Adhyaya 22

Verse 1

व्यास उवाच । प्रश्नमेकं महाभाग करिष्ये सांप्रतं वद । त्वयैव पूर्वमुक्तं हि सुव्रतं च प्रतीश्वरम्

ವ್ಯಾಸನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತ, ಈಗ ನಾನು ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ; ಹೇಳು. ನೀನೇ ಹಿಂದೆ ‘ಸುವ್ರತ’ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವ್ರತವನ್ನೂ ಪರಮೇಶ್ವರಭಕ್ತಿಯನ್ನೂ ವಿವರಿಸಿದ್ದೆ।

Verse 2

पूर्वाभ्यासेन संध्यायन्नारायणमनामयम् । कस्यां ज्ञात्यां समुत्पन्नः सुव्रतः पूर्वजन्मनि

ಪೂರ್ವಾಭ್ಯಾಸಬಲದಿಂದ ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿರಾಮಯನಾದ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತ, ಸುವ್ರತನು ಪೂರ್ವಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದನು?

Verse 3

तन्मे त्वं सांप्रतं ब्रूहि कथमाराधितो हरिः । अनेनापि स देवेश कोयं पुण्यसमाविलः

ಆದುದರಿಂದ ಈಗ ನನಗೆ ಹೇಳು—ಹರಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಆರಾಧಿಸಲಾಯಿತು? ಮತ್ತು ಈ ಕರ್ಮದಿಂದಲೂ ದೇವೇಶ್ವರನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯಾವುದು ಪುಣ್ಯದಿಂದ ತುಂಬಿದೆ?

Verse 4

ब्रह्मोवाच । वैदिशे नगरे पुण्ये सर्वऋद्धिसमाकुले । तत्र राजा महातेजा ऋतध्वजसुतो बली

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಸರ್ವ ಋದ್ಧಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಪುಣ್ಯ ವೈದಿಶಾ ನಗರದಲ್ಲಿ ಋತಧ್ವಜನ ಪುತ್ರನಾದ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಬಲವಂತನಾದ ರಾಜನು ಇದ್ದನು.

Verse 5

तस्यात्मजो महाप्राज्ञो रुक्मभूषणविश्रुतः । संध्यावली तस्य भार्या धर्मपत्नी यशस्विनी

ಅವನ ಪುತ್ರನು ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞನು, ಸ್ವರ್ಣಾಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು. ಅವನ ಪತ್ನಿ ಸಂಧ್ಯಾವಳಿ—ಧರ್ಮಪತ್ನಿ, ಸದ್ಗುಣವತಿ, ಯಶಸ್ವಿನಿ.

Verse 6

तस्यां पुत्रं समुत्पाद्य स आत्मसदृशं ततः । तस्य धर्मांगदं नाम चकार नृपनंदनः

ಅವಳಲ್ಲಿ ತನ್ನಂತೆಯೇ ಇರುವ ಪುತ್ರನನ್ನು ಜನ್ಮಗೊಳಿಸಿ, ಆ ನೃಪನಂದನನು ಆ ಮಗುವಿಗೆ ‘ಧರ್ಮಾಂಗದ’ ಎಂಬ ನಾಮವಿಟ್ಟನು.

Verse 7

सर्वलक्षणसंपन्नः पितृभक्तिपरायणः । रुक्मांगदस्य तनयो योयं भगवतां वरः

ಅವನು ಸರ್ವ ಶುಭಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಸಂಪನ್ನನಾಗಿ, ಪಿತೃಭಕ್ತಿಗೆ ಪರಾಯಣನಾಗಿದ್ದನು. ಇವನು ರುಕ್ಮಾಂಗದನ ಪುತ್ರ, ಭಗವದ್ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು.

Verse 8

पितुः सौख्याय येनापि मोहिन्यै तु शिरो ददे । वैष्णवेन च धर्मेण पितृभक्त्या तु तस्य हि

ತಂದೆಯ ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ಮೋಹಿನಿಗೆ ತನ್ನ ಶಿರಸ್ಸನ್ನೇ ಅರ್ಪಿಸಿದನು; ಇದು ಅವನ ವೈಷ್ಣವಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಪಿತೃಭಕ್ತಿಯ ಫಲವೇ.

Verse 9

सुप्रसन्नो हृषीकेशः सकायो वैष्णवं पदम् । नीतस्तु सर्वधर्मज्ञो वैष्णवः सात्वतां वरः

ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸನ್ನನಾದ ಹೃಷೀಕೇಶ (ವಿಷ್ಣು) ಅವನನ್ನು ದೇಹಸಹಿತ ವೈಷ್ಣವ ಪದಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದನು. ಆ ವೈಷ್ಣವನು ಸರ್ವಧರ್ಮಜ್ಞನು, ಸಾತ್ವತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು.

Verse 10

धर्मांगदो महाप्राज्ञः प्रज्ञाज्ञानविशारदः । तत्रस्थो वै महाप्राज्ञो धर्मोसौ धर्मभूषणः

ಧರ್ಮಾಂಗದನು ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞನು, ವಿವೇಕಶೀಲನು, ಪ್ರಜ್ಞಾ-ಜ್ಞಾನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶಾರದನು. ಅಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಭೂಷಣನಾದ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞ ಧರ್ಮನು ಸ್ವಯಂ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 11

दिव्यान्मनोनुगान्भोगान्मोदमानः प्रभुंजति । पूर्णे युगसहस्रांते धर्मो वै धर्मभूषणः

ಅವನು ಹರ್ಷದಿಂದ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾದ ದಿವ್ಯ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಸಹಸ್ರ ಯುಗಗಳ ಪೂರ್ಣಾಂತದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಭೂಷಣನಾದ ಧರ್ಮವೇ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.

Verse 12

तस्मात्पदात्परिभ्रष्टो विष्णोश्चैव प्रसादतः । सुव्रतो नाम मेधावी सुमनानंदवर्द्धनः

ಆ ಪದದಿಂದ ಜಾರಿದರೂ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ‘ಸುವ್ರತ’ ಎಂಬ ಮೇಧಾವಿ ಪುರುಷನು ಉಂಟಾದನು; ಅವನು ಸುಮನಾ ಆನಂದವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವವನು.

Verse 13

सोमशर्मस्य तनयः श्रेष्ठो भगवतां वरः । तपश्चचार मेधावी विष्णुध्यानपरोभवत्

ಅವನು ಸೋಮಶರ್ಮನ ಪುತ್ರನು, ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಭಗವದ್ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಗಣ್ಯನು. ಆ ಮೇಧಾವಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ ವಿಷ್ಣುಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರಾಯಣನಾದನು.

Verse 14

कामक्रोधादिकान्दोषान्परित्यज्य द्विजोत्तमः । संयम्यचैन्द्रियं वर्गं तपस्तेपे निरंतरम्

ಕಾಮ-ಕ್ರೋಧಾದಿ ದೋಷಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಆ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನು ಇಂದ್ರಿಯವರ್ಗವನ್ನು ನಿಯಮಿಸಿ ನಿರಂತರ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು।

Verse 15

वैडूर्यपर्वतश्रेष्ठे सिद्धेश्वरस्य सन्निधौ । एकीकृत्य मनश्चायं संयोज्य विष्णुना सह

ವೈಡೂರ್ಯ ಪರ್ವತಶ್ರೇಷ್ಠದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧೇಶ್ವರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸಿ ಅವನು ವಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ತನ್ನನ್ನು ಏಕೀಕರಿಸಿದನು।

Verse 16

एवं वर्षशतं स्थित्वा ध्यानेनास्य महात्मनः । सुप्रसन्नो जगन्नाथः शंखचक्रगदाधरः

ಈ ರೀತಿ ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ನೂರು ವರ್ಷ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಶಂಖ-ಚಕ್ರ-ಗದಾಧಾರಿ ಜಗನ್ನಾಥನು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸನ್ನನಾದನು।

Verse 17

तस्मै वरं ददावन्यं सलक्ष्म्या सह केशवः । भोभोः सुव्रत धर्मात्मन्बुध्यस्व विबुधांवर

ಆಗ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯೊಡನೆ ಕೇಶವನು ಅವನಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ವರವನ್ನು ನೀಡಿ—“ಭೋ ಭೋ! ಸುವ್ರತ, ಧರ್ಮಾತ್ಮ, ಬುದ್ಧಿವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ—ಎಚ್ಚರಗೋ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು।

Verse 18

वरं वरय भद्रं ते कृष्णोऽहं ते समागतः । एवमाकर्ण्य मेधावी विष्णोर्वाक्यमनुत्तमम्

“ವರವನ್ನು ಬೇಡು, ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ; ನಾನು ಕೃಷ್ಣನು, ನಿನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.” ವಿಷ್ಣುವಿನ ಈ ಅನುತ್ತಮ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಮೇಧಾವಿ ಉತ್ತರಿಸಿದನು।

Verse 19

हर्षेण महताविष्टो दृष्ट्वा देवं जनार्दनम् । बद्धांजलिपुटो भूत्वा प्रणाममकरोत्तदा

ಮಹಾ ಹರ್ಷದಿಂದ ಆವಿಷ್ಟನಾಗಿ ಜನಾರ್ದನ ದೇವರನ್ನು ಕಂಡು, ಕೈಜೋಡಿಸಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿದನು।

Verse 20

सुव्रत उवाच । संसारसागरमतीव महासुदुःखजालोर्मिभिर्विविधमोहचयैस्तरंगैः । संपूर्णमस्ति निजदोषगुणैस्तु प्राप्तस्तस्मात्समुद्धर जनार्दनमाशुदीनम्

ಸುವ್ರತನು ಹೇಳಿದನು—ಈ ಸಂಸಾರಸಾಗರವು ಮಹಾದುಃಖಜಾಲದ ಅಲೆಗಳಿಂದಲೂ, ನಾನಾವಿಧ ಮೋಹಸಮೂಹದ ತರಂಗಗಳಿಂದಲೂ ಅತ್ಯಂತ ತುಂಬಿದೆ. ನನ್ನದೇ ದೋಷ-ಗುಣಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ನಾನು ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಿದ್ದೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಓ ಜನಾರ್ದನ, ಈ ದೀನನನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಉದ್ಧರಿಸು।

Verse 21

कर्मांबुदे महति गर्जतिवर्षतीव विद्युल्लतोल्लसतिपातकसंचयैर्मे । मोहांधकारपटलैर्मम नास्ति दृष्टिर्दीनस्य तस्य मधुसूदन देहि हस्तम्

ನನ್ನ ಕರ್ಮರೂಪ ಮಹಾಮೇಘವು ಗರ್ಜಿಸಿ ಧಾರಾಕಾರವಾಗಿ ಸುರಿಯುತ್ತದೆ; ನನ್ನ ಪಾತಕಸಂಚಯಗಳೇ ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತವೆ. ಮೋಹಾಂಧಕಾರದ ಪದರಗಳಿಂದ ನನಗೆ ದೃಷ್ಟಿಯಿಲ್ಲ. ಓ ಮಧುಸೂದನ, ಈ ದೀನನಿಗೆ ನಿನ್ನ ಕೈಯನ್ನು ನೀಡು।

Verse 22

इति श्रीपद्मपुराणे पंचपंचाशत्सहस्रसंहितायां भूमिखंडे ऐंद्रे सुव्रतो । पाख्यानंनाम द्वाविंशोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀ ಪದ್ಮಪುರಾಣದ ಪಂಚಪಂಚಾಶತ್-ಸಹಸ್ರಸಂಹಿತೆಯ ಭೂಮಿಖಂಡದ ಐಂದ್ರ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ‘ಸುವ್ರತಾಖ್ಯಾನ’ ಎಂಬ ಇಪ್ಪತ್ತೆರಡನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು।

Verse 23

संसारवृक्षमतिजीर्णमपीह उच्चं मायासुकंदकरुणा बहुदुःखशाखम् । जायादिसंगच्छदनं फलितं मुरारे तत्राधिरूढपतितं भगवन्हि रक्ष

ಹೇ ಮುರಾರೆ! ಈ ಸಂಸಾರವೃಕ್ಷವು ಇಲ್ಲಿ ಅತಿಜೀರ್ಣವಾದರೂ ಎತ್ತರವಾಗಿದೆ; ಮಾಯೆಯೇ ಅದರ ಕಾಂಡ, ಅನೇಕ ದುಃಖಶಾಖೆಗಳು ಅದರಲ್ಲಿ ಹರಡಿವೆ. ಹೆಂಡತಿ ಮೊದಲಾದ ಆಸಕ್ತಿಗಳೇ ಅದರ ಛಾಯಾಮಂಡಲ, ಅದು ಫಲಿತವೂ ಆಗಿದೆ. ನಾನು ಅದೇರಿಕೊಂಡು ಬಿದ್ದುಹೋಗಿದ್ದೇನೆ—ಹೇ ಭಗವನ್, ನಿಜವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು।

Verse 24

दुःखानलैर्विविधमोहमयैः सुधूमैः शोकैर्वियोगमरणांतिक सन्निभैश्च । दग्धोस्मि कृष्ण सततं मम देहि मोक्षं ज्ञानांबुदैः समभिषिंच सदैव मां त्वम्

ಹೇ ಕೃಷ್ಣಾ! ನಾನಾವಿಧ ಮೋಹರೂಪ ಘನಧೂಮದಿಂದ ಆವೃತವಾದ ದುಃಖಾಗ್ನಿಗಳಿಂದಲೂ, ವಿರಹ ಹಾಗೂ ಮರಣಸನ್ನಿಹಿತದಂತೆ ಭಯಂಕರ ಶೋಕಗಳಿಂದಲೂ ನಾನು ಸದಾ ದಹಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನನಗೆ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು; ಜ್ಞಾನಮೇಘವರ್ಷೆಯಿಂದ ಸದಾ ನನ್ನನ್ನು ಅಭಿಷೇಕಿಸು.

Verse 25

घोरांधकारपटले महतीव गर्ते संसारनाम्निपतितं सततं हि कृष्ण । त्वं सत्कृपो मम हि दीनभयातुरस्य तस्माद्विरज्यशरणं तव आगतोस्मि

ಹೇ ಕೃಷ್ಣಾ! ಘೋರಾಂಧಕಾರದಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ ಮಹಾಗರ್ತದಂತೆ ಇರುವ ‘ಸಂಸಾರ’ವೆಂಬ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಾನು ಮರುಮರು ಬಿದ್ದಿದ್ದೇನೆ. ದೀನನೂ ಭಯಾತುರನೂ ಆದ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ನೀನು ನಿಜವಾಗಿ ಕೃಪಾಮಯನು; ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿರಜಿಸಿ ನಿನ್ನ ಏಕಶರಣಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.

Verse 26

त्वामेव ये नियतमानसभावयुक्ता ध्यायंति ज्ञानमनसा पदवीं लभंते । नत्वैव पादयुगलं च महासुपुण्यं यद्देवकिन्नरगणाः परिचिंतयंति

ನಿಯತಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಪ್ರಕಾಶಿತ ಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನೇ ಧ್ಯಾನಿಸುವವರು ಪರಮ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ದೇವ-ಕಿನ್ನರಗಣಗಳು ಸದಾ ಚಿಂತಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಪುಣ್ಯಮಯ, ಮಂಗಳಕರ ನಿನ್ನ ಪಾದಯುಗಳಕ್ಕೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಅವರು ಧನ್ಯರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 27

नान्यं वदामि न भजामि न चिंतयामि त्वत्पादपद्मयुगलं सततं नमामि । कामं त्वमेव मम पूरय मेद्य कृष्ण दूरेण यातु मम पातकसंचयस्ते

ನಾನು ಬೇರೆ ಯಾರನ್ನೂ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ, ಭಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಚಿಂತಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ನಿನ್ನ ಪಾದಪದ್ಮಯುಗಳಕ್ಕೆ ಸದಾ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಹೇ ಶುದ್ಧ ಕೃಷ್ಣಾ! ನನ್ನ ಆಸೆಯನ್ನು ನೀನೇ ಪೂರೈಸು; ನನ್ನ ಪಾಪಸಂಚಯವು ನನ್ನಿಂದ ದೂರವಾಗಲಿ.

Verse 28

दासोस्मि देव तव किंकरजन्मजन्म त्वत्पादपद्मयुगलं सततं स्मरामि

ಹೇ ದೇವಾ! ನಾನು ನಿನ್ನ ದಾಸನು, ಜನ್ಮಜನ್ಮಾಂತರಗಳಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಕಿಂಕರನು; ನಿನ್ನ ಪಾದಪದ್ಮಯುಗಳವನ್ನು ಸದಾ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 29

यदि कृष्ण प्रसन्नोसि देहि मे सुवरं प्रभो । मन्मातापितरौ कृष्ण सकायौ मंदिरे नय

ಹೇ ಪ್ರಭು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಾ! ನೀವು ಪ್ರಸನ್ನರಾಗಿದ್ದರೆ ನನಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವರವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿ. ಹೇ ಕೃಷ್ಣಾ, ನನ್ನ ತಾಯಿ-ತಂದೆಯನ್ನು ದೇಹಸಹಿತ ನಿಮ್ಮ ಧಾಮಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ.

Verse 30

आत्मनश्च महादेव मयासह न संशयः । श्रीकृष्ण उवाच । एवं ते परमं कार्यं भविष्यति न संशयः

ಹೇ ಮಹಾದೇವಾ! ನಿನ್ನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೂ ನನ್ನೊಡನೆ ಇರುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೂ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಹೇಳಿದರು—ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ನಿನ್ನ ಪರಮ ಕಾರ್ಯವು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ನೆರವೇರುತ್ತದೆ.

Verse 31

तस्य तुष्टो हृषीकेशो भक्त्या तस्य प्रतोषितः । प्रयातौ वैष्णवं लोकं दाहप्रलयवर्जितौ

ಅವನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತನಾದ ಹೃಷೀಕೇಶನು ಪ್ರಸನ್ನನಾದನು; ಆಗ ಅವರು ಇಬ್ಬರೂ ದಾಹ ಮತ್ತು ಪ್ರಳಯವಿಲ್ಲದ ವೈಷ್ಣವ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರು.

Verse 32

सुव्रतेन समं तौ द्वौ सुमना सोमशर्मकौ । यावत्कल्पद्वयं प्राप्तं तावत्स सुव्रतो द्विजः

ಆ ಇಬ್ಬರು—ಸುಮನಾ ಮತ್ತು ಸೋಮಶರ್ಮ—ಸುವ್ರತನಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು; ಎರಡು ಕಲ್ಪಗಳಷ್ಟು ಕಾಲ ಆ ದ್ವಿಜ ಸುವ್ರತನು ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ಉಳಿದನು.

Verse 33

बुभुजे बुभुजे दिव्यांल्लोकांश्चैव महामते । देवकार्यार्थमत्रैव काश्यपस्य गृहं पुनः

ಹೇ ಮಹಾಮತೇ! ಅವನು ದಿವ್ಯ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದನು—ನಿಜಕ್ಕೂ ಅನುಭವಿಸಿದನು; ನಂತರ ದೇವಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಲು ಇಲ್ಲಿಯೇ ಕಾಶ್ಯಪನ ಗೃಹಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ಮರಳಿದನು.

Verse 34

अवतीर्णो महाप्राज्ञो वचनात्तस्य चक्रिणः । ऐंद्रं पदं हि यो भुंक्ते विष्णोश्चैव प्रसादतः

ಆ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞನು ಆ ಚಕ್ರಧಾರಿ ಭಗವಂತನ ವಚನಾನುಸಾರವಾಗಿ ಅವತಾರಗೊಂಡನು; ಶ್ರೀವಿಷ್ಣುವಿನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದಲೇ ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಐಂದ್ರಪದವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 35

वसुदत्तेति विख्यातः सर्वदेवैर्नमस्कृतः । ऐंद्रं पदं हि यो भुंक्ते सांप्रतं वासवो दिवि

ಅವನು ‘ವಸುದತ್ತ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು, ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳಿಂದಲೂ ನಮಸ್ಕೃತನು; ಈಗ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಾಸವ (ಇಂದ್ರ)ನಾಗಿ ಐಂದ್ರಪದವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 36

एतत्ते सर्वमाख्यातं सृष्टिसंबंधकारणम् । अन्यदेवं प्रवक्ष्यामि यदेव परिपृच्छसि

ಸೃಷ್ಟಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಾರಣತತ್ತ್ವವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಈಗ ನೀನು ಕೇಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನೇ ಮುಂದಾಗಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ।

Verse 37

व्यास उवाच । धर्माङ्गदो महाप्राज्ञो रुक्माङ्गदसुतो बली । आद्ये कृतयुगे जातः सृष्टिकाले स वासवः

ವ್ಯಾಸರು ಹೇಳಿದರು—ಧರ್ಮಾಂಗದನು ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞನು, ಬಲಶಾಲಿ, ರುಕ್ಮಾಂಗದನ ಪುತ್ರನು; ಅವನು ಆದ್ಯ ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ, ಸೃಷ್ಟಿಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಾಸವ (ಇಂದ್ರ)ನಾದನು।

Verse 38

तत्कथं देवदेवेश अन्यो धर्माङ्गदो भुवि । अन्यो रुक्मांङ्गदो राजा किं चायं त्रिदशाधिपः

ಹಾಗಾದರೆ, ಹೇ ದೇವದೇವೇಶ! ಭುವಿಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಧರ್ಮಾಂಗದನು ಹೇಗೆ? ಇನ್ನೊಬ್ಬ ರುಕ್ಮಾಂಗದ ರಾಜನು ಹೇಗೆ? ಮತ್ತು ಈ ತ್ರಿದಶಾಧಿಪ (ಇಂದ್ರ) ಯಾರು?

Verse 39

एतन्मे संशयं जातं तद्भवान्वक्तुमर्हति । ब्रह्मोवाच । हंत ते कथयिष्यामि सर्वसंदेहनाशनम्

ನನ್ನಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಶಯ ಉಂಟಾಗಿದೆ; ನೀವು ಅದನ್ನು ಹೇಳಲು ಯೋಗ್ಯರು. ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—“ಹಾಗಾದರೆ, ಎಲ್ಲ ಸಂಶಯಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವಂತೆ ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.”

Verse 40

देवस्य लीलासृष्ट्यर्थे वर्तते द्विजसत्तम । यथा वाराश्च पक्षाश्च मासाश्च ऋतवो यथा

ಹೇ ದ್ವಿಜಸತ್ತಮ, ಇದು ದೇವನ ಲೀಲಾಸೃಷ್ಟಿಯಾರ್ಥವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ—ದಿನಗಳು, ಪಕ್ಷಗಳು, ತಿಂಗಳುಗಳು ಮತ್ತು ಋತುಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಾಗುವಂತೆ.

Verse 41

संवत्सराश्च मनवस्तथा यांति युगाः पुनः । पश्चात्कल्पः समायाति व्रजाम्येवं जनार्दनम्

ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆಯುತ್ತವೆ, ಮನುವರೂ ಕಳೆಯುತ್ತಾರೆ; ಯುಗಗಳೂ ಮರುಮರು ಹರಿಯುತ್ತವೆ. ನಂತರ ಯಥಾಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪವು ಬರುತ್ತದೆ—ಹೀಗೆ ನಾನು ಜನಾರ್ದನನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ.

Verse 42

अहमेव महाप्राज्ञ मयि यांति चराचराः । पुनः सृजति योगात्मा पूर्ववद्विश्वमेव हि

ಹೇ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞ, ನಾನೇ ಪರಮಾಧಾರ; ಚರಾಚರವೆಲ್ಲವೂ ನನ್ನಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಯೋಗಾತ್ಮ (ಪರಮಾತ್ಮ) ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ಈ ಸಮಸ್ತ ವಿಶ್ವವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 43

पुनरहं पुनर्वेदाः पुनस्ते देवता द्विजाः । तथा भूपाश्च ते सर्वे स्वचरित्रसमाविलाः

ಮರುಮರು—ನಾನೂ, ವೇದಗಳೂ, ಆ ದೇವತೆಗಳೂ, ದ್ವಿಜರೂ (ಪುನಃ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸುತ್ತಾರೆ). ಹಾಗೆಯೇ ಆ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಚರಿತ್ರಕಥನಗಳಲ್ಲಿ ಲೀನರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 44

प्रभवंति महाभाग विद्वांस्तत्र न मुह्यति । पूर्वकल्पे महाभागो यथा रुक्मांगदो नृपः

ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ! ಕರ್ಮಫಲಗಳು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಫಲಿಸುತ್ತವೆ; ಅಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಿ ಮೋಹಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಹೇ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಪೂರ್ವಕಲ್ಪದಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೆಯೇ ಸಂಭವಿಸಿತು—ಪ್ರಸಿದ್ಧ ರಾಜ ರುಕ್ಮಾಂಗದನಿಗೆ ನಡೆದಂತೆ.

Verse 45

तथा धर्मांगदश्चायं संजातः ख्यातिमान्द्विजः । रामादयो महाप्राज्ञा ययातिर्नहुषस्तथा

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ‘ಧರ್ಮಾಂಗದ’ ಎಂಬ ಈ ಖ್ಯಾತಿಮಾನ ದ್ವಿಜನು ಜನಿಸಿದನು. ರಾಮಾದಿ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞರು, ಹಾಗೆಯೇ ಯಯಾತಿ ಮತ್ತು ನಹುಷನೂ (ತದ್ವತ್) ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದರು.

Verse 46

मन्वादयो महात्मानः प्रभवंति लयंति च । ऐंद्रं पदं प्रभुंजंति राजानो धर्मतत्पराः

ಮನು ಮೊದಲಾದ ಮಹಾತ್ಮರು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಲಯವಾಗುತ್ತಾರೆ. ಧರ್ಮತತ್ಪರ ರಾಜರು ಇಂದ್ರಪದವನ್ನು ಪಡೆದು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 47

यथा धर्मांगदो वीरः प्रभुंजति महत्पदम् । एवं वेदाश्च देवाश्च पुराणाः स्मृतिपूर्वकाः

ವೀರ ಧರ್ಮಾಂಗದನು ಮಹತ್ಪದವನ್ನು ಪಡೆದು ಅನುಭವಿಸುವಂತೆ, ವೇದಗಳು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳು—ಪುರಾಣಗಳೂ ಸಹ—ಸ್ಮೃತಿ ಪರಂಪರೆಯ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಬೇಕಾದವು.

Verse 48

एतत्तु सर्वमाख्यातं तवाग्रे द्विजसत्तम । चरितं सुव्रतस्याथ पुण्यं सुगतिदायकम्

ಹೇ ದ್ವಿಜಸತ್ತಮ! ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿನ್ನ ಮುಂದೆಯಲ್ಲಿ ನಾನು ವಿವರಿಸಿದೆ—ಸುವ್ರತನ ಈ ಪವಿತ್ರ, ಪುಣ್ಯಪ್ರದ ಚರಿತ್ರೆ, ಶುಭಗತಿಯನ್ನು ನೀಡುವದು.

Verse 49

अव्यक्तं तु महाभाग प्रब्रवीमि तवाग्रतः

ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ! ನಿನ್ನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿಯೇ ನಾನು ಅವ್ಯಕ್ತ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.