Śarīrin, Buddhi, and the Limits of Sense-Perception (इन्द्रियबुद्धिशरीरिविचारः)
निर्दन्द्धा नित्यसत्त्वस्था विमुक्ता नियमस्थिता: । असड्ान्यविवादीनि मन:शान्तिकराणि च
nirdvandvā nityasattvasthā vimuktā niyamasthitāḥ | asaṅgāny avivādīni manaḥśāntikarāṇi ca ||
ಧ್ಯಾನಯೋಗದ ಸಾಧಕರು ಶೀತ-ಉಷ್ಣಾದಿ ದ್ವಂದ್ವಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಿದ್ದು, ನಿತ್ಯ ಸತ್ತ್ವಗುಣದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿ, ದೋಷಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತರಾಗಿ, ಶೌಚ-ಸಂತೋಷಾದಿ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ದೃಢರಾಗಿರಬೇಕು. ಅವರು ಆಸಕ್ತಿರಹಿತ, ವಿವಾದರಹಿತ ಮತ್ತು ಮನಶ್ಶಾಂತಿಕರವಾದ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಬೇಕು.
भीष्म उवाच
A meditator should cultivate inner steadiness—freedom from dualities, a sattvic disposition, and disciplined observances—and should choose a quiet, non-attaching, non-contentious environment that naturally calms the mind.
In the Shanti Parva’s instruction section, Bhishma continues advising on spiritual practice, describing the qualities and conditions suitable for those pursuing meditation-yoga.