Shloka 5

भीष्मपतनविषये धृतराष्ट्रस्य प्रश्नाः | Dhṛtarāṣṭra’s Questions on Bhīṣma’s Fall

Devanagari script

हयानां च गजानां च राज्ञां चामिततेजसाम्‌ । प्रत्यक्ष यन्‍्मया दृष्ट॑ दृष्ट योगबलेन च,भूपाल! मैंने हाथियों, घोड़ों तथा अमिततेजस्वी राजाओंके विषयमें जो कुछ अपनी आँखों देखा है और योगबलसे जिसका साक्षात्कार किया है, वह सब वृत्तान्त सुना रहा हूँ, सुनिये। अपने मनको शोकमें न डालिये। नरेश्वर! निश्चय ही दैवका यह सारा विधान मुझे पहलेसे ही प्रत्यक्ष हो चुका है

Translation

ಭೂಪಾಲ! ಆನೆಗಳು, ಕುದುರೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅಮಿತತೇಜಸ್ವಿ ರಾಜರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ಕಣ್ಣಾರೆ ಕಂಡದ್ದನ್ನೂ, ಯೋಗಬಲದಿಂದ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕರಿಸಿದದ್ದನ್ನೂ—ಆ ಸಮಸ್ತ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಕೇಳಿರಿ।

Word by Word

हयानाम्of horses

चand

गजानाम्of elephants

चand

राज्ञाम्of kings

चand

अमिततेजसाम्of those of immeasurable splendor

प्रत्यक्षम्directly, before the eyes

यत्which/what

मयाby me

दृष्टम्seen

दृष्टयोगबलेनby the power of yoga (by yogic vision)

चand

भूपालO king (protector of the earth)

Speaker

संजय उवाच

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes