Shloka 356
अम्बा–राम–भीष्म संवादः
Amba–Rama–Bhishma Dialogue on Vow and Refuge
Devanagari script
हनिष्यामि सहामात्यं॑ त्वामद्येति पुन: पुन: । तब यह सुनकर परशुरामजीके नेत्रोंमें क्रोधका भाव व्याप्त हो गया और वे मुझसे इस प्रकार बोले--“नरश्रेष्ठ! तुम यदि मेरी यह बात नहीं मानोगे तो आज मैं मन्त्रियोंसहित तुम्हें मार डालूगा।” इस बातको उन्होंने बार-बार दुहराया
Translation
ಇದನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಪರಶುರಾಮನ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೋಧ ವ್ಯಾಪಿಸಿತು. ಅವನು ನನ್ನೊಡನೆ ಪುನಃ ಪುನಃ ಹೀಗೆಂದನು—“ನರಶ್ರೇಷ್ಠಾ! ನೀನು ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸದಿದ್ದರೆ, ಇಂದು ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಅಮಾತ್ಯರೊಡನೆ ಸಹಿತ ಸಂಹರಿಸುವೆ.” ಈ ಮಾತನ್ನೇ ಅವನು ಮರುಮರು ಉಚ್ಚರಿಸಿದನು।
Word by Word
हनिष्यामिI shall kill
हनिष्यामि:
Karta
TypeVerb
Rootहन् (√हन्)
Formलृट् (Simple Future), परस्मैपद, उत्तम, एकवचन
सहtogether with
सह:
Karana
TypeIndeclinable
Rootसह
अमात्यम्minister/counsellor
अमात्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootअमात्य
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Formत्रिलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
अद्यtoday
अद्य:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअद्य
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
Speaker
राम उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes