Shloka 51
युधिष्ठिरस्य कृष्णार्जुनादि-समाश्वासनम्
Yudhiṣṭhira’s reassurance and praise of Kṛṣṇa, Arjuna, Bhīma, and Sātyaki
कार्मुकं भ्रामयामास हेमपृष्ठं दुरासदम् । (तदस्य भ्राजते राजन् मेघमध्ये तडिद् यथा ।।) महाराज! प्रतापी द्रोणने युद्धस्थलमें उन राजकुमारोंका वध करके सुवर्णमय पृष्ठभागवाले दुर्जय धनुषको घुमाना आरम्भ किया। राजन! उस समय वह धनुष मेघोंकी घटामें बिजलीके समान प्रकाशित हो रहा था ।। ५० $ ।। पज्चालान् निहतान् दृष्टवा देवकल्पान् महारथान्,देवताओंके समान तेजस्वी पांचाल महारथियोंको मारा गया देख धृष्टद्युम्न अत्यन्त उद्विग्न हो नेत्रोंसे आँसू बहाते हुए कुपित हो उठे और संग्रामभूमिमें द्रोणाचार्यके रथकी ओर बढ़े
sañjaya uvāca |
kārmukaṃ bhrāmayāmāsa hemapṛṣṭhaṃ durāsadam |
tadasya bhrājate rājan meghamadhye taḍid yathā ||
ಮಹಾರಾಜನೇ! ಆ ರಾಜಕುಮಾರರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಪ್ರತಾಪವಂತನಾದ ದ್ರೋಣನು ಬಂಗಾರದ ಬೆನ್ನಭಾಗವಿರುವ, ಎದುರಿಸಲಾಗದ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ತಿರುಗಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು; ಓ ರಾಜನೇ, ಆ ಧನುಸ್ಸು ಮೋಡಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the paradox of war: extraordinary brilliance and heroic display can be inseparable from destruction. It invites ethical reflection on how martial glory (shining like lightning) is produced by lethal action, and how power can dazzle even as it deepens suffering.
Sanjaya describes Droṇa, after killing princely warriors, whirling his gold-backed bow. The bow’s radiance is compared to lightning within clouds, emphasizing Droṇa’s overwhelming presence on the battlefield.