Shloka 1
सावित्री-यमसंवादः
Sāvitrī’s Dialogue with Yama and the Restoration of Satyavān
मार्कण्डेयजी कहते हैं--युधिष्ठिर! तदनन्तर सीताहरणके दुःखसे पीड़ित हो श्रीरामचन्द्रजी पम्पासरोवर-पर गये, जो वहाँसे थोड़ी ही दूरपर था। उसमें बहुत-से कमल और उत्पल लिखे हुए थे
Mārkaṇḍeya uvāca—Yudhiṣṭhira! tadanantaraṃ Sītāharaṇaduḥkhena pīḍitaḥ Śrīrāmacandraḥ Pampāsarovaraṃ jagāma, yat tatraiva sthānāt svalpadūre āsīt. tasmin bahūni kamalāni utpalāni ca āsan.
ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದನು—ಯುಧಿಷ್ಠಿರನೇ! ಅನಂತರ ಸೀತಾಹರಣದ ದುಃಖದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ಶ್ರೀರಾಮಚಂದ್ರನು ಅಲ್ಲಿಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದ ಪಂಪಾ ಸರೋವರಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಆ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪದ್ಮಗಳು ಮತ್ತು ನೀಲೋತ್ಪಲಗಳು ಅರಳಿದ್ದವು.
मार्कण्डेय उवाच
Educational Q&A
Even the most righteous and self-controlled person may experience intense grief; dharma is shown not by the absence of sorrow but by continuing one’s course without abandoning duty. The scene also uses nature (the lotus-filled lake) to frame human suffering within a larger moral and cosmic order.
Mārkaṇḍeya narrates to Yudhiṣṭhira that after Sītā is abducted, Rāma—overwhelmed by grief—goes to Lake Pampā nearby, described as abundant with lotuses and blue water-lilies.