Previous Verse

Shloka 2636

Duryodhana-śibira-praveśaḥ — The Pāṇḍavas Enter the Kaurava Camp; The Burning of Arjuna’s Chariot

दुर्योधनो वासुदेवं वाग्भिरुग्राभिरार्दयत्‌ उसे प्राणोंका अन्त कर देनेवाली भयंकर वेदना हो रही थी, तो भी उसकी चिन्ता न करते हुए दुर्योधनने अपने कठोर वचनोंद्वारा वसुदेवनन्दन श्रीकृष्णको पीड़ा देना प्रारम्भ किया

sañjaya uvāca | duryodhano vāsudevaṃ vāgbhir ugrābhir ārdayat |

ಸಂಜಯನು ಹೇಳಿದನು—ದುರ್ಯೋಧನನು ವಾಸುದೇವನಂದನ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಉಗ್ರ ಹಾಗೂ ಕಠೋರ ವಚನಗಳಿಂದ ನೋಯಿಸಿದನು. ತನ್ನಲ್ಲೇ ಪ್ರಾಣಾಂತಕರವಾದ ಭಯಂಕರ ವೇದನೆ ಉಂಟಾಗಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ, ಕ್ರೂರ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಗಾಯಗೊಳಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು.

दुर्योधनःDuryodhana
दुर्योधनः:
Karta
TypeNoun
Rootदुर्योधन
FormMasculine, Nominative, Singular
वासुदेवम्Vasudeva (Krishna)
वासुदेवम्:
Karma
TypeNoun
Rootवासुदेव
FormMasculine, Accusative, Singular
वाग्भिःwith words/speech
वाग्भिः:
Karana
TypeNoun
Rootवाच्
FormFeminine, Instrumental, Plural
उग्राभिःharsh, fierce
उग्राभिः:
Karana
TypeAdjective
Rootउग्र
FormFeminine, Instrumental, Plural
आर्दयत्tormented, pained
आर्दयत्:
TypeVerb
Rootआर्द्
FormImperfect (Laṅ), Third, Singular, Parasmaipada

संजय उवाच

S
Sanjaya
D
Duryodhana
V
Vasudeva (Krishna)
S
Sri Krishna (Vasudevanandana)

Educational Q&A

The passage highlights how adharma can express itself through speech: even when facing severe personal suffering, a person ruled by pride and hatred may choose to harm others verbally. It implicitly contrasts self-restraint and dharmic speech with cruelty and hostility.

Sanjaya reports that Duryodhana, despite being in terrible, potentially life-ending pain, turns his attention outward and attacks Krishna with harsh words, attempting to cause him distress through verbal aggression.