Shloka 173
Adhyāya 35 — Bhīmasena’s Counter-Encirclement and the Karṇa Engagement Escalation
Devanagari script
कुरुष्वाधिरथे वीर मिषतां सर्वधन्विनाम् | युद्धके लिये रथपर बैठे हुए अमिततेजस्वी महाबाहु राधापुत्र कर्णसे दुर्योधनने इस प्रकार कहा--“वीर! अधिरथकुमार! युद्धस्थलमें द्रोणाचार्य और भीष्म भी जिसे न कर सके, वही दुष्कर कर्म तुम सम्पूर्ण धनुर्धरोंके देखते-देखते कर डालो
Translation
ಯುದ್ಧಕ್ಕಾಗಿ ರಥದ ಮೇಲೆ ಆಸೀನನಾದ ಅಮಿತತೇಜಸ್ವಿ ಮಹಾಬಾಹು ರಾಧಾಪುತ್ರ ಕರ್ಣನಿಗೆ ದುರ್ಯೋಧನನು ಹೀಗೆಂದನು— “ವೀರ ಅಧಿರಥಕುಮಾರ! ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯರೂ ಭೀಷ್ಮರೂ ಮಾಡಲಾರದೆ ಹೋದ ಆ ದುಷ್ಕರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು, ಸಮಸ್ತ ಧನುರ್ಧರರು ನೋಡುತ್ತಿರಲು ನೀನು ನೆರವೇರಿಸು।”
Word by Word
कुरुष्वdo (you)! / perform!
कुरुष्व:
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट् (imperative), मध्यम, एकवचन, परस्मैपद
अधिरथेO Adhiratha (son of Adhiratha)!
अधिरथे:
TypeNoun
Rootअधिरथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन, एकवचन
वीरO hero!
वीर:
TypeNoun
Rootवीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन, एकवचन
मिषताम्of those looking on / while (they) watch
मिषताम्:
Adhikarana
TypeVerb
Rootमिष् (धातु) → मिषत् (वर्तमान कृदन्त/शतृ)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
सर्वof all
सर्व:
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
धन्विनाम्of archers / bowmen
धन्विनाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootधन्विन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes