Shloka 36
महानागान् विद्रवतो दृष्टवार्जुनशराहतान् । पतितान् पततक्चान्यान् मन्ये शोचन्ति पुत्रका:,अर्जुनके बाणोंसे आहत होकर बड़े-बड़े गजराजोंको भागते, गिरते और गिरे हुए देखकर मैं समझता हूँ कि मेरे पुत्र शोक कर रहे होंगे
mahānāgān vidravato dṛṣṭvārjunaśarāhatān | patitān patatak cānyān manye śocanti putrakāḥ ||
ಸಂಜಯನು ಹೇಳಿದನು—ಅರ್ಜುನನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡ ಮಹಾಗಜಗಳು ಭಯದಿಂದ ಓಡಿಹೋಗುತ್ತಾ, ಕುಸಿದು ಬೀಳುತ್ತಾ, ಇನ್ನಾವುವೋ ಈಗಾಗಲೇ ಬಿದ್ದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ನಿನ್ನ ಪುತ್ರರು ಶೋಕಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how visible collapse of power (war-elephants routed by Arjuna) produces inner collapse—grief and fear—showing that in war, moral-psychological consequences accompany physical defeat.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that Arjuna’s arrows have thrown the Kaurava elephant corps into panic: elephants run, fall, and lie fallen; from this, Sañjaya infers that Dhṛtarāṣṭra’s sons are lamenting.