Shloka 11
Bhīmasena–Hanūmān Saṃvāda: The Tail Test and the Divine Path
रुक्मपृष्ठं धनुर्गृह्म शरांश्वाशीविषोपमान् । मृगराडिव संक्रुद्धः प्रभिन्न इव कुज्जर:,उन्होंने हाथमें वह अपना धनुष ले लिया जिसके पृष्ठभागमें सुवर्ण जड़ा हुआ था। साथ ही विषधर सर्पोके समान भयंकर बाण भी तरकसमें रख लिये। फिर क्रोधमें भरे हुए सिंह तथा मदकी धारा बहानेवाले मतवाले गजराजकी भाँति निर्भय होकर आगे बढ़े
rukmapṛṣṭhaṃ dhanur gṛhya śarāṃś cāśīviṣopamān | mṛgarāḍ iva saṃkruddhaḥ prabhinna iva kuñjaraḥ ||
ವೈಶಂಪಾಯನನು ಹೇಳಿದನು— ಚಿನ್ನದಿಂದ ಜಡಿತವಾದ ಬೆನ್ನಿನ ಭಾಗವಿರುವ ತನ್ನ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಅವನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡು, ವಿಷಸರ್ಪಗಳಂತೆ ಭಯಂಕರವಾದ ಬಾಣಗಳನ್ನೂ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದನು. ಬಳಿಕ ಅವನು ನಿರ್ಭಯವಾಗಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗಿದನು—ಕ್ರುದ್ಧ ಸಿಂಹದಂತೆ ಮತ್ತು ಕಪೋಲಗಳಿಂದ ಮದಧಾರೆ ಹರಿಸುವ ಮತ್ತ ಗಜರಾಜನಂತೆ।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the kṣatriya ideal of resolute courage and preparedness: when duty demands confrontation, one must act without fear, yet it also implicitly warns that wrath (krodha) is a powerful force that should be governed by dharma rather than impulse.
A warrior figure arms himself—grasping a gold-backed bow and preparing deadly arrows—and then advances boldly, described through vivid similes: enraged like a lion and unstoppable like a musth elephant.