नित्यं यज्ञोपवीतवान्

ಅದೇ ಶಿಸ್ತಿನಿಂದ ಸಜ್ಜನರ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಹಿಡಿಯಬೇಕು; ಹಾಗೆ ನಡೆಯುವವನು ದೋಷಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅವನು ನಿತ್ಯ ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರಲಿ ಮತ್ತು ಸದಾ ಯಜ್ಞೋಪವೀತವನ್ನು ಧರಿಸಿರಲಿ.

Verse 21

सत्यवादी जितक्रोधो लोभमोहविवर्जितः । सावित्रीजाप निरतः श्राद्धकृन्मुच्यते गृही

ಸತ್ಯವಾಡಿ, ಕ್ರೋಧವನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನು, ಲೋಭ-ಮೋಹವಿಲ್ಲದವನು, ಸಾವಿತ್ರೀ (ಗಾಯತ್ರಿ) ಜಪದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ಮ ಮಾಡುವ ಗೃಹಸ್ಥನು ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 22

मातापित्रोर्हिते युक्तो ब्राह्मणस्य हिते रतः । दाता यज्वा देवभक्तो ब्रह्मलोके महीयते

ತಾಯಿ-ತಂದೆಯ ಹಿತದಲ್ಲಿ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಕಲ್ಯಾಣದಲ್ಲಿ ರತನಾಗಿ, ದಾನಶೀಲನಾಗಿ, ಯಜ್ಞಕರ್ತನಾಗಿ, ದೇವಭಕ್ತನಾಗಿ ಇರುವವನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 23

त्रिवर्गसेवी सततं देवानां च समर्चनम् । कुर्यादहरहर्नित्यं नमस्येत्प्रयतः सुरान्

ತ್ರಿವರ್ಗ (ಧರ್ಮ-ಅರ್ಥ-ಕಾಮ) ಸೇವಿಸುವವನು ದೇವತೆಗಳ ನಿರಂತರ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಅವನು ಪ್ರತಿದಿನ ನಿತ್ಯವಾಗಿ, ನಿಯಮದಿಂದ ಸುರರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಬೇಕು.

Verse 24

विभागशीलः सततं क्षमायुक्तो दयालुकः । गृहस्थस्तु समाख्यातो न गृहेण गृही भवेत्

ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ವಭಾವವಿದ್ದು, ಸದಾ ಕ್ಷಮಾಶೀಲನಾಗಿ, ದಯಾಳುವಾಗಿರುವವನೇ ನಿಜವಾದ ಗೃಹಸ್ಥನು; ಕೇವಲ ಮನೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಗೃಹಾಸಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬಂಧಿತನಾಗಿ ‘ಗೃಹೀ’ ಆಗಬಾರದು।

Verse 25

क्षमा दया च विज्ञानं सत्यं चैव दमः शमः । अध्यात्मनित्यता ज्ञानमेतद्ब्राह्मणलक्षणम्

ಕ್ಷಮೆ, ದಯೆ, ವಿವೇಕಜ್ಞಾನ, ಸತ್ಯ, ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಮನಶ್ಶಾಂತಿ; ಜೊತೆಗೆ ಅಧ್ಯಾತ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯನಿಷ್ಠೆ ಹಾಗೂ ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನ—ಇವೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಲಕ್ಷಣಗಳು।

Verse 26

एतस्मान्न प्रमाद्येत विशेषेण द्विजोत्तमः । यथाशक्ति चरन्धर्म्मं निंदितानि विवर्जयेत्

ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡಬಾರದು—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನು; ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಿ ನಿಂದಿತ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ವಜ್ರಿಸಬೇಕು।

Verse 27

विधूय मोहकलिलं लब्ध्वा योगमनुत्तमम् । गृहस्थो मुच्यते बंधान्नात्र कार्याविचारणा

ಮೋಹದ ಕೆಸರನ್ನು ತೊಳೆದು, ಅನುತ್ತಮ ಯೋಗವನ್ನು ಪಡೆದರೆ ಗೃಹಸ್ಥನೂ ಬಂಧನದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಚಾರಕ್ಕೂ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ।

Verse 28

विगर्हित जय क्षेप हिंसा बंधवधात्मनाम् । अन्यमन्यु समुत्थानां दोषाणां मर्षणं क्षमा

ಇತರರ ಕೋಪದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುವ ದೋಷಗಳು—ನಿಂದೆ, ಜಯದ ಗರ್ವ, ಅವಮಾನ, ಹಿಂಸೆ, ಬಂಧನ, ವಧ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಸಹಿಸುವುದೇ ಕ್ಷಮೆ।

Verse 29

स्वदुःखेष्वेव कारुण्यं परदुःखेषु सौहृदम् । दयेति मुनयः प्राहुः साक्षाद्धर्मस्य साधनम्

ಸ್ವದುಃಖದಲ್ಲಿ ಕರుణೆಯೂ, ಪರದುಃಖದಲ್ಲಿ ಸೌಹಾರ್ದವೂ—ಇದೇ ‘ದಯೆ’ ಎಂದು ಮುನಿಗಳು ಹೇಳಿದರು; ಇದು ಧರ್ಮಸಾಧನೆಯ ನೇರ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ.

Verse 30

चतुर्दशानां विद्यानां धारणा हि परार्थतः । विज्ञानमिति तद्विद्याद्येन धर्मो विवर्धते

ಹದಿನಾಲ್ಕು ವಿದ್ಯೆಗಳ ಧಾರಣೆ ಪರಹಿತಾರ್ಥವಾಗಿರಲಿ; ಅದರಿಂದ ಧರ್ಮ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ—ಅದೇ ‘ವಿಜ್ಞಾನ’ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

Verse 31

अधीत्य विधिवद्विद्यामर्थं चैवोपलभ्यते । धर्मकार्याणि कुर्वीत ह्येतद्विज्ञानमुच्यते

ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ ಅದರ ಅರ್ಥವನ್ನೂ ಪಡೆಯಬೇಕು; ಧರ್ಮಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು—ಇದೇ ‘ವಿಜ್ಞಾನ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 32

सत्येन लोकं जयति सत्यं तत्परमं पदम् । यथा भूता प्रमादं तु सत्यमाहुर्मनीषिणः

ಸತ್ಯದಿಂದ ಲೋಕವನ್ನು ಜಯಿಸಬಹುದು; ಸತ್ಯವೇ ಪರಮಪದ. ಮನುಷ್ಯರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ—ಸತ್ಯವು ವಸ್ತುಗಳ ಯಥಾರ್ಥತೆ, ಅಸತ್ಯವು ಪ್ರಮಾದಜನ್ಯ ಭ್ರಮೆ.

Verse 33

दमः शरीरोपरतिः शमः प्रज्ञाप्रसादतः । अध्यात्ममक्षरं विद्या यत्र गत्वा न शोचति

ದಮ, ಶರೀರಭೋಗಗಳಿಂದ ಉಪರತಿ ಮತ್ತು ಶಮ—ಇವು ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಅಧ್ಯಾತ್ಮವಿದ್ಯೆ ಅಕ್ಷರ ತತ್ತ್ವ; ಅದನ್ನು ಪಡೆದವನು ಶೋಕಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 34

यया स देवोभगवान्विद्यया विद्यते परः । साक्षादेव हृषीकेशस्तज्ज्ञानमिति कीर्तितम्

ಯಾವ ವಿದ್ಯೆಯಿಂದ ಆ ದೇವ-ಭಗವಾನ್ ಪರಮನೆಂದು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ತಿಳಿಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೋ—ಅವನೇ ಹೃಷೀಕೇಶ ಸ್ವತಃ—ಅದೇ ‘ತತ್-ಜ್ಞಾನ’ವೆಂದು ಕೀರ್ತಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 35

तन्निष्ठस्तत्परो विद्वान्नित्यमक्रोधनः शुचिः । महायज्ञपरो विप्रो लभते तदनुत्तमम्

ಅದರಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠೆಯುಳ್ಳವನು, ಆ ಪರಮದಲ್ಲೇ ಪರಾಯಣನಾದವನು, ವಿದ್ಯಾವಂತನು, ಸದಾ ಕ್ರೋಧರಹಿತನು, ಶುದ್ಧನು—ಮಹಾಯಜ್ಞಪರ ವಿಪ್ರನು ಆ ಅನುತ್ತಮ ಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 36

धर्मस्यायतनं यत्नाच्छरीरं परिपालयेत् । नहि देहं विना विष्णुः पुरुषैर्विद्यतेपरः

ದೇಹವು ಧರ್ಮದ ಆಲಯ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಯತ್ನದಿಂದ ಪಾಲಿಸಬೇಕು. ದೇಹವಿಲ್ಲದೆ ಪುರುಷರಿಗೆ ಪರಮ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರವಾಗದು।

Verse 37

नित्यं धर्मार्थकामेषु युज्येत नियतो द्विजः । न धर्मवर्जितं काममर्थं वा मनसा स्मरेत्

ನಿಯತವಾದ ದ್ವಿಜನು ನಿತ್ಯ ಧರ್ಮ-ಅರ್ಥ-ಕಾಮಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರಬೇಕು; ಧರ್ಮವರ್ಜಿತವಾದ ಕಾಮವನ್ನಾಗಲಿ ಅರ್ಥವನ್ನಾಗಲಿ ಮನಸ್ಸಲ್ಲಿಯೂ ನೆನಸಬಾರದು।

Verse 38

सीदन्नपि हि धर्मेण न त्वधर्मं समाचरेत् । धर्मो हि भगवान्देवो गतिः सर्वेषु जंतुषु

ಕಷ್ಟದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುತ್ತಿದ್ದರೂ ಧರ್ಮದಂತೆಲೇ ನಡೆಯಬೇಕು; ಅಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಬಾರದು. ಧರ್ಮವೇ ಭಗವಾನ್ ದೇವನು; ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಗತಿ ಮತ್ತು ಶರಣು.

Verse 39

भूतानांप्रियकारीस्यान्नपरद्रो हकर्मधीः । न वेददेवतानिंदां कुर्य्यात्तैश्च न संवसेत्

ಎಲ್ಲ ಭೂತಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು; ಪರದ್ರೋಹದ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿ ಇಡಬಾರದು. ವೇದಗಳನ್ನೂ ದೇವತೆಗಳನ್ನೂ ನಿಂದಿಸಬಾರದು; ನಿಂದಿಸುವವರ ಸಂಗವನ್ನೂ ಮಾಡಬಾರದು.

Verse 40

यस्त्विमं नियतो मर्त्यो धर्माध्यायं पठेच्छुचिः । अध्यापयेच्छ्रावयेद्वा ब्रह्मलोके महीयते

ಶುದ್ಧನಾಗಿ ನಿಯಮಪಾಲಕನಾದ ಮನುಷ್ಯನು ಈ ಧರ್ಮಾಧ್ಯಾಯವನ್ನು ಪಠಿಸಿದರೆ, ಅಥವಾ ಪಠಿಸಲು ಕಲಿಸಿದರೆ, ಅಥವಾ ಶ್ರವಣ ಮಾಡಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 54

इति श्रीपाद्मे महापुराणे स्वर्गखंडे चतुःपंचाशत्तमोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಪದ್ಮ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಸ್ವರ್ಗಖಂಡದ ಐವತ್ತನಾಲ್ಕನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು.