Shloka 19
Duryodhana-patana-anuśocana
The Fall of Duryodhana and the Contest of Restraint
यस्त्रयोदशवर्षाणि गदया कृतनिश्रम: । चरत्यूर्थध्व च तिर्यक्ू च भीमसेनजिघांसया,कहीं ऐसा न हो कि हमारे जीते हुए राज्यको दुर्योधन फिर हड़प ले। उसने तेरह वर्षोंतक गदाद्वारा युद्ध करनेका निरन्तर श्रम एवं अभ्यास किया है। देखो, यह भीमसेनके वधकी इच्छासे इधर-उधर और ऊपरकी ओर विचर रहा है
yas trayodaśa-varṣāṇi gadayā kṛta-niśramaḥ | caraty ūrdhvaṃ ca tiryak ca bhīmasena-jighāṃsayā ||
ಗದಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹದಿಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಿರಂತರ ಶ್ರಮ-ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದವನು, ಈಗ ಭೀಮಸೇನನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೂ ಅಡ್ಡಕ್ಕೂ—ಇಲ್ಲಿಂದ ಅಲ್ಲಿಗೆ—ಸುತ್ತಾಡುತ್ತಾ ಅವಕಾಶ ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದಾನೆ।
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how long discipline and technical mastery in warfare can be driven by inner intention; here, sustained practice is harnessed not for protection of dharma but for a targeted, violent resolve, underscoring the ethical weight of motive behind skill.
Vāyu describes a warrior who has trained continuously with the mace for thirteen years and is now maneuvering—moving upward and sideways—seeking a chance to kill Bhīmasena.