Shloka 46
Sudeva Identifies Damayantī in Cedi (सुदेवेन दमयन्ती-परिचयः)
अथ बल्त्रार्थसंवीता प्रविवेश पुरोत्तमम् । त॑ विह्लां कृशां दीनां मुक्तकेशीममार्जिताम्,शरीरमें आधी साड़ीको लपेटे हुए ही उसने उस उत्तम नगरमें प्रवेश किया। वह विह्नल, दीन और दुर्बल हो रही थी। उसके सिरके बाल खुले हुए थे। उसने स्नान नहीं किया था
atha balārthasaṃvītā praviveśa purottamam | tāṃ vihvalāṃ kṛśāṃ dīnāṃ muktakeśīm amārjitām ||
ನಂತರ ಬಲವೂ ಆಶ್ರಯವೂ ಬೇಕೆಂಬ ಅಗತ್ಯದಿಂದ ಅವಳು ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಳು. ಅವಳು ವ್ಯಾಕುಲ, ಕ್ಷೀಣ, ದೀನ, ದುರ್ಬಲಳಾಗಿ ಕಂಡಳು; ಕೂದಲು ಬಿಚ್ಚಿಕೊಂಡಿತ್ತು; ಸ್ನಾನವಿಲ್ಲದೆ ಅಶುದ್ಧವಾಗಿ ತೋರುತ್ತಿದ್ದಳು.
बृहदश्चव उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how intense suffering can strip away normal social markers of composure and cleanliness; ethical attention shifts from judging appearances to recognizing distress and the human need for protection and support (bala).
A woman, overwhelmed by hardship, enters an excellent city in a visibly disheveled state—bewildered, thin, miserable, with loose hair and unwashed—signaling grief and vulnerability as the story moves toward seeking aid or refuge.