
The Episode of Vena: Pṛthu’s Counsel, Royal Proclamation, and Brahmā’s Boon
ವಿಷ್ಣು ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅಂತರಧಾನವಾದ ಬಳಿಕ ವೇನನ ಆತಂಕ ಶಮನವಾಗಿ, ಉಪದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಪೃಥು (ವೈನ್ಯ)ನೊಂದಿಗೆ ಸಂಧಾನವಾಗುತ್ತದೆ. ಪೃಥುವನ್ನು ತನ್ನ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕಲుషಿತವಾದ ವಂಶಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವ ಪುತ್ರನೆಂದು ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಅಧ್ಯಾಯವು ರಾಜಧರ್ಮದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ವಿಧಿಗಳಿಗೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆ—ಅವಶ್ಯಕ ಸಾಮಗ್ರಿ ಸಂಗ್ರಹ, ವೇದಜ್ಞ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಆಹ್ವಾನ, ಮತ್ತು ಕಠಿಣ ರಾಜಘೋಷಣೆ: ಮನಸ್ಸು, ವಾಣಿ, ದೇಹ ಎಂಬ ತ್ರಿವಿಧ ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಪಾಪ ಮಾಡಬಾರದು; ಉಲ್ಲಂಘನೆಗೆ ಪ್ರಾಣದಂಡವರೆಗಿನ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ ಪೃಥು ರಾಜ್ಯಭಾರವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ತೆರಳಿ ಘೋರ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಸಂಕೇತವಾಗಿ ನೂರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ. ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಬ್ರಹ್ಮ ಕಾರಣವನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ, ಪೃಥು ವರವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತಾನೆ—ಪ್ರಜೆಯ ಪಾಪಗಳಿಂದ ತನ್ನ ತಂದೆ ವೇನನು ಕಲಂಕಿತನಾಗಬಾರದು; ಮತ್ತು ಅದೆಷ್ಟೋ ಕಾಣದ ದಂಡಧಾರಿಯಾಗಿ ವಿಷ್ಣು ಪಾಪಿಗಳನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸಲಿ. ಬ್ರಹ್ಮ ಶುದ್ಧಿಯ ವರ ನೀಡಿ, ವೇನನಿಗೆ ವಿಷ್ಣುವೂ ಪೃಥುವೂ ಇಬ್ಬರೂ ಶಿಕ್ಷೆ ನೀಡಿದರೆಂದು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ಬಳಿಕ ಪೃಥು ಮತ್ತೆ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಮರಳುತ್ತಾನೆ; ವೈನ್ಯದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಪ ಮಾಡುವ ಇಚ್ಛೆಯೂ ಕುಗ್ಗಿ, ಸದಾಚಾರದಿಂದ ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ.
Verse 1
सूत उवाच । अंतर्द्धानं गते विष्णौ वेनो राजा महामतिः । क्व गतो देवदेवेश इति चिंतापरोऽभवत्
ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ವಿಷ್ಣು ಅಂತರ್ಧಾನರಾದಾಗ ಮಹಾಮತಿ ರಾಜ ವೇನನು “ದೇವದೇವೇಶ್ವರನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದನು?” ಎಂದು ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದನು.
Verse 2
हर्षेण महताविष्टश्चिंतयित्वा नृपोत्तमः । समाहूय नृपश्रेष्ठं तं पृथुं मधुराक्षरैः
ಮಹಾ ಹರ್ಷದಿಂದ ಆವಿಷ್ಟನಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಜನು ಚಿಂತಿಸಿ, ನಂತರ ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠ ಪೃಥುವನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ ಮಧುರ ವಚನಗಳಿಂದ ಮಾತನಾಡಿದನು.
Verse 3
तमुवाच महात्मानं हर्षेण महता तदा । त्वया पुत्रेण भूर्लोके तारितोस्मि सुपातकात्
ಆಗ ಅವನು ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ಮಹಾ ಹರ್ಷದಿಂದ ಹೇಳಿದನು—“ಹೇ ಪುತ್ರಾ! ನಿನ್ನಿಂದ ಈ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಾನು ಘೋರ ಪಾಪದಿಂದ ಉದ್ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟೆನು.”
Verse 4
नीत उज्ज्वलतां वत्स वंशो मे सांप्रतं पृथो । मया विनाशितो दोषैस्त्वया गुणैः प्रकाशितः
ಹೇ ವತ್ಸ ಪೃಥು! ನನ್ನ ವಂಶವು ಈಗ ಉಜ್ವಲತೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ನಾನು ದೋಷಗಳಿಂದ ನಾಶಮಾಡಿದ್ದನ್ನು ನೀನು ಗುಣಗಳಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನಗೊಳಿಸಿದ್ದೆ.
Verse 5
यजेहमश्वमेधेन दास्ये दानान्यनेकशः । विष्णुलोकं व्रजाम्यद्य सकायस्ते प्रसादतः
ನಾನು ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ಅನೇಕ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡುವೆನು. ಇಂದು ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನಾನು ದೇಹಸಹಿತ ವಿಷ್ಣುಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ.
Verse 6
संभरस्व महाभाग संभारांस्त्वं नृपोत्तम । आमंत्रय महाभाग ब्राह्मणान्वेदपारगान्
ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ, ಹೇ ನೃಪೋತ್ತಮ! ಅಗತ್ಯವಾದ ಸಂಭಾರಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸು. ಮತ್ತು ಹೇ ಭಾಗ್ಯವಂತ, ವೇದಪಾರಗ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸು.
Verse 7
एवं पृथुः समादिष्टो वेनेनापि महात्मना । प्रत्युवाच महात्मा स वेनं पितरमादरात्
ಈ ರೀತಿ ಮಹಾತ್ಮ ವೇನನ ಆದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದ ಮಹಾತ್ಮ ಪೃಥು, ತನ್ನ ತಂದೆ ವೇನನಿಗೆ ಆದರದಿಂದ ಪ್ರತಿಯುತ್ತರ ನೀಡಿದನು.
Verse 8
कुरु राज्यं महाराज भुंक्ष्व भोगान्मनोनुगान् । दिव्यान्वा मानुषान्पुण्यान्यज्ञैर्यज जनार्दनम्
ಹೇ ಮಹಾರಾಜ! ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳು, ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸು—ಅವು ದಿವ್ಯವಾಗಲಿ ಮಾನವವಾಗಲಿ, ಪುಣ್ಯಕರವಾಗಿರಲಿ. ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಜನಾರ್ದನ (ವಿಷ್ಣು)ನನ್ನು ಆರಾಧಿಸು.
Verse 9
एवमुक्त्वा प्रणम्यैव पितरं ज्ञानतत्परम् । धनुरादाय पृथ्वीशः सबाणं यत्नपूर्वकम्
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಜ್ಞಾನನಿಷ್ಠನಾದ ತಂದೆಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಭೂಪತಿಯು ಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಬಾಣಗಳೊಡನೆ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಹಿಡಿದನು.
Verse 10
आदिदेश भटान्सर्वान्घोषध्वं भूतले मम । पापमेव न कर्तव्यं कर्मणा त्रिविधेन वै
ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಭಟರಿಗೆ ಆದೇಶಿಸಿದನು—“ನನ್ನ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಘೋಷಿಸಿ: ಕರ್ಮದ ಮೂರು ವಿಧಗಳಿಂದಲೂ ಪಾಪವನ್ನು ಮಾಡಬಾರದು.”
Verse 11
करिष्यंति च यत्पापं आज्ञां वेनस्य भूपतेः । उल्लंघ्य वध्यतां सो हि यास्यते नात्र संशयः
ರಾಜ ವೇನನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿ ಪಾಪ ಮಾಡುವವನು ವಧ್ಯನಾಗಲಿ; ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅವನು ಆ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವನು, ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
Verse 12
दानमेव प्रदातव्यं यज्ञैश्चैव जनार्दनम् । यजध्वं मानवाः सर्वे तन्मनस्का विमत्सराः
ದಾನವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನೀಡಬೇಕು; ಯಜ್ಞಗಳ ಮೂಲಕವೂ ಜನಾರ್ದನ (ವಿಷ್ಣು)ನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು. ಹೇ ಮಾನವರೇ, ಅಸೂಯೆ ತ್ಯಜಿಸಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅವನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ ಯಜಿಸಿರಿ.
Verse 13
एवं शिक्षां प्रदत्वासौ राज्यं भृत्येषु वेनजः । निःक्षिप्य च गतो विप्रास्तपसोर्थे तपोवनम्
ಹೀಗೆ ಉಪದೇಶ ನೀಡಿ ವೇನನ ಪುತ್ರನು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸೇವಕರಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ; ಹೇ ವಿಪ್ರರೇ, ತಪಸ್ಸಿನ ನಿಮಿತ್ತ ತಪೋವನಕ್ಕೆ ಹೊರಟನು.
Verse 14
सर्वान्दोषान्परित्यज्य संयम्य विषयेन्द्रियान् । शतवर्षप्रमाणं वै निराहारो बभूव ह
ಎಲ್ಲ ದೋಷಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ವಿಷಯಗಳ ಕಡೆ ಓಡುವ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಅವನು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಿರಾಹಾರನಾಗಿ ಇದ್ದನು.
Verse 15
तपसा तस्य वै तुष्टो ब्रह्मा पृथुमुवाच ह । तपस्तपसि कस्मात्त्वं तन्मे त्वं कारणं वद
ಅವನ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ತೃಪ್ತನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಪೃಥುವಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ನೀನು ಏಕೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತೀಯ? ಅದರ ಕಾರಣವನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು.”
Verse 16
पृथुरुवाच । वेन एष महाप्राज्ञः पिता मे कीर्तिवर्द्धनः । समाचरति यः पापमस्य राज्ये नराधमः
ಪೃಥು ಹೇಳಿದರು—ಈ ವೇನನು ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞ, ನನ್ನ ತಂದೆ, ಕೀರ್ತಿವರ್ಧಕನು; ಆದರೂ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೇ ಆ ನರಾಧಮನು ಪಾಪವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾನೆ।
Verse 17
शिरश्छेत्ता भवत्वेष तस्य देवो जनार्दनः । अदृष्टैश्च महाचक्रैर्हरिः शास्ता भवेत्स्वयम्
ಅವನ ಶಿರಶ್ಛೇದಕನಾಗಿ ದೇವ ಜನಾರ್ದನನೇ ಆಗಲಿ; ಮತ್ತು ಅದೃಶ್ಯ ಮಹಾಚಕ್ರಗಳಿಂದ ಹರಿ ಸ್ವಯಂ ಶಿಕ್ಷಕನಾಗಲಿ।
Verse 18
मनसा कर्मणा वाचा कर्तुं वांछति पातकम् । तेषां शिरांसि त्रुट्यंतु फलं पक्वं यथा द्रुमात्
ಮನಸಾ, ಕರ್ಮಣಾ, ವಾಚಾ ಪಾತಕ ಮಾಡಲು ಬಯಸುವವರ ತಲೆಗಳು ಒಡೆದು ಬೀಳಲಿ—ಮರದಿಂದ ಪಕ್ವ ಫಲ ಬಿದ್ದುಹೋಗುವಂತೆ।
Verse 19
एतदेव वरं मन्ये त्वत्तः शृणु सुरेश्वर । प्रजानां दोषभावेन न लिप्यति पिता मम
ಇದೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವರವೆಂದು ನಾನು ಮನ್ಯೆ. ಹೇ ಸೂರೇಶ್ವರ, ನನ್ನ ಮಾತು ಕೇಳು—ಪ್ರಜ들의 ದೋಷಭಾವದಿಂದ ನನ್ನ ತಂದೆ ಲಿಪ್ತನಾಗಬಾರದು।
Verse 20
तथा कुरुष्व देवेश वरं दातुं यदीच्छसि । ददस्व उत्तमं कामं चतुर्मुखनमोऽस्तु ते
ಹೇ ದೇವೇಶ, ವರ ನೀಡಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೆ ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡು; ನನಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕಾಮ್ಯ ವರವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು. ಹೇ ಚತುರ್ಮುಖ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ।
Verse 21
ब्रह्मोवाच । एवमस्तु महाभाग पिता ते पूततां गतः । विष्णुना शासितो वत्स पुत्रेणापि त्वया पृथो
ಬ್ರಹ್ಮನು ನುಡಿದನು—“ಏವಮಸ್ತು, ಮಹಾಭಾಗನೇ! ನಿನ್ನ ತಂದೆ ಪಾವಿತ್ರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಓ ವತ್ಸ ಪೃಥು, ಅವನು ವಿಷ್ಣುವಿಂದಲೂ ಮತ್ತು ನೀನು ಪುತ್ರನಾಗಿ ಶಾಸಿಸಿದುದರಿಂದಲೂ ದಂಡಿತನಾದನು.”
Verse 22
एवं पृथुं समुद्दिश्य वरं दत्वा गतो विभुः । पृथुरेव समायातो राज्यकर्मणि संस्थितः
ಹೀಗೆ ಪೃಥುವನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ವರವನ್ನು ನೀಡಿ ಆ ವಿಭು ಹೊರಟನು. ಬಳಿಕ ಪೃಥು ಮರಳಿ ಬಂದು ರಾಜಧರ್ಮದ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾದನು.
Verse 23
वैन्यस्य राज्ये विप्रेन्द्राः पापं कश्चिन्न चाचरेत् । यस्तु चिंतयते पापं त्रिविधेनापि कर्मणा
ಹೇ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರರೇ! ವೈನ್ಯನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಪಾಪವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಯಾರು ತ್ರಿವಿಧ ಕರ್ಮಗಳಿಂದಲೂ ಪಾಪವನ್ನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾನೋ, (ಅವನು ದೋಷಭಾಗಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ).
Verse 24
शिरश्छेदो भवेत्तस्य यथाचक्रैर्निकृंतितः । तदाप्रभृति वै पापं नैव कोपि समाचरेत्
ಅವನ ಶಿರಸ್ಸು ಛೇದಿಸಲ್ಪಡುವುದು, ತೀಕ್ಷ್ಣ ಚಕ್ರದಿಂದ ಕತ್ತರಿಸಿದಂತೆ. ಆ ಕಾಲದಿಂದ ನಿಜವಾಗಿ ಯಾರೂ ಪಾಪವನ್ನು ಆಚರಿಸಬಾರದು.
Verse 25
इत्याज्ञा वर्तते तस्य वैन्यस्यापि महात्मनः । सर्वलोकाः समाचारैः परिवर्तंति नित्यशः
ಹೀಗೆ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ವೈನ್ಯನ ಆಜ್ಞೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಜನರು ಸದಾಚಾರ ಹಾಗೂ ಮರ್ಯಾದೆಯಂತೆ ನಿತ್ಯವೂ ತಮ್ಮ ನಡೆನುಡಿಯನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.
Verse 26
दानभोगैः प्रवर्तंते सर्वधर्मपरायणाः । सर्वसौख्यैः प्रवर्द्धंते प्रसादात्तस्य भूपतेः
ಸರ್ವಧರ್ಮಪರಾಯಣರು ದಾನ ಮತ್ತು ಧರ್ಮೋಚಿತ ಭೋಗಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ; ಆ ರಾಜನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಅವರು ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಸುಖಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಾರೆ।
Verse 124
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने चतुर्विंशत्यधिक शततमोऽध्यायः
ಇಂತೆ ಶ್ರೀಪದ್ಮಪುರಾಣದ ಭೂಮಿಖಂಡದಲ್ಲಿ ವೇನೋಪಾಖ್ಯಾನದ ನೂರ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು।