Shloka 256
Yudhiṣṭhira’s Lament on Kāla and Daiva after Draupadī’s Recovery (आरण्यक पर्व, अध्याय २५७)
विसर्जयामास नृपान ब्राद्मणांश्व सहस्रश: | वीर राजा दुर्योधनने सभीको शास्त्रानुसार यथायोग्य निवासगृह बनवाकर उनमें ठहराया था। उसने सब प्रकारसे आश्वासन तथा भाँति-भाँतिके रत्न देकर सहस्रों राजाओं तथा ब्राह्मणोंको विदा किया,इति श्रीमहाभारते वनपर्वणि घोषयात्रापर्वणि दुर्योधनयज्ञे षट्पञज्चाशदधिकद्विशततमो<ध्याय:
vaiśaṃpāyana uvāca | visarjayāmāsa nṛpān brāhmaṇāṃś ca sahasraśaḥ |
ವೈಶಂಪಾಯನನು ಹೇಳಿದನು—ವೀರ ರಾಜ ದುರ್ಯೋಧನನು ಸಹಸ್ರಾರು ರಾಜರು ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ವಿದಾಯಗೊಳಿಸಿದನು. ಶಾಸ್ತ್ರಾನುಸಾರ ಯಥಾಯೋಗ್ಯ ವಾಸಗೃಹಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿ ಅವರನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ತಂಗಿಸಿದನು; ನಂತರ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಿಂದಲೂ ಭರವಸೆ ನೀಡಿ, ನಾನಾವಿಧ ರತ್ನಗಳನ್ನು ದಾನಮಾಡಿ, ಆ ಸಹಸ್ರಾರು ರಾಜರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿಬಿಟ್ಟನು।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the outward form of dharmic kingship—proper hospitality, reassurance, and generous gifting to guests—while inviting reflection on the ethical distinction between genuine virtue and politically motivated display.
After hosting many guests, Duryodhana formally takes leave of them: he provides appropriate lodging, offers assurances, gives jewels, and dismisses thousands of kings and brāhmaṇas.