Previous Verse
Next Verse

Shloka 97

Śaineya’s Breakthrough and Reunion with Arjuna (शैनेयस्य समागमः)

शिखण्डिनं तथा ज्ञात्वा हार्दिक्यदशरपीडितम्‌ । अपोवाह रणाद यन्ता त्वरमाणो महारथम्‌,महारथी शिखण्डीको कृतवर्माके बाणोंसे पीड़ित जान सारथि बड़ी उतावलीके साथ उसे रणभूमिसे बाहर ले गया

śikhaṇḍinaṃ tathā jñātvā hārdikyadaśarāpīḍitam | apovāha raṇād yantā tvaramāṇo mahāratham ||

ಹಾರ್ದಿಕ್ಯ (ಕೃತವರ್ಮ)ನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಶಿಖಂಡಿ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಪೀಡಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆಂದು ತಿಳಿದು, ಸಾರಥಿ ಆತುರದಿಂದ ಆ ಮಹಾರಥಿಯನ್ನು ರಣಭೂಮಿಯಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದನು।

शिखण्डिनम्Shikhaṇḍin (as object)
शिखण्डिनम्:
Karma
TypeNoun
Rootशिखण्डिन्
FormMasculine, Accusative, Singular
तथाthus, in that manner
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
ज्ञात्वाhaving known/understood
ज्ञात्वा:
TypeVerb
Rootज्ञा
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage)
हार्दिक्यदशरपीडितम्afflicted by the ten arrows of Hārdikya (Kṛtavarman)
हार्दिक्यदशरपीडितम्:
Karma
TypeAdjective
Rootहार्दिक्य-दशर-पीडित
FormMasculine, Accusative, Singular
अपोवाहcarried away, removed
अपोवाह:
TypeVerb
Rootअप-वाह्
FormPerfect (Liṭ), Third, Singular, Parasmaipada
रणात्from the battle
रणात्:
Apadana
TypeNoun
Rootरण
FormMasculine, Ablative, Singular
यन्ताthe charioteer
यन्ता:
Karta
TypeNoun
Rootयन्तृ
FormMasculine, Nominative, Singular
त्वरमाणःhastening
त्वरमाणः:
Karta
TypeAdjective
Rootत्वर्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
महारथम्the great chariot-warrior
महारथम्:
Karma
TypeNoun
Rootमहारथ
FormMasculine, Accusative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
Ś
Śikhaṇḍin
K
Kṛtavarman (Hārdikya)
C
charioteer (yantā)
B
battlefield (raṇa)

Educational Q&A

Even in war, duty includes discernment and protection: when a warrior is overwhelmed, withdrawing him can be a responsible act aligned with preserving life and future capacity, and it highlights the charioteer’s role as a guardian and strategist, not merely a driver.

Śikhaṇḍin is heavily wounded/pressed by Kṛtavarman’s arrow-barrage; seeing this, Śikhaṇḍin’s charioteer quickly drives him away from the battlefield to safety.