Shloka 57
Duryodhana-śibira-praveśaḥ — The Pāṇḍavas Enter the Kaurava Camp; The Burning of Arjuna’s Chariot
ववौ च सुरभिर्वायु: पुण्यगन्धो मृदुः सुख: । व्यराजंश्व दिश: सर्वा नभो वैदूर्यसंनिभम्,राजन! उस समय सिद्धगण बोल उठे--“बहुत अच्छा, बहुत अच्छा'। फिर पवित्र गन्धवाली मनोहर, मृदुल एवं सुखदायक हवा चलने लगी। सारी दिशाओंमें प्रकाश छा गया और आकाश नीलमके समान चमक उठा
sañjaya uvāca | vavau ca surabhir vāyuḥ puṇyagandho mṛduḥ sukhaḥ | vyarājaṃś ca diśaḥ sarvā nabho vaidūryasaṃnibham |
ಸಂಜಯನು ಹೇಳಿದನು—ಸುರಭಿಯುಕ್ತವಾದ ಗಾಳಿ ಬೀಸತೊಡಗಿತು—ಪುಣ್ಯಗಂಧದಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಮೃದು ಮತ್ತು ಶಮನಕರ. ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳೂ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸಿದವು; ಆಕಾಶವು ವೈದೂರ್ಯ (ಲಾಪಿಸ್-ಲಾಜುಲಿ) ಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು. ಈ ದೃಶ್ಯವು ಶುಭಸೂಚಕವಾದ, ಲೋಕಾತೀತ ಅನುಮೋದನೆಯ ಸಂಕೇತದಂತೆ—ಯುದ್ಧಹಿಂಸೆಯ ಮಧ್ಯೆಯೂ ಧರ್ಮ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರ ಶಾಂತಿಯಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತವಾದಂತೆ ತೋರ್ಪಟ್ಟಿತು.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse uses auspicious natural imagery—fragrant wind, radiant directions, jewel-like sky—to suggest that moral and cosmic forces can signal approval or sanctity even within a grim wartime setting, reminding the listener that events are not merely human but also ethically and cosmically framed.
Sañjaya describes a sudden shift in the atmosphere: a sacred, pleasant breeze arises and the sky and directions become luminous, functioning as an omen-like sign of auspiciousness and heightened, almost celestial, significance around the ongoing events.